EE EUER URN Ora T.
9
PIT eK iA MPR TEE a i i e
UE neee EEUU eee RENS
2777
T,
77
"7
7,
fH 7
M
heit
th
N
M N
N
(tn
jl
V
M
NM
1
Hi
]
MW
NN
NV
j
Mi hi
um
TUER
M
diee it
iE. dU UE e UH
VEN eg
m
b
SS
iN
S
D
7/7)
/
//
SSSSNSNS
SOCMNNTE::
SSSSSSS
SSNS
Wo
ii
il
i j
IM
TA
e
Ud
Ti
———— M "————M—————'———————
x
2 al a iR
De» m ^ "d ::
à LUV VA Es eus -—— pe
" ER Unies EA cra a e Era —— E
- * 7 Ac E Ai. DTRAgeer cette, S Aq EC m ire T i MR ADT oreet RANA. wer wor eae. p um -—
- fee * rera IE TR ro ait - tied » V eR. - iter Lione tt n rine i te ye ? v :
AMET pue gat een amar re ESTE SE a REM 0 2 E i mE M E Oa RR ime uer m Marr ns pp pu NL LAC es S
rnt TT — M s pic cu ge rr D e HIPH e EUR TREE BE rr ER NET — EG UU aue em gi pe RIS ia
" praem Laco TII. rasa OB paie e 38 GO T7 voe
*
AUTOUMOA N.A.SA I.|lk I.RÉ,CHERT
E Soc..|rsv
TURRIS BABEL.
SIFE
ARCHONTOLOGIA :
QUA
E PRIMO Ex
Prifcorum pos? dihroium bominum vita , mores verumque
gestarum magnitudo,
SECUNDO
Turris fabrica civitatumque exflruclio , coufufto linguarum,
€- inde gentium tranfmigrationis , cum principalium inde enatorum ddiomatum
hiloria , multiplici eruditione defcribuntur & explicantur.
Aufpiciis Auguftiffimi & Sapientiffimi CzssARIS -
B ——-—
|
|
|
; ; " " —€— MESI OU GONE ULGUONE Pc OSIPIO OU NPHURHOOR PADO S Va ccC EDD IFHIPOQE C NUBE RUEDA. JI 0LQUbSTMUUTIOvemq Da ctuniuumiuuu oru UEM) qp d] pag "
3 *
o
- Mecenatis.
Ecad i vetgd aveoQipd Aden.
H
| WIVES.
E" ^
| * 2 Y
" H * -
e i
SJ
| 75 ec EU
* db. m
cgi
| SY 7
* * b — Wy LP
ZR UT ie
: A SNNREEEER A
! A SS ANN CESAR
id AANNSNNNINUNSURS PASE
| L———— — Á—
EE
—
AMSTELODAMI
piss bear diis cdd aer o
Ex Officina JANSSONIO-WAESBERGI ANA. Zmno:cI I» c LXXIX.
Cum Privilegus.
JOANNES PAULUS OLIVA
PRAPOSITUS GENERALIS
SociETATIS JEsv.
7258 Um opus, quod infcribitur "Turris Babel 4 P. ArHANA-
ie sro KincnsRo nofira Societatis Sacerdote. compofitum
- aliquot ejufdem S'ocietatis [. beolopi recognoverint , € in lucem
edi poffe probavverint , poteflatem facimus , ut typis mandetur , foita
iis, ad quos pertinet , videbitur. "Datum Rome 10 Februarii, 1672.
JOANNES PAULUS OLIVA. (L.S.)
Imprimatur, |
FR. HYACINTHUS , Libell. Sacr. Palat. Apoftol. Magift.
T8 tonic c lnty SUP DesEo ot PSPP VIN EE RO ARP DETTO gp ACE
MOV EPIUREDCMIPHCRUANO A D. UR SUHRI IG MI QORUAVS. arce que ir XI nmn OM oS es
aaccniecan a sa
DEMEURE —————————— r-—— gue
!
ACRATISSIMO
LEOPOLDO L
Imperatori lemper Augufto,
D:STO, Prog. PETAXCI,
Boémiz, Hungariz, Rom. REGI,
TER MAXIMO.
ATHANASIUS KIRCHERUS
perennem felicitatem precatur.
pese Oftluctuofam univerfalis diluvii , atque
25) JS pZrce JNCoemice catattrophen: poft tragicum
UI, 39 generis humani excidium ; poft orbis ter-
aee ext rarum , pereuntiumque rerum omnium
JINS99 triftiffimam faciem : modo novum pofte-
icze9278 rioris fzculi ftatum , fceneque infolentis
paraftafin in theatrum produco 7 wrrim Babel : T urrim, in-
quam, à primevo orbis tyranno, Cham: Chufique filio
JNCembrod 1n: campo S'ennaar totius humani generis coetu
ibidem adhuc commorante exftru&am : V urim velex
hoc capite perenni feculorum decurfu celebrem , ne di-
cam infamem ; quod temerarius humane impietatis aufus
fabricam vel d ultima coelorum confinia exaltandam,
ftulta praefüumptione attentaverit. Fabricam dico , quz
realeíc majeftatis diving, dum ad culmen rebus huma-
nis indebitum arrogantiüs fefe erigeret, fulmine coeleftis
vindicte deturbata faftum depofuit : & uti fupremum di-
Vinz poteftatis dominium, veritatemque metuendi ubi-
qué Numinis luculento fubverfionis fue documento
3 con-
DgEprcaAT:':oO.
conteftata eft ; ita quoque evidenti lapfus fui eraviffimi e-
xemplo omnem poft fe retro fecuturam humani generis
tatem edocuit, docereque debuiffet , JNCon effe confilium
contra Dominum : fed omnes animi arrogantis machinas,
fabftru&tionefque ambitionis , quantumvis immancs , 1-
nanes tamen & infanas effe, codemque fecum fato peritu-
fas. Quodnam enim poterat vanitatis imbecillitatifque
mundanz luculentius ftatui exemplum pofteritati ob o-
culos, ad comprimendos infani tumoris impetus ad ever-
tendas faftuofas hominum cogitationes , quàm faftus a-
deo infolens & ingens , tam levi DEI digito fuppreffus,
quàm molestam vafta tam cito facileque devaítata ? In-
felix illud inaufpicatumque ftolidiffimz arrogantiz c-
xemplum hic ego in cenam produco; atque utinam illud
ita univerfis poffem ftatuere ob oculos ut videant, quàm
tragica fempcr in hoc ambitionis theatro ícenam claudat
cataftrophe ; perfpiciantque , non aliam pofle exípectari
coronidem operis quod molitur impietas,quàm cumulum
tumulumque , qui auctorem nefariorum moliminum cà-
dem fecum ruinà confepeliat. Id quod neminem oculat
mentis latere poffe crediderim, qui,quod hic oculis fubji-
cere conatus fum, apprime confiderárit,quantam Babylon
ciiftiinfanz mentis pravaricatores ab ulteriori coepti mo-
liminis profectione ccelitüs defiftere coacti , linguarum
videlicet admirabili confufione inter fefe divifi diffipati-
que , tranfmigrationis gentium populorumque infauftif-
fimi conditores , ac fürculi per totum terrarum orbem
propagati, quantam , inquam, hac fparfa quaquaverfum
femina infelicitatis, toti human pofteritati meffem cala-
mitatum diffeminárint. JX(embrod enim ambitionis ocftro
in tahta mortalium multitudine percitus , & ad hec gi-
ganteo corporis habitu formidabilis , cum virium , tum
potentiz fuz grandicate confifus , € veftigio avita reli-
cionis cultu repudiato , à paternis JN(oem pofterioris
mundi primi monarchz à DEO conflituti, preceptis recc-
dens , degener & refractarius , dum divine apotheofcos
titulum impiiffimo faftu attentat , fpretis conculcatifque
divinis humanifque juribus , primus orbem ab hac fcele-
rum
3o edes sni aos P0
FUEZSIMQD, SMERNE QM OL as SDN MT le. GENE GUT: era ORAE Tatio pe) B dt jd
—ESPPE URINE QUI 9 Np ME DEPOEE Ux AE 3 Lao LECAO ds Sl a a
E - ————— a tne ce n LEUNNM -«
UID a ata s timeat pe tma t - TMTOh C OURKU A «C ucseequdut MEPREUR Met MIO c i a AR ARUM eS MARIS, E Ua LT ine ier dat em
*
D rs sq
rum illuvie non longo abhinc diluvio repurgatum abo-
minanda tyrannidis, idololatriz, arque innumerarum 1n-
de profluentium deteftandarum peftium labe contamina-
vit. Quam impietatem intuitus , nec non intimo cordis
dolore perculfus ille humani generis reftitutor JN(oe, mox
nutu divino feparatis ab impia Chami ftirpe filiis Sem &
J'aphetb, viam re&am, quam JN(embrod corruperat , divini
cultüs propagatione reftituere quibufcunque potuit mo-
dis non deftitit. Ut vel inde doceamur, nullum ad impe-
riorum regnorumque ftatus evertendos impietate vio-
lentiorem effe arietem ; nullum ad eofdem confervandos
fulciendofque pietate & religione robuftius dari. prafi-
dium. Quocirca utriufque primzvi hujus imperii imagi-
nem, ccu prototypon quoddam reliquorum , hiíce qui-
bufcunque à me confcripti voluminis lincamentis exhi-
bendam duxi ; ut regesterre , mundique dominatores,
quid fceptra purpuramque deceat , quid dedeceat ; quid
rationi re&te confonum , quid diffonum ; quid denique
ad divini moderatoris normam compofitum atque con-
forme , quid difforme , veluti in fpeculo quodam attento
mentis examine contemplentur. Quod quidem non al-.
teri meliori jure , quàm tibi SaAcRATISsIME C. zSAR,
qui in republ. Chriftiana puppim clavumque tenes , dica-
tum ad facros majeftatis pedes co, quo poffum, fubmif- .
fiffime voluntatis obfequio venerabundus depono. Pa-
tieris, AUGUSTISSIME [MPERATOR, protuainomnes -
pietate, clementiaque, laborum meorum fructus exiguos,
tanquam infimz fervituti tuz addictiffimos fatellites ad
pedes tuos requiefcere , fub cujus ingentis umbra pra-
fidio requiefcit Pax &c Felicitas univerforum , in. cujus
auguftiffimi capitis fpecula indefeffi vigilant excubito-
res Confilium &c [ndufiria, qui duo perfpicaciffime mentis
tuz oculi vere aquilini nunquam vel minimum remifsà
contentione defle&tunt aciem à S'o/r «terni radiis ; fed at-
tentis in omnem partem ftudiis pro Dgo € populo aflidue
occupantur. In cujus inconcuffo animi incomparabilis
folio regiam fibi fedem fixerunt paterne hereditatis pars
maxima Zeta & 7uflitia : cujus demum, quod ems
dicebat
D-cnodao scd
T.a.1, dicebat 7 zileriu , mens tante molis non folum capax, fed
major, commifífam fibi imperii adminiftrationem, quàm
cxacté prudenterque ad AX(oemici hujus Archetypi amuf-
fim conformàrit , quanta cum fide, & fapientia navim
hanc inter tot luctus tempeftatefque direxerit ; novit or-
bis & admiratur. Quem enim vel denfiffimis ferarum la-
tibulis, vel intimis montium inaccefforum clauftris innu-
tritum latere nunc poffunt vel virtus tua vcl nefaria alio-
rum confilia, periculaque nulli unquam avo audita, qui-
bus caput tuum facrofanctum atque unà in te totius -
ffriace domus vita perfummum ncfas fuir attentata ? Quis
locus adeo ab orbe noftro terrarum mariumque intervallis
effe poterit abíciffus , quo fama non pervenerit nominis
tui, pietatifque aura fuaviffima ? Quis mundi angulus a-
deo ab omni humanitate alienus , que gens adeo inculta,
qua ad machinationum teterrimarum monftra non ex-
horruerit, quibus tua, 1mo noftra, bonorumque omnium,
quorum tu vita falufque es, incolumitas periclitabatur?
O temporum morumque infamiam ! O fzculi noftri co-
inquinatiffimi fermentum tartareum ! O putidiffima or-
bis exulcerati carcinomata , mundi fatifcentis portenta,
peftes humani generis , viperas infernales , deteftabiles
inquam, imperii Catilinas ; qui five coece ambitionis
. philtro temulenti, five faftuofx mentis furore dementati,
ut 7 urrin fuam Babylonicam , 1d eft confüfionis , fumma i-
mis , facraprofanis truculento facinore permifcendo, in
aéreis vaniflime imaginationis fpatiis fabricarent,foliaque
fibi fine bafi erigerent , erecta vero à Dzo proculcarent :
non meliori, deteriori,inquam, confilio id fe affequi poffe
exiftimàrunt , quàm fi facram illam divina tibi providen-
tia deftinati imperii fabricam tot feculorum decuríü fum.
ma cum majeftate ab Atlantibus Zuffriacis füccollatam oc-
cultis machinarum technis funditus everterent , ejufque
ruinis novam fibi concinnarent. Videbantur novi ab in-
feris refüfcitati Caligule , quiutiunicam Romano populo
cervicem optabat , ut ad fitim fuam cruentiffimam abun-
dantius explendam caput orbis icu unico decuffum hu-
mi profterneret : fic ifti longe foediores nequitiz & furo-
pu tis
«CO———————————————————————Á—
.
AC LTMEMPTULSPOESEpDE Wee rS Ic
DD £poscacrio
ris fatellites immani gigantomachia infacrum caput tuum,
caput fcilicet orbis Chriftiani funeftaperfidie ac livoris tc-
la omni llazitiorum venenorumquetabe imbuta,rabieque
vefaniz cufpidata vibrárunt , ut divino hucufque munere
confervate domus tuz auguftiffime filum abominabili
aufu abrumperent, ftirpemque facrofanctam per facrile-
.gamtui necem radicitüs evellerent. Sed irrito,quemcertó
praftolabantur,eventu.folium iftud fupra bafin eucharifti-
camac incomparabili Principum idea Ruporpno tam fo-
lidé fundatum & continuo per tot auguftiffimos nepotes
pietatis , vittutumque omnium cultu ftabilitum, quod ad
extremum mundi fenefcentis folatium divina creduntur
oracula deftinaffe, hi Babylonice impietatis emuli labefa-
€tare conati funt. Quantum enim in ctaum exitium funefta
inimicorum odia confpirabant ; tantum pro tua falute bo-
norum omnium, qui in te vivunt , ftudia vigilabant , pia
fpirabant vota, ardentia fervebant defideria. Quantum hi
portentofi fcelerum architecti falutem publicamin tuo in-
teritu peffundare; tantum iftorum, imo coclitum piiffimo-
rumcurz tuam, vel potius noftram in te reclinantem in-
columitatem firmare omni nifu allaborabant. Adeo vana
funt omnia contra prepotentis Dei confilium, tum infana
tumentis furentifque animi przfumptione,tum clandefti-
nis infidiarum cuniculis inftru&ta machinamenta. Dico
hec non ad tuarum oblectationem aurium , ( odifti enim
hoc genus illecebrarum) fed , quanto prius horrore ad tot
Ícelerum monftraomniumobrigefcebant animi; tam nunc
. dulce piumque eft horum meminiffe ad folatium animo-
rum noftrorum ; ad aufpicia fereniorum temporum ; ad
fpem falutis publice uberiorem , in quam nos erigit tot
coeleftium beneficiorum grata memoria, nulla unquam
fzculorum oblivione delenda. Exinde poft tot triítes rei-
publ. Chriftianz nebulas, poft extinctas furiarum execra-
bilium faces, latiora demum omina, nec inani id quidem
augurio, capimus profperitatis. Ad quantum enim orbis
Chriftiani bonum divina te providentia deftinàrit; utique
haud vani przfagii oftento id mundo in natali tuo innuif-
fc videbatur:fiquidem non deerant complures haud otiofi
aufpices qui de coelo caperent omen non obícurum feli-
*- : citatis j
]Dr:»iscags:e
citatis ; eoque te die, videlicet v. idus 7n. non fruftra mun-
do datum augurarentur, quo SS.Primi & Felician aufpicatil-
fima agebatur memoria. Eum dicoorbi editum gratulaban-
tur,qui infelicirati temporum fperatam jam dudum felicita-
tem reftitueret;& rurfum Primi, quod jam diu auditum non
fuerat, femper tamen ingentis fpei argumentum , in Cafa-
reorum nominum album inferret, Que tam lata ortüs tui
auguftiffimi profcenia , non difparis demum fortune com-
probavit eventus , quando Lrororpr I- nomine infignitus
inauguratufque Imperator, & quod myfterio non caret , o-
mnium Germanie Cafíarum Regumque quinquagefimus,fub
initiali noministui litera L Faítos Auguftorum decorafti,ut '
mero quodam epilogifmo facrum Imperatorum jubilaum
nonfolüm compleres,fed & aliud majori felicitatis aufpicio
ordireris. Quam in fpem fidemq; erexerant jam pridem or-
bem Chriftianum auguftiffime dotes tuzvivaciffime indo-
lis fümma alacritas;acerrima ingenii vis; lata mentis fereni-
tas in vultu efflorefcensimagnarum cogitationum capax ju-
dicium; in floreztatis veneranda prudentia; in Principe ju-
vene fenile pectus ; in vere vite tantaque fortunz indulgen-
tia, morum ad omnes modeftiz regulas caftigatiffimorum
decentia; omniumque paternarum virtutum 1n adolefcente
maturitas : & nelaudum tuarum catalogum ad aurium fa-
cratum moleftiffima potius faftidia , quàm delitias hic con-
geram, brevi dicam compendio ; fumme dignitati fumma
decora & tam füblimi imperio fublimiorem animi tui ma-
enitudinem tefolum Atlantem deftinaffe, ut non imperium
tibi, fed tu imperio coronam conferre videreris. His itaque
virtutum pra-fidiis,ducibufque,qua veluti fulgentiflima to-
tidem fidera tibi ad excelfum imperialis folii thronum prz-
lucere videbantur, ad tant« reipubl. gubernacula admotus;
ante omnia fapientiffimi patris tui , SAPIENTISSIME CusSAR,
reli&a tibi Politice Chriftiane documenta intimo cordis
finuiimprimere, &c nunquam non mentis oculis obver-
fantia (tudiose excolere coepifti , exacte circumfpiciendo
non impia illa fallacis Politice dogmata,fed fecuriffima vc-
raque praefidiasquibus veluti firmamentis folidentur regna,
mundique principatus : quibus tanquam bafibus tuto inni-
cantur diademata, R egumque folia;quibus demum cardini-
bus rerumpublicarum ftatus, imperiorum fecuritas,falufque
fub-
Coda Das KO de EAR An RAD lig 0 1 oit eua me |I S REA E DORT MEM ENORMI 7 —
NO P t CTEUIESNE S, Opt LOU PRU VREEY SEEN e zT 714 ZOOM RI oit
eO EROR ee)
EMEN CE oou
JE $ »iok' i6.
fübditorum circumvolvantur. Qux quidem fitmamenta,
uti divinam illam 7Pyzhagore Tetractyn, id eft Pietatem, Tu-
flitiam, Fortitudinem &c Sapientiam , cum annexo virtutum O-
mnium , orbis moderatori neceffariarum, comitatu, pro-
xime refpiciunt ; ita quoque unice tibi ad fulciendam re-
enorum tuorum incolumitatem cateris excmpli facem
preferendo, fervanda ftabiliendáque cenfuifu. Que enim
tua in virtutum iftiufmodi , prefertim Pietatis cultu affi-
duo indefeffa fint ftudia , ferz pofteritati commendabunt
infignia,que nullibi non exftant horum opera monumen-
táque , peromnes Hungarie, Bobemiz, Auftrie, hzxreditaria-
rumque provinciarum angulos ingentibus meritorum ti-.
tulisad omnem aeternitatis memoriam indelebili characte-
re exarata. Sed angufta funt hzc tam auguftz pietati, qu&
nequaquam hifce limitibus circumfcribi fe paffa velad i-
pos territorii Romani fines fe extendit; ubi avite pietatis
infigne monumentum , temporum vetultate poene colla-
pfum, ecclefiam montemque Deipara ac divo Euflachio fa-
crum , majeftatis tux zelus propriis fumptibus inftaura-
tum fubfidiifqueuberrimis inftructum,perpetuc gentium
illarum devotioni denuo confecravit. Loquentur ifta de
te, fi homines tacuerint, reftitutz decori fuo ecclefiz,ec-
clefiis arz , aris lampades eterno Auftriace pietatis igne
collucentes, teftabuntur fervorem iftum, CzsAR Prssrwg,
anathematum, pi&turarum , variorumque ornamentorum
fplendor ; faxa denique ipfa & colofli virtutum tanta-
rum muti interpretes atque precones omni tefte majorcs.
Quid porro dicam de incredibili,qua polles;artium fcien-
tiarumque divinarum pariter atque humanarum cognitio-
ne,qui ut ad coronas pertingeres,ad laureas tibi viam ftra-
vifti : noras enim quàm fcitiffime iítiu(modi effatum; Qu
in inagno ijperio fapientize munere fungitur , minimum fapere, mft fa-
piat [uper omnes ; ut proinde , quot verba fundis tot leges
condere videdris, non minus V Jemidis dictamine irrefra-
gabiles , quàm opere & exemplo proprio inconcuffas
comprobatafque. Ja&a erant jam pridem à te folida tan-
tarum eruditionum fapientieque fundamenta ; quan-
do adolefcentiam tuam frequenti hiftoriarum lectio-
ne , ftudiofaque rerum prateritarum indagine non alio
| ** * fane
1)g pic Aw. X 6
fane fine érudire voluifti ; nifi ut introfpedtis rerumpu- -
blicarum archivis, penetratifque regnorum arcanis, im-
perii habenas moderaturus , quid imitandum , quid fu-
giendum ,*horum exemplo memoriaque pervideres : at-
que adeó variis humanarum fortium cafibus caufifque
tam ridentis, quàm fxvientis fortunz attente ponderatis,
cautior inftru&tiorque evadens , ex praclare utiliterque
veterum geftis quà facris, quà profanis , ad perfimilium
exercitationem facinorum caperes documenta. Quàm
multa hic mihi füpereffent dicenda de admirandis animi
dotibus atque prafidiis, quorum adminiculo ad orbis
. molem fine defatigatione fuftentandam corroboraris; fed
utut dixero quamplurima, plura tamen fupererunt po-
tiüs venerabunda admiratione fufpicienda , premenda-
que filentio ; quàm ut ego virtutum fua fat. luce paten-
tium amplitudinem jejunz orationis anguftiis comprc-
hendere me poffe confidam. "T'acebo hic infignem vclu-
ti ab ipfomet tibi Mercurio infufam. eloquentia uberta-
tem ; conceffam ab. Zpolliee Mathematices univerfz , at-
que Harmonica abfolutiffimam, cum Ethice animorum
moderatricis difciplina conjunctam,facultatem; omnem-
que totius fapientic apparatum, quo pectus tuum, MAGNE
Cxsan , À Pallade ipfa fufficienter obarmarum orbis uni-
verfus fufpicit atque veneratur. Non tamen tacendum
hic mihi videtur illud incredibile literarum patrocinium
amorque benigniffimus, quo mufas omnes complexus in-
timis vifceribus, hoc etiam addidifti non ita pridem, tam
in laudes tuas magnificum , quàm in publici boni cumu-
Jum, munus fingulare ; quod, qui nihil adeó Czfareo mu-
neri neceffarium effe, quàm peregrinarum linguarum ftu-
dium peritiamque noras; qua uti tu mirifice inftru&tus,
ita & in alios ingentis animi tui divitias transfufurus ,
in 'iennenft tua. metropoli orientalium idiomatum athc-
-Ón&um raro exemplo & indubio De inftin&u fundaveris;
ut vel fic orientale imperium occidentali , reciproco Jin-
euárum commercio , magno utique reip. Chriftianz c-
molumento , cum auguítiffimi nominis tui gloria 1m.
mortali, jun&um confoederares. Sed nolo temerarius &
injuriofüs in operum tantorum magnitudinem , quz o-
; " | à; mnem
Riu cer Pea 0 Aaa BA ERIGI U DR MR Eta A. um npn:
Va ote SHAB C UP OCCUR AU DERBI 7 OR 2S6 ome cant n a xn Z Spem
j—————
o ———————XX——REÉU———————————————————
D-uyvcóarT05.
mnem dicentis amplitudinem excedit,imparem calamum
ultra extendere; ubi tutius convenientiufque efttantorum
meritorum fplendorem potius conniventibus oculis cum
orbe univerfo admirari,ne contemplator majeftatis oppri-.
matur à gloria : praefertim cum nec majeftatis tuz mode-
ftia id ferat, in animi dignitatifque ingentis magnitudine
demiffiffime, & in tanta animi demiffione T zx M x1M.
C zsan: & folummodo illainftituti mei fit ratio , ut O-
ftendam te talem tantumque Czfarem; unum hujus ope-
ris tutorem legendum ; cui hoc , aliaque omnia devotit-
fimc fervitutis mez pignora non uno ex capite debcan-
tur: cüm tu folus fis ille equiffimus rerum arbiter, qui
partum hunc novum , rerum à primzvis poft diluvium
Regibus ZEeyptigcítarum varietate, raritateque infolitum
admirabilis fapientiz trutinà judicare , vindicareque pof-
fis adverfus obtrectatorum cavillationes , potentiz tuze
auctoritate tutum illius novitati prafidium conferendo.
Accufabit.fortaffis nonnemo , quod te Cafarem curis
mundi gravioribus intentum mea interpellare fcriptione
non fim veritus. Vererer utique , nificcl(iffimus idem &
humaniffimus ex augufto majeftatis folio perfonz me
humilitatem, ut interpellareris , gratiofe invitáffes, dubi-
tantem animáffes , cunctantem follicitàffes. Hinc factum
cft, ut opus hoc Sac. Caf. Majeftatis oculis etfi indignum
cx fe & anguftum , auguftum tamen vcl hoc titulo , di-
gnumque fit vifum, quia Auguftus id juffit; munificentia-
que plufquam regia promotum in lucem publicam evo--
cavit. Unde MuouiriczNTISSIME CESAR, omnem
five laudem five veniam in fola obfequii gloria collocan-
do , quod mihi dedifti , tibi reddo , opus hoc non tam
meum , quàm tuum , quia totum me tuum quantus
quantus fum agnofco : meum id quidem , quod fubfidiis :
tuis longe munificentiffimis id meum fecifti. Vale orbis
Chriftiani fulcimentum , idea Cefarum , & humani ge-
neris delicium. Hec dabam Rose Anno 1676. die 9. 7u-
nii, Primo & Feltciano M. M. facro , qui uti Majeftati Tux
Cacfareze extitit genethliacus , ita quoque fit praefagum
fecuturz felicitatis tu: , totiusque reip. Chriftiane fau-
ftum fortunatumque przludium. - |
l
INDEX CAPIT
"Prefatio ad
LIBE
UM OPERIS.
Letlorem. . Fol. 3
Eb
De Rebus poft, Diluvium centum triginta annorum fpatio geítis. 4
C AU PLORST SE
|E exitu INO filiorumque ex ar-
? po. ! ibid.
IL Quibus im rebus Noé filiique cum
uxoribus in montibus Je 0Cccu-
paverimt. i
IIL edefcenfu Noé cum familia nn-
merofa in monte peracta in fub-
montanam regionis planitiem. ó
Noémi ad tres filios,Sem,Cham,
Japhethyjam conflitutos princi
pos populorum, exhortatio. ibid.
IV. De multiplicatione bumani. generis
à Diluvio uf que ad'Turris edi- |
ficationem. 8
V. (De prima tranfmigratione filiorum
Noé ex monte Ararat in pla-
niores ft ubmontane regionis cáma
05, IO
s. 1. De lingua , feu idiomate , quo im-
D-I'BOE
PRGFATIO. des 1s
SECTIOI. Defabrica T ws. — 26
CAP. I. De primavorum bominum poft in-
gre[ft wm in terram Sennaar oc-
cupatione «7 ffudus. ibid.
IL Utrum No&£ "Turris «edificattoni
prefens fuerit ; uma cum exhor-
- "tatione Nembrodad progeniem
Chameanm , ad inchoandum con-
cepti operis molimen. - 28
"Nembrodi ad Turrim civitatemque
inchoandam exhortatio ad pro-
| geniei fue proceres peracla. 29
IIL 2e altitudine "Turris diver opi-
niones. 31
DEMONSTRATIO
*
De Turris ad Lune Coelum exal-
tande didwauia five impo[-
3
bilitate. -PECNE
mediat? poft. diluvium uteban-
tur. ibid.
$2. De Yita mortalium primevorum in
fubmontana montis Axarat re-
gione multis annis peracta. — x1
dq NE De tempore tranfmigrationis ex
Oriente. in terram Sennaat. 4
2iluvio peratke , ad 132 an-
num , qui eft ortus Phaleg. 14
EPILOGISMUS
Ex quo feries generationum filiorum
Noé colligi poteft. ibid.
VII. Defcriptio terr Sennaar quam ex
Oriente advene repererunt deli-
ciis affluentem. 17
VIL Quo tempore Nembrod Turris |
archite£lus natus fit «7. quot
anniá vixerit, « I9
IX. JODemyficofefu , qui [ub Mofaica
"f urris biflori continetur. 10
Ron
SECTIO II. De ftupendis & prodigio-
fis tum urbium tum turri-
um hortorumque miraculis,
à Nino & à Chbufi filiis & Se-
miramide poft mortem Nen-
| brod extructis. 4
CAP?.I. De Nino gs/que rebus gef?is.. 3b.
IL — De «dification Ninive. civitatis
| magne eu[quevastitate. — 4$
IIL 2eturri in civitate (Babylonica á
Nino 7 Semiramide,centum
farà anus poft everfionem "'ur-
ris Nembrodzz extructa. 51
IV. e civitate magnificentie pene in-
credibili quam in Babylone Se-
- miramis extruxit. $2
VE qx ponte c7 duobus regiis pala-
tiis in oppofitis urbis locis a Se-
miramide extructa. $5
VI 2e bortis peufilibus , 4 Semira-
-CONSECTARIA. mide in Babylonico campo ex-
IV. 2e Turis Nembrod forma € tru£lis , qui «7 iter miracula
archite&tura. 40 mundi numerata f uere. $8
Expo-
^
^
*
*
AN, 209 e eu S SISSE S
*
IO 9 9C C NNNM Cc bere
M ICMBIGRU JE I 8 RBAC 1x 9 Qnm Sea
Vti Mom
P—
SA —— —— »
- mme»
— RR
IN-DE EL X. ACA PC ISTGUSM.-
Expofitio fingularum partium. 6o |' aliifque Grecize locis ad fomilitu- —
VIL. De ffupendis fabricarum airaculis, | dinem ifHus. ZEeyptiaci conftru-
que fratres Nembrod, Mifraim| és. 95
ejufque nepotes, ex eadem familia, | V IYI. T ropolocia: Epilogiffica -Labyrin-
Chusn Z£eypto , ad Babylonio- thi. gown 86
rum c Affyriorum imitationem | Y X... De Grecorum fuperbis fabricis mo-
«mulationemqueexbibuerunt. 64 numenti[que, quas ad imitationem
SECTIO TII. De prodigiofis fabricis "Eeyptiorum nullo non tempore
"Eeypti, quas Chufia progenies . olim in Grzecia moliti funt. — 88
ad imitationem cognatorum| r1. Templum Dianz Ephefiz. ibid.
Nembrod , Nini & Semiramidisin| — 2. Artemifiz Carix Rege Mat-
regnum Babylone , & Alfyrie oleum. ibid.
. ftupente mundo erexerunt. ó6 3. Coloffus Rhodius. ibid.
»— PRAEFATIO X. Utrum in bunc u[que diem Nem-
CAP. I. Pyramides «: Obelifci in. /Egy- brodez " wrws adbuc ve[ligia
| pto erecti, ibid. reperiantur. go
IL. JDelubrum ex unico lapide conflru-| XY. «Deurbibus tum à Nembrod , tun
Cun. | 721 4 Nino ez Semiramide ad lit.
— Jotius Symmetrie computus. — 73 tora Tigris «7 Euphratis ex-
VII. Labyrintbi in. ZEgypto prodigiofa truclis , eorumque ve[Higits etiam-
fabrica. ibid. num fuper[titibus. 96
IN "Defcriptio exatia , five Ichnogra- XII. Genealogia Noé, Japheth, Cham,
phia Labyrinthi Ze yptiaci po- Sem, filiorumque. De Ortu Pha-
tentia bumana. fuperioris , quem leg ez diviftne linguarum «7
po[teri Chami reges Egypti mi- gentium. I04.
rabili opere ad lacum Mceridis| XIII. Quando ceperit regnum Nembrod,
extruxerunt. - .28| .«7divifio gentium. III
Superior. Labyrintbus. 81 | XIV. De progenie Chus, €? utrum fuerit
Synopfis verum in Labyrintbo con- veré colore nigro imbutus. «— x13
tentarum. ibid. | XV. De regno Nembrod , e7 impietate
V. Detempore quo tanta opera con[Lru- | ejus « cur Belus vocatus ftt. x16
- &la fuerunt... 82 | XVI. De coloniis filiorum Sem, Elam «7
VL 2Deartificiofis machinis in Labyrin- Affurs c à 119
tho ad eos qui ingre[[uri erant ter- | XV YI. Utrum «7 quomodo poft confufro-
vore concutiendos extructis. .. 83 nem linguarum lingua Hebráica
VII. De Labyrintho in Creta, Lemno, in domo Heber permanferit. 123.
LI DERI
Sive
Prodromus in /tlantem "Polyeloffum,
p Quo . pde
Per pralufiones quafdam de varietate linguarum & idiomatum difparatiffima.
genera, quz unà cum idololatria in orbem terrarum occafione primzvze
confufionis irrepferunt, potiffimum agitur. X124
PRZELUSIO. regnorum florentes tandem omnt.
SECTIO I. De inclinatione, corruptio-| ' "ede corruptionis oblivioni[que
ne & interitulinguarum. 130 damnum paffe funt. ibid.
CAP;]. 2v occaftonibus «7 multiplici cau- | YT. Deorigime c7 mtrodutlione idololatrie
farum ferie , qua lingue variorum | im mundum ratione diverfitatis
lin-
IANUD'E:; X ACOA BRCECEIULM.
linguarum morumque , qui apud
gentes differente[que. nationes Yi-
gebant. 132
rum qui ex confuftone linguarum .
«7 divifione gentium natee funt. 133
ANALOGIA verum à primis imnun- -
di patriarchis eeflarum , gefTis Ofi-
Exemplumin[criptionts Ionicarum /;-
terarum à prifcis Graecis lapidi 1n-
cifa. 191
III. Devarietate €? multitudine numero- | SECT.1I. De linguis primigeniis , quas
matres vocant , quae poft confufio-
nem fBabylonicam etiamnum fuper-
ftites in ufu funt. 193
PRIEFATIO.
ridis, Iidis, Hori parallela. — 336 | CAP. I. De lingua Hebr linguarum
IV. De primava nominum impofitione.
onmium prima : ibid.
145 | II). Delinguá Chaldaica , una ex pri-
V. — Quenam «7 qualis fuerit prima o-
mogenis lmguis. I
mnium linguarum. 148| III. De lingua Samaritana feu Phoc-
VIL 2Delingue Samaritanz characleri-: nicia. 196
busutrum vere Alyrius aut He- | UV. De lingua Syriacà. | 197
brzus [it. axsg21) V. Delingua Arabic. 198
s. t. Decifío litis circa. Affyrium feu | V I. De lingua /Ethiopicà. 199
Hebreum «7 Samaritanum | VII. Delingua Períicà, feu JElamiticà.
characterem.
153|
TABULA COMBINATORIA , i1 | VIII. De/mgua /Egyptiacà feu Coptà,
qua ex probati[simis autoribus prima-
vorum characlerum forma, eorumque o- |
20I
quam «7 Veterem Pharaoni-
cam appellamus. 203
nium, qui ab iis originem duxerunt, [uc- | Y X. De lingua Axmenicá. 204
ceff tva temporum propagatione exbiben-
tur; ex quibus luculenter deducitur omnta
linguarum alphabeta nonnulla 1a fe pri-
carum literarum vefHgia tenere. — 157
Expofitio 1 abule precedentis. 158.
$ 2. De ficlis Hebreorum Samaritano |
charactere infignitis. ibid. |
V II. Deorigine literarum € feriptionis. |
| 162 |
VIIL De lingue Hebrzz mirá vi im re |
rum finificationibus elucef cente,
quam infu[am babuit Adam. 164 |
Combinationes [enfuum,qui [ub nomini-
168
bus animalium latent. I
IX. Deliteris Coptitarum myfHiciquo-
rum lingua eff una ex linguis pri--
migenis. I»
Ab Hebrzis mutuata. 176
Prima literarun /Egyptiarum fa-
brica, «2: inflitutio facla 4'T auto
five Mercurio Trifmegifto. 177:
X. Delingua Phoenicia una ex linguis |
primogenis. 184
TABULA, quá characterum Samarita-
norum , cum Ionicis c7: Copticis fre
ZEgyptiis comparatio infHituitur.. 190
SECT. III. De linguis Europe primo- .
geniis, earumque proprietatibus.206
CAP.I. De lingue Grecz origine. ibid.
II. Delingue Latinz origine, antiqui-
tatey corruptione «7 reflauratione.
209
IIT. Devariá qualitate , vicifsitudine «7
augmento lingue Lating. 210
T abulee roflrate infcriptio prifcá lin-
giá Latinà peracla. ibid.
Columne voflrate infcriptio. — 2311
IV. Delmgue Germanicz origine, pro^
pagatione «7: corruptione, — 313
Lingua Germanica £mperialis. ibid.
V. De intimis Septentrionalium re-
gronum lmguas. 214
VI. DelmgeusYlyricà,Dalmatic3,Sla-
vonicàgz/quefiliabus. ^ 215
'TABULA CHRONOLOGICA zaz-
norum post diluvium , quà linguarum
ortus «7 incrementum exponitur. 216
VII... Utrum radices linguarum. reperiri
queant. ad wniverfalem. linguam
quandam con[lituendam. — 318
CON GLUSIQ. 2121
ATHA-
ATHANASII Kincuzni é Soc. Jesu
TURRIS BABEL
qoM Uwe
In Librostres digeftus ;
| iios
PRIMO
Res &tfia post diluvium ad Y urris ufque edi jficationem ;
SEC UNDO
Civitatis Yurrigue erecto;
T-BEOROEIO
Linguarum dicifio € tranfinigrationis Gentium
Hifloria continetur.
TENTIA CEN
EET AST
M. d
mto FART APER AW DCUIOPC SECOS
Í m X x -
LM
x —— / —
— A STER
paiT
OE SUA ORC NARI ONBAIRURUS: JOVIS P
Fol. 3
ATHANASH Kincnuzni $ SocigT. [zsu
TURRIS BABEL
TIBERUPRSAU:
Continens
Res geltas poft diluvium ad Tu
. ufque «dificationem. 3
D.RD.AP DA DIO
AES
brica , qu
rris
| pk |
LECTOREM BENEVOLU M.
accu oft Arce Noémice , € /u&uof am e atacly-
xS fmi. bifloriam modo ordine Mofes D ET famulus
MIA ZS9 orimo enarrat. eSMortalinm. per tres. filios Noe,
REA SC Sem, Cham, & Japhet, centum. 4nmorum fpa-
S NGA) 0 peratlam multiplicationem s excipit banc Croi-
Mies ri Turrifgue omnibus feculis memorabilis fa-
am fequitur oindicante fe DEO OPT. MAX. de indomita
filiorum bominum. [uperbia € contumacia , linguarum confufro , &
gentium tranfmigrationis exordium : que cuntta Mofes Genefeos
cap. Xi. efr quam. brevifüime^, quam diflintliflima tamen , C ex-
atia rerum , que in boc arduo negotio , temporum fucceffà acciderunt,
enarratione complexus per quinque. circum]eantias pulchré. [ane expo-
fuit 5 quarum Prima off , quinam videlicet. primero iHi «M orta-
lium. fuerint , qui. tum temporis in mundo "vixerint , quid. egerint,
€ quidnam eos ad tranfmigrationem ordiendam permoverit * Secun-
da, quis finis in eorum tranfmigratione ad in[ane molis T'urrim
erigendam impulerit? "Tertia , ad quodnam altitudinis. fpatium ex
eorttin confilio Y ucris fe extendere debebat * Cuarta quem finem fco-
pumque in tantee molis edificio fibi prefixum babuerint * Quinta de-
nique , quomodo ab opere , temerario aufu incepto , ex "Dromt ANCa-
minis difBicentia , € punitione ulterius profequendo ex conf uftone Im-
guarum defliterint 5 quomodo veró linguarum confufione perplexi, tan-
dem tranjmigrationem im onmes mundi regiones , orditi fuerint ?
Que omnia quam fhfime in hujus operis contextu demonsfrabun-
tur. Droina bonita Adfit aufibus noftris ,ula4 umptum thema adun-
cam ejus gloriam defiderata felicitate profequamur.
| : A 2
LIBER
H« 4 ÁÀTHANÁSII KE$RCHERI! |
1: | LIBER PRIMUS | !
IE De rebus poft diluvium , centum triginta .
1
:
[3
[-
"
i
e
ewe: H
annorum [patio gcítis.
C Aa T X.
"De exitu Noé , filiorumque ex. arca.
E& I xquà mentis trütinà pri-
S morum polt diluvium ho-
Pi minum actiones pondere-
. "Ses €* mus, recta fane ratio dicta-
re videtur , Filios Noé poft egreffum
exarca, peractoque DEO de acceptis
beneficiis , facrificio , acceptoque de
exiftebant , ex limofz materiz utique
defluxu, jam fontium venz ad necef-
farium aquze ufum, quod in infimis pla-
nis non fiebat, citiüs , tempeftiviüfque
aperirentur , campique affluxu humi-
di agriculture idonei aptique redde-
rentur , certe Noémus meliorem, com-
multiplicatione generis humani, per, modioremque ; pro fumma ejus circa
Ex ara verba ( Crefcite ez: mul iplicamini e re
dis or plete terram ) przcepto & benedictio-
pansde- ne allis impartita, non ftatim ad infe-
erun . P
oU. riores montium fundos defcendiffe;fed
"5. in montium planitiebus ad complures
annos hzfiffe à vero haud abludit. No-
tum enim ex Geographia eft , in ple-
rifque editioribus montibus femper re-
periri. campos longe lateque diffufos,
quemadmodum ex Alpium , Appen-
nini, ceterorumque montium catenis,
Roe? in univerfa Europa vifendis , experien-
&maar- tia nosdocet, pecoribus , pecudibus,
flatim in armentifque ; ness paícuis alen-
OM dis , mire aptos, & opportunos reperi-
defiendife ti. In fimilibus itaque campis , Joe
fed in mon-
s he cum filiis fuis converfatum fuiffe , ar-
-
fr. bitramut. - |
- Cum enim in hujufmodi editiori-
bus planitiebus, qua montium jugis in-
| rerum naturalium cognitionem peri-
tia , ffrationem optare non poterat;
| quamvis vero facer textus de hifce ni-
hil dicat , ratio tamen dictare videtur,
uti fuprà dixi, id hoc pa&o fieri de-
| buiffe.: :
Norat enim Noé divino lumine il.
luftratus renafcentis mundi ftatum;
Norat quàm optimé ingentem orbis
terrarum poft diluvium metamorpho-
fin. INOrat rique Medi quot-
que annis ; in montibus commoran-
dum foret , donec inframontana pla.
niora loca habitationi hominum apta
forent. Atque hoc pa&to factum eft,
utisin montibus , veluti [tatione tutio-
ri, propagandi humani generis initium
duceret , donec in immenfum exur-
gente filiorum multitudine ad inferio-
rem planitiem fe conferre cogeretur.
C A'PUuT-'IL
R4 Quibus in rebus Noé filtique cum uxoribus in montibus
| 20 fe occupavverint.
* ist.
«ipu uce de DUC or eei
SFO LUN
ape Us TENETUR eal "o IESU pie om 22
j
i
i
procuran-
rum ftatu , otiofum fuiffe , fed | ac primó quidem , prout D E U S ipfi/7777;
id i3 | | continuó fümmáà curà ; & folli- praeceperat per verDa (Crdfcite GC multi -£tr-
genere bu- citudine rebus bené gerendis , & arti- | plicamini ) filios fuos ad propagationem
mam i? bus humano generi adeó neceffariis, | faciendam excitaffe; & quoniam mul-
tipli-
Cap. TI. ( 5 m , No? minimé hoc re- | perpetuó. exercendis diftentum fuiffe; separa
MEOS YT CUFENEST —
Ferrari
ZORxE5SOBASBEL- LbEkR-LE 5$
venit, quàm nutrimentorum ubertas,
Íine qua vitam tolerare non poterant,
necefhitate compulfus , ante omnia a-
grorum colendorum rationem filios,
pet divinitus fibi infufam , uti in -
cà No? , docuimus , fcientiam edocuit,
ut quemadmodum ante diluvium in
comparandis in arc. animaliumque
ufum ad vitam fuüftentandam rebus ne
ceffariis , providum ceconomum ege-
rat, ita quoque poft diluvium, in ex-
colendis pofteris , iiÍque circa neceffa-
riarum rerum ufum inftruendis , nulli
labori fereuipeits utpote qui univer-
fam orbis faciem tranfmigratione uti
erant repleturi , ita per fucceffivam ar-
tium traditionem à Noé profluentem,
modum & rationem , veluti opulen-
tam hareditatem confecuti in pofte-
ros propagarent. .
Cap. I. tiplicationi hominum nil magis con- | vium przfentis occafione neceffitatis,
agris ftatim femine faecundatis vivere
poflit : quomodo enim, fi in arcam
fecum fimilia non tranftuliffet provi-
dentiffimus ceconomus , ftatim femi-
na prompta habere potuiffet, cum uni-
verfa tellus fqualore , limoque offufa
tam citó nil horum ad nonnullos an-
nos proferre potuiffet , quod idem de
arborum fructiferarum , vinearumque
plantatione intelligi velim. Quomo-
do enim veluniusanni fpatio fine fru-.
&ibus , fine pane , fine carnibus, ovis,
czterifque vitz humanz fuftentandx
fubfidiis vivere potuerint, nemo fen-
datus concipere poterit. Przviderate-
nim Noé cuncta Ade nc
ceffaria ; norat ob triftem & luctuofam
telluris faciem , omnia hxc defutu-
ra; unde vel ipfo Deo dictante , pro
renaícentis mundi requifitione. necef-
farió & rerum omnium femina , inftru-
tne — Porró, cum adagriculturam exer-
artis reli- jab s ied 3
quamm. Cendam, aliis artibus ad terram fubi-
que necef- d indi . EET e e
fits gendam 1n gerent , 1s utique primoin
menta agricultoria, & fructiferarum
arborum germina , racemofque vitium
Ferraria arte, quam vel divinitüs hau-
ferat; vel prout ante diluvium à 7 ubal-
cain fabro in omni genere ferri , & aeris,
fecum intraarcam tranftuliffe , ut iis
fine ulteriori prolongatione in ufum
hominum , animaliumque uteretur.
uti Cap.1V . Gentis habetur, didicerat,| | Atque hzc quidem filios fuos cdoe- Usum
filios faos exercebat ; inftrumenta non | cebat Noé , uxoribus. veró curà rerum ligentia..
quidem ex nativis montis fodinis , quz
tunc temporis necdum excoli pote-
rant, fed ex ferramentis, qux fecum
intra arcam in hunc finem attulerat,
fabrefecit , cujufmodi effe potuerunt
vomeres , iac Íerrze, harpagines, fe-
cures, cultri, & fimilia; hgulinam quo-
que artem , five plafticam, quà ex ar-
gilla urcei, ole, conchze,fimiliaque ad
domefticum ufum conficerentur , tra-
,ubnlis didiffe arbitramur. Ad tutandos quo-
75 ng-
que Íefe contra tempeftates , cateraf-
que aéris injurias, cafarum , tugurio--
rum domuumque , prout ante dilu-
muliebri fexui propriarum , fi conje-
&are licitum eft, relicta; hifce enim
ad veftium fubfidium , linum ferendi,
aquis macerandi , in ftupam carminan-
di, filandi deinde texendique regulas
prefcribebat , lanificie quoque artis
documenta dabat. Przterea gallina-
rum , pullorumque educationi , ad o-
vorum comparationem, & omnem de-
nique domefticz fervitutis cultum de-
ftinabat. Hoc pacto , hz prima mor-
talium poft diluvium colonix impi-
ore fane, quz à Noé£mo didicerant, in e-
xecutionem deduxerunt; & hi quidem
pofteros fuos confequenter m com-
vium viderat , feceratque, xdificanda-
Agricul- : ;
toe. AI vegalds pisMcripie aas
effta, | Ynnis generis legumina, tritiCt ; farris, |
filiginifque fementem in agriculturam
intri arcam intuliffe , ut poft dilu-
mendatos vivendi modosalios aliofque
edocebant , ut in fequentibus demon-
ftrabimus. 2
A 3 y ÁA-
—
mUIUNO CERNOTETESS oU uid
pocHSEUI apr PIRE I eem
eerte RTI ren ym mE
E
CIC mmn ns
UTE Y
Cap XII.
De defcenfu Noé cum f
in fubmontanam
f« Nos .— . geniem exurgentibus , inferio-
c*m"i- «es montium fundos , vaftafque re-
gines [ib- siones ad habitandum aptas , ab omni
montanas,
bodiz Per- 1qualore , & humiditate fuperflua im-
hids ^ munes cognovit ; ul de defcenfione fa-
fanitas. &à, cüm campos Jam in rivos & flu-
mina difcretos, limofas primó plani-
ties jam herbarum luxuriantium, pa-
fcaorumque fcecunditate non feraces |
tantüm , fed. ;'amoenitate confertas; |
fylvarum diftri&tus , uti & arbores tum
fructibus onuítas , tum. ad cafuram
in màteriam zdificiis conftruendis a-
pramfylvas quoque variarum animan-
tium copiofa progenie ; campofque o-
mni animalium domefticorum gene-
xe confertos reperiflet , ibidem perfti-
tit; qui uti communis eft tette
fententia , fuit ingens ille valtuíque
. fegionum diftri&us ; qui poftmodum,
sun: fie Perfia five Armenia. dicta fuit, hic
fem." moxincredibili hominum multiplica-
Tote, tione audta , ne confufà multitudine
iib | confufus ordo nafceretur , Jo? parens
diftributio,
omnium , & Rex , in tres partes , jux-
veluti tribus quaídam , partitus eft , ut
unaquxque tribus fibi fubditis cum
lenitudine poteftatis prxeffet ; & in
difficultatibus, diffidiifque exortis, ad
Noémum , veluti ad naturalem totius
orbis hzredem , & arbitrum recurre-
rent. Ne vero in tanta multitudine
hominum , animarum cura negligere-
tur , Noé, uti erat coclefti lumine illu-
ftratus, ita quoque ante omnia quàm
maxime neceffarium duxit , ut iis prze-
cepta vitz & difciplinz prafcriberet,
| : |
normam , atque in Deum fiducix &
! 7 Enit tandem tempus,quo Noi,
pois. Ue jam filiis fuis in.copiofam pro-
tà trium filiorum, Sem, Cham & Taphet,.
religionis cultum edoceret , morum.
6 s XALTUERL ANE ASL I KIRCHERI
CAPUT I
amilia numerofa in monte peratia,
regionis planitiem. |
devotionis affe&um ingereret ; ritus
in facrificiis inftituendis , juxta prz-
cepta Dei , fuis temporibus fervandos
conftitueret, fiquidem fine Divini Nu-
minis affiftentia in tanta populi varie-
tate nihil re&é conflitui poffe probé
nórat. Unde convocatis in unum pri- -
moribus tribuum, talem , qualem no-
bis imaginari poffumus , exhortatio-
nem habuiffe, pié credimus.
o VENT. ur A i. $e * * t
fü Ces eT S Ae DIEA ident c OIN
1 : P *
Ilaexiem; Noému .
ad tres filios, Sem, Chám, Taphet , jam
- conftitutos principes populorum.
E hoc folenni congregationis confeffu , à
filii , in. nomine DEX fani & glorioft,
hodie vos alloquor. . Attendite itaque [ermo-
nes meos , auribus percipite verba oris mei,
verba veritatis , verba vite, verba. falutus,
qua fi fervaveritis , DEUM femper propi-.
tium Yobis babebitis in generationibus ve-
ffris ; fm, juflum DEI judicium [uper vos,
veflrafque generationes completum iri y ne
dubitetis. INo[lis infelicem mundi ante di-
luvium Slatum , vidiflis unà mecum gigan-
tum immanitatem ante diluvium , mexpli-
cabilem: bominum in omni [celerum , flagi-
tiorumque genere perver]ttatem., que natu
re limites longà excedens ad eam impietatem
ex facrilego Setbiane [lirpis cum Cainitica
conjugio pervenit , ut Yel DEUM ipfum,
cupus natura bonitas efl ad mundum perden-
dum , diluvioque untver[ali exterminandum
compulerit.. Memineritis , ni fallor , quo-
modo me quantumvis indignifsimum fama-
lum fuum , ex omni carne veluti unicum,
qui ficuti Yias Domini, rectas cum timoye
c tremore, ab omni celerum. participatio
ne alienus obfervaf[em , elegerit , ita quo-
que me ad divine juflitie preceptum con-
tra impios exequendum de[Hinaret , arcam-
que
Li
——————————ÁÉ áo dwe$
——————————
T uueE:HXMUBBELGOIE IL 7
Cap.TI. que ipfo diClante Numine , pro fua infinita
clementia conftrui ju[sit , quá vos filios me-
| minifhis. P'erum enim veró , cum jam ge-
neris bumani per vos tres filtos meos , Sem,
| os atque uxores voflras ex omni generis bu- | Cham, Japheth, velut; unicos mundi ba-
mani affa. felectos , à ruina mundi [olos | redes , nec non wniver[ze terre , centium-
confervare voluit. [Noflis quanta fide ez
religione in centum annorum fabrica defu-
dárim , quot perfecutionum infultus ab im.
probis eimantibus fuflinuerim , donec tan-
que principes peracta propagatio in adeo nu-
* : c
merofam fobolem exurrexerit , ut una ft-
niul commorari nequeamus. Pos ne in tan-
ta filtorum nepotumque veftrorum propa-
dem poft frequentes ad eos , de vicino orbis gatione, confufto nafceretur ; Yos , inquam,
excidio habitas exbortationes , faxis durio- | veluti in. tribus quafdam dividendos cen-
ves in pertinaci peccandi voluntate parfiften- | ui. .Et Sem primogenitus , quem centum
es , ad snum, omnes inexbetlato catacly-
Jmo perierint. fRecordamini filii mei, quan-
ta à benignifsimo DEO tQnm ante tim intra
arcam wná cum omni viventis naturae fub-
ante diluvium annos DEI miferatione fuf-
cepi , fue flirpis , filiorum , nepotumque
curam babeat. Japheth pariter princeps cz-
dominus fit progeniei fue. Cham. veró
f'antia ingreffum , inclufr , beneficia rece- | in generatione [ua , fuo potiatur dominio.
perimus * quam : paterne univerfo pereunte.
mundo , nos [olos confervaverit , &: [uà
meffabili providentia , «7 dif pofitione no-
bis affiterit : quomodo me quid in difficul-
tatibus aeendum , divine vocis oraculo in-
Jiruxerit : quomodo tandem extincto jam
humano genere y nos oClo bomines ad mun-
di [emen mundique inflaurationem ordien-
dam de[lHnárit. Qwe certé talia funt , qua-
dia à mundi origine neque vifa [unt , neque
futuris [eculis videbuntur , ut proinde ac-
ctpta beneficia bujufmodi ineffabilia à DEI
bonitate , cz ifericordia merità in cordi-
bus noflris. diu nochuque impre[Ja. tenere,
€ continua meditationis afsiduitate rumi-
nare debeamus, ;
Porró jam ad beneficiorum , que poft c-
&refjum ex arca DEUS OPT. MAX.
nobis contulit , copiam «7: magnitudinem
progrediamur , cim enim preter me , «7
ris commixti conjuciis 4 utamini , fed y.
nu/qui[que [ue [lrpis progeniem , paterna
non tyrannicá adminiffratione eubernet ; ex-
ortas difsidentium lites au&loritate fua co-
hibeat.. Cim. vero fme. Divini Numinis
opitulatione nec vesnum y. nec vegnatores
din fubfiflere posit , ante omnia eam ve-.
ligionem vobis tenendam prefcribo, quam .
de DEO wo, Yero, vivo, mundi conditore,
rerumque omnium moderatore Seth, Adae -
filius patres noftros ab origine mundi , tra-
ditione continua ufque ad me ab Adamo.
decimum, edocuit ,. con[ervetis , banc inti-
mis cordium ve[trorum tabulis in[cribatis,
ne ejus unquam in volis memoria oblitere-
tur ; ab bac enim ultimum achionum ves...
T amicum à vobis efflagitans , ne fpu-
Jfrarum , «7 Yitee bené faliciterque tranf.
gende fcopum dependere exifHimetis velim;
Cum. entm. toto pereunte mundo ,. fro fua
- Jos, uxorefque veflras , nullus bomo vi- infinita bonitate «7 mifericordia nos folos
vens [upra wniver[am telluris faciem re- | fuperflites Jr Yoluerit , ideo fine factum
periretur ; cogitate GG expendite , quomodo ciatis jt
me unicum mundi dominum «7 beredem
confatuerit , omnem orbis terrarum pleni-
tudinem me«e pote[lati fubdiderit , ad omnia |
mundi fe 0e regna , eorumque popu-
los gubernandos me proficere dignatus [it ;
qua de cau 4 pro tanta beneficiorum immen-
Pttate , me ad debitas condignafue evatia.
anc eandem relieionis normam
quam vobis prefcripft , non duntaxat vos
magno animi fervore colatis , fed «7 tngen-
ti Tellicitudi eam ad filios nepote[aue ne-
potum veffrorum propagetis.. eitedum f-
lii mei carifSsimi , Divini Numinis cultum
nullo unquam tempore intermittatis , 0ra-
tiones é7 Jacrificia , qutis DEO nostro nil
TWm a&liones yeddendas , folenne [acrificium gratius acceptiu[que effe potefl , eo modo,
€! » qid nos tantopere dilexit ; infHituif[e me- |
»
quo me poft eere/Tum extra arcam agere Yi-
difiis,
» c ae, CAMMIMMUDUMMp
£114 RAN rpm rent tt mete
quedpmertm tme ums mp iue
E CR um Eua s
E es --
mms cte eror gems m
—MX
Opus emma RUE SOURCE un ere tomen nmm ERES Co
od
wem mp CUFUNETT Kar AL AOT
[aA NIV UL T DE UK de
à L2 A *. *
Beitr
2 cAMPIRIAUN AL CROI
«o Cap. diffis , pari fervore, omni fuperfHitione pro-
fcripta , flatutis temporibus peragite 5 pa-
cem «7 concordiam inter. vos , veluti veram
c2 unicam felicitatis tefferam in vobis con- |
fervate, colite, amate : que fi feceritis, be-
nignifsimus DEUS Yos ip[os , atque omnes
operationes ve[tras , vite beatae longitudi-
ne facundabit , ad fecunditatem agrorum
pluviam dabit temporibus [uis ; horrea ve-
ftra. veplebuntur frumenti frugumque co -
pid , olei vinique abundantia: penuaria. ve-
fira. exuberabunt ,' omniumque pof[c[sione
bonorum. beabimini :: fi. veró , quod abftt,
meis preceptis non obedieritis , fed perver-
K nmm cGAHrERBRI
fi mentis impetu. [celerumque enormitate
in DEUM confurrexeritis , eum de vobis
mille calamitatum generibus ob pertmaciam
mentis , profufamque peccandi licentiam ,
fe vindicaturum pro certo teneatis , quem-
admodum enim divina natura bonitatis 7
mifericordie [ue finem non babet , ita nec
e quflitie epus ; hec ferio expendatis bec
alto pe&lori in[cribatis s «7 ft quandoque
bec vobis acciderint , ea me Yobis pradi-
xiffe memineritis.. vite felices , verbo-
rum meorum memores ; quod. ut fiat. bene-
di&lio D E I defcendat fuper vos , €» que
per vos fieri poffe cogitavi , perficiat.
CAPUT I V.
De eoMultiplicatione bumat igeneri., 4 dilwoio ufque ad Y ustis
E
C— xx" mede dao IA. $4 Prot à
., o pista di m RIT attOnEHI
XOnftat ex Genefis cap. TX.. per ttes
filios fuos , Sem, Cham Sc TTaphetb,
enus. humanum jeg
fuiffe fupra terram. "Textus fequitur:
Ifüi funt filii Noe, & ab bis diffeminatum
eft omne genus bominum [uper wuniver[am
terram :: & cap. X. He ed familiz fi-
liorum No8 juxta populos , € nationes
fuas , ab bis divifze [unt gentes in terra poft
diluvium. Intendit Mofes in hoc capite
demonftrare , quod ficuti in primor-
diali mundi ftatu, ex uno zldamo , o-
mne genus humanum ufque ad dilu-
vium, mille fexcentorum , & quinqua-
Fini (ex annorum tempore , propaz
gatum fuit , ita poft diluvium , quafi
novo rurfus mundi principio ex tri-
bus Noé filiis omnem terram , habita-
toribus cultoribufque fuiffe comple-
tam. 'Tametfi veró numerofam qui-
dem progeniem , multiplicemque po-
(teritatem trium filiorum Noé , pri-
mamque originem diverfitatis gen-
tium , regionum, reghorumque lucu-
lenter defcribat; nemo tamen cenfe-
at, majorem hifce non fuiffe proge-
niem , quàm facer textus fcribat ; cim
Mofts hoc loco , non nifi capita , du-
-
"E Y s
ces, & principes populorum enarret,
reliquis data opera relictis ; nein enar-
ratione RR. minime utili, ut-
pote in infinitum hujufmodi genera-
tionibus fefe extendentibus , tempus
perderet. Verüm cüm hac omnia
uàm fufiffime in 4rca No? profecuti
debts , eó Le&orem remittimus.
Hiftorici non fine ratione miran- Quante
tur, quomodo tam cito , vel intra 275 i inan
annorum fpatium ufque ad Turrim Baia 273
bel, tamimmenfa hominum multipli. diii
catio, quam & profani fcriptores £Zc- tei pe
vodotus , & Diodorus , aliique complu-
res tradunt , per folos tres homines, fi-
lios Noé contingere potuerit. [s mira-
ri definet , ubi excufferit humanz ge-
nerationis hiftorias. Quis nefcit, vel
folum Nembrodum "I urris fabricato-
rem , exceptis fceminis, & parvulis, €
fua folüm progenie, in campum du-
xiffe 200000 hominum armatorum;
uti de Belo, id eft Ninbrod , Diodorus
narrat. m non obítupefcat , Nunum
Nembrodi ilium , aiftclert BEuflachius
T beffalonicenfis. m Commentario in Dio-
nyfium Alexandrinum de Situ Urbis,ad ci-
vitatem Niniven condendam , centum
qua-
m€————DAIDUavvM.UECNEE T
Bodies E ie ced: - ; " p
m"L————————————— RERRMONITNTL NT NEUE M —
E
[
——— —T— — WT
—€——
HMCUNLOND Ju SVP OIPMICUU. apetece aper, diem UL aut ctp
nsfai. — vium, producetur
d Wu RuESsJBABILxbxkL m
Cap.1IV .quadraginta millia operarum adhibu- | hi veró per mutua connubia ufque ad
iffe , & hoc inter ducentos nonagin- | 6o annos fe propagare potuerunt, juxta
taquinque annos poft diluvium, fi ita- | artis combinatoriz regulas , ad 21600
que tanta hominum multitudo , tum | animas ; fi enim.óo in 360 duxerimus,
in bellis gerendis, tum in condendis provenient 21600. Hi rursüs per mu-
urbibus propagari poterat, quanta poft | tua conjugia ufque ad nonagefimum
trecentos & quadringentos annos?cum | annum facilé continuà propagatione
jan univerfus orbis pené effet habita- | pertingere potuerunt ad numeruma.
tus. Si enim ponamus , fingulis trice- | nimarum 1944000 , quod patet ex du-
nis annis generationes renovari, facile | é(tu 9o in 21600. Atque hz proge-
octingenta millia animarum nafci po- | niesà 9o, poft diluvium ad annum uf-
terant. Sed ut le&or hec propiüs per- | que 120, per novorum connubiorum
fpiciat , ea calculo Arithmetico de- | combinationes pertingere. potuerunt
monílranda duximus. 5. [ad 23328000000 , id eft , viginti tria
Ponamusitaque , tres filios No? pri- | millia millionum , trecentos , & vigin-
mo ftatim anno poft diluvium, tres fi- | ti octo milliones; quz res vix animo
lios, & totidem filias generaffe , fin- | coneipi poffet , nifi id ex combinato-
gulis veró confequentibus annis toti- | rix artis regulis evidenter conftaret,
dem ufque ad triginta annos , ubi jam | Sed hzc in fubje&o abaco contem.
omnes filii , & filix fufcipiendis liberis, plare. Primo anno poft diluvium po-
quàm aptiffimi erant, reperies nume- | natur , tantüm tres filios fuiffe geni-
rum animarurn jam ad 36o perveniffe; | tos , invenies
; ut t . * . - ,
Caulis Primis 3o annis poft diluvium tresfilios —
usc generaffe —— | M
—— géofilios&cflias
FIOTHfe ger en RE e S E DM EA VUE.
^? huna- His multiplicatis per 6o annos poft dilu- -
sigd'Tur- —— i &
me pe 2 ——— 21600 progenies liberorum.
^" Hismultiplicatis per go annos, àdiluvio, du TIE
| dabitur — : — —
Atque hi multiplicati per 120 annos; &
hinc ufque ad 7 wrim Babelyproducent. 23328000000 propagatio hominum.
Non hic ulteriüs procedimus cum respropeininfinitmm procedat. —
ictus a
1944000 propagatio hominum.
Ut proinde nemo miretur , adeó in- | l/P.3. tradit. Habemus vel ex ipfis fa.
credibiles , Nzmbrodi adhuc tempore, | cris literis aliud exemplum ; dum vel
cum humanz ambitionis faftus , de | ipfi fan&i interpretes fatis mirari non
Monarchia , & fummo rerum domi- | poffunt, quomodo ex 7o Ifraélitis, qui
nio obtinendo xftuabat , exercitus co- | in ZErptum juffu Tofephi tranfmigrá-
actosfuiffe. Nam Zoroaflrum , quem | runt , poft 210 annos , intantam pro-
nos Cbamum , avum Nembrod £a ,in|geniem excreverint, ut fexcenta mil-
Obelifco Pampbilio oftendimus , con - | lia bellatorum przter parvulos, mu-
tra Ninum filium INembrod exercitum | lieres & fenes, cum Mofe Duce eo-
2000000, quz funt , vicies centena mil- | rum , ZZryrptum egrefsa fuerint.
lia hominum , duxiffe, Diodorus Siculus |. s i; 3 y.
zm
Ses b3ti wA 3 : B d :
* C A-
» jd
ennt E c io Ao T m — md
10 | K'THÁw A&'suüt 45K R:COHSE'R ]
E! Cap. V. —€
LE | s i24 d Qo ACRSUUTUT V.
mr Tert ET b ni , n
p * c MENGE a rata ai. "
v Dues VOU s os Tm gemein TOT RN IIO t nt tts
Id
RANA vtt wes
wr
— ÜDeprina T ranfmigratione filiorum Noé ex monte Axarat in
planiores fubmontane regionis campos.
ENS Id eft : Erat autem totus mundus idioma
De Linpua , feu idiomate , quo ímmediaté | unum , & loquela cadem , 7: cum ipfis quies
pof? diluvium utebantur. | effet in Oriente mivenerunt campum in ter-
— "Ntequam ulteriüs ad confti- |" Bagaded, id f, e Bauyigs, rede
| | d yorediamur, runt ibi. .-Hifce textibus confonat Sy-
| tutum fcopum progrediamur; |. | ;
: AP A ide P t9 E - "ECC "CR
j 7t primó verba facri textus hic| deeds ed bir osi f
addacenda duximus , ut juxta eadem ees " RA Ki eror nd
inftituti noftri telam ordiamur. : Sic 1- E "ROMS Pee T
taque Mo fes Ailsertt: bet , erat terra labium unum; «2: vox omni-
—— c d useadem ; velut Chaldaica, onus terra
Heres ON t2'537 rns n5v yon 5m lingua na, c locutio eadem ; vel denique
UA pu vos3nypa N32? pn C9/023 71. uti Arabica; erat totus mundus idioma
2 sess soeben t Enn 97) | ramum, & loquela una. Quid vero per /a-
1i 1d eft: Erat autem terra labii unius ,cr fer- bium ielligencum it ,Cxponamus. —
1 anonum eorundem ; cumque proficif cerentur |. pum la up formandarum vocum ; Mim
| ex Oriente invenerunt campum in. teyya | i trumentum fit, fine labiis veró vox
— Sennaar, c7 habitaverunt ibi» Grxca le-
-ulla proferri non poffit; cum nemo non
Ge ANC habet Co] NSQNE x à. | apertis labiis motifque loqui poffit ; rc-
: leclio, " e EP PRE o zoe bie E. IR y uso &e fane facer textus pro lingua ponit la-
A £y, C (buyn pio. Tacit 35 $e bium , caufam pro effe&u. In univer[(a
| p v xui duree vr 10 QOO, sese terra . Ec m De
op Te MIO OUTRE NT o zr itaque terra, velut afrabica. habet,
&goy 7r6di0y Oy *yn c'éeWauate, 1c ka]o- toto mundo ( abi per mundum, totius hu-
dt xncowy ox&.. Ideft: Eterat omnis terra | mani generis congregationem nomi-
b labisan unum, €: Yox una omnibus ; 7 fa- | nat ) etat lingàa una : id eft, oxmes fo.
M | &um est , cum moverentur ipfi ab orienta- | mines,qui poft diluvium ufque ad tranf-
Cn quee atesene Pontem om
E | libus plagis, invenere campum in terra Sen- | migrationem , immensà multitudine
"I naar , cz: habitaverunt ibi. Chaldaica | fe propagarunt , loquebantur linguam
Hd le&io.fic habet: ;...... UPS TrUEDHDONT SON epp es |
E Cbceiomtoiiusn qoo suwccsa em edu eL Rene
4 Fr CRI D DIO dn, quam Nf
: "Tpn-nm 331 RUNDE ! iod tare ue em, quam Noé
FE. : decur dct iique , uti per continuam Patriarcba-
E Ideft : Eratque omnis terra lingua 914 | «xm traditionem ante diluvium didi. -
EF -— ez loquela sna 5 7 faetum e$t , cum proft- | cexane ita qnoque prorfus eandem do-
5 cifcerentur tn principio, C7 invenifent C4- | cuere LT : cum ATA prater hanc
E. pum in terra Babel , Pabitaverunt ibi. i5 orbe terrarum non vigeret ; & de
E | Arabica verfio fic habet: . | hoc fi quifpiam dubitárit , is merito in-
HI 0 APO E yal, $3) 5| oeyY yo ases o» fenfatus videri uds De hoc tamen
" | o^ Miss Ug, yl, DUO ui [merito quis du itare. pofset Hmm
ij ELICIT T TENE lingua hzc primava ab omnibus eo.
E! ái 2^ dS QE oU prey e dem prorfus tenore, & pronunciatione,
E E (0008 gl pae fpatio centum annorum prolata fuerit ;
quare
ev CESEq:
Sgen yw ac Means J^ —- o
-
B
—c—--————"
Jouastbrw.BA BEL lae E II
Cap. V. quare ut propofitum mihi dubium pari | mutuo fefe intellexerint , exiftimamus.
paco folvatur, Et hoc pa&o facer textus facile expli-
Ut —— Refpondeo ; cum quotidiana nos cari poterit ; uti ex pauló ante dicus
iu, experientia doceat, nullum idioma ab | patet; quanam vero illa proprie lin-
nsus dia- osmnibus alicujus nationis populis tanta | cua fuerit , in tertio libro , DEO dante,
^" perfe&uone pronunciari , ut non faltem expofituri fumus. —— — |
à purioris linguz ufu , quz in Princi- His veró propofitis , jam ad alte-
pum aulis viget, nonnihil defle&at ; & | ram facri textus partem exponendam
luculenter patet in idiomate lralico, | nosaccingamus. —
Germanico, Gallico, Flifpanico, Arabico fi- | TON
milibufque. Creditur in /talia , lingua | | s IH.
omnium puriflima T ufca ; que tamen | De ZZ;a mortalium. primzvorum in fub-
Mediolani,Genue Bononie Venetis, apud |» montana montis Axarat regione, mul-
Samnites , Apulos , Calabros oppido à pri- — dis amnis peratta.
mazva puritate differt, & tamen una |
eademque lingua eft, nimirum in /talia | f$ /8 Agna hic controverfza inter in-
ufitata, quam omnes loquuntur , atque | ^" -rerpretes exoritur de tranfmigra-
fefe mutuó intelligunt indigenz ; quod | tionis itinere, primó ex monte in pla-
item de caeteris cujufvis nationis idio- | num , deinde in terram Semaar facto ;
matisintelligi velim;itaut vix inmundo | fiquidem , diim multi capere non pof-
lingua reperiatur , quz non fuas patia- | funt , quomodo populi ex Oriente mo-
tur corruptelas, five id fiatex vicina- | viffe dicantur, cum tamen Armenia non
rum regionum, populorumque con- | orientalis , fed borealis refpectu terrz
fortio, five ex ingenio particularium | Senuaar exiftat ; verüm cumin hoc non
provinciarum , & natnraloci, five ex | exiguam Geographie imperitiam a-
novarum vocum inventione ; quod a- | pud fcriptores reperiam , ut facer tex-
deó verum eft, ut non dicam in provin- | tus illibatus Hon pauló fufrüs
ciis feparatis , fed ne in magnis qui- | hanc controverfiam decidendam cen-
dem urbibus differentes loquendi mo- | fuimus. |
- didefint , utexperientianosdocuithic| ^ Dicimus itaque , nullam in hoc pri-
(Rome. | | mzvi feculi ftatu, nominis locorum
: DUAE Quizritur itaque, quomodo facer | rationem habendam effe , fed folum-
poit dili. textus , I erra itaque erat labii unius, eo- | modó primi montis illius Ararat, quem
dee rundemque fermonum , intelligendus
'.. fit? Refpondeo;fuifse quidem linguam
JM. omnibus communem , fed pronunci-
andi modos , quos nos dialectos voca-
mus , differentes ; uti enim in tres tri-
bus juxta generationes trium filiorum
No? dividebantur , ita quoque purio-
ris tantum linguz ufum BER principes
tribuum , Sem, Cham, Sapbetb. & filios,
nepotelque corum remanfiffe , popu-
larem veró & linguam plebejam ex va-
tia hominum mixtione, prout in omni-
bus aliis linguis accidere novimus , à
purioris linguz ufü nonnihil declinàffe
quidem, non tamen tantum , ut non
habitavit, & propagatione hominum
in immenfum excrefcente , in valles
tandem montium, ad planiores cam-
pos incolendos defcendit.
Duplex itaque Zrmenia à Geogra-
phis defcribitur ; minor una, altera ma-
Jor. Major illa , qua 44fie mrmort ex
'occidente contermina eft ; ex borea
Georgie , five. Colchidi regioni , quz &
Iberia , & Mecrelia dicitur ; Mefopota..
miam vexó à meridie refpicit. Major ve-
ró ex boreali plaga Mare Cafpium , ab
occidente Zfrmeniam minorem , ab ortu
P'erfidem, à meridie magnam relique
pi : pojidi
*
"Noé cüm tribus filiis poft diluvium in-.
Hip cR dot dpaincveitié: LM LM reas Oe c cest lsi acit ttti oci enr E d t
I2 AJTTJSIIAIN A SEL KK. RE G-H ERI
Cap. V . Perfidis partem refpicit; uti charta hic
appofita docet : atque in hac /rarat
mons celeberrimus conflituitur , de
quo cum in Z/ca Noé quàm uberrime
egerimus , ad eam Lectorem relega-
mus. Jam veró, ut ad inftitutum re-
grediamur , exponendum reftat , quo-
modo tranfmigratores illi ex Orientein
terram Sennaar pervenerint. Quodut
Ícitiüs fiat, ab ovo rem exordiar.
. Inmonte Zfrarat arcam contlitiffe,
Genefrs cap. VYI. traditur ; No? veró ex
arca egreffum , uti fuprà oftendimus,
. primo planiores montium tractus ex-
coluiffe , non quidem in uno eodem-
que loco commoratum femper , fed
nunc hic , nunc illic pro locorum fera-
citate , & opportunitate perllitiffe ; 4-
arat enim non unum aliquem montem
particularem effe putes, fediningen-
tem longe lateque in Orientem. conca-
tenatorum montium feriem extenfum
effe , Jtmeraria Perfidis. Armenieque.
quàm fcitiffime defcribunt , quos mon-
"Mtes Chaldeus Paraphrafles y13 *mb , id
: Yn e(t , montes Gordu ; Ptolomeus vero Gor-
Y . . dieos vocat , eofque fab latitudine 47
3 | graduum ponit , quemadmodum ex
charta geographica difces. Atque fa.
per , hos longe latéque protenfos mon-
tes Noé cum filiis fuis primüm unanimi
interpretum tone commoratum
agros excoluiffe , filiofque filiorum in
neceffariis artibus inftruxiffe , nulli | etiam vineis plantandis peridoneas in-
dubium effe debet ; donec tandem | venerit; nam uti le&io facri textus A-
poftcomplurium luftrorum decurfum, | rabica habet : e factum e$8 , cum illi
montium gurgufíüis adeo copiofam tranfiigrarent ex Oriente : ubi a perté
progeniem non ferentibus , in planiorà! docet; eos in hoc Orientali campo
fubmontanarum regionum loca. de- yuieviffe , id eft, unanimiter perttitif
Ícendere compulfus , ibidem velutiin | (c. & inde poftmodum tranfinipratio-
uberioribus agris ampliorem coloniam | nem orfos effe, Confirmat hac Stra-
Siete Bop SERM Tu iem lo lib. YI. cum dicit. à» rau/zy zi A'c-
Prinibe- deat , ex eodem loco los ftatim | , 9. 7 CTS o A ^ ;
fatim po? t'anfmigrationis uA Heciffe ; fed infa APO » ue 2^ a Vn
dii poft plurimos annos , quod velex ipo | 74. A » € 06 80$ aque Queraj
padiee , zro?Aa. d* cvAdvec , oi uy
er [us ter- : : |
esed contextu hiítorie luculenter patet , | I^ A us
pa 7^ cuminter edificationem T'wrris & di. | 400€ , ài 3 9, 0 0odex é&ud'atuoyes,
i Iavium uti pauló poft chorographico | Sut. autem. i2. Armenia. multi sontes ,
| | multi
calculo probabimns , 275 annorum
fpacium definiatur. Patet itaque cos
hoíce annos partim in habitatione
montium , partim in planioribus cam-
pis, partim morá in itinere ad campum
Sennaar fa&tà confumpfifse ; ponamus
enim, 20 annos in montibus perftitifse,
in planioribus locis 75 , initinere veró
verfus Semmaar , quod fpatium juxta
geographicas relationes,duorum men-
fium iter eft; quinque annos confum-
píifle, prodibunt centum anni , qui nu-
merus longe abeft ab annis fabricz
Turris. |
Quomodo jam ex Araratez plani-
tiei regione , ex Oriente in campum Sen-
naar pervenifle dici poffit , oftendo.
Certum eít , ingentes füb monte Zra-
rat campos , in quos ex vallibus mon.
tium prodeuntes intrárant, olim for.
fan fertiliffimos , hodie partim ferti-
les, partim fteriles reperiffe , qui cam
in meridionalem plagam longs late-
que , fere ufque ad Mare Perficum , fub
longa montium ferie extendantur; hof.
|€e campos, & regiones refpectu ter-
ra Semaar proprie orientales effe , quis
non videt? & ex appofita hic charta
fat patet. In hifce itaque regionibus ad
plurimos annos Noémum cum roge-
nie fua perftitiffe clarum eft, eó quod
ad agros colendos aptiffimas , & ui cli-
vorum hinc inde exurgentium copiam,
ex MHteng mmo
ams Freerm
Ei. dauhr ui en
NUCUERLES
qurwte cm Y 2
"cca di
Cm pteme cu
Sad ag Ne —
Oei stmt iss qo ETE CST Ima rtmnec- "e
" Met pes inn x, ede motrkqui GC TE PRU E 1
cms ae RRQUP RUE even mms
X everr oem
Nu NOI
»
TOUOEMETETE:
ph
- UIS LL VA
iremenct necem novio nsns
^ d
enters "T —D— v
p cien
- à - US NE CL D em Mey M TN RENE TER CARRERA ARR RR RECESSU
nu--—-——— v—————-——————"— ———————— — RR RN MÓN ER AARTRE——M—Ó—Ó——ÓX—— ——-—-——————H——————————M——'ÓAÁ
"Roa TR Ua
tht
rn mts
PIS
c
*4* e
4
Tideo
hllslg I"
9^* B V 9 vor ed eaim i.
H
"^v 9i.
"9r oa
^.
*,""--
E
* » te --c e
DP
"*9-asae ea.
th Art
D s
H
V. .
* uU
:
^ 5
1 1
* H
& 1
ne $:
X d
1 ^
. t
? »
*
/ .
3 :
: 1
ARI.
^y -5* ,
E s c
»- .
E .
*
M
E z
B
-
- i
.
)
N
*
Sui
»
is A.
t . " tA HS Sym
m e
st
Qro e ETE
—áÀ E
| nee a 5
2liis
| NA A j
PM
D
al
SR 1 -— dual
l7 Ld Mi- d PUT (Y
Av aru . ; "m |
e M m I ff |
iii di qid
223 (m Cft : :
d a
—i' ,
———— Pg
" bi
AA NC X 1
-—
PARU
Alius
*, P.
in Térraim- Sennaar (
Dralit dria Ls,
zh uS MW e
T de y ^ Jtr. Vu s
cm DBafblorus. ,
—"mm
HITTITIIH
CUR ERCMETgES Jg Rue cram
CODES qe ESI FEDRACI T MEER HRERT MIO 2x 70 DR TRE TRUSESSUCPUNERRD ie REI erat CN IROER PIC TE S
qe
AE JESUS La eU V
AIMO UE gie Lou
(ME. cue
a"
QE SUD GRE TA ERES ECRIRE RMEE 5 7. 0:585
omnts
mm
me
or Sea CRT
JOULCIDISLBÁG ETE I | - 13
Cap. V multi campi plani in quibus tamen vitis fe- | que colligendorum curam habebant; -
cile non na[citur , multi montium convalles, | non deerant , quz in fartoria arte , vi-
quorum. quidem. mediocriter aliqui , aliqui | delicet veftibus confuendis , lino in fila
valde felicis proventus, Yn hujufmodi ita | ducendo , maxima veró pars -lotrinze
que regionibus, quz poftea Media, Per- | & culinze minifteriis occupabatur; ple-
fta € fBattria di&z fuerunt , cum füis raeque unà cum dictis oM cerorum
No8num. habitaffe , vineas plantaffe , | forfan curz , filiorumque educationi
totius agricultoriz artis idiratione: operam fuam impendebant; & ut o-
filios fios docuiffe , nulli dubium efse | mnia fine confufione agerentur , hifce
/
debet; nifi enim eos artibus humanz | veluti populorum Duces, $emn , Cham -
vitz füftentandze necefsariis imbuifset, | & Taphet), fub rege omnium Noà, pra-
utique tam copiofi hominum coctus | erant, qui & finguli juxta tribuum di-
v5 05- vitam trahere non Fi ed unde di- | ftributionem füos habebant praefe&os,
finsinfr. [pertitis inter fe laboribus ,. quidam a- | rerumque adminiftratores, quibus cura
gros aratro ad feminandum fübige - | annonz , ne iis laboribus impeditis vi-
bant, ad framenti, leguminum , herba. | &us abundantia deeffet , committeba-
rumque proventus ferebant alii; aliqui | tur;. & occurrentibus difficultatibus, .
ligna. cafis conftruendis , ad fe contra | non dubito , quin ad eas expediendas,
omnes aétis injurias defendendos, apta | veluti ad fupremum humani generis, in
cxdebant ; carbones tum in culinz;, | hifce regionibus tunc congregati ca-
tum alios ufus faciebant ; alii molito- pu*, regem & imperatorem , Nogmum
res agebant, piftores alii; non decrant | recurrerint; hic veró convocatis pri-
venatores animalium , ad pelles vefti- | moribus filiorum nepotumque, quid
bus confuendis aptas elaborandas ; un- | nunc, & hic agendum , quid evitan.
de multi ferrariz arti, ad omnis gene- | dum, veluti publico concilio quodam
ris inftrumenta adeó necefsaria unice | decreverit. - |
applicabantur ; non deerant figuli in| . Atque hzc funt, quz de primzevo-
vafis cretaceis efficiendis , & in forna- | ram poft diluvium filiorum hominum
ce coquendis , calce & czemento con- | vita & actionibus dicenda duximus ;
Ee c ficiendo continuó occupati ; iterum in. & quamvis de hifce nil in facris literis
sme rte textoria tum viri, tum foeminz, | contineatur ; interpretes veró non ni-
ue PE ad veftes lineas comparandas, & ad |fi jeiuné illa tetigerint, re&tz tamen
» bue Corpus decenter tegenduminfudabant;. dictamen rationis pradícribere videtur,
fe. quoniam vero funium , chordarumque | hoc ita fieri debuiffe , nifi quis velit ,
ad jumentorum hominumque fübfi- | omnia. cafa tranfacta fuiffe , quod à
dium ufus, quàm maxime necefsarius | Noemi tegis füpremi , & divinitusillu:
erat, verifimile eft, illos huic reftia- | ftrati fapientià alienum effe quis non
riz arti fummo ftudio incubuifse , & | videt? uti enim DEUS OPT. MAX.
velipfa ratio docet; foeminz veró re- | eum in renafcentis mundi inftaurato-
I;ictis di&is artibus robuftioribus , quz- | rem elegerat , ita quoque ipfum etiam
dam ex ipfis primó gubernandis ani. | ad fuos innumerabilis multitudinis po..
malibus , mulgendis vaccis , capris, fi- | pulos inftruendos , regendofque fin.
milibusque ; butyro , cafeifque confi- | gularibus & incomparabilibus animi
ciendis occupabántur ; aliz gallinarum | talentis , ad mundi pondus pro digni-
pulloramque educandorum ovorum- ! tate fuftinendum inftruxerit.
B 3 CA-
LkhÀTHBRANSUSIICKIROBNERI
Cap.VI. :
qU A POUTE t VeE
2De q empore tranfmigrationis ex Oriente zn terram Sennaar
à diluvio peratlo, ad 132 annuum, qui e$? ortus Phaleg.
/Ec gentium tranfmigratio, antequam in univerfe terra femitas
Hs tempore , aut quo poft di- | difpergerentur , iis carerent , fine qui-
Íuvium anno acciderit , tametfi | bus humanz vitz tranfigendz ratio
fcriptura fileat , quantum tamen ex confiftere non poterat , fed de hifce fa-
chronologorum calculo colligere pos- | tis in przcedenti capite.
fumus, eam pauló ante 132 annum, Quanto veró tempore in Oriente
ad ortum P/aleg filii Heber accidifse, | fteterint , T orniellus certis ex genealo-
non inverifimile credimus. Quod ut | gi filiorum No? conje&uris colligit,
luculentius pateat, uti pauló poft videbitur; de Nembrod
Mwa — Supponoprimó ; primzvosà diluvio | tamen, e eft argumenti noftri u-
No ^ homines, filios Noé filiorumque ejus, | nicum inllitutum , quo nimirum anno
poft egreísum extra arcam, non ftatim. natus fit , quando moverit UR Oriente,
in planitiem montis, quemadmodum | quot annis vixerit , cum is unus € tranf-
in prxcedentibus quoque innuimus, migratoribus fuerit, & T 17/5 archi-
defcendifse , fed per complures annos, | tectus, inveftieandum reftat.
rimó in campis montium perflitifse,! — Suppono tertio; fidum & exa&iffi.
ibidemque primó propagationis, agro- | mum 7 oruiellum fecutus, qui annum.
rum colendorum , aliarumque artium | ortus filiorum Noé, per annos à diluvio
fpecimen dedifse , ufquedum excre- | ufquead 152 , & 275, fcite fane & pul.
ms inimmenfum filiorum multitu-| chre defcribit ; verüm ut le&or uni-
dine, fübmontanis campis ad fruges fe- | cà veluti fynopfi , annorum feriem -
rendas jam aptis , in inferiora defcen- | confpiciat, genealogiam hic apponen-
derent. | | dam cenfui, ex hac enim clare patet,
Nwf« . Suppono fecundo ; certum quoque ux circa propofitam a nefcada
s»: — &rationi congruum eft, dicam pro- |fentiendum fit. ES
van" geniem non Ítatim poft deícenfum | |
"ran — fontis, iter in terram Senmuaar occoepis- |. EPILOGISMUS,
naar TT ;
cmi," fe fed ad complura luftra in excolen-
disregionibus , quz tunc temporisfine |. ** dl. dl
nomine, poftens veró temporibus, & | — 1NoÉ colligi potest.
etiamnum menia , Media & Perfia di-
&z fuerunt, conflitifse ; ubi quoque e- |
jus poffeffores non confuse, fed magno
RS à (No? primo, deinde à tribus
filiis Sem, Cham & Taphetb, gentium ca-
pitibus , regebantur, & à quibus veluti
artium fcientiarumque peritiffimis ,'&
jam à centum annis ante diluvium in
iis à patre Noé exercitatis, omnem pro-
agandarum artium ad vitam fuften-
tandam neceffariarum , modum & ra-
tionem procul dubio didicerunt , ne,
ESTA HULEF posu rdiet cato Moe? wr pedmeodpitm tai: 289 C t CCP] ret qon Mag Ao vd
| ex quo Series generationum filiorum
;
;
.1. Poft diluvium itaque anno -
/. primo, vitae No? 601. natus
eft, opinione T ornielli, alio-
rumque interpretum , ZZ.
lam filius Sem primogenitus,
annoorbiscondii —-— 1657
2. Poft diluvium anno.2. menfe
octavo, Zrpbaxad filius Sem,
Gomer Taphetbi filius, & Chus
filius bam , vitze No 602,
oritur ab orbe condito —- 1658
S 3. Poft
cot, CTI CPI CUDHRUEQSC PIC 2n hoa IH OERERIIRE II 18 0 3 ST CPC ER ERA
SR NEGO. oomaeos
T Wu mobs B ABEZJI GLAD. 15
Ex hoc Epilogifmo Genealogiz lu-
culenter patet; omnes tunc homines in
mundo uíque ad ortum P/Zalee in Ürien-
te extitiffe , unicam quoque linguam
fuiffe omnibus ; ufque ad confufionem
linguarum quz contigit anno poft di--
— [Noé 604.nati putantur C/a- | luvium 275. "Trinaitaque tranfmigra-
nam & Lud, fü Cham,an- ^ |tio gentium ex Oriente , paulo ante or.
no ab orbe condito —— 1660 | tum P/alez , inadeó immenfam homi.
5. Poft diluvium anno 5. vitx. num multitudinem excreverat , ut Noe
- INe? 605. nàti creduntur | divinolumine du&us, ne confüfio in
— JL bubal filius. Taphetb , .& tanta multitudine nafceretur, eam in
"ram filius Sem, & Mofocb, — | tres regiones mundi fibi notas , juxta
anno àb orbe condito — x66: | trium filiorum Sem , Cham & Taphetb,
6.PoíL diluvium anno 7. vite ——— tribusdividendam cenfuerit, que circa
Cap. V... 3. Poft diluvium anno3.nati pu-
tantur Magog filius Tapbe-
thi, & Me[raim filius Cham,
vitz Noé 603. ab orbe con-
. dito :
4. Poft diluvium anno 4. vitx
1659
— ANe&.6oz. natus cenfetur ^ |annum, uti ex tabula patet, circa or-
3 "Lhiras filius Tap *ib,anno . |tum/P/ale , circa annum fere cente-
| J id DNE QE ide
ab orbe condito fimum trigefim
7. Poft diluvium anno 38. Z-
phaxad filius Sem genuit Cai-
an , vitz Noé 638. ab orbe
teat, tres filios No£ cum omnibus filiis
| liorum , nepotum , pronepotum , ab-
- .€onditoe— ——— ——— 1694|nepotumque progenie, poft egreffum
$8. Poftdiluvium annoó68. vitz ^ |extraarcam, antequam in terram Sen
Noe 668. CaimangenuitSa- — | em
- le, & Übus INembrod, anno ——— |tanis Zfrarat receffibus , partim in füb-
. ab orbe condito —— 1724 | montanis regionibus orientalibus na-
g.Poftdiluvum anno 97. Sae —. |tosfuiflé; quorum, quee in Tabula po-
; genu HebervitxNoeéóoz. . |nunturnomina, non nifi principes fo-
. annoaborbecondito —. 1755 | làm, & patriarchas , innumerabilium-
1io.Poítdiluviumanno 132.vitz ^ — | que populorum progenitores notant.
IN? 712 Heber genut | aii Quod. ut e T
Phales. Primadivifiogen-. . |dum , hoc | v.
T":
ir.Poftdiluvium anno 162. vite —
Noé 762... urris edificatio
annoaborbecondito --- 1818
12. Poftdiluviumanno275.con- -
fufiolinguarum , & fecus s
dadifperfio gentium, anno
ab orbe condito ——— 1931
13. Poft diluvium anno 276. Ye-..
gnüm NenbrodBabylon.si- —
... tz Noé 876. aborbe cond. 1932
14. Poft diluvium anno 350. Noé
-. moritur,anno aborbecon-.
(s. dito —— —— 2006 illa vel ipfius Tofcphi teftimonio 3.
ne indidit ; hoc enim tempore , ut ple-
quz poft confufionem linguarum con-
|tigit, fed qux à Noé DEI voluntate , &
Mw ix TRIAL A
afi ex teftamento No?nico inftituta
it; altera vero reapfe in conftru&io-
' " " : Y 2 * i 2d ced |
1j.Poftdiluviuman.36o. Nims . — |Zacpuos T ebatreoc , id eft, difrrilutio -
- ^xegnat; anno ab orbe cond. 2016 | babitationum dicatur , quando videlicet.
INoé
E Ls
um contigit ; atq ue
adeó ex przcedente genealogifmo pa--
. |maar proficifcerentur, partim in mon-
91 b ; notan- Duplex
. |dum , hoc loco divifionem gentium"
MESS tium :ab orbe condito DAT 798 * dupliciter intelligi debere 35 primam do intelli-
| quidem ad ortum P/aler , unde & Efo -1*'«
ber pater ejus nomen filio fuo à divifio- -
rique fere interpretesreferunt, prima -
à Noé divifio gentium facta eft ; unde
hoc loco non fümenda eft illadivifio, -
ne I wr. Quiverounam cumaltera -
! confundunt, valde hallucinantur, cum -
I6 AVYESGLAINIACSHGBGEGOR Rub I
Cap.VI. INo& diftributionem univerfz terra tri-
Phaleg
ortus quat."
do &9 quo
8110,
bus filiis fuis , hoc, quo dixi anno , in-
Ítituit ; hzc vero fitilla, quz poft con-
fufionem linguarum in executionem
deducta fuit , quam proinde Jofepbus
gUysucw Gel vb) dex, id eft,
confuftonem linguarum vocat , eó quod
confufio hzc caufà fuerit divifionis
gentium; prior quidem fine ulla con-
tufione tranfacta fuit , non item pofte-
rior ; illa quieta, hzc turbulentis mo-
tibus conferta ; illa fub ortum Pales,
hzc fub medio ejufdem tempore con-
tigit; & conftat ex authoritate facra
Ícripturze Genef. cap. X. v. 25. ubi He-
ber nomen filio indidit P/alez, eó quod
in diebus ejus divifa fitterra. Qui veró
obílinatiüs confufionem. linguarum
cum priori di&a divifione terrarum.
confundunt, feipfos confundere viden-
tur, cum confufio linguarum anno
poft diluvium 275. illa veró 132 anno
poft diluvium, differentia 143 anno-
rum contigerit , & hifce verbis innuit
Jofephus. Por? Heberus Je&an ez
Phalegum genuit, qui natus ef! dum babi-
tationes diflribuerentur. Innumeros hu-
jus fententiz authores hic adducere
poffem , nifi vel ipfa ratio divifionis
gentium ita fe habere di&aret; unde
Fieber hoc nomen P/alee filio fao non
tam inftinétu naturali, quàm propheti-.
coindidiffe videtur. Certé in libro,qui
cy 10 Seder 0lamjid eftyordo feculorum
dicitur, Rab. Tofe hoc pacto dicit: He-
ber fuit. propheta magnus , quoniam affla-
tu. Spiritus [anti filium. fuum. Phaleg
anominayit , a futura videlicet. divifione in
fine vite ejus ; cai confentit S. Fireron. in
que[lionibus Flebraicis , & Genebrardus
in chronico : //ocabulo prophetico provi-
dentie di&us efl Phaleg , ut innotefceret
in bac divifione orbis terrarum plus fuif -
Je divine providentiee , quàm bumani con-
filii y aut indufirie. X |
Anno itaque /7eberi 34 abfoluto, &
35 inchoante, & diluvii 132. non an-
no 102. (uti ii, qui injufté Cainan omi-
*
o
ferant ) natus eft PPalez ; quo anno pa-
triarcha ANoemus , cum nepotes fuos
jam in tantam excreviffe multitudi -
nem videret , ut plurimis coloniis jam
deducendis fufficerent, & ipfe vicinam
fibi ex hac vita migrationem crederet,
divinam 1is de divifione Orbis habita-
bilis mentem aperuit. Qu: pulchré
fané profequitur Epiphanius in. Anco-
rato. JNoverunt, inquit, omnes Noé, vi-
rum juftum , qui cum relictus effet ipfe poft
diluvium , eg tres fili ejus , ut qui juflus
effet ,.«7 filios uos pios efficere conaretur,
ut ne in ea mala inciderent , ficut. ii , qui di-
Invio perierunt , non foli per doctrinam
illis pietatem propofuit ,[ed «7 per jusjuran-
dum ab unoquoque eorum. benevolentiam
erga fratrem exegityes dividit quidem,velu-
ti beres mundi à DEO conflitutus y tri-
bus filis [uis univerfum: mundum fub for-
ten miffum , «7 unamquamque. partem
juxta. [ortem. fingulis diftribuit s: eg ipfi
quidem Sem primogenito ctcidit fors à Pex-
fide «7 Baátris u/que ad Indiam , &7: re-.—
gionem Rhinocurorum, qtte fita e$t intey
/Egyptum c7 Palcftinam é regione Ma.
ris Rubri ; ipf veró Cham oPtreit texra
4 Rhinocura ufque ad Gades , ad meri-
diem ; tertio vero filio Japheth obvene-
runt ea que [peclant ad Aquilonem à Me-.
dia u/que ad Gades , «z Rhinocuros.
Sed hzc omnia fufiüs profecuti fumus
in Arca Noé, lib.3. de Divifione Gentium,
ubi & Lector aliam divifionem repe-
fiet. GELT ac Memo Ei
-. Poft hzc crefcente fingulis annis
hominum multitudine, Noé nihil aliud
agebat , quàm ut illis juxta Domini
preceptum ( crefcite &* multiplicamini,
&7 repleteterram ) ttanfmierationis tan-
dem initium fuaderet. Accidit tan-
dem, ut five follicitatione Noé , five re-
gione. orientali hominum incremen..
tum non amplius ferente , commenda.
tam à DEO tranfmigrationem aufpi.
carentur , ex Qriente videlicet in Qcci.
ets
$4 b.
-3 o
dentem , id eft, interram ; quz poftea
Sennaar vocata fuit. Neque quifpiam
exiíti-
3»
HSU RO DS USB AIBEESI rs. 17
Cap. V I. Cxiftimet , huiufmodi populos , qui ad
Py, aliquot milliones excurrebant conti-
1201 conti-
mu». nuato itinere illam inter orientalem
^" «« regionem Perfidis five. Armenie , &
riente £7 : . e
Occiden. t€tram Semmdar, intercapedinem emen-
tn »f^ fos fuiffe, fed ubicommodum locum
multorum Yeperiffent, ibidem commoratos fuiffe:
i ims. quisenim tantze multitudini fafficien-
SEN tem commeatum przbuiffet, nifi terrz
bonis , quam tranfibant , veluti paratis
jam à natura nutrimentis fuftentari
valuiffent ; unde verifimile eft, Noé
mum ducem omnium , in hac mora ad
terras colendas, fru&tus colligendos,
ad animalium jam in infinitum multi-
licatorum venationem.
Lonibos ad fimilia officia coégiffe , ne
prater ea, quz jam ex Oriente fecum
tranftulerant , alimenta tantz multi-
dini nutriendz deeffent.
mí"- Non deerant hic inftrumenta o-
menta ad
bwne mnis generis ad ufum humanum ne- |
ceffaria , qua ab innumeris jumentis | minibus maxime irriguam , ita rerum
janante. portabantur , & fi quandoque amnes | abundantià feraciffimam invenirent, -
vite ufum
parata
tranfeundi Bent , quorum non pauci
in itinere occurrebant , ftatim Noemi
providentia , lintres , ratefque ; ad ho- | guarum dicta fuit.
CAP U
ZDefcriptio terre Sennaar , quam ex Oriente advene repererunt, -
: — deliciis affluentem..— us a
Olumella lib. 1 "tericulture , ad
C vIL et
Colu- bonitatem alicujus regionis tres
mella. conditiones requirit. Prima eft,
bonitas climatis; quz ubi benignum ex
fiderum aflluxu fitum obtinuerit, ei ex
confequenti terreftrium glebarum fe-
racitas deeffe non poterat. Secunda eft,
ut continuis fluviorum rivorumque al-
lifionibus ad littora factis irrigetur.
Tertia eft aétis benignitas, ab omni
aludum , ftagnorumque putrida ex-
Ieiiane proríus imreunis; hifce enim
conditionibus omnis regio beata , &
mortalibus indigenis , omnium rerum
ad vitam fuftinendam neceffariarum
| mines tranfportandos aptiffimz , jam
parat. fuppeditabantur ; pro jumen-
tis veró , equis, afinis, bobus , armen-
tis., gregibufque tranfvehendis , cra-
tes ex validis compac&tz trabibus mox
conficiebantuf; atque hoc pacto, de
loco in locum , de regione in re-
gionem iter fuum profecuti fuerunt,
non animo quidem inveniendi terram
nimirum nullus adhuc homo vivens
inhabitárat , audiverant, neque eam
tanquam itineris terminum intende-
rant ; fed paulatim caftrametantium
more, de regione , utidixi, in regio-
nem, ubi commodam reperiffent fta-
tionem , & rebus neceffariis foccun-
'dam, ibi tentoriis erigendis , cafifque
conítruendis commorabantur , donec
tandem poft multos annos iter profe-
quuti , terram illam , non amoenitate
tantum confertam , fed etiam uti flu-
qe poftea terra Seunaar, ab excuffione
entium , & Babylon , à confufione lin-
Á
T-SMVIIL
ubertatem & abundantiam cum vitz
diuturnitate fpondet , prfertim fi ter-
ra agricolarum induftrià , ftudio & la-
bore excolatur. "Talem regionem ter-
ram Sennaar non folum fuiffe olim , fed
& etiamnum effe, dicimus ZZerodoto
Semuaar , neque enim de ea , quam
tefte apud AugufHinum. Affyria , inquit, Auguüi-
ab Affur filio Sem , appellata futt , «7 ta.
metfr in eavaro. pluat non tamen fua [pon-
te, ut 1n /Egypto , fed accolarum ingenio
qz labore tantam adquirit ubertatem , ut
ducentena Yulgó, «7 ubi eximie ferax , tre-
centena me[Je vedundet terra, quaterna digi-.
torum latitudme tritici 7 bordei folia funt.
Sefami «7 milii proceritas , arborum mflar
atto
tot.
18 ACTÓBETAOÓNO A8 DTCCRODSLAUCHHSEUR HI
C. vr, attollatur..| Que omnia [ibi explorata, cun- m enim terra Semuaar, prima omnium,
Gantiàs tamen Herodotus memoranda | qux in Mundo poft tranfmigrationem
Er cenfuit , veluti parum credibilia iis , qui ea | ex monte Ararat , & ex campis ei fub-
terre Sen- gon iderint, talia panderentur ; palmis ve- | je&is peracta fuit, à primzvis homi-
naar gU é yt o . .
p.oeldi. fCtntttr, ex quibus mel « vinum conficiunt. | nibus dete&ta , uti ex XI. Cap. Gen. pa-
^ ? E *
&U. — 'l'eftantar & hzc omnes; qui hanc re-
ionem hifce temporibus luftràrunt,
uti Petrus de Falle in fus Itinerariis ; qui
& ait, nullam pene regionem compa--
rari poffe cam amoenitate hujus loci,
quam antiqui Babyloniam ; Perfe &
"T'urce hodie Bagaded dicunt, ob maxi- |
morum fluminum 7 eris & Euphratis
aliorumque innumerorum rivorum,
quibus 'T'erra continue irrigatur , con-
fluxum, tanto cum rerum proventu, ut
alibi nullum ei fimilem fe reperiffe di-
cat. Palmarum primo ingens
do,nobilioris notz dactylos p
tanta affluentia, ut non dicam homi-
nes, fed & animalia;queis fuftententur,
quàm copiofiffima pafcua inveniant:
tritici, hordei, avenz , milii , & fefami
tanta abundantia cernitur , ut fine ad-
miratione adfpici non poffit ; olivis
abundant, magnamque nobilioris no-
tx copiam conferunt ; praeterquam
quód ex palmis quoque & fefamo olei
nonexiguam quantitatem extrahant;
fant & ibi optima pafcua, in quibus in-
numerabiles greges , & armenta ad la-
Cis, butyri, & optimz carnis ufum
enutriuntur ; ut proinde Ípeciem quan-
dam, & reliquias Paradifi (quem in vi-
Cina Mefopotamie regione conftitiffe,:
in Zrca Noé oftendimus) tum amoeni-
tate , tam ubertate rerum referat. Ve-
rüm ut propius hanc regionem afpi-
ciat, eam geographicà tabulà oculis | tituc
- |tiosé vitam tranfigerent, verifimile eft,
lectoris exponendam cenfui. |
multitu-
ofert, in
confüfionem linguarum, que in 7 wrris
zdificatione accidit, qua: & Babylon,
& à regno Nembrod à Scriptoribus
Ie Chald.ea , ac tandem ob ingentem
Nembrodi famam , & rerum geítarum
gloriam , crefcente tum mortalium
ambitione , Ninus filius Nembrod, Ba..
byloniam & Chaldeam 1ub uno. Affyrie
nomine , & fe primum Zffyriorum mo-
narcham appellari voluit , imperii fui
fede in Ninive, quam fundaverat, con-
ftitutà. Hodie veró ex memorabili re-
ne, & linguarum divifione , terni no-
minis gloriam obtinuit, & etiamnum
(Babylonia vocatur , ab Hebreis ver
C155 yw Terra Chaldeorum ,. Chuf -
! deam: appellaverunt ; dicitur autem
Chaldea ab Hebreis cvwes yw. vel
ruou2 mes Terra Cou[dai , five Chal-
d.eorumyati habetur Gen. cap.X1. verf.31.
& Babylon , quz regia fuit Nabucho-
donofor Kegis Chaldeorum,uti Scriptura
eam vocat. Sed hxc alibi cum profe.
cuti fimus , iis nonimmorabimur.
Jn hanc igitur regionem Sennaar ,
cüm primzvi poft diluvium homines
ingreffi , omni delitiarum genere re-
fertam reperirent , ibidem confede-
runt, nullam aliam regionem invenire
fe poffe exiftimantes, in qua tantz bea-
titudinisforte fruerentur. Neveró o-
tet; deinde quoque terra Babe] ob.
Babylonia appellata fuit; poftea quo.
rum eventu, quo ex 1 wis zdificatio-.
Ur yR t Blptics IER ean c Maec tico comb AP DL LM BOR RERO t am tiic
illos fub Noémi omnium patris dire-
&ione (eum enim przíentem tunc
temporis fuiffe , nulli dubium effe de-
bet ) fefe ad cafas, & habitationes zdi-
ficandas accinxiffe , & diftributis offi.
Dive Regio itaque ; feu terra Sennaar,
denomina- x ei te .
tiones te. quam eandem cum (Babylonia effe , fu-
7 "-. pra demonftravimus ; ab ortu 4rme-
niam. & Perfiden refpicit , ab occafa
Arabiam defertam, à meridie Arabie feli-
cis , & Sinus Perfici partem , denique à
borea Mefopotamiam , quze diverforum
nominum perplexitate non caret. rj
&os , alios annonz congregandz , a-
lios aliis artibus ad infinitam pene ho-
| minum
ciis ,"alios agriculturz à Noé przfe-
EAS ENSEM IS: JC INC CH Sg 8 rb o Lue i cte ca e t C CR
BIBt jo
UNiVED: TEC
LOCA
SITARJA
SBViLLA
C. ViI.
TERaRIS DABEL.L LB: I9
minum multitudinem alendam ,. ve- | ventum contigiffe ; cum veró 7 wis
ftiendamque neceffariis , uti primó in | fabrica, & divifio linguarum primüm
Armenia , & in itinere verfus terram | anno à diluvio ducentefimo feptuage-
Sennaar , conftitutos exercitatofque fu- | fimo quinto contigerit, eritannorum
iffe; neque enim ftatim ad primum in | ab ortu P/alez ad 1 wrris fabricam 143,
terram Semaar adventum , eos 7 wurris | & tot annis interra Sennaar vicinifque
fabricam inchoaffe , vel ex ipfo Sacrz | regionibus commoratos agrorum cul-
Scripture textu. comprobari poteft ; | turz & exercitio incubuifse , luculen-
Certum enim eft, anno poft diluvium | ter patet; quz omnia in fequentibus
C. VIII.
Cap. x1v.
fU. I.
centefimo , trigefimo fecundo ad. or- | ex prodipiofis fabricis, quas hac fecun-
tum /alee , primam gentium divifio- | dà Mundi xtate mortales moliti funt,
nem à Noé , ad primum in Sennaar ad- ' comprobabuntur. Ge uec
CA BRO.T SVILIL.
ypure Nembrod Turris! 4rdiethus nus fo,
A2
"ege Es sepe C0
m bri icr e
Wo v» ie
Uamdiu vixerit Nembrod , Scri-.| fufcepta contra ipfos expeditione tre-
ptura filet , ex computu veró | centorum vernaculorum manu, & Re- .
praemiffo fat patet , eum ad Z- | gesillos , & unà Zmraphel czefos occu-
brabe tempora pervenifse , unde Rab- buifie , idque probant ex cap. IV . Gen.
bini more folito fabulantur , illum u- | verfu 17. Poffquamautemrever[us off. A-
num fuifse ex illis quatuor Regibus , | bram 4 cede Chedorla : TT
: | edorlahomor 7 (Re-
qui-Sodomiticam Kegionem expu- | gum, qui cum eo erant in valle Save. Ve-
gnàrint , zmrapbel dictum , & ex facro | ràm qui hzec exactiüs ad Chronologix
Genefis textu. probare fe pofse putant. | Lydium lapidem redegerit , inveniet,
dp» ym Ey Job aspe vu; illum quidem 122 annis , hunc vero 7o
£7 "po yo3 7 nonosavy ic
ESL ! | anté annis vita fun&tos ex Chronolo-
id eft, Fatlum eft in illo tempore , ut Am-
gifmo colligamus. .
raphel Qex Sennaar, Arioch Qex El-
lal: , Chedorlohomor Qex /Elam,
& "Thidal ex gentium intrent. bellum
contra Beraa Regem Sedom, &c. In hoc
textu. Zmrapbel dicitur Rex. Sennaar ;
in Chaldaica veró paraphrafi legitur
- Quifnam igitur Zmraphel Rex Ser-
naar & Babel fucrit ; difcutiendum re-
ftat. Ego fane, quantum ex ingenii mei
imbecillitate "e poffum , dicerem,
alium non fuifie, nifi Nie Regis Af-
riorum, (cajus regni anno 18. haec gefta
C»333 m555. Rex Babel. quod. idem | funt). proregem quendam , five gu- .
eft; cum veró tempore Zbrah«in ter- | bernatorem Babylonis , aut terra: 9€n-
ra Senaar, feu Babel alius Rex non fue- | naar , fübditum Regi Nz5«, quem de-.
rit , nifi Nenbrod , infefunt- Zmraphel | liciis deditum ; amoribufque infatua-
alium. non füifse quàm Nembrodum , | tum , totius regni curam iui primori-
nullo alio tunc temporis , regno prse bus, & principibus reliquifse Diodor;
ter Bablonicim , & Affyriorum exilten- refert; ad. quod unà alludere videtur -
te; imó contra pleroque melioris no- | illud Z/aie cap. X. ver, 8. Nunquid non
te interpretes putant y eundem Nem- TES nmet Jamnul (Reges ft | atque ta-
brodum (ive. mraphel ab Abrabamo in | lem fuifse pne » quod Hebraei ex-
3 |
C. VII.
-ab hoc veróad annum confufionis lin-.
20 |
plicant |"! iN "275 loquens judi -
Expofitis jam iftis, ad Nembrodi vite
annos réverfámur: is Mese eres
- Cum itaque is mortuus fucrit 65
anno regni fui, in 7 wi veró & civi-
tate zdificanda ad minimum 22 annos,
juxta: "T'orniellum ,' Salianum , Pererium |
confümpferit; annus veró quo natus
fuerit etfi ignoretur, verifimili tamen
conje&urà putant , illum in Zfrmenia.
à bus natum , & unum ex tranfmigra-
toribus fuiffe in terram , quz poltea
Sennaar dicta fuit, ad ortum P/alee , an-
no poft diluvium 132 , quo tempore
jam in virum creverat 4o annorum.
Iterum cum ab anno 132 poft dilu--
mex "Tabulis conftet; |
"Uu
vium PPalee ortu
um fluxerint anni 275. manebit
differentia inter annos 132 & 27 j an-
VEtat
norum 143. quibus fi addamus 4o an-
nos , queis ante ortam P/aleg Nembrod
vixiffe diximus , prodibunt 183 anni,
Nembrod. his f 52 regni ejus annos addamus , ha-
bebimus 235 annos vite Nembrod.
Cum itaque interpretes plerique in fa-
brica Zwrri 22 annos , aliqui vero
20 confümptos fuiffe acti
Nembrodum , quando infanz molis ex-
tructionem ordiebatur, annos statis
habuiffe 183. quz Coronologicis T abulis
1 $ i ; M 3 Jm 1 t "
»
t 4 3 á * 1 E E E * Z n *
1 «s Sn EN T ai A TN mA NC : I : bs cox M ETIC ILE IET we- anm
QUÉSTOMTUNNNEETE QUSUMPERMNIE itc Ac DU 5E px I)ij4rHGHIM 3
t
» * *
r A d *e- - kd ER
Vp cepi armi C pep HEP v
T2
"A
.*i becillitati , ut ex fenfibilibus ad in-
^ (enfibilia afcendere poffit, DEUS
. 'OPT. MAX. conceffit , non tantüm
-€orporei mundi fyftema , quod rerum
omnium cognofcibilium rationes con-
tinet, fed & potiffimum ipfa facra fcri:
ptura eft jin
Ícientiz dict
cium , vel ut alii nob "215 loquens |
ruinam , loquens occultum: , abfconditum. Y
De anyflico fenfu, qui fub SM ofaica Turris hifloria
(rige RS TET "dps A tu 1 era ife Hs MERIT ro -
^Cala, quam mentis humanz im- | fenfibus objiciuntur , vel ab omni fen-
BACTHOANWASLDITKEROHERKRI
ornielli , & Saliani ex zequo refpon-
dent. Si enim ingentis molis fabricam
intime confideremus , plurimos in ea
annos infumptos, fateri cogemur; cüm
nemo architecturz peritus concipere
poffit, quomodo tam exigui temporis
Ípatio , ftatim ad primum in terram
Sennaar adventum , tantz; molis , fine
ingenti rerum ad fabricam ordinan-
dam neceffariarum apparatu , Turri
exaltandz fefe accinxerint ; cüm ab
anno 132 ortus P/aleg. ad I urris faci.
endz initium , anni 123 , juxta calcu.
lum jam pofitum , przterlapfi fuerint,
Sed jam audiamus de hifce Salianup,,
diligentiffrmum Societatis noftrz fcri.
ptorem. Cum , inquit, /nnuarum confa-
Jtonem flatuamus anno diluyit 175. oporte-
bat , tam apparatum materie tottus ad sed;
ficandum, quam ipfam confIru&lionem ciyj..
tatis , «7 "Turris 20 circiter annos tenuiffe,
neque minus vequirebat opus mole € magni.
tudine prope immenfium €? opere ipfo ma..
nificentifsimum tr quidem non ad confum-.
mationem, «9 integram perfectionem operis,
| fed. ut multum ultra initia. promoveretuy,,
& uthzc confirmemus , nonne ma-
gis mirum eft centum annos Noémum
cum filiis in conftru&ione arce pet-
ftitiffe , quam Nenbrodeos. annos in
zdificatione T wurris immenfi. Nihil
igiturex eo quod tot anni tribuantur
dictz zdificationi, abfurdum refultat,
ki
HI: o mares s
ontinetur.
fuum minifterio abftra&a funt , per-
petua quzdam analogia eft , variis fen-
fibus involutà, quadruplici mentis con-
ceptu, vel hiftorico , vel tropologico,
ve — anagogicoque expreffa,
fub quibus ad arcana divinarum litera.
qua ut omnes fapientiz & | rum facramenta , eft, ex vifibilibus
thefauri funt abfcondi- | ad invifibilia, de
ti, ita quoque omnium eorum, quz vel | Apoftoli :. Jnvifibilia. enim ,
ucimur , juxta illud
inquit,
ipfi
Cap.YX..1pfius d cveatura mundi , per ea que fatla,
. corporeo obtutui mortalium obicitur,
- libus mundis fapientiffimé & füb modo
apices & nomina, tot my
| primó in fequenti textu oftendimus.
. - imvenerunt. campum in. terra. Sen-
8. Gregor,
Hzc facri textüs verba pulchre fan ad.
-tropologicam & myfticam intelligen-
tiam accommodat S. Gregorius l. de mo-
T rerum coeleftium , totos dederunt
edificare Turrim conati fant. Ponam
BU IDE DSSBABBEVLTS.:. 2I
Hierufalem civis efficitur : ita per amorem
eculi , omnis iniquus in Babyloniz f?ra-
Cura operatur. 44d conflruendum autem fpi-
ritalis Babyloniz edificium perverfiomnes
exemplum: illius antique Babel imtantur.
Cujus civitatisyut inquit [criptura, Auctores
pro faxis lateres , «7 pro cemento bitumen
habuerunt. Per boc intelligitur mundi ama.
tores carnalis vite conflyuere municipium,
quod ad yim ventorum , «z: impetus fluyio-
rum facili impulfu velociter fit fubruen-
Legimus porro Yeniffe bomines illos ex
Oriente , «2: mcampo Sennaar babitafJe,
eim. autem. Chriftum Propheta quidam
có le&orem remittimus, Poft Zrcam | appellaverit Orientem , dicens : Ecce vir
igitur Noemicam à nobis juxta fenfum | Orie "dim Conflat de Oriente
hiftoricum & myfticum expofitam, ni- | veuffe, qui à Chrifto male vivendo receffe-
hil reftat , nifi ut & myíticos fenfus in | runt. Sennaar autem interpretatur excuf-
hiftoria Mofaica de T «rri Babel occur- | fio dentium , five fator eorum. In campo
rentes pari pacto profequamur ; quod | igitur Sennaar habitant , qui pofiti non i
| eelfitudine virtutum y fed in planitie vitio-
rum «2 detraétionum moribus proximos
lacerant , «7: in otiof-e Vite volutabro jacen-
tes mfamie [ue circumquaque feetorem ex
halant. cm dentes tum. DEUS excu-
tit, cim illorum facta fimul «2-verba con-
fundit. .:.. de eo quippe fcriptum eft , dentes
peccatorum contrivifi ; «7 iterum ;
Dominus conteret dentes eorum in
oreiplorum. Nam de fatore eorum per
alium Prophetam fcriptum ff ,.Com n-
Junt y intelle&u con[biciuntur ,id eft , di.
vina fapientia invifibiles mundos , in-
fenfibilefque rerum virtutes, ita corpo-
poreo mundo , rebufque in eo exiften-
tibus adaptavit; ut, quicquid in mundo
idàDEO ininvifibilibus & intellé&ua-
excellentiori expreffum fit. Quis non
videt vel in ipfa ueber quot
eria ; quot
periodi , tot facramenta fignata effe.
Verüim cüm hzc quàm ampliffimé in.
"frte noftra 4nalogica profecuti fimus,
o |
Cumque proficifcerentur. de Oriente ,
naar «7 habitaverunt im eo. —
ralibus,ubi multa tradit utilia difciplinze
ac vitz fpirituali monita, ac documen-
tà, docens eos, qui abjectà curà, ftudio-
€ amandis & con fectandis bonis ter- j )
putrefcere gumenta, e8E carnales bomines in
ftore luxurie Yitam finire. Meritó autem,
qui in Sennaar habitant de lateribus civi-
tatem edificant , quia qui Yoluptatibus car-
renis, f1nmum bonum in comparanda
prafentis vitz felicitate collocantes,
perfimiles effe eorum , qui ex Oriente
profecti, & in campum Sennaar venien-
tes , lateribus & bitumine altiffimam à
tationem attollunt. Qui autem carnalis vi 4
abdicatis illecebris per opera fanéhtatis;vir-
tentia- | tutum in feipfis fanélificationem «dificant,
| enul- | ^i profecto lateres tn lapides mutant qui cum
Efaia poffunt dicere, Lateres ceciderunt,
fed quadris lapidibus zedificabimus , Ja.
teribus quippe cadentibus 5 ile. ed; cat lapi-
dibus. quadri , quicunque carnis lafciviam
difciplime firichtoris vigore cafhigat 5. qui
membrorum legem mentis lege fuperat :*qui
C |
3 COl-
*
hic verba S. Gregorii ex commentario
ejus in quartum Pfalmum Poeni
lem excerpta. .Expone Is en m np
tinaum illius Pfalmi verficulum : Beni-.|
gene fac Domine in bona yoluntate tua Sion,
ut edificentur muri Hierufalem, ad hunc
modum fcribit: Unu/quifque bominum
aut" Hierufalem aut Babylonis civis off : |
ficutenis per amorem DEI fanctus quifque
truerunt jumenta in ftrercore fuo... Com-.
nis in[erviuntyde fragili materia mentis mu-
22
Cap.AX. corporis fortitudinem in virile fpiritus ro-
burexcitat , quafi lateres in. faxa , quibus.
muri Hierufalem edificentur , commutat.
Sic Gregorius. TE T.
Hanc facri textus memorati perio-
dum ilo fic interpretatur : Hic obfer-
»a , inquit , quod non ait £05 venifJe in cam-
pum in quo manferunt , fed inveniffe cam-
pum , fcilicet cupide «s curiofe ab ets quetfi-
tum utpote ad in[aniam eorum commodif-
fimum. Ita profetlo eft. Infipiens mon ali-
unde accipit , fed ipfe fibi quaerendo mala in-
venit , non contentus 15 , per que mijera
matura. ultró incedit fed cumulans ea malis
artibus «7 execratis. Atque utinam paulum
ibi commoratus , migraret alio , at ipfe ba-
bitare ibi gaudet; dicit enim Scriptura, quod
inybnto campo babitaverunt ineo y fcilicet.
tanquam dn patria , scenic iieri
regionis externe 5. levius enim. fuiffet. ma-
lum ; fi. poftquam in peccata inciderant, pro
alienis ea perezrinifque babuiffent , non. pro
cognatis «7: domeshicis. (Peregrini enim po-
tuif[ent di[cedere , fedibus antea. femel ele-
&lis , àmmorandum poflea fuit , ex confor-
tio bominum perverfifsimorum in omne vi-
tiorum fcelus dilap[i. Sapientes enim non
bujus mundi inquilinos fe effe nürunt , fed
peregrinos , memores celum fibi civitatem
effe ac patriam. |
(Porro , bomines illi primi non. con--
tenti bonis terre , fed «7 ambitionis alvo
inflati , ex in[ana "Turris fabrica nomi-
. "is immortalitatem. fe apud po[teros con-
fecuturos. [perabant. , ibi infamiam 7
flultarum. mentium. molimen. posteris ve- |
liquerunt. , divina vindicla in eos. confu-
fione linguarum animadvertente.
Sed audiamus S. Chryfoftomum ,
ut alia, fic etiam hoc diferte tra&tan-.
tem. Nam cum exponeret illa verba:
Et faciamus nobis nomen, Vide , inquit,
radicem mali, ut perpetuam, inquiunt , me-
moriam. confequamur , ut nosiri temporis
anemores fmt pofTeri , taleopus, dum adbuc |
congregati fumus , faciamus , ut nunquam
oblivioni tradatur... Sunt multi. etiam. bo-
die, qui illos imitantur , «7: talibus ope-
ASDHIAUN ASED OK"UWODBSENMI
ribus celebrari volunt. Alii [plendidas do-
mos edificant balnea, porticus, ambulatio-
nes : quorum. ft quem rogdveris , quare tan-
topere laboret , tanto[que f[umptus faciat ,
non aliud re(pondebit ; quam ut immortalem
fti memoriam , celebritatemque nominis ve-
linquat. At enim ills yebus non tam laudem,
quam probrum «7 crimen fibi parant : nam
illa opera. [pectantes ; contumeliofé eos no-
minant.. ZEdificium boc, mquiunt y eft i.
lius avari illius vaptoris , illius viduarum
&g orphanorum (poliatoris.. Ipitur boc non
eft memoriam a[[equi , fed perpetuis objici
criminibus, «7 infamari etiam pof? mortem,
c fpetlatorum linguas in fui accufationem
e blafpbemiam acuere. Quid quod bujus-
modi opera , nomen. «7. memoriam Jus;
qui. fecit. aut. po[fedit ; non diu cuftodiunt.
Etenim fic ves babet : fubinde ab. boc ad
alium tranfeunt , «9 ab illo item in alium.
Et bodie quidem domus dicitur bujus , cras
dicetur. alterius. Itaque nos ipfi vebemen-
ter decipimur , dum. putamus nos domi-
nium quaft. perpetuum babere , cum ufu
tantum fruamur , 7 five velimus five no-
limus , aliis , «7 nonnunquam iis , quos
minimé amamus , aut etiam odmmus, relin-
quere cogamur. - a (
$1 eternam igitur memoriam amas y ego
tibi viam monftrabo , que te celebrem omni
feculo faciet qui etiam tibi fiduciam in fu
turo f. zeculo dabit. Liberalitatem tuam, «2:
pecuniarum largitionem in pauperes confer,
reli&lis villisbalneis,aliquead ificits, rebus
mempe mutis atque inanimatis. Larega elee-
mo[yna immortalem viri memoriam reddit,
ficut fcriptum eft... Difperfit , dedit paupe-
ribus , ju[Hitia ejus manet in fzeculum fecu-
li. 'Dno die di[perfit divitias , fcd juftitie
ejus , id eft liberalitatis € mifericordise,
eeterntim. manfura. eft memoria. .Et rurfus
fcriptum efl. [n memoria eterna erit juftus,
ab auditione mala non timebit. Recté.ab
| auditione mala non timebit. Nam ficut in-
probi male audiunt apud bomines ; omnitum-
que Yituperatione &7- deteflattone laceran-
tur, fic contra boni omnium pr edicatione ce-
lebrantur. O bominem, inquiunt, mifericor-
dem,
VD VSQUNSDTEET Ins nu Arche WELT
Weine NO Past
TunRIS BABEL LIBI. 23
Cap.IX.. dem , à benignum, 0 manfuetum, 0 fuavem,
Ó dignum immortalitate : cujus difperf «& di-
viti non cum deferuerunt, fed perpetuo co-
mutantur , ornant 42" tuentur, ac demum in
eterna. deducunt tabernacula. Hactenus
Romana-
rum fabri-
carum va-
fiitas,
Ecc. c I.
. 1.4,5,6,8,
IO; II,
ex S. Chryfoftomo.
Cernuntur hic Qome quotidie siti
fanz fabricarum moles à veteribus ex-
Ítructarum ; quas fi quxras , non inve-
nis; fi inveneris non nifi cadavera femi-
fepulta infpicis. Putabant ii, exftru-
Cuones ztternüm duraturas fe moliri :
Verüm jam vix 1600 anni prateriere,
cüm non nifi veftigia earum fuperfint.
Moliebantur turres , quarum faítigia
in ccelugn toamíenpdesgnt, ed ecl con
fufione mentium impediti , vel morte
praventi , vel bellorum tumultibus ex-
agitati , quod intenderant , perficere
nequierunt. Hoc pacto iniqua morta-
lium fors veríat viciffitudinis rotam , ut
nihil fit ftabile , firmum & folidum.
andia palatia , viridaria omni
um genere exftru&a videmus,
quorum authores nefcimus ; & uti de
poffeffione in poffeffiones diverfifimas
abeunt, ita quoque paulatim oblivio-
ne obliterantur omnia; ut ne quidem
centum anni tranfeant , quin in alias &
alias familias tranfplantatz , villa , pa-
latia, cujufnam primo fuerint , me-
moriam perdant. Atque tales funt fi-.
miles Nembrodzis fabricatoribus qui
füperbie oeftro tumidi nominis glo-
riam caducis rerum moliminibus & op-
pidó exiguo tempore duraturis fe con-
fecuturos dum fperant , loco gloriz z-
ternz felicitatis naufragium patiuntur.
Difcimus hec omnia ex Salomone fa-
pientiimo mortalium , dum vanita-
tem operum fuorum exactiüs rigat.
Magnif Cavi opera mea , edificavi mibi do-
mus magnificas y «g fabricas magnificen-
tia incredibili, € plantavit vineas; fea bor-
tos «7 pomaria C7 confevi. ea cun£li generis
arboribus ; «g extruxit mibi pi[cinas aqua-
rum , ut irrigarem [ylvam lignorum germi-
"antium : coaceryayi mibi argentum C7 an-
| textum aliquem veftris maleficiis , ft non
rum & fubflantias (egum 7 delicias fr-
liorum bominum ; «7 banc putavi partem
meam, [i uterer labore meo. Et cim me con-
verti[Jem ad univer[a opera , que fecerunt
manus mez,«7 ad labores, in quibus fruftra
Lfudaveram y vidi in omnibus vanitatem e
afflitlionem animi € vibil remanere fub
fole. 'Ut proinde huc refpicere debeant
imBisol gloriz in vanis exftruendis
xdificiis zemulatores , fi zeternz glorize
pondus obtinere voluerint , in zdifi-
candis divino honori ecclefiis allabo-
rent; in xenotrophiis erigendis , pau-
perum pupillorum recipiendorum u^
fibus deftinatis incumbant ; collegia
juventuti in omni virtutum bonarum- -
que artium cultu exercitandx erigant..
dxx, fed piarum mentium fabricz ,
quarum Gltigia ad coelum ufque per-
tingant , id elt, quae fcalam praparent
iis ad zternz felicitatis apicem , ultra
quam nihil amplius reftat , quod defr-
derari queat. Sed jam inftitutum no-
ftrum profequamut. — 7
Philo difertiffimus Judaeorum putat ;Phito
udseua.
OSNAN.
homines illos , qui zdificando 7 wrim
celebrari fe apud pofteros cupiebant,
typum & imaginem geffiffe eorum ,
qui faa ipfi vitia publicant, & flagitiis
nobilitari volunt, ut quemadmodum
probi homines virtutibus & benefa&tis,
fic ipfi non quibuflibet, fed inufitatis.
fceleribus ac maleficiis claritatem no-
minis famaque celebritatem affequan-
tur. "Tra&tans igitur Philo verbailla:
Faciamus nobis nomen , priu[quam di[per-
| gamur ; ad hunc modum fcribit : 0 im-
| fignem impudentiam. ! Cim enim debevetis
veftras iniquitates tenebris abdere , € pre-
ds
i e
ytà verifimilem querere , ne vel
PORA CTSÉs UE / XII - NE
in bonorum «7 prudentium virorum offen-
wp
"uu tex
verum ;
E.
fionem, incurratis , Yel ut effugiatis penas
confe[sorum criminum ; audetis Yos im cla.
rifsima luce offentare , contemptis bomi-
num minis , «v fuppliciis divinitus infi-
gendis ? Quin etiam innumerabiles omni
U^ T. PU
24 ATHANAS. KIRCHER.
CaplX.«Yo nuntios ac teiles flagitiorum veftro-
rum babere vultis , ut nemo nefciat ve-
flrum nomen. 4t quale nomen tandem cu-
pitis ? Certé quale fatlis veftris convenit.
Id veró innumeras continet Yitiorum fpe-
cies, quas Yobis po[leri exprobrabunt. Ineft
enim vobis petulantia cum impudentia con-
temptus cum violentia , cedes cum [evi-
tia, cum immoderatis voluptatibus immenfa
concupifcentia , cum temeritate infolentia,
cum calliditate malitia , cum mendaciis per-
juria , denique cum iniquitate erga bomines,
etiam adverfus DEUM impietas. Eevegia
*verà eloriatio , captare celebritatem nominis
ex is , que celari , «2 fempiterno , fr fieri
poffet » filentio obrui deberent. Sunt tamen
ettam bodie , qui valde fibi talibus rebus
placeant , putantes inde fe praeclaram apud
quamvis improbi[simi , ultricem tamen [ce-
ju fuorum DEI Jufitiam prejagientes
ez pravidentes dicunt , Priufquam diffi-
pemur. Cur igitur peccatis , ft veftra con-
filia «7: conatus difüpatum iri fcitis * fed
U
homines. exiflimationem acquirere. Sed bi
TunnIs BABEL Lr. I.
profecto exemplo borum bominum expofuit
nobis Mofes morem infipientium » qui e-
tiam maximis penis non obfcure , fed ma-
nifefté mpendentibus , nibilo magis ab in-
jurüs «7 maleficiis fibi temperant.. Omni.
no noti[sime [unt artes male , quas ferire
folet divina ultio , «* veró pe[simi quoque
«cogitant D E 'U M. ton. ignórare ipforum
maleficía , nec fe illius poffe animadver[ro-
nem effugere... Alioquin unde [ciebant illi fe
difsipandos effe ? attamen dixerunt ; Priuf-
quam difpergamur. Profecfó confcien-
tia eos , qui male agunt , intra pe£lus ipfum
redareuit , € vel ipfos DEI contempto-
res [Hmulat , ut etiam 1nviti cogantur in.
tellieere , bumanas res divino confilio ez
ratione adminiflrart , «7: effe. ju[Hitiam
quandam , que implacabiliter infenfa ma-
hominibus , nullum eorum fcelus imptc-
nitum atque inultum preeteritura fit. Sic
Philo. Atque hzc funt , quz de my-
ftica hujus argumenti. fignificatione
dicenda cenfüimus ; quare jam cala.
mum ad alia convertamus.*
OW A'TH A-
| 25
ATHANASII KincHgeRI & SOCIET. Tzsu
EI2U-KIOKGEBS. BOASOBOELI,
| Ed Bde SUEO- UN OD3U-S-
Duc pO BS AT y. |
«y Un po? Arcam Noémi , Turri Babylonica z rebus
9 humanis nil famofius , & commemoratione dienius peratium
wee, legamus, ttpote in quo non tantum [acrarum literarum inter -
pretes, fed &- profani fcriptores, Hiflorici, Poet, Oratorefque , tum
antiquitate, tum dotlrine excellentia celebres, fumma cum laude, & ad.
miratione ingenium [uum exercuerint 3. certé & ego, flupore c admi-
ratione, dum beec paulo penitius expenderem non femel impulfus , thema
tam nobile, & glorie amplitudine confertum , calamo fabizendum cen-
fui 5. & quamots ambitiofa nominis gloria , &- toti mundo dominandi
immodicus ardor ad adeo in[ane molis fabricam primos bofce mortales,
etiain cum omnipotentis D) €x indignatione adegerit 5 quia tamen multi
etiam viri omnigena rerum cognitione [ublimes capere non pof[unt , quo-
modo in primeevo pofTertortis mundi feculo , bomines: adhuc vudes , e
idiote, C nulla [centiarum artiumque peritia in[lrutli , tanti molimi-
nis opus, non dicam animo concipere , fed e attentare quidem aufi fint.
Hac , inquam , me impulerunt, ut quoad liceret, quantumque angulee
mentts mee capacitas permitteret, boc argumentum , quam minutifima
expofittone, tum ad veritatis verum abflrufifünarum notitiam , tum ad
curioftorum ingeniorum oblectationem in lucem educerem.. Contigit ita-
que , ut cum pott quatuor. circiter luffrorum curricula , thema boc cele-
berrimmn in publico confeffu. advenarum ex toto orbe "Patrum C onere-
gationis N 1I. Socretatis [Es y in "Romani Collegii Atbeneo publica
demonffratioue exbibitum , mon exiguo applaufu , à nemine non exce-
pium fuerit , atque adeó plures unicé 4 me contenderent , ut id ad mul-
torum utilitatem obletdationemque publice luci committerem. Quod uti.
bunc temporis a me multiplici occupationum. varietate preepedito in exe-
cuttoem deduci non potuit , tta modo pof? Axcae Noémicz facram
Curiofitas
argurmetiti.
hiftoriam , boc argumentum Jfupendum de 'T'urri Babylonica -—
Noémi fitis , nepotibus , pronepotibu/que post diluoium exfirutla,
- optimo [ane jure, C quàm opportunif]ime Noémica: Axcae fuccen-
turiandum cenfui. Le&or Ceptis faveat.
D aee SE-
cMMMEEL EE EL c 6 . ^ Mi
26 ATHANASII
Cap. T. !
Soo X IO. d
KIRCHERI
Sec. T.
^DE FABRICA TURRIS.
C AP
UI
«De primercorum. bominum post ingre[|um in terram Sennaaz
| occupatione , € fludiüs.. : |
IE On eft verifimile , filios Noé
IND poft primam ex Orente 1n ter-
Q9 ram Senndar motionem , fLa-
tim confilium de 7 wi , & civitate ex-
truenda agitaffe , vel ipfo facro textu
id teftante, Gen. cap. XI. verf. 2.
yis yos2 DVpa wyn» Cops ybi
So RMMEMA AES 32v")
S28 SZ
Cum proficifcerentur ex Oriente ; myene-
runt campum in terra Sennaat , «7 habi-
taverunt ibi. Ubi voces (Pabitaverunt ibi)
longam ineaterra moram factam in-
nuunt; & Greca , xor oxno ay exé, id
eft, «7 domibus exftrutlis habitaverunt
magno ordine gubernatam fuifse,
Quod ita oftendo. WENN
. Noémum cam filiis, czterifque filio Reveren-
rum generationibus ex Oriente , ut uM.
primo libro oftendimus , moviffe, & dj- Noemi
dap | quam ei
re&tione füà toti humano generi tunc exbibelan:
TA CN D ga tanquam
| fimul congregato przfedifse , quem & rois ju.
|omnestanquam patrem unicum, du- P.
cem fapientiffimum , & Imperatorem,
tum longzvitate vitz , tum fortitudine
animi, in fuperandis difficultatibus im-
| perterritum fummáà reverentià coluiffe,
& tantüm non adorafse , nulli dubium
efse debet. Hic videns in infinitum pe-
né filiorum fuorum multitudinem,pro-
ibi. Et ratio Chronologica fat fuper- | pagationifque foecunditatem, nil aliud
e docet ; fi enim fübitó T wi fa- |egit , quàm ut eos ad tranfmigratio-
bricam aggreffi fuiffent, tunc anno 132 | nem , & orbis terrarum inhabitatio- -
ab ortu P/alez ufque ad confufionem
linguarum , non nifi viginti circiter an-
ni ( pofito, quod tot annis in T wris ae-
dificatione laboràrint ) elapfi fuifsent,
od uti maximum in facra chronolo-
gia abfurdum eft , ita illud refutatione
non eget; cürmn jam uti fuprà docuimus,
omnium melioris notze chronologo-
rum , & interpretum confenfu, lingua-
rum confufio primó anno 275 polt di-
luvium acciderit. | "es
uvas — Merito itaque primo quzri poteft :
bominum. Cyuid x23 annorum fpatio in terra Sen-
Eds "war egerint ? quibus rebus , fcientiis,
Jabolie occupati fuerint? Et quam-
vis facra fcriptara de iis fileat , ratio ta-
men dictare videtur , ingentem horum
hominum multitudinem toto illo tem-
pore ; à Noé omnium Duce, & Rege,
rem faciendam fummà cur & follici-
tudine incitaret , ad preceptum Do-
mini complendum , quod erat , de co-
loniis per univerfam terre faciem de.
ducendis, juxtaillud : Crefeite 7 mul.
tiplicamini &7 replete terram. Quz. Tofc-
| phus fafiüs in fuis de Zntiquitatibus j«-
| daicis defcribit.
Ut veró majori cum fru&u tranfmi- Paar;
rrt negotium perageretur , vero Void |
haud abfimile eft, fapientiffimum vie
rum interim politicam quandam vi- :s
vendi rationem familiarum capitibus
przícripfifse, modumque in exteris ,
quas adituri efsent , regionibus; ad po-
pulos fuos gubernandos, juxta omnem .
juftitie normam regulas diétafse. Quo-
niam veró progenies hominum quoti-
die in magnum exurgebat Incremen-
| tum,
TUDEOMCU
Were etie CO Doe Scl, DA ae d etico D UU P PED IUe OIL afe alan o5 2r Ut "OR aONU
UM NF. FP ——————EÉÉEEREEREEEREREREREEEREEEEENEEEEEUN
TURRIS BABEL LIER.IE 27
Cap.I.. tum , nealendz tantz multitudini ho- j
minum necefsarius commeatus defice- | ftratium temporum zvo ; vel maximis
nianu, I€t & ut ade contra injurias quoque | monarchis , mundique potentatibus
eut — aéris defendendos commode habita- | ad fimilia pertingendi fpem elufiffe vi-
"NO. — rent, mox alios cafis, domibus, tento- | deantur. Aureas autem ftatuas , quas
riiíque extruendis deputafse , alios te- | Semiramis omnium prima in templo
xendis veftibus , pellibus elaborandis; Beli erexit quis non miretur ? Quis
alios ad pecorum, pecudum, armento- | enim aurum e fodinis tam cito eruere,
rumque , tantopere ad victum; vefti- praeparare, nec non fuforia, & pla-
tumque necefsariorum curam deftina. fica arte in aureas ftatuas transforma-
tos Pe Rois veró quemadmo- | re,eam docuit? certe nullu alius, quàm.
. dumin/ibro primo hujus operis tradidi- | No? , prout ante diluvium , à Patriar--
mus;cürà reram huic fexai propriarum |.chis edidicerar, & per filios fuosne-
(tgrt velióa. Sic ftam eft;ut Nomi card 8c. pote
docuit Noé providentia 5 -
a 9. 90. is T. -*
uamdiu cum iis períti-
i) - * wr 25 - * va dn
y wvrmimnmilasec
e
Ácientia ipfi à DEO infusà , circa mo- |
ds ho munibus | du n NES tl nem * 1 Lil di efi cier idi,
» '
- quà alendis , quà confervandis; non di- bios dudüm inftruxerat,, hi vero fili
cam rerum necefsariarum;fed ne ad lu- nepotibuíque fuis ad artem inter fuos.
cui; xum quidem quicquam defuerit: quia propagandam , pári induftria commu-
as. vero ad hac. omnia exequenda , artes | nicaruht ; hi poftea uti viribus robu- :
^"w^*- wechanice requirebantur , verifimile | fti, diuturniorifque vitz , nec nonin-
suendorim- "Pw Re nl assai ccllafitcen . ' !
fundendo- putem "uix metallicz artis regulas, - genio prace entes erant , 1ta quoque.
of dá VR T2 WR re mt t
7Tumque ar-
tem docui; CHO TC r mirum iiem 2i r1 cll M v E Sr E ud
No. jlfaeruere; ignique vi fundere , atque. di zterni nominis gloria inftimulati ,
(7 kr 2 T
jn omnis generis inftrumenta cudere | arti. à Noé ipfis traditz , novas infuper. |
deberent , quomodo lapides in calcem | artes novis inventionibus autas , mi--
edigere terreftriumque - glebarum | rum in modum promoverunt ; & pa-
| proprietatem ad lateres in fornacibus | tet ex Gea.
rum vires , ad corporum infirmitati- dives auri , & argenti fuiffe d
inde patet, quod, Diodoro tefte , (Baby-. ptum coloniam deducens ; mox ,. utin.
Inxii mox poft 200, aut 300 annos à di- | tertio tomo. Üedipi declaravimus , pyra-
Magia. lavio ,adeó rarze magnificentiz fabri- | mides illas ; grandia miracula Menphi
Pr" cas exexerint; üt in admirationem to- | €rexifse, nec non infinità auri copia,
in fabrics :
prolis tam etiam pofteritatem rapuerint,dum | hon utt pauperes Alchymiftz (bi fo-.
exftruendis
iwi capere non poterunt , quibus aut ar- | mniant ; lapidis philgapige qne
S flcniz- ibus , att machinis primzvi à diluvio | ficio fed ex fodinis ibidem auro tur-
homines adeó ftapenda & prodigio- gentibus, aureifque DUAE -ra-
fe vaftitatis i dre , quemadmo- xiffe retal KL nppupiu oS P m
dum in fequentibus dew, decivi- | totum ang
tàte & muris, horfis penfilibus à Se-- ies 6e | T: n dnm "ocy rie
süramide Nifi üxore extiti&tis ; atqae | 710605 5 ec. 3Y0 210; Matbufala , Adami
inter feptem miracula computatis , de-
i
j protoplaíi traditione
fcribemus , peregerint. Nam uti J- | persto cene poft diluvium &
X etlocdie paulo poft oftendemus ea fa- fiiis 8 polteris communicaveri, —
D a CC TEM
ti
venis | five ambitionis ftudio , five propagan-
ip. XIV. ubi abraham. vi-.
a
1e oretenus acce-
ne talia faerant, utomnem etiam no- Secf. I.
poteíque , quos ipfe forfan etiam ex. -
. Propaga-
0 artium.
vi uri
^ 2 "m : Mu ide c c Me bens bundan-
coquendos 5" médicas quoque herba- | entibus adhuc Sem , Cham & Japheth, p.
ICICUE.. ui,
ues .
U«X-—-—— C9 9v T €-UÉÁcG
UO T MPSPT EORNM XNNNEROT OS TM TT
Cap, YT.
28: AVCEÉHRAON ArSSIS ANEI ROCSHSEQUM.
CAspu. ^ Dao ved
Qtrum Noé Turris edificationi pre/ens fuerit : und cum exbor-
tatione Nembzrod ad progeniem C. bameam Ad incboan--
; - dum concepti operis molimen. :
DS interpretes exiftimant,
^'eum operi àDEO,ob hominum:
| mus cos igne ; babueruntque lateres pro fa
xis , eg bitumen pro cemento. (alizele&io-
* exllirpe Cami prodeuntium im-
pietatem & füperbiam , ne improbo, |
& DEO OPT. MAX. invifo tentamini | jus culmen pertingat ad celum, «7: faciamus
annuere videretur, minime przefentem ' nobis nomen , antequam. dividamur in uni-
fuiffe; fed Nembrodi moliminibus dete- | verfas terras. Ex hifce verbis colligimus,
Cis , in viciniores partes Mefopotami ,' unum alterum ad. grande din
cim progenie fua Semi , & Tapbetbife- | moliminis fpecimen | monftrandum
ceffiffe, ne temerarii moliminis, quod | follicitaffe , quod fine capite preftare
Dotes
naturales
quibus
Nembrod
inftrutlus
erat,
Chamea gens faceret;finem videret. E- ' non poterant , due ipfo ANembrod
rattunctemporis, Cami progenies uni- | qui aftutia fua , & fi
ta fimul, & inter czeteros Nembrod, ne-
pos Obami,& fextus Chufi filius,gigantea.
corporis ftaturà prz omnibus reliquis
infignisin ore omnium ; erat enim mi-
rà facundià praeditus, nec non vulpino.
calliditatis alta plenus , cui; five robur
corporis ; five ingenii perfpicacitatem,
five denique ambitiofum dominandi
um Ípectes , ad fumma audenda,
nihil deerat: unde , uti faftuofo erat a--
nimo , ita nihil non agebat , quàm ut
concepti moliminis fpecimen exhiben-
do progeniem fuam à tranfmipratio--
nisjam ccepte negotio , contra N'oem;
mentem retardaret. Sed antequam ad | !'U! |
inftitutam propofitz nobis T arris pro- | tionem , Chamaz, & Chufiz pater.
cedamus, primó verba facri textus pro- D. famili. filios exterofque familiz
feramus ; ex hifce enim facile Ne. | nepotes, à cteris familiis Semi & Sa-
brodi intentionem intelligemus : verba | /Peti jam dudum feparatos ,. pro fumn-
fequuntur : Cen. cap. XI. verf.3,4...— |» quà pollebat authoritate in o-
mnes , allocutum ,. haud inverifimile
t3335 19323 naàn Yy^-ow Uw TON" cenfere debemus: & quamvis hac in
i qt R^ SAL. nan D füctis elogiis non habeantur, Tap ta-
-Tuainan vio ism» ex» nm wanm men teftimonio , exhortauonem ad
Yoney mesa we 03) y v5 | fuos factam , plane ad credendum in.
cccpmum C5 35 y yibi-p cv | ducimur co d modo, quo licet gy.
D Neg Y prem renim m MEN
fuum; venite faciamus lares, v coqui-| quitur. |
verf. 8, xo.
?21 rwr onn sy marre 3» en
pw om nooso rye nm :gwa
0L SPI ga nies
-Et Chus genuit Nembrod , ipfe capit effe
bet ; ipfe famous qup In terra) «7 ini-
tium. regni ejus. Babel, €z Arach , «7
Chalne i terra Sennaar.. His igitur ar-
mis inflructus,. hocce tenore verbo.
rum eos ad 7 urris , civitatifque exftru-
Nem-
Sect. L
| nes habent, pro [uto ) «7: dixerunt ; veni.
te faciamus nobis civitatem , «9 turrim, cu-.
Sollicitz-
tto Nem-
brod ad
"Turris fz-
bricam. —
& fimul à natura fibi —-
infita facundia , non dicam inftimula-. -
bat, fed & eos miris verborum illiciis
veluti fafcinabat ; juxta illud Gen. x.
| potens in terra. ( vel ut graeca lectio ba.
QNT S oe M CER PP UPC cra a tn OA ao ecl da Bes litas brace hoc ANSER ud dedii S Der d Cbr Arar
UCET TT TIT TP TERRE UV
Ar TREE A. CHPSNM
n
SE EORR S IRE NE SE PLOETIY PRG ER MIPON TR MI onn
:ISNDAU DECIES RE TEE
£^ 427 bie:
ike nre cmn rli c i Dot s ere
2 Be rac S pUn Dor
aac i er E
GEMBESE mu 1
BUmRULS BAsPL LAGJÍ c5
. Noémi
Cap. T... |
P Nembrodi ad "I urrim civitatemque in- |
choandam exhortatio , ad proge-
tur , armorum minis ad executionem cocere Sect, T.
non ceffet t proinde ejus violente Mos. yn
Diei fu proceres peracta PLE RÓGQU Viri vigas uL de its
we "c dum itaque fHrps Cbamea , faptentia , nec
ANovifHs ni fallor, nobile, «7 renafcen- | non viribus , t: nunero validiffima , ne
t5 mundi generofze familie [emen y nos 4. | Yos fenis pedicis irretiri permittatis ; ne Yos
progenttore noflro INo& , Principes fuper | Verborum , quibus ve[tros animos emollire
ttyerfas terrarum femitas in divifione tri- | tentat , lenocinium. terreat. Quis enim no-.
buon , conslitutos fuffe s ut quam quifque | Yit , in quamnam regionem orbis terrarum.
(R'eeionem primó reperiret , candem [uo fub-. | nobis adbuc incognitam , neque ab ullo mor--
Jitgaret. imperio. Cum itaque ex orientali | talium babitatam y nos fit ablegaturus ?. de-
plaga. in. fubmontanam.Araxat longé late- | mens profecto foret, qui, quó eundum , non.
qué exporrectam planitiem y unius ferà fà- | pris. prudenti | deliberatione. expenderit .
culi decurfu , unanimiter viventes y tandem | INon itaque acquiefcamus monitis. In terray. -
ex Orientali di£le regionis campo y longis | in quam fortuna verum. arbitra. nos confli».—
terrarum ambagibus. in. banc , quam vi- | tuit , perfiflay
det » in bancs quam wi tust perfilavus, Vite o confiderate
Exbortatio detis terram appulerimus ;«7 jam ob in- banc y. quá mo dà fruimini Pénsiio. e I
Nembrod 25 : : pfi
de Tum credibilem bumani generis propagationem,
extruenia- ena videtis yin tantum quotidie icremen-
tum. aff urgere , ut fieri Yix poffit nosob
angti[Tos regionis limites , ampliris confifte-
76, atque una Yivere po[se ; ego de mea perfo-
nà à yobis concepta. exiflimatione impulfus,
in foc nobiliff imo. cetu. parentum , cogna-
torumque , quos veluti principes , «7 orbis
terrarum beredes , quam fubmiffiffimo vo-
luntatis obfequio reyereor , fufpicio , «7 ve-
nerabundus adoro , confilium , mentemque
meam odierna die vobis manifeflandam.
cenfut. Magna res , «g* vebementer ardua.
agitatur , ut proinde matura. deliberatione
nteottum , quod alioquin. non nifi in fum-
mum familie noftre prejudicium cedere
poffet , difcutiendum cenfeam. ——.— Ui
Cata — -INofhs , omnium. nostrum. parentem
nem ; intueamini fummam Terum imo» —
Cum Yobis nece[fariarum ubertatem ; afpi--
cite locorum. amenitatem. ,- fluminum fc-
cundo affluxu campos. irrigantium frequen-
tiam 5 boc beate felicitatis folum poffidea-.
| mus , nomenque noftrum celebremus , an-
tequam cum propaginis noftre flirpe, (fice...
Xigente inevitabilis nece[fitatis lege ). abin--
Yicem feparemur.. Verim enim Yeró , cum —
plurimos ex Yobis , preterlapfi diluvii metu
perculfos viderem y ne in. bac-vasla plani-.—
üe y alius fucceffu. temporis cataclyfimus
cum. interitu, omnium fubfequi poffit ; ecce
ego.dux Yesler ab bac concepti periculi for-..
midine Yos. prorfus liberos. «7: immunes
fore dummodo meum confilium non detre- -
Claveritis , pronuncio. Verim. quibufnam
mediis. noffe for[an. defideraretis ?- Atten -.
dite , modum. bifce vois prafcribo. Civis. -
tatem non amplam duntaxat , fed «* fplen-
dore , «7 magnificentia. f/pe£latiffumam
una cum immenf e "Vurris vafHitate , eujus
deyerz fuo; NOCIum confilia. agitare , noflris infli-
enia. tutis oppido contraria , «e: proide nil non.
agit , quam ut nos immenfo numero au&los,,
binc ad gentium. boc loco. congreeatarum.
tran[mievationem urgeat , follicitet , «2: 0-.
cuum pecia d ccr iJ
» Jt quandoque inundationum
mnibus. adhibitis machinis ad voluntatis | quidem in bac , ff quandog
» E , ? eris wer. pu i $4 x vag E ics 6. n w cs & r uit Ly Le DUE Eu €
Eus fee executionem violenter infHimulet y: 7| procelle regionem banc invaferint in Tur. é
Ornelius js ij 3
Torniel. jam: actu filiorum furum Semi, «€ Ja-|ri ac , tanquam falutis noftre portu PNE.
Meet. phethi progeniem d noftra Cbamea fupe; | tam tueamur.: Et quoniam ad molem tant "gt
bec loo — Veluti yaledica ; ntfcio , quo frivolo inci- | vafHtatis extruendam , nobis materia nul.
en.xI. tamento feparare non Jit verecundatus ; nof-.| libi deeft, felici fidere adoriamuy opus. Ecce
que pari patlo. ad tranfimigrationem ordi» | quanta. bitumiis loco cementi fit copia ?
&idam , imo quod intolerandum mibi vide- | quanta crete A » glebeque -—
E 3 r4) -
30 ACT HAGLASELOKIAK CHER
folvartm arboribus , lignorum. quantitas :
"Accedit fluminum rivorumque dishouim
mec defunt , in tanto numero mortalium
qui in boc infolito , novo , € invifo bucu[-
que theatro ordiendo , operam fuam confe-
rant. Eja, agite, eruamus cretze arcilleque
copiam, coquamus lateres igne valido , fo-
diamus , jaciamu[que. fundamenta: uxta
prototypon bujus à me jam. dudum conce-
ptum; omnium &7 [mgularum partium ope-
vis conficiendi proportiones. exponens. Zfre-
dum , non otiemur ; accimgamns nos ope-
ri; «7 ne dubitetis , futurum, quin id ad
immortalem nominis noflri eloriam , «7 bo-
duorem fit vedundaturum. | Fodiant alii ar-
illam , alii bitumen colligant , comportent
ali
ud
tas anflru
y
itenfilia-alii ad laborandum idonea cudant,
mentorum amultitudo preflo fit , & inci-
jams ; ferveat opus , « [umma cura «7
Cap. YT. opti ye afHuentia ? quanta ex conftipatis | preter bec circiter tempora , ut nefcio , quo Sect. T.
fpiritu. du£li , aut impulfi , qui tunc Yivc-
bant bomines , Arphaxadi exemplum fe-
"cuti , qui jam ante annos plufquam 170.
trajeclo ' T ygri flumine , cum univerfa pro-
gie fuá in Chaldazeam defcenderat , ipf
| quoque: pariter. conelobati. proficifcerentur
de Oriente , ut expreffe traditur Genef.
cap. XI. verf. 2. id eft , non de Armenia,
in cujus «no ex montibus Avca-confederat,
quia refpetiu. Babyloniz Armenia 4gui-
lonaris eft , non Orientalis , quemadmodum
im Geographorum T abulis con[picimus. Sed
de partibus Babylonize Ortentalibus , ad
quas primo eos de Avmenia. mieraffe opor-
tet. Cum itaque communi pa[[u «7 con[en-
[n. de. pradiclis regionibus. forté nimitim.
| montuofis ac mins frugiferis , Occidentem
| verfus. venirent. ut terras magis: feraces ,
comimodiore que fibi queverent ,. aliquan.
tulum ad Meridiem fletlentes , invenerunt
campum ; feu planitiem quandam admiodu»
jas qa
diligentia obfervetu ta y que ego meis arcbi- | [patioam y quee poftea Senmaar , mox Ba-
teélis , «g. ipfi Yobis facienda, commenda- | bylonia eff appellata... Hic cim aliquan-. 1memi;
s HacNenbrd. 5 tjjer enfedifen, urgebat, ut arbitror
ifce , & fimilibus hortationibus | Noé filios ac pofferos jam valdé admodum one ad
corda populorum follicitabat. Quid | multiplicatos , & autlos , ut ad terras jam Ht
plura? facilé quod volebat , imperita | meulis divifas , «7 afsignatas properaret! ^7
multitudini perfuadebat 5», qure com-|c inque "putabat 9 valde. 4d fore gratum
muni quodam impetu & concurfu , uti | DEO , qui ipfis ufque ab. iitio renoyati
fieri vulgà affolet , ipfum fecuta , €oe- | Orbis denuo. dixerat : Cxeícite , & mul-
perunt feré omnes certatim, non ta- | tiplicamini , & replete terram :'&c.
nen confuse. ;. fed diftributis officiis | tum etiam , quia id multà utilius, «v ad
: rfarum artium periti, quàim- Yiélum p vefertim. commodius cunctis f" "
perari, & civitatem, J'ur- | turum [perabat y ac denique , quoniam ve-
rmque : ne | rebatur , ne fi diutins fimul morarentur
quicquam ex meo fenfu hic adduxiffe | eraviora indies inter ipfos di/idia , jurgia-
vide Jofephi lib.1. | veorirentur. Ferim buic tam fancte pro-
Ant. apud T orniellum; ubi fic dicit: | videeque paterne. mentis intentioni ficuti
dere (o Corey , inquit, quia certum ef, pra- | 7 aliis bonis aElibus , boflis bumani gene-.
diélam linguarum divifionem tunc efse fa- | is , quantum poterat , obflare nitebatur ,
n quando filii INo€ civitatem , "L'ur- | inprimis , ut. creditur , mediante INem-
dimque eedificabant y utex facro textu pau- | brod. filio Chus, filii Cham, qui cum ca-
Jo inferis adducendo palam fiet... F'iden- | teros animi , corporifque viribus. antecellere
dum hic priis eft quanam occafione , «7* quo ! videretur ( erat. enim. maximus , & valdà
extrui ceperit ; fuit autem , ut arbitror | [nterpretum Genef. cap. X.) alis quoque
hujus - edificationis. occafto talis... Accidit | omnibus. imperare. admodum Me ud
: T quod
eps ves
"rhe tu $
- P
-
CE
WES CT TEUER, Aa e tar AE OL 1. "EU Uu CAU THUS UV MES IAM u.s iru.
CAPTVPSMM
MEME ME EE MEL
IU Rim reld ADBIIL VL3uL E
telligere non poffent , eos tandem ab operi- Se&1,],.-
Cap. T. q00d ut facilins ac comritoditis affequeretur,
cunctos fimul retinere moliebatur ; «7 quia
forta[sis non. audebat. aperte communi o-
mnium , qui tunc in bumanis erant y fen.
tenti advér[ari , ac INo&mo omnium pa-
venti contradicere , populis callide [uadere
non ceffabat , ut, priu[quam ab invicem
dif cederent , memorandum aliquod [ue po-
tenti, ac generofttatis monumentum po-
feris derelinquerent , eifque laudes ac mo.
mina ipforum per cuncta. [-ecula celebrandi
occafionem. praeberent. Videns autem bac
placere populis , «2: advertens in ea plani
te terram non lapideam effe , fed fatis ar-
Allo[am , ac. tenacem , lateribu[que. confi.
ctendis- aptam , «z* preterea, abundare pu-
teis , bitumen largé proferentibus , ex tam.
prompta «edificandi materiá , occaftoneque
defumptá , bortabatur omnes , ut unanimi-
ter magnam quandam civitatem extruerent,
quee veluti aliarum omnium mox 1n alits ve-
gionibus. edificandarum caput exemplar-
que e[fet , «z* ad munimen decoremque , in
ea turres erigerent , unamque pre ceteri
excitarent tantá crafsitudine ; que ad ca-
lum attolli po[fe videretur. , vel eluvionis
perfugium , vel. conveniendi monumentum.
Vefuia Flec Yeró tam erandia edificia verfutus
aembrod Nrimbrod proponebat , fpecie quidem ipfo-
in populo P po L5 [P 1 ipfe
ramendo. yum elori , ac magnificentie confulere ft-
mulans , revera autem , ut propofitum con-
. filiaque fua. perficeret , nimirum , ut mul-
titudinent diurnis bujusmodi operibus , ft-
mul occupatam wnitamque. detineyet , «7
difcefsionem ad. alias longiores pro[ertim
rtgiones procrafHnaret , vel ettam pror[us
impediret ; preevidebat enim eos poftmodum
commoda , «7. fecuritatem tam ample , ac
magnifice civitatis ab ipfismet tot tanti[que
laboribus «edificatee non facilé deferturos.
Quare Yebementins capit cunClos tum per
fe», tum per fue intentionis fectatores ad
opus ag grediendum incitare. :
ADifplicuit autem boc Domino , qui f-
perbis ipforum conatibus obfrftere non dij-
tulit , [ed cognita eorum ob[Hnatione , U.
pertinacia illic) confufis mirabiliter edifi-
cantium fevmonibus ita ut. fe vicem. im-.
bus ceffare , atque ad terras. fingulis fami-
liis afsignatas difcedere coégit. "T'utris au-
tem inchoata ob linguarum confufionem Bel
primiim , deinde Babylon cum reliqua ci-
vitate , «v ejus ditione ef appellata. Et
hoceft , quod breviter legimus Gen. Gen xx.
cap. XI. his verbis: Erat autem terra la-
bii unius , «7: fermonum eorundem. Cum
que proficifcerentur de Oriente , invene-
runt campum in terra Sennaar , «7 babi-
| taverunt ineo dixitque alter. ad proximum
fuum; venite faciamus lateres , «7 coqua-
mus eos igni , babueruntque lateres pro fa-
xi, bitunen pro cemento , «7 dixe-
runt: venite, faciamus nobis civitatem , 7
T'urrim, cujus cubnen pertingat ad celum,
«7 celebremus nomen noffrum , antequam
dividamur in untverías terras. Defcendit
autem. Dominus , ut videret. civitatem «7
c Turrim, quam «dificabant filii Adam,
42 dixit : Ecce unus. eff populus t unum
labium omnibus , ceperuntque boc facere,
nec defiflent à cogitationibus fuis , donec eas
opere compleant. Venite igitur , €7* con»
setae ibi linguam eorum , ut non at
diat unu[quifque vocem. proximi fut. dt».
que ita. divifit eos Dominus ex loco illo tm
univer[as terras , «7 cefJaverunt edificare
civitatem. Et idcircó yocatum eft nomen
ejus Babel , quia ibi confufum eft labium
univer[ce terra , € inde dif perfit eos Do-
minus fuper faciem cunétarum Tegtonum.
Hucufque facer textus ; qui tametfi,
quifnam dictz civitatis ac Turris xdi-
ficandz primarius Au&or fuerit , hic
non commemoret , attamen quod
fuerit Nembrod , aliquatenüs colligi
ffe videtur ex Gen. cap. X. vers. 8.
ubi de ipfo verba faciens ait : Ipfe ca-
pit effe potens in terra, & pofi pauca:
fuit autem. principium regni ejus Baby-
lon. Et idem fentiunt S. Zuguf?in. [i.
bro 16. de Civit. DEI , cap.IV..& com.
muniter 'Do&ores , fecuti Tofepbu ,
qui id perfpicuis verbis afferit, primo
Antiq. cap.5. hanc eandem hiftoriam
ita defcribens : Tes veró No8 fili"
Semas,
fofeph.
Ii. Antiq.
MM TCTEGCEUSNUPRCNVNUWEN TE.
PTT. RENE TSRMTUTIPS
-
Cap. TI.
Nem-
brod diyi-
nitatem
afftclat,
32 ATHANASII
Semas, Japhethus, &? Chamas, centum | quó aqua afcendere poffet , & im[uper ma- Se£t. 1.
annis ante diluviumnati, primi relictis mon-
tibus planitiem babitare ceperunt , «7 alt-
j5 , recenti etiam tum cladis memoria , pa-
vidis nec audentibus à celfioribus locus de-
fcendere | idem faciendi auctores , & €-
xemplum. fuere ; campos quam primum co-
lere [unt aggrefsi , nomen ef? Sennaar. Cee-
terim DEO jubente ( fubaudi , minifte-
rio Noe omnium , qui tum fupererant ; pa-
rentis ) ut propagandi , multiplicandique
generis gratia , colonias deducerent , ne in-
ter fe difcordias exercerent. fed multam
terram colendo , frugum copia fruerentur ;
bomines rudes non paruerunt , quamobrem
calamitatibus. implicati. , .offenfum illum
errore fuo funt experti ; cim etiam flore-
rent juventutis multitudime , DEUS rur-
fim. de. colonia. deducenda admonebat ; illi
KIRCHERI
jorum fuorum interitum ulturum.. Vulgus
autem. facilé INabrodis placitis obtempe-
rabat , qgnayum ratus DEO cedere , atque
ita. firuéfuram "Yurris occeperunt , nulli
labori parcentes , nibilque fibi ad. diligen-
tiam reliquum. facientes. Cimque ingens
effet operarum. numerus y [urgebat opus ;
[uper quam [peraffet aliquis : crafsitudo an-
tem erat tanta , ut proceritatem ob[cura--
ret ; fIruebant autem lateribus colis ad fir-.
mitatem bitumine ferruminatis. .Flanc eo-
rum ve[aniam videns DEUS , delere qui-
dem omnes noluit , quando ne priore qui-
dem clade ad meliorem mentem profecerant,
fed difsidzum inter eos immiftt , linguis eo-
rum variatis, , ita ut ob. diverfitatem fer-
. 4 . .
monis mutuó non fe intelligerent. Locus
"ver "Turris nunc Babylon vocatur pro-
yero non putantes fe ipfius benignitate, prae- pter confufam linguam , que pris omni-
fentibus commodis ferfrui y illamque feli |
citatem. fuis viribus acceptam ferentes, di-
&fo ejus non fuerunt. obedientes , «7: quod
pejus erat , confilium. de Coloni , non fa-
Yorem INuminis fed infidias anterpreta-
bantur y videlicet quo facilis difperfi , po[-
fant opprimi. 4d. [uperbiam autem, DEI-
ue contemptum excitabant eos INabrodes,
nepos Cham filii Noé , vir audax , «7
manu, promptus , docens non DEO , fed
proprie virtuti , pre[entem felicitatem eos
debere , atque ita paulatim rem ad tyran-
nidem trabebat , ratus fore , ut bomines ad
fe deficerent à DEO , ft fe illis ducem pra-
beret , opem fuam offerens , contra. novum
aliud. diluvium intentantem ; "Yurrim e- |
| nim fe exedificaturum excelfiorem , quam
bus ex «equo clara fuerat ; nam Hebraei
conf ufionem nominant Babel. De'Turri
autem bac , deque linguis bominum muta-
tis meminit «7 Sibylla his verbis : Cum Piylls
univerfi homines uno eloquio uteren- fone ls
tur, 7 urrim zdificarunt excelfiffimam, 2er.
quafi ad coelum per eam afcenfuri ;
Dii veró procellis immiffis 7 sim fub-
verterunt , & fuam cuique linguam
dederunt , qua reipfa fuit , uturbs ea
(Babylonis vocabulum acceperit. "De [o-
co autem , qui Sennaar in Babylonia zo-
minatur , meminit Heshizus boc modo.
Ajunt Sacerdotes cladis ejus fuperfti. «
tes Enelii Tovis facra ferentes , in Sen. «€
naar (Babylonie perveniffe.. Hucufque *
Joftphus.
EOS OS RCEHT:
$
ES d
- AT Ulti varia fentiunt de altitudi-
y Ene hujus Zw , càm quàm
- "alta illa fuerit, Mofes non de-
terminet , fed folàüm dicat, illos eam
ad coclum erigere voluiffe ; fed fenfum
«De altitudine "Turris diverfe opiniones. i
horum verborum exploremus. He.
brxus textus ait: T
ww C39 sy-35-023 nan V"
AP $- '2'5w23
Et dixerunt ; venite, fabricemts nobis civi-
Ju AMI tatem
EJ
*
-
2j
T
E
*
fx | 3 Teu R R
J
s v*
Cap.1IT. tate ez "Turrim , cujus culmen pertingat
ad celum, velat ad literam exponamus:
|
|
M $rzca lectio : d'&)re cixodopto epo
TUR toic TOV X, TUE OV S Ec04 1) x6-
QaNi £0c T Sega. Chaldza habet
NUDO Pyr qoos me" Ideft, Fur-
E rim; cujiis caput extendatur ad apicem
1 "cxli. Merüm ut hec exactiüs enu-
js €leentur , primó aliorum , deinde
i. i & noftram opinionem fubjungemus.
ua ^ Quantum itaque 7 swri5 alta effe po--
ie tuerit tunc temporis , quando ab ope-
Á te per confafionem linguarum , ceffa-
^ tum fuit, fcire, uti paulo anté dixi , non
E poffümus, quoniam neque fcriptura fà- |
^ era , neque Tofepbus, aliufve probatus
- Autor id affeveranter affirmare aufus
p.Hie- eft ; nam licet 8. Hieron. fub finem
MT libri s. commentariorum tuorum in J[aiam
T^. tradat, à quibufdam dici, eam in alti-
tudine 4000 paffuum tenuiffe. Idem
tamen pauló poft fübjüngit : Quee de
dicla'T'arri perbibentur , pene incredibilia
,Herodo- videri. Herodotus. quoque. ab eodem
|
|
| primo, aliquanto ante finem, defcribens
templum 7ovis Beli , dicat ; in eo fuiffe.
fitudine ftadii , cui alia rurfüs imp
expreffit ; unde fi (ut ibidem fuppo-
nere videtur) equalis fingulz erant al-
titudinis , certe verticem fupremz non
4000 , fed'mille duntaxat paffus altam
fuiffe, necefse eft; fiquidem ftadium o-
&ava milliarii pars effe dicitur. Verum
utrum 7 urrisab Herodoto defcripta ea- |
! .. dem fuerit cam Turri Nembrod in fe-
/— s quentibus decidemr. Opinio autem.
Fa * *-eoium;qu putarunt "Turrim Babelha-
ns buiffe 4000 millia pafsuum altitudinis,
Pm videtur ex prxadductis Tofepbi verbis
x dedu&a, ubi de Nabrode ait, quod T w- |
I "cdi. T MN : quic omes
"im fe sdificaurum jactabat excelfio- |
* e lem, quàm quo aqux diluvii afcendere
MX CU pofsent. Cum enim conftet diluvii a-
3. ^ E. . p dx x
ES | *
he d E ij a *
Pow m et:
S Mes E
'' 4 | e e
LS98D A8. B L JARB Ie
ND caput ejus ftt 1n. celo. Cui refpondet .
d
|&
| fancto Doctore citatus , tametfi J/bo |
turrimiolidam altitudine fimul, & eraf- ese
fita
turris , & huic fübindealia ad octavam | -
ufque , non- tamen aliarum altitudines | ^*1
| | pun
33
quas quindecim cubitis montium ca- Sez, [.
cumina fuperaffe ; & Plimius lib. 5.
c4p. 22. dicat , zeperiri montes 4000
paffuum perpendieulariter altos , pu-
taverunt 1pfam JNe£rod voluifse qui-
dem attollere T wrim ad $ooo pafsus,
ubi eó ventum eft , ut jam deefsent tan-
tummodo mille pafsus altitudinis , o-
pus fuifse impeditum. . Veruntamen
hoc probandum erat , quod fcilicet
tunc , & non multó priüs zdificatio
fuerit intermifsa. Relinquamus igitur
ea, quz fcribi nullo modo pofsunt , &
* CN ^
ad alia properemus. | :
- Ex hujus tam excelfe T wrris xdi- ratu
atione , atque item «ex memoratae. 5»
inguarum. divifione , perhibent occa. Turri pre-
fionemarripuiffe Poctas, Ethnicofque ^
fcriptores , fingendi duasillas fabulas, ^
quarum meminit P/;lo Hebraeorum di-
fertiffimus 4m exordio libri de Confufione
Linguarum: alteram de gigantibus cele-
betrimam , quos ferunt, montes mon-
ica
8
^ A GA
tibus fuperimpofüiffe, ut bellum diis
inferrent , fed ab ipfis fulmine deje-
&os : alteram de animalibus irrationa-
libus, quz ajunt olim unà cunctis com-
muni voce inter fe de rebus fuis , ut fo-
t homines , agere confueviffe. Ve-
m quia femel perpetuam juventu -
m à diis experere aufà fani; ab ei
itos. Sed de Poétis , non eft, quod
mirari debeamus , quandoquidem no-
tum eft , eos ex profeffo , fabulandi
occafiones undequaque venari, nec de-.
dignari communiter pro fabulatoribus
haberi; quippe qui largam admodum
in hoc genere licentiam , jam dudum
fibi ufurpaverint , ju: m il.
E a
» — (Pieloribus atque Poitis..— 3
-Quidlibet audendi femper fui ; dud po.
C S NAR uo s NÉE. de Ut RR
Illud magis. mirandum ac d epl AS
um et, quorundam hominum im-
piorum quanta fuerit audacia, ac te-
| | 1neritas,
ESI
A
4
4 n i ir e
34-
Cap.1ll. meritas, utt refert Philo , uti füpià, YE
fi funt hiftoriam facram. calumniati
uod fabellas contingat. prac
1; I2
miles, fabellas inquam, aj »pellare non
funt veriti , dicte T wrr xdificatio -
nem, & linguarant divifionem p putan- |
tes, utrumque fabulofu mefse, &fal.|
fam; ftultiffima. namque
cogitatio "Turris ftruendz , cujusc cul-
ad colum pertingeret , nec mi-
M uy
nüs impoffi ibilis , quàm pr t
fui argumentam afsumunt , incredibi-
Je videri ( fiuna tantüm. fuifiet homi-
num locutio) otüifse illos fic. dere-
gue Pop ver (idio
; mecs dR os re conceg » tus, .& prater-
^r | vi p e pere. » quomodo
^ cor xfafio illa linguarum j in poenam fi-
m & remedium peccati inducta fu-
erit ; non in xoenam , quia naturale efse
pu EUT— x liverfos bomines. diverfis u-
ti idiomatibus , non in remedium i ini-.
uitatum , cüm nihilominüs etiam
d divifas lin uas , nd infinita 'abe
EOM. | HN
nem c 3n dinde oca cui cei eft,
en là-| utis yis ine ; quare bes
A ie- &- | nifeltum eft, fabulofum efse , quod de.
-- | brutorum [LI dne finxerunt; veriffi.
kie E dd PAS
- cietates flabiliendas, amicitia! que P3
ciliandas , & his fimilia.
Refponfio
ad objecta. -
"Nam: quis non videt
I ipon
od iz narrantur 3| 1o).
dere.
» differre, q
ibus, & inde cum füperis dimicare
per [picus patet ; is A homi-
ATHANASIL.
dics | fi-.
Apfis * NÉ [2
| ptura : "zdificatam effe 7 urim Babel,
t: dictan mone |.
tium füperimpofitio; fed& linguarum euln
jer extitiffe j perperam per
exiftimantes , illud. quoque in erroris | tur expofitores.
matis oblivifci ;. &il-|
: lic ue inauditis vocabulisi in- :
t 3. m ad hxc non operofum eft.
efpo , ad. nem 1i
idum differre 1oy- | enim credat, populum. unum qui ab
; abhis, quz fa xulatores confixere? | ur
| montes faperimponere mon- | fcc
JUR CADET
nibus fieri nullo modo poffe ; "Turrim Sefl.. 1 !
|| verà aliffimam exítruere,. facultatem
non. excedit. humanam. Et quidem
ftaltiffimum eft, fateor , per hujufmo-
di altitudines ade colum pofle confcen-
dis quod. BS insendife ferun- *
tur.
Atque fion eo om dicet fcri-
impofuit | fortaffe calumpiatoribus; E
pertingat ad celum. Sed hoc hy-
illo zdificio pr Mec debidt ? Quid a-
iud , nifi humanam. gloriam , & no-
men eternum , ut ibidem tangitur il-
lis ver verbis. BE: nomen noslrum.
uamvis fortafse etiam aliqui rudio-
res vere eT'arrim ad ccelum erigi pofse
putari ent, aut faltem pofse in fummita-
te illius T ris, àdiluvio, fi deinceps
contingeret , feipfos prifervare pra-
fertim cum fcirent, diluvii aquas quin-
|| decim tanti
) quo montium verti-
bra is contigifse fabu-
''dignofci poteft,
mum vero; quod. de uno ) hominum i-
n | diom iate , divinitus poftea variato , fa-
cra iactura quia. - Cheb
Porro divifionem linguarum non
er. lind extitiffe adverfus Philaftrium
oftendemus. Nunc illud tantàm affe...
rimus , de fide certiffimum effe veriffi-
mumnque , ante ftru&uram T'urris Ba-
bel , unam duntaxat omnibus commu-
iffe loquelam, non plures. Quis
lo Ri etiam. tum vivente de.
xülqu 1e vere hactenus ha-
ceri onm edi: Igitur po-
qe
ki
T 4 2-0 ,
| od dicitur Gen. cap. x1. verf. 4. cius
e. iétum omnes facri faten-
dd igiturvaftiffimo
1ces exceffifse. Quan tum vero differat. Soluri |
7 alterius
ed » nis hümanz loquelz, objeGHionis,
xu
Ww. F *
w bed " tuit
ad ,
& z- :
*
ind ditub dini cL
T UUUUMMMMMMMMMMM————————REREEEERRERERREEERRENEERRENEDENNESD————
TE UR RIS
. Cap.1rr. tuit tam cito, atque adeo multiplici-
| ter variari? Refpondeo , non ex caufis
naturalibus fubitam illam accidifseva-
rietatem , fed omnipotentis DEI vo-
luntate, cui nihil efse difficile, nedum
impoffibile, nemo fanz mentis eft, qui
ignoret. Deinde concedimus , lingue
unitatem hominibus fepenamero efse
utiliffimam ; contrà veró diverfitatem,
ad multa incommodiffimam. Verun-
tamen illud quoque certum eft, in me-
morato cafu fuifse appofitiffimum hu-
manz tranfereffionis remedium , nul-
lumque aliud importunius adinveniri
potuifse. |
: n ens EILEEN ud de entibus iyy
malum, aliquod unanimiter confpiran-
ti; quantum obefse poffit; idiomatis u-
nitas? quippe qui ad flagitium perpe-
trandum non mediocriter incitare va-
leat; merito igitur illis hominibus, qui
Turrim civitatemque zdificare vole-
bant, & in ea fimul habitare, czte-
xaíque terrarum regiones incultas re-
linquere , quod omnimodo erat bono
publico , divinzque difpofitioni con-
trarium; merito inquam, eos Domi-
nus confufione linguarum inter fe di-
vifit, e inde ad alias terras feor-
fum inhabitandas, adegit. Itaque fi re-
&à mente fupradicta penfemus , & cir- | : ES
| proceffiffe putabant , effent , videre o-
cumftantias temporis , loci , atque in-
"tentionis illorum hominum accurate |
perpendamus , procul dubio etiam fe-
poft facre narrationis auctoritate ,
necefsarium erit, fateri, divifionem,
multiplicationemque humanorum. i-
diomatum , non efse fabulofam , fed
veré, atque indubitanter divino con-
filio effe factam , & juíte in poenam fa-
pos " uet. DEO prohi-
nec non iniquam illorum intentionem,
toti humano generi , atque orbi ter -
rarum perniciofam, convenienter tali
remedio fuifse impeditam. Et hac
adverfus eos, qui pra impietate fcri-
ptüras facras facile refpuunt , breviter
fint di&a.
B SBELSI-LBRsI 35
Sed ut ad propofitum nobis.argu- Sed, ].
mentum redeamus. Certe eos, quod
cogitaverantjin executionem duci pol-
fe , credidifse , Philo 1n libello de con- Tod jt
f'ufione. linguarum commemorat , ubiliss. vefo-
& ethnicorum fapientum calumniam 7?
quandam adverfus. hanc hiftoriam tbnicorum.
| Moyfis xefutat. Quibus, inquit, majorum
noftrorum mftituta di[plicent ; bomines m-.
pi, « tantum ad juflas leges accu[andas
diferti , arreptis impietatis anfis bifloriam
hanc Mofis de «edificatione "T'urtis cavil.
lantur , nofque derident.. Ettamnum , in-
quiunt y extollitis pracepta veftra, ut ve-
vitatis regulas ? Ecce [acri , quos vocatis,
libri fabulas continent , quales vos alus ve-
verbis [acri text opulut Wi
c unum eft labium , ceperuntque boc fazec
cere , nec defrflent a cogitationibus fuis, do-ee.
nec eas opere compleant : eos veró id fe po[Je, «c
quod animo defrgnayerunt, credidifse, o[Len-.
dunt. Omnes fexé Chaldeorum, Arabum,
& Fiebreorum commentarii hoc ipfum
afserunt. Qalbag fuper hzc verba.
-DYov3 ws 332) 3n rw v5 723
"&dificemus nobis civitatem , «7: 'T'ur-
rim cujus caput pertingat ad celum : affe-
rit, primzvos illos homines curiofita-
te quadam ductos , ut quidnam cor-
poris Sol & Luna , ex quibus diluvium
culis , & coram pelluftrare pofsent.
Rambam hoc loco ait, Cbamiftirpem Rambam
ETE, : ...' hec loco.
impiam cum Aftrologix efset dedita, '
aftraque , ac fidera continuó contem-
plata, regni coeleftis decorem mirare-
tur , vehementi quodam Rico MN
ifLius regni cognofcendz defiderio ex-
arfifse ; idem Rambam in More INebu. Rambam
chim, ait; Adam ex Luna prodiifse in Neb.
nte, 2dificare volentium, inflictam, | hanc terram, allatis fecam infolitis fru. s
| &ibus, & aurearüm arborum ramis;
atque hanc five fabulam ,. five opinio.
nem, cert& Sabaorum traditionem fu-
ifse conftat. Unde fcedere inito, unus
ad alterum clamàrit : Jemite , facia-
mts nobis civitaten , cz "Turrim , cujus
E 2 : culmen
EU c d E
3858 V AGGIHOASN OA SUUS RAPR COLERE
enaffe , omnes fenfatz mentis viri. cre- Sect, T.
Cap.ATI. culmen. pertingat ad celum 5. videamus,
inquiunt , quz ibi rerum fit difpofi-
tio, que leges, quz gubernandi ra-
- tio: videamus fi modus fit fatales il-
lorum corporum influxus fuperandi ,
& celebremus hoc facinore omnibus
feculis memorando nomen noftrum
apud pofteros ; operemur dum unità
multitudine populi infinità id pofsu-
mus , ne forte difperfi protinüs vires
quoque ad id przftandum deficiant.
Unde fabulam illam poftmodum de
pigantibus ortam -exiftimamus , Jux-
ta Ovid. |
— Afftlaffe ferunt regnum caleffe gigan-
tes;
4dltaque. conge[fos firuxiffe ad. fidera
9. montes, : ee
"T unc pater omnipotens oniffo perfvegit
. olympum |.
Fulmine, «7 excu[]it fubjectum Pelion
TERES Offz.
E quibus quidem hucufque allegatis
claré patet , ftolidam gentem, ut ci-
tati authores volunt , five temeritate,
feu impietate quadam impulfam, hanc
prodigiofam molem vere affectaffe.
Utrum autem hujufmodi fabric ,
ullà naturali potentià fieri potuerit,
qualem ipfi prtendebant , mathema-
tico ratiocinio demonflrare aggredi -
mur , prafertim cüm de hac ipfa [o
fione jam dudum à diverfis confulti,
. publico id problemate nos demonftra-
turos efse receperimus. Verüm ut cum
dere debeant. ?!
In precedentibus formam 4 wis
(Babel à INembrod extru&tx , quam no-
bistum propria conje&ura , & imagi-
natio, tum authorum aliorum autho-
ritas przfcribere potuit, exhibuimus.
Reftat modo , ut, fi J'wrim ad Lune
fornicem exaltare volebant, quamnam
ejus formam , quantam ejus altitudi-
nem , latitudinemque effe oportuerit,
demonftremus.
| DEMONSTRATIO
De"Turris ad Lunz Celum exaltande,
ad uonuín, five impofJibilitate.
| hoc eft, ex orientali plaga montis Z-
-|varat, ubi magna hoc loco authorum
-contentio;uti in praecedentibus dictum
fuit, dum non capiunt; quomodo ex 0-
| riente venerint, cum mons Zrarat , five
menia, ubi priüs fübftiterant , multi-
plicati populi, non orientalis, fed bore-
alis fit /Babyloni; nos égeographica di
ciplina rem iteratis nonnullis fupradi-
| &üsjita explicamus. Cum mons Zrarat,
uti ex chorographia faprà addu&a pa.
tet; ex occafu in ortum, ut hic apparet,
longo terrarum tractu , aliis fubinde
montibus concatenatus excurrat , ho..
impediti exitum quzrerent nec inveni-
| rent fecundum vallium decurfüm ori.
ordine , & fine confufione rerum in o- | entalem caftrametatos fuifse, magnis
pere confufionis procedamus , primo,
ubinam locus T'wris fuerit , & f1 in
coelum illam exaltare volebant , quan-
| tandem gyris & ambagibus pera&isin
exitu orientali montium in occafum
| fle&entes , tandem in Ws e infra
ta debuerit efse illa T uris, quotope- moritem inciderunt , ibidemque , uti
rz potuerint in extructione 7 wis oc-
cupati fuifse, quanta debuerit effe ma-
teria , quantum temporis in ejufdem
confummatione infumendum erat;
concludemus tandem hoc opus tan-
tum abeffe ; ut ab ulla Be poten-
tia fieri ls s ; ut potiüs vel ipfius
naturz damonumque viribus repu-
in praecedentibus docuimus , ad plu-
rimos annos habitaverint , in ea nimi-
rum Regione, quz pofteà, Media ; &
Perfia, Parthia , & Batlria dicta fuit ; &
deinde ad tranfmigrationem gentium
inchoandam , ex hac regione orientali
in hanc planitiem appulfi ; campum
hunc Sennaar duobus maximis Z/ie fl.
mini-
|. ExOviente igitar profecti dicuntur, gneedo
ran[mi-
gratio ex
Oriente i5
Occiden-
tem facia
intell igi
debeat,
| mines cüm ab occafu jugis montium.
Synt 6l lii Ar eT Meza D LOAD a e NO La iU
OESTE EE AU RARE EE TOPs E ; AE purs ies
CORSA DANI, ES
Ies
EP oae pm Deiner orco meant tec?
WU CENDIBOD Py pem
——————————— —
Cap.TIT. minibus , d ieri, & Euphrate iriguum, | & bitumini congregando, alii forna- Se. T.
.. fuerim, hoc tamen loco alium Co
tum noftro inftituto magis congruum
invenerunt. Loco igitur 7 uris affigna-
homines inilla immenfa planitie con-
gregatos fuifse, uti in praecedentibus: | :
| — coli fornicem', ut Samaritana lectio
TEX SES prr Las DEUS
cibus ad coquendos lateres , alii pro-
vifioni, & annonz colligendz in tanti
to, jam cüm hoc inloco , confufum | populi fuftentationem occuparentur.
fit labium univerfe terre, cert&omnes| His quoque ita conílitutis , nunc
| quzritut, fi Turrim zedificare volebant,
cujus culmen pertingeret ad primum
"ourri zdificandx aptiffimum locum
oftendimus,conftat. "d
Quzritur primó; in quantum ho-
mines intra 275 annos ( tantum enim
fpatium temporis inter diluvium , &
Juris dificationem interceffit ) pro-
pagati potuerint?Quamvis veró in prze-
cedentibus , humani generis multipli-
cationem intra 13 annorum fpatium
factam ad calculum reducere con atus
mpu-
habet, five ad Coelum Lune , quanta
debuerit efse ejus altitudo : cui qux-
ftioni fatisfaciemus , fi altitudinem
Lune à I urri geometrico priüs ratio--
cinio demonítremus. -
Cum itaque vatiis rationibus à pe-
ritiffimis Mathematicis 6o milliaria I-
| talica uni gradui terreftri refpondere
inimus. Supponamus igitur, totum ge- | regulam proportionum , prodibit to-
nus humanum à tribus paribus conju- tius terreltris globi ambitus i uus
gum fingulari DEI OPT. MAX. pro- | Cialis in milliaribus 21600; cum cir-
videntià à diluvio in femen fervatis, | cumferentiz cujusvis eirculi ad diame- .
prodiifse. Secundó fingulos annos, fin- | trum juxta rcbimedis demonftratio-
gulos conjuges, vel marem, vel foemi- | m co EL DIOPES pra iei
nam procreaffe & 14annorum ztatem | quifeptima minori verà ; vel tripla fu-
*
Jhtitudo
à terra.
ad aliud , fa&aque operatione juxta -
nem confiítat in proportione tripla fef-
conjugio habilem conftitiffe , quibus | perdecupartiente [eptuagefimas pri-
pofitis , per certam fingularum cir- | mas , majori verà, & ad invicem fe ha-
cumítantiarum combinationem hip beant , ut 221, ad 7; vel 21. ad 7. Si fiat,
Cakulu venimus ad 9094468 hominum utri-
P Top aga-
Uon; bu-
mane.
imile enim eft, munia communitatis
manum genus propagari potuifse in- | ut 22 ad 7, ita 21600 ad aliud , prodi-
|bit diameter "Terre 687» vel potius
ufque fexus quamvis I Peopbilus fei-|68725. milliarium , cujus dimidium
naudus ad 14000000 1 urri przefentes fu- | 3436, ejufdem femidiameter; faperfi-
iffe , in fuis tabulis chronologicis afse- | cies veró globofa terra habebitur ex
rat unde nos ad demonftrationem fa. | multiplicatione circumferentiz in dia-
ciendam magis congruum numerum metrum ; kis elt, 14845 6800 millia-
przdictum , retinemus multo hoc mi- | rium ; foliditas vero hujus habebitur,
norem , quod quamvis alicui forfan fi diametrum terrx in tertiam partem
aXedd oll videri pofset , pofitis tamen füperficiei globofz duxeris , prodibunt
nendis hunc numerum prodire ne- 3400155648. milliaria cubica, totius
ceffum eft, & non diffonat ab iis, qux terreni globi folidigas.- ees lob;
füpraex Rabbinisadduximus. Horum| — Inventa itaque femidiametro g'0D1 ,
31
igitur medietatem Tri «dificande
DU EU , videlicet 4547234. veri-
n"
in certas clafses , feu ordines fuifse di-
ributa, uti antea dictum fuit; itaut
alii edificandis cafis & tuguriis , alii
czdendis lignis , alii fodiendà argillà
| dicam hic modum , quomodo Mathe-
| matici in cognitionem hujufmodi di-
ftant Lune , reliquorumque plane-
tarum , à terra ad proprias eorum.
E 3 p
In'ventio
tametri
terreni, habebitur ex confequenti in sZii rerre-
t, tinz
milliaribus Italicis diftantia à centro 7; 77
. lo, fuperfi-
terrz ufque ad globum lunarem. Non eua
5/8 p Wed. days pr rtt
erint tÜ att € —áÀ— Ó Ht AM ÀÀÀ e ÓÀÀ—À t € À€ÀÀ P aÍ— Mte
——— PPP
j *
1 r
LI
Unus OA Ebor RON E GP PIA
D aer
Um
——
- WUEEA Ree Ri E
PRU
ANNE
umen itti eM
IIGNEE ESSINNSSPCPWENU ET rENÉTETOER OT
— M À— QM RRMTREÍ S
Dan hygotlaf: quartum, globus terrenus
e M nu. ; TS Sa; ;
MÀ 0 À n
ib 14 pig a qunm,
[4.]
E
URRIS BasEL Lrs IL v 39
tà Magna Lucis «7 JUnbra, cattero- | culi 5o (velaccuratiüs 50;) milliarium
: rumque Aftronomorüm opera hujuf- quadr atorum , five 5oooo paffuum ;
i — —— modi inventionibus plena s fed di- |que iterum juxta Regulas Zrchimedis
01 0o ftntias folummodó à ET S imis | de coni , & cylindri dimenfione in ter-
t
Mathematicis , variis obfervationibus | tiam partem. altitudinis 7 wis , vide-
compertas , & übique Te obvias | licet in 59557 ducta dabunt folidita-
adducam. |
Diftantia s Àcentro terrae al-
j | Cis 2977850.
oou Squead Lunam eft triplex; major eft in
Praterea cum milliare unum ooo
€ 2T
uadraturis Le conítituta; nos me- Laequivalent, conftet , erit juxta regulas
ir oa p & infimam ad nib demon- |
3 trationis veritatem oftendendam , di- | quadratum, pedum 2 5o0c0oo, & cubi-
j ftantiam elegimus, quam 56, aut 52 | cum milliare continebit 12 jooooooooo
femidiametrorum 'Terrz pleric jue A- | pedes cubicos. Sup ponamus jam unius
ftronomi effe deprehenderunt, de qui- | lateris cocti quadrati Jatus
bus vide 7 ychonem , i cae Coperni-| metrico refpondere , &-
| ... €Un ,& modernos , Blancanum , f iccio-
de cd aliofque-uiitimeros Sit itaque fe-
midiameter Terra , quam paulo ante merus erit 12 5000000000 , id eft, pe-
: 3436 milliaria Italica continere inveni- | dum. cübicorum , qui duci in totius
mus. Hoc pofito , fi 3436 milliaria, in| foliditatem Turris , dabunt multitudi-
d
X MENT.
M $6 fémidiarnietros? videlicet diffantia im
Be 2. 7 Terra, duxeris, habebis quaefi- |
^. — — tumjnimirum 1924161 milliaria Italica, |
| diftantiam Lune à Terra ; fi veró femi- | ria loculamenta , & habitationes tota
. diametri terreftris milliaria; in 52femi- | 4 wrris fit divifa; foliditate tota dema-
.. diametros duxeris , qux eft viciniorad | mus millefimam partem, remanebit;
"Terram Dow a 178671 mil- | hic numerus, 3 74354615000000000;
liarium Lune. ad meum Peer inis vera foliditas , qui numerus a-
"inventam. -.:- x [deo immenfüs eft , ut animo vix con-
- Atq c it | cipi poffi it; unde ex : hujus Turris calcu-
effe "Turris bem, ut Coi IinP, latione; innumera abfurda fequuntur.
tangeret. Exploratà itaque "Furris al-| —
titudine , jam videamus, quantz mo- |
fisillain foliditate fuerit ; & primo qui- |
dem juxta opinionem quorindam Au
thorum Arabum ponamus "Turrim. annorum continue à quatuor millioni-
conicam , quam. alii erige. fü jJ e | bus hominum fuifset laboratum , &
fentiunt D, & in diametrol fuo, ye ui no Twris fingulis fc c dquos tino milliari
à í tT eircamquaque alcendifset , 7 urris di
-— ]atere, o&tom
lia paffuum "ep M Mm m erit &o temporis fpatio non failed finita.
. S
Cr quadratum ejus 64 milliarium quadra-
torum, jam veró cum juxta Zrcbreds | ram. -totius orbis terrarum ligna inu-
rationem , quadr atum alicujus diame- | num locum fuifsent comportata, & to-
Ctrbad ejufdem circuli aream fe habe- | tus Orbis terrarum in limum, feu ar-
at; Ut I4 ad 11, duds 11in 645 & pro- | ES ceffifset , éc oceanus cum pue
us
menfa mole exftruenda requifitorum
m
JCONSECTARIA.
millium quadringentorum viginti fex
B. I
E
| Cap.1II. PS » vaheri cun: de iis, Zrsno- | du&o divifo pet 14, prodibit area cir- gef. L
jtem totius 7 wris in milliaribus cubi.
- apogzo , minorin perigxo , media in | pedibus geometricis, qui 1000 paffibus -
| tetragonifmi , & is milliare unum.
tos lapides hujufmodi. ptr cu. D E
bum : utique lapidum. di&oram Bit.
1| nem laterum cubicorum | in hàc im-
i9 747312 jo000900000;cum veró in'va- .
Siunn primó. Quod fi fpatio trium Ca. 1:
$
quitur fecundo. Si omnium fylva- ConfcBl. 2
40
ATHANASII KIRCHERI
| Á T
, * " .4 . . ' " " ri . » :] l
Cap. TIT. bus maribus & fluviis in bitumen ; nec | tantum extra centrum univerfi , utpo- Se£. T. 7
L
ligna ad coquendos lateres, nec ad ar- | te leviorem exire , quantus eratexcef
gillam orbem terrz , nec ad bitumen
oceanum füffecturum fuifse. Novum
igitur orbem condere, eumque hoc
duplo majorem ad hanc fabricam ex-
pediendam efse oportebat.
Sequitur tertio. Quod fi eques quit-
piam fingulis diebus 3o milliaria in illo
declivi cochlez afcenfu confecifset , o-
&ingentorum annorum fpacio , 1 wr-
. ris apicem non attigifset. |
Cof... Sequitur quartó. Hanc 7 wrrm pon-
dere fuo multis parafangis fuperafse
Terram ; quod ita oftendo. Sit 7 wis
abd, globus terre bcde centrum
Mundio. Siigitur totus terreflris glo-
Confeel. ;.
bus ad hanc fabricam. complendam
non erat fufficiens , ergo fi aliunde di-
vinitus fuppeditata materia 7 wrris de-
xüonftratz magnitudinis fuper terram
fuifset elata, necefsarium erat, terram
*
Cap1V. Ppropinquabat tandem tem-
— pus, quo Nembrod in executio-
nem duceret ea , qux jam mul-
tisannis animo conceperat , de T wis.
altiffimz , quz culmine coelum per-
Prepa-
7zatio rerum
ad Tarrim tique undique ex infinita pzene homi-
«&difican- ;
damnece(. um multitudine architectis , tam vel
- * hy " qoe 4x. » rs 1 y
[a4 ypaximée qui ex fuz ftirpis efsent pro-
genie , omne confilium füum illis ape- |
ruit, eos in omnibus, quz dictam fabri-
cam concernerent , exequendis, quàm
diligentiffime inftruxit , menfuras to-
tius fabrice praferipfit, modulum, fi-
ve prototypon e ligno , vel argillà effi-
.&um,, ut fecundumillud fe dirigerent,
oftendit ; fiquidem verifimile eit
uti erat faüblimi judicio pollens , tantz
molis Opus non temere , & tumultua-
rià quadam refolutione , fed maturo,
Ns quàm deliberatiffimo animo cohce-
dd a rs M
[e e ge
tingeret , fabrica ; quare fele&tis acci-
i) 1» eum
fus ponderis 7'wrris fupra pondus ter-
rz; quem excefsum juxta Staticz le-
ges cum nos invenerimus , decem fe-
midiametros conftituere, conclufimus,
centrum. gravitatis terreni globi non
jam in o,fed in i conftitui, ibique cum
centro mundi congruere ; quod fiita,
ergó totus terrenus globus extra cen-
trum univerfi, cum ruina totius Mun: -
| di extitifset. Lector examinet figuram
hic appofitam , & verum , quod dixi-
mus, inveniet. Vana itaque fuit; & ftul-
ta mortalium przfümptio , tale quid
non dicam cogitare , fed ne attentare
quidem velle ; ut proinde merito ob
temeritatem DEO hominibufque in-
vifam , dum cum coelo bellum inire
prafumptuofiüs attentarent , D E U S
confufione linguarum tantam temeri-
tatem puniendam cenfuerit. —
CAPUT IV. ga
— . ffe'Tutris Nembrod forma , € architedlura.
pto jam à multisannis confilio incho-
affe ; difpertitis itaque architectis in
certas claffes, quorum alii fandamen-
tis locandis , latomorumque laboribus
dirigendis przfiderent , alii operas in
fodienda argilla , lignis, arboribufque
| czdendis , ad lateres in fornacibus jam
inftruendis , coquendos , occupaban-
tur; quidam operarum , tum in bitu-
mine colligendo, faxifque eruendis,
tum in inftrumentis ferreis;id eft, mar-
ris, patellis, malleis, cochlearibus,trul-
lis , gnomonibus, harpaginibus , fimi-
libufque ad fabricam necefsariis inftru-..
mentis parandis, curam habebant; non.
deerant , qui figulis , fabrifque in vafis
ligneis ad calcem portandam aptis, de-
inde fcalis , machinifque ; ad faxa füb-
levanda , trabibufque ad pegmata ex-
truénda , conficiendis prafiderent ;..—
quia veró intanta laborantium multi-
tudine,
*
sew
E
^ii ^
go
end
4
ES m
Tob. pe
vq
TEXas TP ATLETI
TERT
aene
des
UM
]
priae 77
Cit Muti
X
SZ URngt$43BB5rLn-eL ob IL 4I
Cap. TI. tudine , commeatus, five ciborum an-| puli. Veràm ut le&or luculentiüs Sec, f.
nona prorfus neceffaria erat , cecono- | Z'wri5 fabricam contemplaretur, hic —
mos quofdam verifimile eft, conftitu- | ejus non genuinam quidem , fed quam
tos fuiffe, qui annonam undique & un- | concipere mente noftra poffumus , de-
dique colle&am , necnon magnà ca- | lineationem apponendam cenfai.
meloram , equorum , afinorumque | — Notandum veró , quod antequam
multitudine in conftitutum locum ad- | fabricam ordiretur Nembrod , primó
vectam , operis ftatuto tempore diftri- | manfiones, five habitacula, domufque
buerent. zdificandas cenfüit , ne tanta multitu-
vae Hisitaque per fuos miniílros fingu- | do hominum femper füb dio , omni-
Turris fu. lari providentià conftitutis , fabricam | bufque aris injuriis expofita regione,
or! - orfiseft& prim? quidem füb formá ro- | commorari cogeretur , fub forma civi-
tundàá , aut uti alii fentiunt, quadrat, | tatis extruxit ; atque hanc ego arbitror
(nos rotundam féligimus ) fundamen- | civitatem fuiffe, de qua Mofés in facra
ta ponebant, juxta circuitus determi- | Geief/, mentionem facit. Penite facia» Quenam
natam quantitatem , deinde fupra ja- | C Ip Te
&a fundamenta formam fabrice or-
Prima diebantur; & primó quidem , pro pri-
' Turris
autem des rudia quedam , & impo. 4?" /2-
lita habitacula fine ordine HORS Nesbrad
ontigns. 1n folario , five contignatione, am- | fed cum in archite&tonica arte , ex
tio, bitum , feu peridromum ad quam vo- | 7 wis extructione plurimüm jam pro-
lebant altitudinem 'exaltabant , per|feciffent ; tunc enim Nembrodus füb
uem homines animaliaque bitumine, | initio Regni füi , eam ad meliorem de-
lateribufque onuíta facilé circumire | inde formam & decorem redactam, ad
. poffent , fuis exedris periftiliifque ad | Euphratis T ierifque confluxum condi-
- p*scipitationem animalium vitandam | dit, quam poft 7o circiter annos Semi
Ld
refert,
inltru&tum ; deinde ad hujus peridromi | ramis inftaurandam, ftupendis, magni-
lanam ab infima T uris bafi , fcala | ficentiffimifque fabricis , uti paulo poft
cochlearis , five helix fat lata paraba- | videbitur , condecoravit. Neque pu-
tur , per quam fub declivi, & quantum | tet lector, contignationes diétz T wris
fieri potuit; depreffo tramite , facilli- | fub continua foliditate extructas , quin
mus animalibus afcenfas dabatur. Erat | imó , ingentibus intüs aulis , conclavi-
autem hzc prima fübflructio fubtus | bus reconditoriifque przditas fuiffe ,
variis cameris , receptaculis, fornici-| per quz experidromis intra eaundi- -
bufque fuffulta , tum ad no&urnam o-
perarum quietem, tum ad neceffarium | veró altitudinem , propofitam T wrrim
commeatum ibidem recondendum. | exaltàrit Nembrod , antequam ab ope-
Hac veluti primà T wis contignatio- | ris profecutione defifterent , facer tex-
ne pera&tà , fecundam ordiebantur | tus filet : fecundum varias veró auto-
contignationem , juxta quantitatem | rum ir: przecedentibus alleg' torum o-
ipfis placitam , àdquam ex rimo | 'e- | piniones » alii ad altitadinem montis,
ridromo per fcalam cochloidem , five | alii ad mille. paffus, non defunt , qui
helicem , ad fecundam concedebatur | ad quatuor millia viden altitudinem
afcenfíüs ; & fic à peridromo ad peri- | ere&am fuiffe arbitrantur , de quibus
dromum , atque ex hifce per fcalas co- | in fequentibus pluribus agetur. Le&or
chlordes ad fingulos afcendebatur uf- | eam ; quz ipfi magis arriferit , ample-
que ad eam altitudinem, quam DEUS | ét poterit. i. hzc de Turis Ba-
ipfis permifit , dum confufione lingua- | bylonice fabrica fufficiant. Met
rum eos à coepto opere defiltere com-
ECT EF S E-
ilico ie ciae OERAR Vi d DU DL fidt 21. Mean
| MM nobis civitatem ez "Turrim. : Fuiffe Bi
extruxiffe
- OueilbuS.— LR ae... t eda e Ule. 1c 72 dob US aL p AE MS 3
que ingreffus concedebatur. Ad quam :
MUN
rem o NS
e me e ENNIO, ed
sS E QUAE eL:
m
E]
X
tego p
ZEE ura MD
onte e
42 ATH AO&ASIIJGKORIUGDERI
Cap. T. Eo secL. IL
AS EST TOIT. »
De ftupendis, & prodigiofis tum urbium,
tum turrium , hortorumque miraculis , à Aimo,
Gà Chu filiis , Gc Semiramide poft mortem
.. eNCembrod extructis. |
a i POUUTSET
De Nüno , eju/que rebus pelis.
ww E Imo , primo Zffyriorum , at- | lie circa nobiles urbes incolebantur , qui-
Qus E EX) I que adeo totius mundi impe- | bus. propter. armorum. defuetudiem facile
itNi 9 4l : : ; à :
peii 927955 ratore, variz funt tum apud fa- | fuperatis , tributoque 1mpofito Regem. eo- 1
Alyrio- cros tum apud profanos auctores, nar-
rum, ] X
rationes. INos ZZerodotum, Diodorum Si-
culum & Strabonem fecuti , quid. de eo
fentiamus , S aperiamus, Itaque,
rum cum filiis captum interemit. Deinde. Nisi ie.
quibu/dam Aymenize urbibus in potefla-oaiver.
tem redactis , Barzanes ex Nino viri- Reges.
bus impar , cum multis donis occurrens,
quemadmodum in 4rca Noé tradidi- | G7 fe , & regnum ejus poteflati permi- 1
mus , nos credimus , hunc Amm effe | fit. Hic Ninus, magno ufus animo, Ar. Y
illum , quem Sacra Scriptura Genef. | menize regnum reftituit , commeatu , «z
cap. X. verf. II. VOCat Affur , qui cum | ailitibus impetratis. In. Mediam dein-
exercitu exiifTe dicitur dé terra Sennaar, | de- aulis viribus tran[ereffus , cum. ei ]
id eft , de Babylone , ubi regnaverat pa- | Farnus (Rex cum exercitu occurrif[et,pra- Farmum ——
e e M c rE Eri M UT. MU SE A M Nr op Regemai-
ter ejus, & fubactis Zffyriis , zedificaffe.| lio viGlum , cumque uxore , «* feptem fi- sium crua
in Z/[yria civitates ibidem nominatas lüs captum , cruci affixit. Profperá fortu. "fi.
& unam prz cxteris magnam,quam ex | n4 elatum Ninam. cupiditas. cepit. totius
nomine fuo appellavit Niniven , in qua! Afiz , que int r'Tanaim cz Nilum j4-
de Babylone fedem regni fui tranítulit, | cet , potiundze y fecundee etenim res , ut plo- 1
j ]
ac deinceps Zffur , hoc eft, 4ffyriorum rimum ambitiofas majorum ingerunt cupi-
Rex nuncupari coepit. Caeteras ipfius | ditates. Itaque prefide ex. amicis quodam
Nini res geltas multas admodum , & | Mediz impofito , ipfe ad reliquam fihi
. praeclaras breviter ex Ctefra Cuidio xe- | ciendam Afiam profectus , omnem. annis
Dixisss cenfet Diodorus Siculus lib. IT. rerum | decem e: fiptem , preter Indos €» Ba- —
MM antiquarum, cap. 1. ubi fic ait: Primus | &rianos im poteffatem redegit. (Duenas Que-
E qécowe X. e DB nam regio«
(Rex Affyriorum ? fe iptores. nactus est Jmegulas »4€ deviclorum numerum nullus ne; fübje-
Ninus , qui ejus. gefta literis traderent. | quidem fcriptor tradidit. Nos, que excel fh.
Is natura pellicofus » & Yirtutis appetens, | lentiora feruntur , Ctefiam Cnidium fe-
cim pripium vobufHi[simos juvenum y plu- | cuti , paucis narrabimus : fubjecit omnes
rimorum temporum , armorum ufu , ad o- | maritimas , ac propinquas gentes, /Egy-
amnem laborum patientiam , «7 belli pericu- | ptios, Phoenices , «7 interiorem Syriam,
la exercuiffet , coacto exercitu , focietatem | Ciliciam , Pamphiliam, Lyciam, Ca.
mit cun Axico Arabum fere. Et poft | riam , Phrygiam, Mifiam, Lydiam,
pauca fubjungit : Ninus igitur Arabum | Troada , cz Phrygiam , ue eft fuper
Rer affi upto exercitum, duxit adyerus Hellefpontum, Propontida etiam, ac Bi.
Ba ylonios Arabiz conterminos. Non- thyniam C Cappadociam » (7 gentes
dum enim. condita erat Babylonia , fed a- | juxta Pontum Parbaras , u[que ad 'Ta-
naim
Eu
dial ei
-l
se Vb acabe i GA
Nm NE,
irr
JJ ANH
*
: nonnulli ct
'1r
JI
dn
E
ies
no
3
&
i
j
i]
da
i2
Ei
3
"x
XO mMMMEY- YD? NE
1T EE SERINDIOS Cei m S OUT
Eat aided
cr " lh NINIVE CIVITAS
x | Sad 2 derum. p
: 4 Ere moy 4 2 Ain n y lh Jig r v | | L T Jm 2 —
lj
——— —— rco
————7 Lame IU ep —-— CLASITRDERUER -—
/, " fL detinuit (ifii d ^ AN
QU N | S 2]
B. ji iui m T » m " " wm
t. LUN EE WP Mila 2 uda Pris tha y |
YE und m Jeter Soc. Ju. | Leer Ur EREMO. ist NS SN
TE. A |. A. Latus [ozgius falet/eutkz to M e NS
—oeenccxes i RNDULA LEM Jen. DON n "| / LEAST SS
l C. zt ARegzs Deszve "M UN. : p N
il | D. Zope fes Tone Prophere i e US ?| zx
ze IUIUS pd : | rm eil ER
B
; T : : *
TRE Iva HETCON UNENEE "AND UEPS' WES 2 axi TUR iom JUNE: 2
AAA i TNT JUNE mimm QUU JC URN An TUARUM i mm
EE LL Z7 Z m LL ECT fu E EET EE — LE 2, m nr 7 X LI " ibtmirert qos
D EET EIE EE ne M EET
- Ub ihdimm ANS NE EE y E E |
M " i77 |
i / / ll eu 77, s
xEeEmggs SEREHU NS NSSSSSSSS NN d
LE)
p
E - :727—7 s PE f : e, | t E S : L— / * ^ - ES 3 | 1 -* 2 Aper ecd ms; E, V— JE d z— € —— m E y Á ; 1 E zs — j; E: — E—— l
LL c— Z y EXE 7 z z— — — 7 -—4— " c - —YE7 zs u—
Le 7 TI 2
LIII I
EET, LLL EOM T7 773 BET pM PI Ebr
PTT
Cap. T.
Cap. II.
Tu gREfsBABEL Irb.lLL
ne Caman , ut apud LXX Interpretes
habetur ; & pofito, divifionem lingua-
rum incidifse in annum 144 vitz Phba-
leg , & nativitatem babe in 130 seta-
tis 7 Pare , ut nos facimus , procul du-
bio poftrema Nin; tempora incidunt
non longe ante 4oo à diluvio annum,
ut videre eft in tabulis chronologicis;
& tunc multó credibilius eft , potuifse
45
hominum multiplicationem tantope- Sec. ]T.
re jam efse auctam , ut Nunus , & Zo-
roaftres inter fe bellantes, cogere value-
rint exercitus adeó numerolos , quales
in precedentibus defcripfimus. Sed ut
revertamur ad Ninivem à Nino condi-
tam , nequicquam curiofarum rerum
in hoc opere omififse videamur, hic
urbis defcriptionem fübjungam.
GoA D ur TE
"De edificatione Ninive civitatis magne eju/que vafhitate.
Egimus ab orbe condito varias
- fuiffe civitates, immenía vaftitate
| gna coram Domino , itinere. trium die-
rum. Civitas videlicet DEO ;, quo
praeditas , fucceffu temporum à | more folito ZZebre: magnum quid in-
diveríis Regibus extru&as , uti in ZE-
gypto de Memphi ,'I bebis , Fleliopoli tra- altiffimi.
Ícri-| quent. interpretes ,
dunt /Egyptiarum antiquitatum
dicant, ut montes DEI , montes
Hoc in loco mire fe toi
dum magnitudi-
ptores, & nos quam fufiflime 7 omo J. nem urbis non fatis videnturgpotuiffe
Ocdipi oftendimus. Memorat uv comprehendere ; unde variis diverti-
Í
tum Marcus Paulus l'enetus , tam no
patres, mira de civitatibus immenfis in
regno Sinarum , de quibuslege , fi pla-
ri | culis, modifque hunc triduani itineris
Varito-
piniones de
Ninives
vajitate.
Some tranfitum videntur explicare, -
Quidam enim accipiunt pro triduano
cet, Chinam noftram illuftratam ; non de- | itinere totius urbis ambitum ; non-
fuerunt quoque in Europa füb veterum
(Romanorum Dominio urbes incredibili ligi poffe , ut in omnibus ,
magnitudine przditz , uti oma, Syra- plateis itrbis perluftrandis ;
cuf ce, Carthago , & fimiles , & modernis | confumi debuerint
Parifiorum | hallucinantur , càm vel in unice Ro-
temporibus , &oma , Cairus ,
urbs,Londiumy,Amflelodamum;,U lyfipona,
nulli putant , triduanum iter ita intel-
& fingulis
tres dies
, quo quidem valde
manz urbis plateis percurrendis , plus-
& cxterz , fed qux ad magnitudinem | quam triduum impendi poffit , non i-
Ninive accefferint , nullam invenio. | tem in ambitu, qui fpacio fex horarum.
Verümut hzc accuratiffimé difcutian-
tur, ab ipfa facra fcriptura initium fu-
mamus; Tone itaque capite TII. verf. 3.
facilé confici poteft ; neque hic, uta-
liquibus placet , iter triduanum à mar:
Syris , ubi à pifce evomitus fuit Tonas,
fic dicitur : nos? norm »y nmm m»a | ufque Nunven, fami poteft, cum Pbheni-
J s. * * * x . * * i
Dro Qn ErNinive fuit urbs | cum littus plufquàm trecentis milliari-
magna DEO , itinere trium dierum ; abi! bus à Nanive diftet,
fic habet : 5 3 Nw» hé |contrarium videtur,in quo XP.
qi Os) ocd zopéia.e citur, Et capit Jonas mtrorre m civitatem
Graca
/ PA
7r0Au6 [Ae o ^n
ó8 juscüY T&4OY. Et crat Ninive
civitas magna DEO ,, quaft itineris Yi;
trium dierum; Chaldza fic habet :
imo facro textui
inquo exprefse di-
itinere diei unius. "T riduanum itaque iter
'emetiendz urbis intelligi debet , ut
| quod à primo introitu ejus , unius diei
itinere emenfus erat 7onas , illud re&o
"bna " cup sinz sump I3] *3| idnere totum tribus diebus compleret.
T2? inn Et Ninive fut ur bs ma- Multa quoque
E
hic nugantur Rabbini;
3 dum
Cap. TI.
Rablini
;5»5 Mari
Rubro Jo-
nam e«o-
nitum effe
nusantur.
Qoiixg y
SguDreqg av.
Romanz
urbis »2-
gnitudo
comparata
a Niai- of]ro fase demonftravimus , de oma
ve,
Ícriptione patebit : erat enim civitas in
magnaggmque introitus cum celeber-
maádicit: -
46 ATHANASII
dum onam in Mari f ubro , feu Erj-
thr«o eje&um dicunt , ut &abylonie vi-
cinior effet, fed cum Phaenicium & Ery-
threum quoad vim grecarum vocum
idem fonent, neque vim verborum in-
tellexerint, error iis ob folitam eorum
ignorantiam condonandus eft. Nos i-
gitur relictis hifce placitis , dicimus,
verum & genuinum f[acrz fcripturz
fenfum intelligi debere fecundum dia-
metralem urbis fitum, ut poftea ex de-:
varias plateas divifa , quarum. bing.
tranfverfz in longum & latum , prxci-
puum in urbe locum tenebant, in qua
& magnatum habitationes erant haud
fecüs , ac (Rome platea longiffima,
quam Cw/un dicunt , ícité demon-
Ítrat. Curfus dicitur, eó quod in ea pre- |
cipua urbis fpectacula , & i cule
rima equitum pompa exhibeantut, uti
&inalus quoque magnis urbibus fieri
folet; & talem fuiffe illam trium die-
rum in urbe Ninive plateam , quae ur-
bem bifariam dividebat ,. & per quem
Sonas , tanquam viam principalem u-
nius diei itinere ingrefsus , INnivitis
poenitentiam praedicabat. Nam ut re-
&& Ralbag Rabbinus: 12771 "y mw»
Dyp ON CCYpo DYD' 3 Id eft, fut Ni-
nive citas magna tres dierum ab ex-
tremo ufque ad extremum. V erüm, üt.
hzc, que dixi , vera efse intelli-
gantur , totius urbis ichnographiam,
juxta Diodori defcriptionem , ante ocu-
los le&oris exponendam duxi , ut ex e- |
jus forma & figura , longitudine &
latitudine , laterum tusriumque mul-
titudine , facile quifque incredibilem,
& poene immenfam urbis vaftitatem
cognofcat. Quod vero Lucanus de qo-
HER LIEU
* "Una domus urbs eft , urbs oppida plu- |
- . rima caudit, —
loc non di&um velim , uti in Latio
KPRCHETRNRI
intra fuos muros conclufa , fed de füb-
urbiis, quorum termini vel ad P/ali-
fcos, Sabinos, I ybur, Prenefte, quin &in
J ufculanos montes , Polfcorumque xe-
gnum , Oflia I yberina , & Centumcellas
extendebantur , tefte Zmmiano Marcel.
Imo , intelligi debent, quod de Ninive
Sec. 1l
dici nequit ; erat enim civitas validiffi.
mis undique & undique muris claufa;
uti ex Diodoro trademus.
Sit itaque quadrangulz urbis latus
majus juxta Diodor: defcriptionem,
4 50íftadiorum » quz in paffus refoluta
18750 paffuum dant longitudinem ;
nam 125 paísus unum ftadium conf.
ciunt. Itaque 18750 paffus per 1ooo
divifa, dant 18 milliaria, & infüper
750 pafsus : atque tot milliarium unius
lateris majoris longitudinem habuiffe
ex calculo. conftat ; minus vero latus
Demon-
ftratio for-
m« ma-
gnitudina
Ninive.
*
9o ftadiorum , dat pafsus 11250; qua
in milliaria refoluta dabunt 11 millia.
ria, &infuper 250 patfuum longitudi..
nem lateris minoris, eritque ambitus
urbis 480 ftadiorum ; hzc latera, mi
nus & majus infe du&a dabunt aream
urbis 198 milliarium, exceptis minutis,
, Ex hoc calculo confequitur primo,
fi murus major Ninives 18 milliarium
longitudinem habuit , illum adzquaf-
fe diftantiam illam, quz eft inter Ro.
mam & "I ybur ; tot enim milliarium
hujufmodi diftantiam-nos frequenti
Magni-
ttido Nini-
ves ad La-
tii ampli.
tudinem
applicata. — '
iftiufmodi itineris. experientià compe-
rimus, quamvis vulgó 17 milliarium
effe plerique teneant ; cüm veró minus
muri latus, 11 milliarium intercape-
dinem invenerimus , habebit murus
eam longitudinem, quie eft inter 75-
bur & Prenefie ; fi veró hinc latus ma-
jus traducamus , per ern , uíque
in Zllbanum , quz eft diftantia 18 mil-
liarium , & hinc omam 11 ruilliar.
habebimus quadrangulum , quod ma-
ximam Zati partem occupabit , cujus
videlicet area continebit milliaria qua-
drata 1 981750 pafsus quadratos.Unde
patet; ANiniven, maximam fuiffe civi- |
*
tatem, .
"]hgxdérs BABEIL Ir. Lb 47
IL. tatem. & integram quaft provinciam | NGmves extructas fuiffe. Sed jam ad ea, Sec. IT.
Atturie , five Affyrie , intra muros fuos | quz primam ejus fundationem à Ni
conclufiffe: extra quos muros immen- Deis concernunt, progrediamur.
fa praeterea fuiffe is odii Diodorus di-| | Porró Ninus,uti Cteftas Cuidius tra-
cit, quz vel ab ipfo Eufrate, pertranf- | dit apud Sabellicum , (Batfrianis bello
verfam Mejopotamiz regionem ufque ad | fübaétis , exercitum opulentà prada
Nüniven pertingebant , quin & ultra onuftum in Z/fjriam reduxit ; brevi in-
T terim , cui Numive adjacebat ad Me- | de interje&o tempore, cum jam filium :
dorum ac Elimaidis xegionis confinia fe | ex Semiramide tuliffet , qui paterno no-
Cap.
Ctefias
Gnidius,
RE eesennibdnttil
REUNIR EOOSDESISISSHENHIBIIEHEREEENL dRNEN
-
| cupabat. "Tota deinde urbs variis rivis
extendiffe ; ex relatione itinerariorum, | mine & ipfe appellatus eft, s ü-
rudera vaftiffima , qua etiamnum ibi | xori per manus tradito , vità
fpe&tantur , uti in fequentibus videbi-
tur, fat faperque demonftrant. Neque
mirum cuipiam id videri debet, cüm
Ctefias apud Sabellicum , totam Afram in
ea condenda à N10 convocatam , oc-
cupatamque referat : Ninus, Diodoro
tete , habitare eam coegit majori ex parte
Aflyrios , €& quidem potentiores, ex reli-
quis verà nationibus voluntarios affumpfit,
à nomine fuo wrbem ]Ninam appellans ,
agros propinquos babitatoribus divifit. Ma-
jor enim erat Babylone, uti Strabo hifce
verbis refert : 2 ) Nis» gon) ueieov
b) vüc BaGuxQVG» , 6» medio xewón
Tüc Adjsefac, in campo turis. .
- Situs ejus fuit , uti in przccedentibus
diximus , ad occidentale littus Tigra
condita ; & uti à facro textu definitur,
urbs magna trium dierum , ità quoque
longitudinem fuam facile ad Euphratis
littora extendebat , & totam pzne Me--
fopotamize latitadinem tranfverfam oc-
foffifque irrigabatur , uti Herodotus,
Diodorus , Strabo tradunt , ne deeffet,
uod humanz vitz tantopere neceffa-
eceffit.
Prxprandi eft pyramide fepultus. Cte-
fias Cnidius auctor. eft , molis altitudi-
nem novem fLadiorum fuiffe , ( qux
1125 paffus faciunt) lateraque aliquan-
do fpaciofiüs evagata ; eam media pla-
nitie conditam memorant, aliquot fta-
L.
Pyramis
immen[a
fepulchrum
Nini,
dia ab urbe Niza diftantem. Regium ,
id fepulchrum diu poftea fuo manfit
veftigio , cum Nina urbs ipfa fab id
tempus intercidiffet , aut certe non
multó poftquam Affjriorum Regnum
eft à Medis everfum : fere eadem Stra-
bo dicit de fepulchro Beli in Babylonia,
nifi quod in altitudine ejus differat.
Eci3 € 68 Au roO» auSoUi, vub
up xalemauuuS UG" , Z&cEnc d| aivlov
xelléam aet , oc aw lu 5 Tvegqie
réreohyuYO» d£ àzlie a2 diDu. x, tUm
cadiaía 9 VO sadiula ) € txacn
TU zA dopay. lu ANéEando 8 $6 Ae(o
dyacxéuda o4 77022 d lui &e'yov C 7r0A-
AB »eoV. (atur) 2 9 ors eic dyaxat-
Sagaw velo audeo duoi. ulurov
teyov luj.) &s' cix 69 ve gy zreipntr
ddileNéo ou , foe yetiua. 'y3 à voc y à
rium foret. Turres in ea fuiffe 1500 |a] T£ 40 cuvemrere vd (DatavNéb, &c-
7Diodorus narrat , quas
patet, quo
nifi 32 pedibus
us non o- | /bi etiam Beli fepultura ef , nunc everfa,
mnes moenibus infertas fuiffe , vel inde | quod féciffe |
, quod una Turris ab altera non | dam erat quadrata , ex latere coéili firucta,
diftare debuerit , uti ex | Padi altitudine , cujus quodque latus fla-
calculo circuitus urbis 480 ftadiorum, | dium occupabat ; banc Alexander inffau-
claré patebit. Cum itaque Diodorus de | rare voluit , fed cum multi res laboris efset
'Turribus hifce moenibus infertis nihil | € mult: temporis , ( nam ad expurcandam
duntaxat terram. decem millibus bominum, —
dicat, verifimile eft, eas partim in m«a-
nibus,& füpra portas urbis principales,
partim in pracipuis urbis platearum-
que angulis , partim etiam in füburbiis
duorum menftum opus erat) quod inceperat,
perficere non yalutt , illico enim vel ita
y€
Strabo,
Beli fe«
Xerxes dicitur. Pyramts qua- pultura,
48 AYI-HrAUN A SEL. K bROHMIEZgERI
Cap. 1l. vel mors.eum oppre[sit, po[Terorum vera ic tulit. Interim autem , reducto in Afiam Sect. Il.
mo curavit , quin etiam reliqua negletta funt, | exercitu , cum fe fuperiores omnes , loriA, wise ;
ez urbis partem Perfze diruerunt , partem | €? rebus geflis , ff uperaffe intelligeret , ur- condita.
tempus confumpfit, «z Macedonum neeli- | bem quoque ingentem. condere ffatuit , cui
gentia preefertim , poftquam Seleucus Ni- | par magnitudine , neque fuiffet antea , ne-
canor Seleuciam ad 'ligrim condidit que effet futura. [taque coactis undique vi-
ffadis tantum trecentis à Babylone dif- | ribus , «7 bis, que ad tantum opus [pecla-
fitam. | rent, paratis , [upra Euphratem eam con-
Exa- — Porró Pyramidem illam Nini Mau- |didit. Hac ex Diodoro ; ubi tamen ei
sai Ni- foleó deputatam , novem ftadiorum contradicunt omnes veteres, & mo-
montis. fuiffe, Crefia tefte, merito quis dubitare | derni fcriptores , illam non fupra Ew-
de hyperbolica locutione poffet ; cum rad ; fed fupra I ierim fandatam
enim pyramidum menfura fit, ut al- | uiffe; nifi velimus dicere, quod ejus
titudo unum ex quatuor lateribus z-- | füburbia à Tigri ufque ad ipfum Ex
uet , area dict pyramidis neceffarió | phratem fe extenderint , uti paulo ante,
debis habere 81 ftadia quadrata , five | & alibi quoque infinuavimus. ;
1265625 paffus quadratos , qua fpa-| —. Ex quibus fatis verifimiliter dedu. aw ben
cium occupant unius milliaris quadra- | ci poffe videtur , Nuniven anno reeni e odia
ti 265625 paffus, quà fane majorin | ipfius Nini circiter vigefimo , ut di-
orbe terrarum vifanon fuit. Quicquid. &um eft, adificari coeptam efse. Siqui-
fit , nos eam inter fabulas ponimus, | dem poft tranflatam regni fedem in
cum vel montium pracelfiffimorum | Zffyriam & recuperatam Babyloniayi; &
altitudinem Am juxta relatio- | devictum Medie Regem, Afiam annis
nem tamen Diodori exponendam duxi- | decem & feptem jam fübegerat.
mus. Hujus figuram rationi mapis| — Porro hujus magnitudinem urbis,
congruam à Strabone relatam vide in| idem Auctor ibidem profequitur , di.
ichnographia Nzmives appofitam. ^ |ceüs: eam non equà laterum dimen-
Anno itaque regni fui circiter vi- fione fuifse fundatam , atque erectam.
gefimo , Nunun condidiffe utbem Nz-| Nam duz muri partes longiores erant
nan, five Niniven , conjicere poffu- | reliquis , uti pauló anté oftendimus. n
mus, ex his quz Ícripta reliquit Dio- | Horum latus, inquit;quod/;bet, longitudine Mat —
dorus Siculus Rerum antiquarum lib. YrI. | off fladiorum 150, breviora verà ffadüs 9o." E j
cip. 1. ubide Nino ait, quod poft re- | Et fané [pe fua nunquam. fruffratus e$t.
cuperatum Babylone regnum , poft | Nulla enim poftmodum urbs tanto ambitu,
fubactam 4rmenize partem , eamque | tantaye menium magnificentia fHrucla fuit.
benigne Regi fuo reflitutam , & occi- | lltitudo murorum pedum eft xoo, latitudo,
fum Medie Regem , profperà elatus | qua tres currus fimul perambularent ; tur-
fortunà, inanimum induxit, totam A. | res 1500 , quarum altitudo pedum eff 100.
fiam, quz inter T anaim & Nilum jacet, | Habitare eam coéeit majori ex parte. Afly-
fuo fubjicere imperio. Quare quodam | rios, «7 quidem potentiores ; ex. reliquis
ex amicis Medize prefetfo ipfe ad veli- | nationibus voluntarios affumpfit , à nomine
quam fubjurandam Afiam profetlus , o-! fuo urben Ninam appellans : agros propin.
ennem annis decem ez feptem , preter In- quos habitatoribus divifit. Sic Diodorus,
dos, «7 Bactrianos in potestatem rede- Congraunt veró, qux de hujus urbis
515 deinde Ba&rianis Bellum intulit, fed | amplitudine idem auctor afferuit , cum
locorum difficultatem , & bofhium yim ad | his quze de eadem tradit fcriptura (acra
Jefe tutandos advertens. , retrocefsit , at- Jonz cap. tI. vers. 3. illis verbis : Er
que in aliud tempus , expeditionem illam dis- | :Ninive erat. civitas Aga itinere trium
dierum,
——
Va a RV PM TEN E RON deed RED Ie i. S SOS ME UR ee. occ I a
ETATENPPFISCHEUUN HS OHPSERUS, SRISLRTEUET SES, ; e ENG D Vi alor LE Ae LEA
ARUM UM MMMMMAMMAMMMMMMUM———— "M ———ÉE——EEEEEEERREEREEEEEUN
E MIS" PUR iere E PER ur S E ejes € PARK Re e LA
-
S -—
qJxu mbH abb Lamb 49
mile enim elt , Tonam przedicando poc-
nitentiam, non circa ambitum, fed per
medium urbis inceffifse ; nàm fi fta-
dium, ut perhibent, octava milliarii
pars eft , utique quadringenta octogin-
ta ftadia faciunt iter 6oooo paffuum,
quod ordinarie pedites triduo aut qua-
triduo conficere folent. Unde patet,
merito hanc urbem , Genef. cap. X.
Cap. 1L. dierum , nimirum in diametro. Verifi-| fius agitur in eadem "Danielis prophetia Sce£?. ]T.
cap. VIII. per totum, fub figura arietis,
& hirciinvicem przliantium;& cap.XI.
ubi breviter prdicuntur , monarchiz
Perfarum interitus , & regni Grecorum
exaltatio,& prelia item,quz mox inter
Alexandri Magni füccefloresfunt exorta;
harum veró quatuor duntaxat monar-
| chiarum in facris libris fa&a eft men-
tio, non quod poft ipfas ufque ad mun-
verf. 12. veluti per antonomafiam nun- | di finem alix non effent erigendz , (vi-
cupari magnam. |
- Per hzc item circiter tempora, pro-
babile admodum eft eundem ANimun,
ob ingentem ejus potentiam,& fuper a-
lios illius temporis Reges eminentiam,
monarchz nomine obtento , primam,
qua Zlffyriorum di&a eft, Monarchiam
erexifse. Hujus nos , quemadmodum
mundi monarchiarum , fingulos Re-
ges fucceffive , dm s locis , ac tem-
poribus adnotabimus ; non quia in-
tentio noftra fit, exterorum Regum
chronologiam texere , fed quoniam
ad noftrum inftitutum rité ordinan-
dum, plurimüm confert qualis , qua-
lis faltem notitia illarum quatuor prin-
cipalium monarchiarum , feu regno-
demus enim 7 wrearum imperium poft.
ea Romano fücceffiffe , & poft ipfum
probabile eft alia furrectura ;) fed quia
quatuor ille tantüm Cbr/fAi regnum
przcedere debebant;quod in hoc mun-
do ufque ad extremam judicii dietn , &z-
deinceps perpetuo in coelis duraturum
erat, ut aperte fignificatur cap. Danie-
lapis, qui percuffitftatuam , & contri-
vit quatuorR egna hzc,fa&us eft mons
magnus, & implevit univerfam terram.
Lapis quippe ille, figura fuit C/r;/H,
juxta illud Apoftoli, prima ad Corin-
thios cap. X. verf. 4. Petra autem erat
Chriftus , quod & apertius declarat '
citatus Daniel cap.II.verf.44. & 45. ubi
predictam ftatux vifionem exponens:
*
MNNMM———cLL-———— ————— UUUMMMGCEAUWSÁMAAMT
Tu VPN
AC*M veu , b)
i TENDIT yx 7
Sufcitabit, inquam , DEUS coli regnum,
quod in eternum non difsipabitur , € altert
populo non tradetur , € comminutis priori- .
bus regnis , ipfum flabit in eternum ; hoc
veró regnum , aliud non eft , nift re-
verf. 3. füb figura quatuor beftiarum | gnum Chrif!i , & fan&z ejus ecclefuz.
aícendentium. de mari. Et Zachar.!Ttaqueut dixi de praedictarum quatuor
cap. V1. fub imagine quatuor quadriga- monarchiarum Kegibus eorumque ju-
ram de medio duorum montium z- | gi fucceffione, quándo fcilicet, & quot
neorum egredientium. Hifce enim fi- | annis finguli regnaffe dicantur, agemus
militudinibus diverfe eorundem: re-| propriis locis. ——
norum differenti ,- proprietatefque | :
Quar rüm , quorum memimt Daniel, cap. VI.
gp verf. 38. fab typo ftatuzillius magnae,
tuam Ya» quae habebat caput aureum , pectus &
noforisin- Dràchia de argento , ventrem & femo-
diat. — ra ex aere , & tibias ferreas ; Et cap. VII.
& aliarum quoque trium przcipuarum lis YI. verf. 34. & 35. ubi dicitut , quod
: Veram enim veró, cum hujus argu-
adumbratz funt, de quibus hic agere | mentiinftitutum Nembrodica hiftoria
opus non eft, T paucis explicari ne- | faerit , Nembrod veró primusin mundo:
queant , & fufiüs eadem profequi nunc | Rex fuerit , dum Babylonici regni ini-
noftri muneris non fit. Porró harum | tia jecit; Ninus Vero ejus filius , patris
monarchiarum prima fuit Afyriorum, exemplum fecutus primus fuerit Z/f-
altera Perfarum, atque Medorum, tertia | riorum imperi fundatorop erz pretium
Grecorum, quarta f omanorum : quam- | me fa&urum exiftimavi , fi continua-
quam de fecunda , item & tertia fu- |tos; ad 1239, vel ad 1240 annos ox
| | ine
Moe
SP SMSBRCTERE MEE Ri d 35
AFER bore emot nm am ges rg Cette uni
TS
Czp.ll. dine hujus monarchix fucceffores, | mollitiei immerfüs inter foeminas luxu- Sec. ]L.
Mamithbus | —— — ——
. Sparetus
Sardanapalus
$0 ATHANASII
juxta meliorem chronologorum fen-
tentiam , apponerem , ne quicquam
ad noftrum inftitutum pertinens omi-
fiffe videremur , ufque ad ultimum
Sardanapalum , cujus tempore Jonas
ob conclamatam Mortalium impieta-
tem in Ninive poenitentiam praedicavit,
quam cüm acceptaffet Rex , & minas
- de fübverfione urbis , poenitentize ope-
ribus divertiffet ; accidit, ut fpretis mi-
nis ipfe poftea ^ vomitum reverfus,
Íceleftum priftinz vitx ftatum repe-
tierit, unde jufto DEI judicio ipfe totus
anus
Mundi,
Nunus
Semiramis
Z amets INamyas
"rius , fecundus Affyriorum Rex. 2129
uie ——— 2159
Xerxes —— —— 2198
"rmametres | ——— —— 22219
fBelochus —— ——12267
Baleus —— —— 2302
"ltbades | .— — ——— 2354
12386, 7
2416
Mancaleus | —— ——— —
Tpboreut e o —À
Mamylas | —— —— —— 2466
j —— 12496,
2536
2576
2611
|
AlfJades tM P M——À—— M Án
AÜBBIUDUN 1 enses, Ere Mica
12[4/1) 1/77 EP BEDSEEMORUMESK.. Atia
"Bellepares —— —— ——— |2636
Lamprodes ——— —— ——— 2666
Sofates —— —— —— 12707
:|2728
2758
2803
2022
2849
2881
2921
2982
1925
aono vedatulie E i us Ics
Sofarmus | —— —— —
Mitreus | ——— ——————
E p 0.09 PR FPOADPINURNAN CXMSIIS
A artélige eer eai: riis. ccs
lbs ——————
WU Ce. uU LEN lE"
Enupalus C—— as — aae pom
Diluvii.
2446)
KIRCHERI
rià,& libidine obfordefcens,à Medis ob-
fue cum refugium non reperiret, ex-
tructo rogo , feipfum una cum liberis,
concubinis, & inzítimabili auri, at-
genti , pretioforumque lapidum copià,
in eum ex defperatione conjecit, atque
una cum morte ejus imperium /;-
riorum Zrtabe duce ad Medos & Peras
fab Cyro tranflatum fuit. Reges Z/ffjrio-
rum fequens "Tabula er pe. ; Cx-
terarum veró monarchiarum Reges,
uti alienos à noftro inftituto,, ita relin-
quendos cenfüimus.
Catalogus (Regum imperii Wifi
rum, qui omnes fere a Nino ufque
ad ultimum Sardanapalum g
| fanguinis agnatione hereditate pa-
terna imperium adierunt.
473,
2d3
$42 | Abrabam,
373 faac,
611| Tacob,
646 & filiorum gefta.
zs
es Mem ds in ZEg)pto.
E "Nafcitur Mofes.
: ut
980
920 Mofes ds ex epp.
955
9980
IOIO
105 1| Tempus Judaicum.
1072
IIO2
1147,
1166
1193 | Tephte.
1225
1265 |. Heli, Samuel.
1326 Saul.
1339 | l'empore Davidis.
*
(Salomon.
d onas propheta.
Duravit imperium Affyriorum ub 32 Regibus] juxta Cbronicam Eufebii 1239.
C &-
Dgferipno Turris Baby brace
4 Ito et-Senuramar exfructa.
Inmedho atem ur bis par&s
ala erat p Iaraiiog dua c. ompriecteps
fecha . fe Turris lo d Hero-
doto ere "VL, erat:
oc dtf our 8. Turribus ffi
VICEM c faperfeructis conf/ezat, et-
z: Paru supatate Beh "erit luno
erar Cu vero numeris confer -
XUUA.2.2 3.4.5 $7 £035
|
|
|
Pema et mfra, fenum. unum
yd xd ofF ag. pocos
d anf. :fumtas .
Cote pro Siructurc rattone
eramz vurquales
Scale ex trzafecus patebant-, |
ul-ex bac a clara eft. 8-0.
in Tu quavis fcala eramt arta je fedibaa
fc Aras BOE.ucmotata.
Cap. TII.
TERRI BABEL-LLB.II $1
EPA P U.r.IIL
JDe Turri in civitate «Babylonica 4 Nino && Semiramide
centum feré annis pofl ever fionem "Turris Nembro-
dez extrutla,
Uemadmodum ambitiofus z-
| ítus, & humanz mentis arro- | cis commoditatibus deftinabantur ; re-
gantia modum nefciunt , ita |liquz veró turresfeptem , priori qui-
quoque Nembrodi exemplum fecuti | dem quoad fymmetriam fimiles , fed
Fabrice
0rma.
Ninus & Semiramis ejus uxor , ad pri- | juxta opticas leges in altitudinem,quo-
mzvze magnifcentiz fpecimen exhi- | ad molem pro rata proportione decre-
bendum , & ad perpetuam nominis
gloriam immortalitatemque IDEE
dam , turrim aliam , non quidem ut
multi falsó putant , fupra derelictze
J urris Nembrode« veftigiafed centum
circiter annis poft divifionem lingua-
rum , & poft mortem feli, & urbis Ba-
bylonicz, quam pariter admiranda, &
prodigiofa magnificentia , veteti civi-
tate defítru&tà , novam , quam in fe-
quentibus defcribemus , zdificavit ,
non eà quidem amplitudine , quà fuam
extruxerat Nembrod , Íed ftrictiori bafi
fundatam , in maximam, uti in figura
patet, altitudinem , maximifque or-
namentis confpicuam. Eratautem ex
octo turribus conítituta , quarum pri-
ma A B, in circuitu ftadium integrum,
id eft , 125 paffus, five 625 pedes , dia-
meter 39:7 paffus continebat, id eft du-
centos feré pedes , totidemque in alti-
tudine primze turris; per helicem, five
cochleam , quà univerfa moles artifi-
cio miro, & raro implicata , adeó de-
clivi lenique ferebatur afcenfu , ut ju-
menta , hominefque nullà difficultate
ad ejus faftigium commode peus
repofsent. Preterea in ea fedilia hinc
inde , eleganti fané opere ita conftitue-
—————————— M M € € a ——
|
Ícentes ; fi enim fingulz turres equales
| priori fuifsent , tota illa turrium mo-
les facilé ad octo ftadiorum , feu 1ooo
paffuum , aut unius milliaris altitudi
nem fe extulifset , cujusimmeníz mo-
lis fuülciende nullum fundamentum
par effe poterat , nec irruentibus ven-
torum flatibus tanta, & adeo fubtilis
MM M Pt ——
SecL 1T.
aut annonz , aliifque ufibus, & publi« |
altitudo fübfiftere potuifset , tam exili
fulcita hypomochlio ; ut proportiona-
liter itaque turres diminuerentur tota
moles veluti jure quodam requirere vi-
debatur ; neque tamen etiam hoc mo-
do fübfiftere poterat , cum Juxta eam;
| quam referebat , rationem, vel vehe-
| mentiori ventorum flatu ex parte deji-
ci potuerit, uti experientia docet. Ve-
rüm jam verba ZZerodoti adducamus;
&y Mía 0.5 T8 iep8 mie'y(G» sepsos oi-
xod'óunro, cadia v, TO [A0 wa] TO
Gp» , w, dai rdv m) moy dO"
"Oeo D» c) modems, «0 rep" uL.
C.N / CN Kis. »
ae. modas cr TUeysc fnrsout T6-
/ Dl ? /
zroíslou , sca dé xa v? tva Gam"
fei xa(Gywyn ?) xu). 99x01 avomraw-
bantur, ut per afceníum defatigatis, & | cígyor ày eim xadilovrez avamawor-
placida requies , & amoeniffimus in to-
tam Babylonis planitiem ; regionefque
circumjacentes profpectus fummà fpe-
éantium voluptate pateret ; interiores
vero conclavium receísus ? archiviis,
Tu oi aya eakvolles. à d$ v TeMdo-
quibus hanc turrim affabre defcribit: |
JHTére, uix s oe meyer. —
Ed E: 3j3TIAX V E.-. JC l«x Pee.
dYdGaas dà te avide s£o0ev nixAo
TaÁt UD G, Voc fest Aye Op D
nó xim ueydAnxid, G0 tsemuee ——
?n, «94 3i rogare Ga. afogidod souci.
«2 il
vis cap DU Da oca puéiilieRcio cine eiae ie,
RT MR
$2
Cap. Ti. In templi medio T urris folida , cra Situdine |
fimul , «7 altitudine fladii , cui alia rurfus
fuper impofita turris , |
ad octavam ufque. Fs forinfecus fcale in
circuitu adbibite funt , per quas ad [mgu-
las con[cenditur turres. In mediis aradibus
ductus felleque in hoc fatle , in quibus
afcenforibus liceat federe , «7 conquiefcere;
an po[trema turri Jacellum off aliud , in quo
-. lectus efl fplendide flratus, € appo fita men-
fà aurea... Atque haec eft 'Turris illa ce-
lebris, quam profani auctores fatis au-
dare non poffunt, eamque inter feptem
mundi miracula ponunt. Miror tamen,
apud Diodorum nihil de hac o&ozonia
Turri reperiri , nifi forfan intelligat il-
lud el templum , quod hifce verbis
Turris in defcribit : n urbis medio templum Jovi
temple Pd. Belo erexit Semiramis, cujus amplitudi-
nem neque fcriptores propter vetu[latem;ne-
que ulla memoria fingulatim tradunt : COD
flat tamen , ob illius admirandam altitudi-
nem, 4 Chaldzis tum orientem , tum occi-
dentem verfus , astrorum in eo obfervatio-
nes faélas, Id ex latere , atque a[pbalto
E fumma arte magni[que expenfis est con[tru-
1o fum-. Chum, In fummo templi tres mgentes aureas
xn va. Jf atuas Jovis; Junonis ; Opiíqwe erexit,
"d ria fel- suarum Jovis adbuc extat longitudine pe-
le |
6 flatus. dum quadraginta , mille (Babylontorum ta-
ATHANASII KIRCHERI
lentorum. pondere ; Opis fimili pondere in Sect. Yl.
fella aurea refidet , ad cujus genua duo ad-
ez buic fubinde alia | flant leones , juxtaque ferpentes argentei in-
| gentis magnitudinis ,. ponderis quilibet eJ
talentorum triginta ;" Junonis fans ftgnum
ponderis o&lingentorum. talentorum. .Ffis
omnibus communis erat men[a aurea ma»
nufatla , longitudine pedum 4o , 7 1 la-
titudine , ponderis talentorum. quincen -
ta : carchefía 2, talentorum 30 , totic.vi-
que va[a vaporaria , utrumque talentorum
300. preterea tres crateres ex auroyquori n
Jovi dicatus talenta mille , €: ducenta fBa-
bylontca pendebat, aliorum. quilibet. talenta
6oo. que omnia poftmodum Perfarat —.
ges furripuerunt, «7 reliqua ornamenta tum
tempore confumpta funt, tum. ab bominibus
| deleta. Fizec eadem narrat [erodotus ;
| Turrim intra templum el; erectam
| octozóniam , de qua filet Diodorus. In
| fupremitate templi, five "Turris, aureas
tres ftatuas effe conftitutas ; FZerodotus
tamen unam tantüm memorat cum le.
&o , & menfa; ut proinde hanc diffe-
rentiam aliunde non proceffiffe , mihi
perfaadeam , nifi vel ex variorum au-
&orum veterum lectione , aut relatio-
ne differenti. Verüm deauri incredibi-
li abundantia in primisiftis mundi fe-
culis, infra pluribus agetur.
GA PUT. IV.
- Ü'Decivitate magnificentie pene incredibilis , quam in Babylone
3
m o NI Embrodum , antequam 7 urrd
(o0 oU [W paulo ante memoratz ftructu-
(0 0 T 5 fam aggrederetur , primo civi-
— .'-.- atem extruxifle facra Gene/is refert,
.J. —- emjustamen magnitudinem filet facer
3e ; unde verifimile videtur , fuiffe
77 dmm valde rüditer exdsudam,
0o 0 o... Somibus ex eadem materi , quà in
0050 0 "Tunieximendà utebatur, obiter con-
(0007.08 OS clim verb hoc pacto quotidie
Oa e c .. Cxperientià duce , in fabricandis maj
(0o o o BsIORent mutis, mortibus, palati
—-
O- : M *
if- | in Babylone extructa, quz fidem huma-
Semiramis exfIruxit.
|que erigendis ; mirifice proficerent ,
uti acri pollentes ingenio , & quotidie
ad novas rerum ad Archite&tonicam
fpe&antium inventiones , animum ad-
jicerent; contigit, ut gloriz ambitio-
ne inftimulati , fabricarum prorfus in-
| folentium monumenta pofteritati re-
liquerint, quz tam prifci , quàm po-
i fteri Ícriptores , & hiltorici fatis mirari
non potuerunt; talia fuerunt civitates,
Ninive à Nino in A[[yria , & Semiramide
nam;
"Lg
xm
IE
2t REESE
acies Sette
Dur, in cia
Á /
j ^ j
NS
hnc E 7E
Ee
Tohce-
zia
npe e
CSRPMREA
1 LT
(802272077 24
rd
i pun
mir
: ^
VORSEN DK
t3 e
ANT — e ene s
QUIM EA E oc odes 25 t
e
uc e pm
Ve atit Sto Je AOI ADEM ERR DAR AEN
S oen AREE: dI CMM M MMMMqeqesntEmMSmPEP
—— Huan 2
xRME rie
Cut Itu te OUT UICE CS ISIN B at umm
TOR REIS D'ABtÍL*L
GV. nam , five fümptus in eo expenfos , fi-
ve operarum multitudinem ; five deni-
que portentofam molium conítitutio-
nem fpectes, füperare videntur. Ne
plura , quam fides mereatur , dicere vi-
ee dear, adducam hic verba Diodori Siculi:
IpSem- q de Zenone ico ebicd ey as-
fintitudo mio Qe, 1 dva pln 78 doEn y
mew. DaGaaiNdoxóra. cvCoTéC OY "car egüéox,,
7:02 d ireGa ^to xa ey T) [2a--
OT ACTTTA i c mEauim dt cy TT 0A-
Tayótéi 2yyrixovac xg] Texviras;
in 3 slo ao optan, aou-
cxéjacauóm cuntyanju dE dmdans
$ Qaaielat meh rlo TIU £gyav cwo-
viNauy oidpdy juoeAddas diaxocias.
Pofl Ninam 4 Mediis diutam ; quo
tempore Afsyriorum zmperio potiti funt;
Semiramis magni mulier animi cupiens Yi-
rum verum glori excellereyurbem in Baby-
lonia condidit, accer fitis undique opificibus,
ez architetlis , ceterifque que ad tantam
rem pertinebant, paratis ; addidit ad id opus
erficieidum ex omni regione. bominum Yi-
cies centena millia, uv e1a.dus dato Gia.6,
que faciunt 2000000 bominum. 'Qrbs ab
utroque latere Euphratis ; «t medius inter-
fluat , edificata y cujus menia ambitu fLa-.
dia trecenta «7: fexaginta complectebantur,
frequentibus T urribus , 7 magnis. Erat
tanta operis magnificentia y ut im muri lati-
tudine fex equorum currus una prodire po[-
ent , altitudo mcredibilis audientibus , ut
Ctefias Cnidiusa, wt antem Clitar-
chus, cz qui cum Alexandro in Afiam
profecti funt ; feripferunt , pedum trecento-
rum. fexaginta quinque ; addiderunt etiam;
uolibet anni die fladium muri alfolutum,ut
tot fit fladiorum circuitus , quot dies annus
continet. Mamia ex lateribus , €z a[phalto
atfa,quorum altitudouti Ctefias Cnidius
offertores cubito-
refert ; pa[eum 50 5 alii pi |
yum 5o effe yefermtslatitudo amplior quam
quá duo currus agerentur. Tta Diodorus.
magni. uod magnum fane & prodigio-
[Soda fum opus f. ad calculum reducatur ,
i» vix quifquam ea qux Diodorus ex Cte-
TaTUm
D. K
esTE - — 3$
fia Cnidio recitat , vera efse fibi perfüa- Se&.TL
dere poterit ; fed quia res plena curio-
fitatis eft videamus, num 2000000 ho-
mines in civitate extruenda occupari
potuerint. Murus tefte Diodoro in cit-
cuitu 365 ftadiorum fuit, unum veró
ftadium continet 125 paísus, qui unam
octavam partem milliarii conficiunt.
Ponamus jam, muri latitudinem habe-
re 5o pafsus, & longitudinem unius fta-
dii 125 pafsus ; hzc in fe ducta, dabunt
aream luperficialem muri in paffibus,
|ita ut fi em homines paffum pro fe
obtinerent in ea muri faperficie nonni
fi 3750 conflipati ftare poffent;quomo-
do igitur vicies centena millia homi-
nume?cüm pratereà Diodorus dicat, am-
bitum urbis 365 ftadia habuifse, quee in
paísus refoluta dabunt 45645 palisin
circuitu , quorum quarta pars abit
paffus 11411 & hic numerus quadra-
|tus dabit faperficiem urbis 160881
pafsuum quadratorum , quod fpácium
totidem homines ita implebunt , ut
| confequenter neque machinz , neque
currus , neque jumenta propter homi-
num conftipationem locum haberent.
Si itaque 160881 totam urbis fuperfi-
ciem replebant ; quomodo vicies cen-
tena millia hominum, quos Diodorus
in extruenda civitate occupatos fuiffe
dicit , fubfiftere potuerint , qui poteft
capere, capiat. Nifi tamen dicamus fa-
bros tum omnem extra urbem regio-
nem, tum intra diftributis operis oc-
cupaffe. Multa , hocloco interpretum
fohalmata reperio ; Pete aperte in-
terpretes , neque ca culum grzcani-
cum , neque architectonicam artem
intellexiffe demonftrant- Sed profe-
quamur filum hiftorix Urbis (Babylo-
nice. |
ri confítra&tio , 365 ftadiorum , expo-
nam. Certum eft, (Babylonios , & Chal
deos poft T uris xdificationem , uti
ipfe Diodorus teftatur ; unice obfervan-
Ind derum arti , tum ob perP^
— 0 suam
Quid fibi vero velit myfteriofa mu- 775;
Myfeerie-
rd
in fideri-
bus ob jet»
: vani.
iaa aa csi ici Dd ü
; [5
$4- ATHANASII
Cap.1V tuam Babylonici cadli limpiditatem,fe-
K'LX6 HERI
municaffe , quem & filios fuos Sem , Sect. TI.
renitatemque , tum ob turrium alti-
tudinem , incubuifse; quoniam vero
annuni in 365 dies divifum à Noé filif-
que ( Noémum enim "Aftronomiam
fuos docuifse , fapra ex Tofepho demon-
ftravimus ) acceperant ,-uti erant glo-
riz percupidi , ita quoque muri ambi-
tum , veluti in coeleftem quendam cir-
culum , feu Zodiacum , in 365 ftadia,
quz erant veluti gradus quidam , ad.
memoriam fui pofteris exhibendam,
& ut fe Aftronomiz inventores often-
derent , divifüm reliquerint. Verifi-
- mile quoque eft , eas qux fingulis die-
bus fecerant , fiderum obfervationes,
veluti in ephemerides quafdam , late-
ribus infcripfiffe, cujus nonnulla ve--
ftigia reperio in Eupolemo vetuftifimo:
fcriptore apud Eufebium , qui dicit, 4.
brabamum in ZÉypto primüm facerdo-
tes /Egyptios Aftronomiam docuiffe;
& brabamum quidem Aftronomiam
calluiffe non nego,fed primum ejus in-
Cham , Tapbetb , uti in precedentibus
docuimus , ante & polt diluvium in
deinde tum per fe , tum per filios fuos,
reliquz pofteritati reliquiffe , inde pa-
tet, quod Nembrod & Ninus , & uxor
Semiramis , cum ex precepto Chami, &
Chufi parentis fuieam maxime colue-
rint, & vel ex muro urbis, quem Se-
miramis fandaverat , 365 ftadiorum in
circuituad numerum 365 dierum anni
difpofitorum , myfticà fignificatione,
luculenter patet. Qu: quidem aftro-
rum infpiciendorum ars deinde in Z-
gyptum à Cbamo traducta magnos nullo
non tempore progreffus fecit , ut nulla
feré poftea natio extiterit , qux ab Z£-
ptis Aftronomiz fundamenta non
acceperit, uti quàm uberrime in Oedi-
po de Aflrologia ZEeyptiorum tradidimus,
| & circulus aureus in "Templo Ofyman-
driin duodecim figna divifus , & qua-
drantesin Tabula Bembina fpectabiles
Aftronomicis preceptis inftituiffe, & -
cum czteris inftrumentis uranometris
aperte teftantur. Referunt quoque S- fpnithun
ri , Tonitbun NNo£mi filium pr omnibus7;;, Sis
afirolozus,
ventorem fuiffe, admittere non pof-
fum cum multó ante brabam met
rum fcientiam à Cham, Mi/raim, &: Chus
in Z&eyptum illatam & à Mercurio T rif- alis aftronomicarum rerum notitià eer
megiflo , quem 4dris ideó vocabant, mi- | clarum , à parente fuo in Ethan terram syros,
rificé cultam fuiffe , tum in Obelifco | Chanaan , ad novas colonias fandandas
Pamphilio , tum in Oedipo , YI T omo de | amandatum , ubi & primüm populos
"ftrologia. Zeyptiorum fufiffimé. de- fibi fübditos notitià artium. neceffa.
monjtraverimus. .Primüm itaque vo- | riarum;& potiffimüm aftronomicis di-.
lunt omnes veteres fcriptores prafer- | fciplinis, quasà parente acceperat, im-
tim fenfatiores Rabbini , (alba, Qa- | buiffe ; 4brabamum vero inter ceteros
dac , Fenocb ab Adamo Patriarcha VII. | ab eo inftru&tum,eam poftea Zeyptios
annum in 365 dies;"Zodiacum in figna | docuifse , quamvis hujufmodi fcientix
12 ditinxiffe, Addunt Rabbini, di.|traditio majori jure Cbamo , Mifraim ,
&um ZTenochum, càm, uti facra Genefis | & T autojid eft Mercurio T rifmegifto ad--
dicit, 365 annos vixiffet , atque fin- | fcribi debeat. Sed hzc pauca ad my-
gulis centenis annis , fiderum E vapeg fteriofam mari Babylonici in 365 fta-
Uont incubuiffet, poft 365 annorum | dia divifi , & analogi ad 365 dies anni,
Exe pactum raptum fuiffe , & ambulaffe Ítru&turam : explicandam fufficiant.
| Jam, utidici folet , ad rhombum. Cd
5
aftrologus. E. DE oO. » cujus admiranda. opera
tam ftudiose obfervavifset ; Flenocbum | Porró erant, tefte Diodoro, in di&to , 7777
Inuro turres 2350 numcro ; quarum bus folyi-
vero ea, quzipfe ab Zd«mo inftru&us |
didiciffet.; filio fno Matbu[ale tradi- laltitudo latitadoque magnificentiam
diffe, deinde per Lamech, Noémo com- &quabant murorum; cur vero 2 o fo.
| | lum-
"e
qdogrsisies DaA bGb4uoLalsIL $5
Cap.1 y .lummodoó turres fundatz fuerint , Dio- | fi fabricam magnam , & ftupendam seg ff.
—. derus caufam affignat, ob paludum cir- | fuiffe , exiftimemus, ne tamen Dias.
cumjacentium frequentiam , quz uti credulitate hzc nos adduxiffe quis di-
hoftibus omnem aditum przfcinde- | cere poffit , rem calculo examinandam
bant ita quoque iis urbs i illa, fine | cenfüimus. Dicititaque primo Drodo-
ulla turrium fabrica fatis munita exi- | rus, ad urbis Babylonice zdificationem
fteret, Ego autem fi conjecturisutili-|à Semiramide convocata fuiffe vicies
citum fit, dicerem , non tantüm 250 | centena millia hominum, & muri qui —
turres , fed totidem, quot ftadia murus | Babylonem circumdabat ambitum 365
E
E
|
E
——
Cap. V.
Diodortis.
obtinebat , 365 fcilicet, zedificatas fuif-
fe , utillz turres effent veluti fingulo-
rum ftadiorum terminiquidam ad di-
ftin&ionem ftadiorum conftitutz,quz,
paludofam , fun-.
oftea intra terram
damento debili , & moli fuft
^
impati , fücceffu temporis labefactatz, | ja
vel conciderint; vel fubfederint, quem--
admodum experientia nos docet , &
archite&onicz artis regulz nobis pra-
fcribunt. Caterüm fi vera funt , quz
de hujufmodi urbis conditu "Diodorus
& Herodotus.tradunt , nos fane tamet-
inendz
TUNE Y i "
| ftadiorum fuiffe , quz divifa per 4 dant
91 ftadia unius lateris urbis , quam £e
rodotus quadratam fuiffe dicit; 9x infe
ducta dant 8281 ftadia quadrata, totius
utbisintra murum conclufz capacita-
tem,
ut in fequenti figura patet ; demus
um; quomod
mines intra hoc planum ;h
mento;uti fupra diximusquomodo tot -
domibus, zedificiis , turribus , palatiis,
fanis fabricandis occupatos , confti-
tiffe dici poffit, zquus judicet Lettor.
GO A PRESTO | E
à Semiramide ex/tru&his.—
Semiramis fapra Euphratem , me-
- dium urbis (Babylonice perfiuen-
tem erexerat; audiat le&or, qua de
eo, & duobus regiis palatiis in oppe-
fitis urbis partibus , extructs ; dicat
I mirabili opere Pontis , quem.
angufHor fluebat , confIruxit fladiorum
quinquesdeff 615 pa[Juum longitudinis, co^
Tunis in profundo. [umma arte invicem pe-
"des duodecim difHantes ja£is , lapides edif-
cii truncis. ferreis immixto jum£furis lique-
fatlo plumbo conjunxit. nie
inpetum áque Jcindendum , curfumque f
vii reprimendum firmos compofuit. augt-
Diodorus: Fs manibus fumnmá cura uni-
co anno abfolutis pontem , quá parte fluvius
utroque fluminis latere murum duxit ffadiis
trecentis fexaginta , pari manium urbis la-
titudine. (Regius juxta, flumen. ex utroque
Pontis lateve duas aedificavit , que ez a[pe-
Gum laté urbis praeberent , € effent tan-
quam civitatis propugnacula , Euphrate
| per mediam urbem , meridiem verfus fluen-
te. Altera Repia ad orientem , ad occiden-
tem altera [pectat, utraque ingenti opere tri-
plici: ambitu murorum conffrucia, dtr
deinde interior eff circuitus , cujus in crudis
adbuc lateribus varia animantia queque fuo
columnas ad | colore , ad' nature frmilitudinem expreffa
utr. Flujus longitudo fladiorum eff qua.
| draginta, latitudo. laterum tyecentorum, al
los , quo ab omni 4qu undique circumflu- | titudo , ut Ctefias fcribit, paffuum quin-
entis vi tute c[Tent.. Pontem; is triginta pe- | quagmta. J'urrium altitudo ad paffus [e-
dum latitudine erat , ex cedrins oypr efsi-
ni[que conjunxit , opus nulli arte poft
| ptuaginta elevatur. Efl e tertius intimus
lerius | circuitus , qui arcem continet , triginta ffa-
diorum
€x 2000000 operis,paffum
o itaque 20000co ho-
ineimpedi-
dcs
orum qu; à Semiramide facfa funt. db.
"—CTmMMeBBB
Aga RI PSETRH UN
$6 IMUESELDAUNOA SLE AL B AELARRE I
Pons Babylonius à Semiramide conftructus,
| . vel, utalii, àNitocri. |
ama
| | DESCRIPTIO
Pontem hunc ( fecundum Diodorum) 2 ftadiorum longitudine , '& 30 pedum latitudine ; G H , fic confttu-
xit Semiramé&. — :
ne&terentur , uncis ferreis diftrinxit, & plumbo compages illiquato explevit. Columnis vero antequam
5i z : 3 : E Vt D P ' ^ E W " 2 2» * : ! DA E ie A estocri : 2 - : À
. Non fübjecerat arcus ; fed columnas mira in profundum arte jaCtas; extruxit; lapides ut firmius interfecon- |
— . latera fluvium exciperent angulos (qui rotundum & paulatim ufque ad columnz latitudinem refrz--
: — matum haberent aquarum decurfum) preftruxit F C. .
Columnz erant duodenum pedum interflitio DE.——
He pregrandibus trabibus obte&tz erant , & iis fuperimpofiti afferes tranfverfi A.
*
titudoque fuperat fecundemuri opus. Ine- bigpatuo «née. flatue erant. IN3ni ac Se-
rant diver[orum animalium figure in tur- | miramidis , prefectorumque «7 Jovis
. ribus G muris; colore quoque, ac formá'ua- infuper , quem Belum Babylonii vocant.
turali. Erat infuper omnis generis animans | Intrant ez: acies [Iru£le , Yarieque vena-
tium venatio , quorum magnitudo quatuor | tiones ad a[picientium voluptatem. In loco
diorum ambitu. Hujus edifici altitudo la- | dia ex cotlo latere comple&lebatur , loco a-
Vide it
urbis to-
cubitos excedebat. In bis Semiramis con- | Babylone bumiliori. lacum quadratum paraphis
*offpiciebatur ex equo pardalim jaculata , jux- | effodit , cujus fingula latera ex latere cocto,
taque eam vir [Ninus jaculo leonem feriens. | a[phaltoque «dificavit ; [ladia erant ducen-
Erexerat e portas tres , fuperque eas va- | ta , profunditas pedum triginta quinque, ad
ria ex ere pofita ornamenta. .Fleec regia | quam flumine fuperindu£to ab regia foffa
excellentior ea , que ex altera fita erat flu- | utrimque aditum fecit. Ex utraque vero
yt parte ; fuit, tum magnitudme , tum or- parte , eX co&lo latere fornicibus confiru-
natu ; illins enim muri ambitus triginta [la- | lis afpbalium fuperinduxit , ad quatuor
P pm ctibi-
aci locum
B G D.
GNSRPEACC
nane o
ees upto
Vmeqaetm
voto
CREUISUOAIS DO E UHNEMESEE TUM rt I m Ét pe uu o
TuRRIS BABEL L12.Il. $7
concertanas; referente Ja
vrodoio e&Diuodoro.Ctefta. exirac- 7m
Po TuemenÁS Qepuukdemn.
cubitorum fpiffitudmem . yant autem | im. priorem. curfum veflitut.. Statuit au-
muri foffee latitudme laterum viginti , al. tem ab. utraque foffe parte. portas. e-
titudine fupra. fornices pedum. | duodecim. | neas , que ufque ad. Perlarum regnum
Septem. diebus opere perfetlo , flumen fetere.
ep T RR
i
——À——— ÁHÁáá: "E Um oC
entm
yuYv-—€-. 6
"UTAe 91 t.
,Emü . .Sic itaque dicit Diodorus lib. xr. | qarmm infuper vec
"olo: d
5$8- ^ A*E-H-AN. A-SeEA-4 KR CHER I
Cip. VI. | UE SLT 0
zc WE T VL
-. De Hortis Penfilibus , 4 Semiramide in Babylonico campo exjiru-
* P * ? . . jj ^
; Gir , qui & inter miracula mundi uumerati fuére,.
peei-. "WI Anta fait in Semiramide animi | lium curam dedit ; hic ad animum Se.
mapu fortitudo, tantus ambitiofi pe- | miramidis.quem norat, rerum inaudita.
ing &oris ardor, ut requiefcere non | rum, &infolentium amore tumidum,
| fe accommodans, perfuafiffe videtur,
ut ad dele&ationem propriam hortos
E
E
poffe videretur , donec gloriara Nini
mariti fui , incredibilium geftorum | ut ad dele 1
memoria , fi non fuperaret , faltem | omni Rorum , plantarum , arborum-
quaret. Fuerat ea primüm auctor de- ! que genere confertos fupra palatii fai
ditionis Bacirie urbis, & confequen- tecta conderet. Qualis autem. hujuf-
ter totius Dachriaurum. regni , dequo | modi ftru&ura. efset hifce verbis de-
vide Diodorum lib. Y. cap. 3. cujus ani- | fcribit Diodorus. Fiwjus Horti, inquit,
mum , fupra omnem muliebris condi- |/uula Mar tribus quatuor. extendun-
tionis fexum admiratus Ninus , eam in | twr. Z4ditus veluti in monte eyat , edificiis
. uxorem duxit. Sub hoc primas i mundi | znmunfaupra alterum extructis y utineocon. -
; Imperatore Nino Semiramis mpera- f pectus. long? latéque pateret; tefludines in
trix , fub fcemineo fexu mafculum , | /olo pofite erant , que totius Horti pondus
PT artiumque animum induens ea gef- f'uflinerent , inde alice fuper alias excrefcen-
fit, quz non folüm foemineam condi- | te femper magnitudine, edificate ; nam f-
tionem fuperaret , fed & tamardua, pertores , in quibus Horti murorum fuper-
tam fublimia vere odd o Ea x, d'7riga |ficies continebatur , - altitudine go cubito.
operata fuit , üt, fi fcriptorum veridi- | m eminebant ; earum latitudo pedum erat
ca relationi fides habenda eft d poft fe I2. mur pars magna impenfa extr ucla, /pif-
omnium gentilium mulierum , for- |Jrtudme erant pedum 23. folum boc pato
J tiumque : heroinarum am am xeu ds | conflabat : erant pofita lapidee trabes lon-
parafangis reliquiffe videatur. Sed cüm qitudime pedum 16 (7 6 latitudine ; fuper
jam in przcedentibus de Turri octo- | bas pro pavimento Jtratee arundines a[bbalto
- zonia , & civitate Babyloniz ab ipfa ere- | tompatke , defuper cocti lateres duplici or-
. €taa&um fit, jam reftat, ut& Hortos dme 4o f ucl ; terti r teule plumbee, 5
ejus penfiles pari paffü defcribamus. —— |"'equa bumiditas. ad teftudines manaret ; a.
eptacula , quibus bumor
xh cap. 4. Erat &y' penfilis ortus juxta ar- | efflueret. In boc pavimento conge[la bumus
cem , non. à Semiramide , fed 4 quodam , p* ofunda , ut magnarum arborum radici-
RegeSyro pofImodum in eratiam ejus fa. | bus: fatis ffet, -Hortum efficiebat ; in eo
— eus. V erüm quicquid hic Diodorus Ícri- | procere omnis generis arbores a[pectum ju-
bat, perperam dictum fuiffe, omnes. cundum reddebant ; lumen quoque adeó te-
fere veteres fcriptores afferunt, cüm |/?udines invicem prebebant , ut in eis rt-
OC unicum opus Semiramidis fuiffe, |.t/4 diverforía baberentur ; preterea aqua
credendum fit; cüm Rex ille Syrus, | ductus occultà fabricatus rigabat Fortum,
cujufcunqe e tandem nominis fuerit, in | Hucufque Diodorus, Verüm càüm hzc
aula Reginz praecipuus , quem utiilla | defcriptio obfcuriorfit , quàm ut ex ca
infigni favore mi uebatur ita quo- | Vera fabrice forma concipi poffit, ejus
'que condendorum demos penfi- | hic fcenographiam oculis lectoris, iux.
der giri un tà
Dedi Baliniorir, Denm ue
|lemmepie Muctaris,
es Hin
sU
tag ce TE ira er
perd
Ei-rn
Maece a smenamseemeaiumatum.
- il vai d MM SUN € v2 QUT QUNM VU (au! uv
Dr AU ACIE I LT TT —BÉEIx
: Wine QEELSSCILIUSESNDNZLSGUE WICUMDTRAQRRUT TT 7
ELE — Donascevm SITES ERE EY: [dM
Hp ; Tov my Nt Dont TIU B0 DE j
"sd
———
———— — :
-"Ahan Kirchen. ir, Cry! debi: nra.
— MÀ — as pu v"
vnl
m NP PPP RENE.
3b CS
c enr ton omma ÉD id
|
1
|
Reus durs cx utr Tomis.
rape recemfat; o ard
4d 7o 0. Aat- eno
y pi, de cc rA
Jer tamderm murus,et
ath] ius .
Puüe"HLS ATCÓTL
eme
ime
ri Jeaperabat- . fermi vematto ic erat variorum phe
gaculens , et Puy zu
Cuba ex cquo Zaraór
| erts. fas» omifat La. rlaetn Pietorus fab friteta
zu
d
$i
«Arcas defcriptio
ra C. mtus 30.5 tana comp lexus
eramutnm , ug mozgvatudine ; à
; : MSN vai perfecontifemmas Aemaramzs extruxit.
Ago ad 4 dius bo fidorum eto Orgytarum , abs et frega : :
erat, in coris prana age preer quar quad st crudus adrue laerthus omms .
"D. eprutelat.
tm ad Qcculonstern ra, preutDiserus D.
ecear ex ee ie cerit ret Tim n
au luindue med frucuram apo
dum [ongituciree TuirATILS conspyt-
Cul itas excede bat: - Er mier hee dé adoro Rod
VL ia arsi det rr"
iai catio ar lp i
" 4 2e 2H
60 A THANASII
DROERCTHERI
gom
- Cap. VI. tà exa&um verborum à Diodoro. de.| pafsus: dantunum ftadium ; erit itaque
quid
. * 7 s E IN * ; E
'p ic intelliga-
Jurerum Quid igitar per jugerum hic intelug
variis occafionibus inventa funt , ita
nari non poteft. Hieronymus ;Matbe-
-—. aticus , 200 pedibus contineri fcribit ;
-— Quintilianus 100. pedibus in longitudi--
nem, dimidium 1n latitudinem refert.
Varolib. 1. Tugerum , inquit, 9f, quod
ea traditorum tenorem , exbibendam
cenfui.
Expofrtio fimgularum partium.
"Totius Horti. ftructura quadra -in
circuitu 46 jugerum longitudinem ha-
bebat , ita ut fingula latera in qua-
tuor jugerum fpacium extenderentus.
tur,expendamus. Uti menfurz rerum
quoque difficile eft, iis certam & de-
terminatam menfuram attribuere , ob
menfaürarum , quibus diverfx nationes
utuntur, varietatem. Sacra fcriptura
dicit, jugera, media parsagri, quam
ar boum uno die arare potelL uti He--
bos lectio habet : -rrw 2s nya 'sn33.
In médio jugero par boum dgri ; cui Plinius
(übfcribit. V erüm cum dies non horas
zquales femper duodecim ; fed pro di-
verfa ratione folftitiorum climatum-
que , horarum quantitatem fortiantur ;
hinc quoque dubium exacte determi-
quadratos duos acus babet ; actus quadra-
tus , qui «7 latus x20 pedes & longus toti-
- dem... Diodorus. fane. hoc loco. nequa-
quam ipfam quadratam horti füperfi-
- -ciem, fed longitudinem tantüm unius |
jugeri fumpfifse , vel inde patet, quod
ambitum horti in quadro pofiti, per
quatuor jugerum, in quz fingula làtera |
fc extendebant ; longitudinem intelle-.
xerit, quantum autem unum jugerum
Babylonicum pedibus fecundum unius
lateris longitudinem confliterit ,. HZie-
Tonymus Matbematicus ducentis pedibus |
definit ; cum itaque unum latus Horti
quatuor jugerum. longitudine -confti-
terit, & 200 pedibus unum jugerum,
fuerit haud dubie unum latus 8oo pe-.
dum , qui in paffus reducti dabunt 160 |
latus unum Horti 8oo pedum, id eft,
160 pafsuum , qui unum ftadium , &
infuper 35 paffus conficiunt; hic veró
numerus pedum fi quadretur , dabit
fexcenta quadraginta millia pedum
quadratorum , aream totius horti.
Intra hunc ambitum erant quatuor
ares 400 pedum longitudinis A B P X.
PXLM.LMNO,&NODI. Pii
ma elevabatur à terra 12 cubitos , five
36 palmos- circiter; fecunda P X LM
alta 20 cubitos , five 6o palmos; ter-
tia L MN O 37 cubitos five 3 palmos ;
quarta proxima Eupbrati , 5o cubitos
eratalta , id eft, 180 palmos; atque in. .
hacarea , omnis generis plantz , flo-
res. atborefque in quincuncem difpo-
fitx cernebantur, & amoeniffimz pe-
ridromides topiario opere, ad umbram
| capeffendam inftru&zx. "Non deerant
hic fontium falientium | jucundiffimi
profpe&tus; aquz veró per machinas
hydraulicas ex Euphratein altum, tum
infontium ufum, tum ad Hortum ir-
rigandum deducebantur. Atque tota
hzc ftiu&ura fuftinebatur fornicibus
latericiis fibi lato interftitio, ar&iffi- Pwentt
mis ftri&tiffimifque vinculis fecundum
arearum proportionem fibi cohzren-
tibus -quorum quilibet arcus, five for-
nix 12 habebat pedes diametri N O,
fornices veró unus ab altero diftabant
22, pedes , uti videre eftin O P. In fa-
Sect. T].
» w^ coa Rs mas"
Stru&lu-
ra arcubus
(5 areis
perioris Horti parte obftupefcenda illa.
fabrica fupponebatur , quz perintex-
tas fibi fornices ita adornabatur , ut
cum effet in varia aularum receptacu-
la diftin&a , fingula tamen lumen u-
berrimum. tum per portarum arcus,
tum per feneflras , fingula reciperent;
.& hoc pro rata altitudinis proportione
eadem fpe&tabantur in reliquis area-
rum , five planorum, primi ; fecundi,
& tertii fubítru&ionibus. Ne vero pla-
na hzc cum tempore ex aeris injuriis
damnum reciperent , illa magnis in-
ftrata fuere lapidibus , longitudinis 16
pedum,
E REENE Caef Tat.
[
É
i
x: CHIOTS Uep emo UE Teen
ESSE ME totem atr TIR S:
EI eei sek cs
9761901009. 9. 26. 20/9/6
Cp vitu. NEM NEM
Mme, P vpn PR
D QSVIN VEA !
AZ
EU DORACHUPCOSNORESEEO TENE NOI CAE NON
LER rrr
(— Ddiriptio Hortorum Semiramidis , qui penfles dif fnt. 0
In uno latere civitatis erant horti fufpenfi , fere conjun&ti fluvio
Eupbrati , qui inter feptem miracula Mundi numerabantur. .
Situs eorumeerat figure quadratz , quadringentorum pedum ,per|
quemlibet angulum ; quibus correfponderent fecundus & ter-
tius. AB, AC.
Intus erant quatuor Atria velArez, 400 pedum longitudinis; &
roo latitudinis, ita ut una fupra aliam emineret. F. E
rima élevabatur àterra 12 cubitos cum dimidio E.
Secunda, viginti cubitos, F. P PRESS
ertía , tripinta feptem cubitos cum dimidio. G.
Quarta proxima Eupbrari , quinquagin
*
Tapes wf
dos hortos, H, :
Tota heec ftrü&ura fuflinebatur fornicibus latericiis » fibi cohz-
rentibus lato interítitio fecundum proportionem arearum ,
quorum quilibet habebat 12 pedes diametri, N O.
Superiora harum
| Tertio , omnesillz aruni
ta cubitos. Tllic extrahe- |
batur aqua ab Eupj;ate cerrisquibuídam machinis ad irrigan-.
Et hoc quidem tam pro firmatione intermedia , quam pro com
iodice Jodi Pim quarundam ibi exftru&arum.
ibernarum primo erant inftrata magnis lapidis
bus, longitudinis 16 pedum, & 4 latitudinis ut in prima area
videre eft E. s:
opertum magnis arundinibus, ut in
Diflabat taque unus abaltero fornix pedes22. O.P.
Secundo, totum illud erat co
fecunda area obfervatur. F. — E
sille arundineserant obte&tz magnis laminis plum«
'beis, quz: defenderent fornices ab humiditate terr. .G.
Quarto tandem , erat fuper omnia hzc optima terra » exculta
exquifitis floribus & plantis. H. T E
Gradus à Diodoro non referuntur , fed ex Archite&ur regulis
à nobisita funt concinnati, & literis IK L M. defignat::
Feneftrz litera R. notat; tot erant aperture , per quas in fingulas
areas vifere dabatur.
H 3
| 168. ALFCHENOREA SEMI
Cap.NYSpedum , & quatuor latitudinis ; que
primo arundinibus , deinde magnis la-
minis plumbeis integebantur ; ne hu-
miditate terra damnum paterentur, &
plana, & fübítru&iones ; qux deinde
per canales oblongos , & plumbeos ad
extra evolveretur..—— -
zowum In füperiori vero plano , dictà jam
delicie ar-
berumque
in ;fertio in tetra
fupremo
domns
' 1eclo.
Strabo-
nismira
defcriptio.
arte cooperto ; optima , & feraciffima
aggerebatur, tantz altitudinis ;
fine impedimento: diftendere offent.
ut & arbores radices fuas commode &
KIRCHERI
mus. Has auctorum veterum le&iones, Sect. TT.
cum fingulari adhibito ftudio paulo
exactiüs ponderáffem inveni multa ve-.
ritati non confentanea neque concipi
offe totius ftru&urz fymmetriam, ni-
fi alio modo difponeretur moles tanta
camerarum , arcuum, peridromidum,
aularum , hortorum, fontiumque va-
rietate, ad omnes opticarum proje&io-
num leges expreffa oculis exponeretur
curiofi le&oris , quod in hac prafenti
!fchemate przxftitimus in quo Pos
Strabo hujufmodi Hortos « efcribit | proje&tionem opticam, eadem fere hic
hoc pa&o : Cim viderent artifices , arbo-
ves , quas fupra ultimum. planum plantare
volebant , fufficientem terram habere non
poffe , omnes fubfiruélionum columnas y.
i "EG Wh 5 EPQ ep dE
quos ipfe talos Yocat y intils data operáva-
€ , terreftrique glebá repl
e, ut arborum [upra plantatarum
columnis ad quadrati prifma-
tis formam 'conftrulis , fefe paulatim infi.
nuate , firmam confiftentiam con[equeren-.
tur. Addit Diodorus ad irrigandum.
per occultos canales derivatam fuiffe,
quod quidem artificium aliud effe non
pene nifiillud , quo per antlias rotz
pu od
altitudinem elevarent, & hinc per fg-
p in varios ufüs eandem diftri-
uerent. Vide figuram.
Porró primum planum infimum ita
conftitutum erat, ut per fcalas afcenfus
daretur ad fecundum , & hinc aliz fca--
I; ad tertium,& tandem ad füpremum,
tametfi veró harum fcalarum nulla a-
ud Diodorum mentio fiat, hàc tamen.
induftrià fcalas conftitutas , vel ipfius
architectonicz regulz nobis , fieri de-
buiffe di&ant. Feneftra literà R. no-
tatz , toterant aperturz , per quasad.
fingulas areas profpcétus concedere-
tur. Atque hzc eft fiios illa Hor-
torum penfilium ftru&ura ; quam non
EXIEuO ftudio ex Diodori defcriptione,
in hac prafenti delineatione , oculis
curiofi lectoris exponendam rati fu-
eneficio , aquam in turris appofitie
fpe&tantur, quz in przcedenti fche-
que ico ÉMM
Non deftitit hic in Semiramide ma-
gne mentis ambitiofa gloria; ox al
praxer alias urbes, quas ad nobiliora
Afi flumina , veluti emporia quadám
|ad mercaturam exercendam condidit.
Praterea ex Armeni montibus , inquit.
] Diodorus , lapidem exícindi juffit , lon-
gitudine 150 pedum, latitudine veró
fpiffitudineque 24. hunc magnà cur-
navique impofitum , (Babylonem detu-
lit, inque platea infigniori erexit. Res
mirabilis fpe&antibus , quem à for-
ma obelifcum vocant ; inter feptem
miracula mundi annumeratur , fuitque
hic primus in orbe obelifcus, qui &
poftmodum | Zgyptiorum Regibus ,
Chufi filiis , erigendorum obelifcorum
originem dedit, de quibus vide Obdi-
fium amphilium , & T omum1N Oedipi,
& in fequentibus. Longitudo hujus
lapidis ex uno faxo in obelifcum effor-
allegato conftat, 15o pedum,
tudinis , qui in palmos refoluti dant
altitudinem 225 palmorum , latitadi-
nem 36 palmorum ; quz quidem vafta
moles multis parafangis fuperat omnes
obelifcos , quiunquam in ZZeypto, &
poftea f omam tranflati , ere&tique fue-
runt, Certe obelifcus "T hebanus,quem
hodie ante ecclefiam Sancti Toannis
Lateranenfis ere&um | videmus , o-
mnium
fuum multitudine ad flumen delatum,
a
mati , fuit, uti ex D/odoro paulo anté 5,
24 lati- maximut.
Obeli (cua. :
emira- —.:
mide in
Babylone
ertéluso- — 0
mnium qui
Men
i funt
o mio cR ar. ng ox LAE e DN TENES NU
FORE E nexis : DES ^ st
E " z WES pi y T UU
2
d M AURIONMUNNE out MS
E.
Lear
^ iig RS T e
PeupUbire 1)
"&bww Habet Lateranenfis obelifcus 148 pal-
Cpaba X 137B 4 BEL DracTE L5.
Cap. V1, mnium eorum , qui judicio Pli , in | auditamunius faxi molem erexerint,le-Secf. 11.
- "ig ypto inventi funt, maximus fuit, | &ori Staticz non imperito expenden-
quem.& Canbyfes , cüm omnia ZZ- | dum relinquo; ut proinde vel ex hifce
Aoptiorum monumenta igne , ferroque | recitatis architectonicz artis fpecimi-
confumpfiffet , hunc folum molis re- | nibus , à Babylonis artificibus , exhibi-
Conpa- Verentià motus, intactum reliquit. Sed | tis , luculenter pateat , eos omnium ar-
E ' jam unum cum altero comparemus. tium. ad fabricandum neceffariarum,
videlicet Staticz , Hydraulic , Opti-
cx, Metallariz, Sculptoriz, & Plafti.
cze perfe&tam , fine quibus nihil dicto-
rum monumentorum confici poterat,
notitiam habuiffe , adeoque cum 7Z-
con Late-
bs o. Ios j;à bafi ufque ad ultimum pyrami-
^ diiapicem; Semiramaus vero 225 pal-
0s; qux ab invicem fuübducta relin-
quunt 77 palmis longiorem Lateranen-
fi; habet prxterea Lateranenfis obe- | EE
nórum, | perum exhibitione , concertaffe vide-
lifcus unum latus bafis 14 palmor
Semiramzus veró 36. quae dempt:
invicem , dabit latus bafis 22 palr
E. vs -
menfam molem effe debuifse , quis
Quoyoio On Videt ? BOUE vero, aut qua ra-
mid "ratione , quibus machinis per terram
idi loco montis, exquo excifus fuerat
que uibus 3d. Euphratis flumen , ad plurima niil- |
nani aria deductus fuerit, quis novit ? & ta- | Y
Le PR VERE AS E Rio eis ER
meti Diodorus curribus duétum fuiffe
dicat; ego certe experientià in trans-
latione obelifci Pamphili ex Hippo- |
dromo Caracalle in forum Agonale de- |
vecti do&tus , id curribus minime feri |
- potuifse crediderim, fed magnà ingen-
tium fcytalarum agilium moli fuppo-
.fitarum agitatione ad flumen promo-
tam exiftimem ; navibus deindein a-
bylonem pe flumen tran(latum fuiffe 1
ait , ubi fides iterüm vacillare vi
qua.enim navis tanta: moli füftinendz,
uantumvis ventricofa , fufficiens fuif-
L Dicoitaque, neque fluminis pro-
funditatem , neque navis capacitàtem
tantz moli portandx proportionatam
dari potuiffe. Accedunt fcopuli fturi- |
nis latentes, & fundi inzequalitas , qui- | xotis "brabe,neceffe eft defunctam ef.
busingens navis pondus prevalens vel
fubfediffet, vel nimio *pondere rüpta
fuiffet: verifimile itaque eft , craticula- |
ta ingentium arborum contabulatio- | duobus; quod & trac
| dorus rerum antiquarum lib. 3. 1n calce ca-
D , quas crates vocant , Tore ZEgy-
ptis folito in Babylonem devectum fui-
fe. Quibus demüm machinis tam 1n-
| ptior Hm. amplif
pti cum Babylonis de mirabilium o-
antur; vide, quz de hifce & fimilibus
DENERUUMU REA EE
&ae
REC UerRUMICa 2d y
edil : De
Forno Ocdipi
fimé egimus. ——
Reliqua vero gefta Semiramidi p
ubi tradit , eandem magnam Libyx
Atbiopieque partem , in fuam ditio-
nem redegiffe , ac bellum /nde illatum
MONT Au "vef £ü 4 effif SITE m Ve. ii
ie.
planaffe , & valles impleviffe, Sabell. —
ciis ex Ctefia refert. Quod & breviter.
tangit. Tufinus loco citato , ubi plura de
mirabili Reginz hujus virtute , ac pru-
dentià paucis perftringit ; age illud
imprimis , quod ftatim ac orbata ma- -
rito eft ; illaumpubere adhuc immatu-
roqu iolem bel-.
gor DH
li faftinendam cenfüit donec , tandem
rebus praeclare peítis , fe oftendit ta-
lem quz etiam viros virtute anteiret,
& cui propterea nemo patere detre-
arcto T
Anno itaque mundi 2090 , poflre-
mo dictz Semiramidis anno definente,
nimirum füb finem anni 42 vite Sar u-
fe Semiramidem Af[yriorum Reginam,fi
quidem ipfa (tefte Eufebio in Chronicis)
regnavit poft virum fuum annis qua-
draginta duobus ; quod & tradunt Dio-
pitis quinti; & ex T roro Pomptjo Tyflinus
circa initiá lib. x. fab anno mundi 2049.
quo
: ro. Semirs-
P à Á 1 2e 7 wqmidis gefta
fequitur "Diodor In lib. citato ? cdp. 4.& j DEUBUA
Cap. VI.
Mors Se-
miramidis
infamis.
C. VII.
64
quo Chronologi dicunt, eandem re-
gnare coepiffe , eodem nimirum anno;
quo nata eft Sara, à quoad hunc an-
num in chronologifomo noflro invenies
przdictos duos & quadraginta annos.
Hzc Regina qux de catero , propter
rerum geftarum gloriam celeberrima,
virtute plufquàm virili, dotata, infeli-
cem tamen, ac foedum, indecorumque
exitum habuiffe fcribit Tuflinus , fupra
citato loco , dicens , eam à Nino mino- |
re, proprio ejus filio fuifse trucidatam,
quod licet vetula (erat enim duos & fe-
xaginta annos nata , ut tradit ex Cte/ra
Diodorus loco citato) infanà ardens libi-
dine, inceftuofum ejus concubitum ex-
petiviffet. Et hoc , tanquam magis rc-
ceptum , referunt etiam B. Auguftinus
de civit. DEI, lib.x8. fub fem capitis 2, & | &;
| | tato Tuffinus , de hoc eodem Nu mi-
nore dicens: Ninias elaborato à parenti-
dicat, quod Thus imperio contentus, belli [Ludia depofuit,
Genebrardus lib. x. fue Chronologia , ali
que auctort |
relatus de obitu ejus agens
dp
es. "Tametfi Diodorus faprà.
ACUIIÉTONIN ORO LONDRES I
Oraculi vefponfum , ut creditum eft , trans- Sect. 1L. 1
lata. Sic Diodorus ; qui his poftea qux-
dam fabulofa fübjungit , quibus etiam
prioribus fidem abrogáffe videtur.
Anno poftea proximo circiter in- a |
choante , przdictz Repinz fücceffit liis Ni —
Zlameis , qui & Nunias , five Ninus mi-
nor , majoris Nini ac Semiramidis filius,
tertius Zffyriorum Rex ut Ícriptum re-
uerunt Eufebius in Chronicis. & hifto-
rici proxime allegati, 7u/'inus & 2Dio-
dorus; quorum poltremus //b. YII. cap. 6.
hujus Regis vitam, morefque , & gu-
bernandi rationem; longe diverfam ab
ea, quam hactenus majores fui tenue-
rant , initam, breviter defcribit , addit-
que eundem à pofteris quoque fuis uf-
que ad Sardanapalun foifse zemulatam;
& idem fere paucis perftringit loco ci-
ipfa dete£lis , quas ei Ninus per eunucbum cg veluti [exum. cum matre mutafJet , va
paraverat
Ammonis refponfum; remi[[4, cum omni
bus, filio, ut regi. parerent, prefectis man- |
- da[fet , &vefligio evanuit , ad deos , juxta | Sc. ill
, infidiis , omnique injuriá juxta. V à à Yiris Yifus in feminarum catu confe,
nuit. Poflert quoque ejus exempla fecuti ,
re[pon[a gentibus per internuncios dabant.
E
"xU rS
M.
LI
-
WAV
De. fluperdis fabricarum miraculis , que fratres Nembrod,
Mifraim cgu/que
Agypto ,
pec , ex eadem familia Chus in
4d Babyloniorum mitationem,
emulationemque exbibebant.
Xiftentibus poft divifionem lin-
bes Chus , ejufque filiis, Mif-
ram , Nembrod, eorumque nepo-
tibus fimul in 8abylonia, Nembrod cüm
potens viribus , five per fortem , five
per tyrannidem , imperio Babylonico
potitus effet , fratres ejus, & filii admi-
rati animi magnitudinem ; & in extru-
enda immenfz molis 7 wi , peritiam,
Nini quoque in Regnis conquirendis
gloriam , civitatifque , quam in 4f;-
ria tundaverat , incomparabilem valli
tatem, facceffu quoque temporis, fu-
perbz quoque , & prodigiofo pené
magnificentiz monumenta in fBabylo-
nia à Semiramide uxore Nuni erecta, am-
bitionis ceftro perculft , ut & ipfi ma-
gnitudine portentofarum fabricarum,
nomen fibi immortale compararent; -
ftatim , poftquam in "Eeyptum forte
ipfis collatam Coloniam perveniffent,
ea mox attentarunt ; quibus (Babylonios
cognatos fi non aquarent , faltem iis
non cederent; unde ante omnia, exem-
plo
IgE GR JA USD A.B;EJL LIBIL |
C VIL. plo Semiramidis , quam cum Maufo-
. leum, five pyramidem inufitatz ma-
gnitudinis , fupra defcriptam ad zter-
nam mariti fui memoriam in abylo-
nia extruxiffe , obelifcum quoque, quo
major in orbe à pofteris vifus non eft,
in precipua &abylonie platea, cumn-
credibili omnium fpeétantium admira-
tione erexiffe cognoffent. Hifce ma-
bDURIS D PRUS moliminibus , quz przefentes ad-
kljs — hucviderant, vel aliorum relatione in-
eit) tellexerant; impulfi , &ipfi pyramidi-
bus, & obelifcis totam 4Zeyptum re-
pleverunt , praterea fimulacris , fanis,
labyrinthis, fabricifque fide humana
faperioribus, ea praeftiterunt,, quae nul-
launquam humana potentia adzequare
valuit. Verüm quenam illa fuerint,
quamvis in LIII omo Oedipi quam am-
pliffimé defcripferimus , hictamen eo-
rum nonnullaiterató paucis exponen-
,CrC 7 daduxi. Quod antequam fat, cur fola
lis tam, ex tribus filiis Cham , Sem & . Japhetb,
$795 Chami progenies, tametfi à DEO male-
e Pn dictionibus fübje&a , tam ftupenda ta-
mn «eà. men fucceffu temporis opera: perege-
[mis pit? Saphetbi vero frpem DEO devo-
Japhethi. tam, nil horum praeítitiffe reperiamus?
Pari pa&o cur ante diluvium , nemi-
am nemexPatriarchis , aliquod fingulare
monumentam poft fe reliquiffe legi-
mus, nifi Caimwnà DEO pariter male-
di&um ; quem tamen omnium pri-
ZEgyptii
Simig Ba-
bylonio-
mum , valtiffimam urbem , civitatem
inquam gigantum quam facer textus
65
Enochiam vocat , zedificaffe , ex Ceneft Sect. M.
notum eft. Cujus rei caufa uti ab oc-
cultis DEI judiciis dependet, ita ne- -
fasforet , eam humani intelle&tus an-
guítiis comprehendere 5. hoc folüm
dicere poffumus , Semum & Taphe-
thin , uii à DEO ele&i erant , ita
| quoque omnibus aliis Ípretis, in hoc
unicum continuó pii parentis follici--
tatione incubuiffe, ut per filios nepo-
tefque novis femper , novifque fundatis
coloniis, orbem terrz , mer cg
unà cum divini cultus propagatione
| complerent : Chamaa vero familia,
—
à fanéta ftirpe divifa, & idololatrix
| dedita, nil non intendebat, quàm ut
per inauditas invifafque fabricarum in-
fanas ftructuras , operumque magnitu-
dinem divinos fibi apud pofteros, ho--
|mores compararent, & proinde tem-
porali hac felicitatis gloria cum eterna
morte commutarent. Verüm cám hac
omnia quim ampliime tradita fntin
noftro Oedipo ZExyptiaco , le&orem ad
eum remittimus. Reftat folàm, ut hic
nonnulla mirabilium operum exhibi-
tione , fabricarum portento adduca-
mus;ex quibus le&or colliget, omnium
quz mundum pofterum in admiratio-
nem traxerunt geftorum granditatem
à fola Chami progenie, cui tum Babylo-
| nica terra , tum ZEg»ptus in fortem ac-
ciderat, peractam fuiffe. Sed jam ad
rhombum. De Pyramidibus incipia-
Ius. 25
SECTIO
"* terpe,
66 AC XLAINNASSLIIOESRERGSOSHEGXI
Cap. I. | | - SeCHII.
S EXGOTAEO EE
De prodigiofis fabricis ./zypzi , quas
. Chufia progenies ad imitationem cognatorum JCem-
—— rod , NCimi &c Semiramidis in regnis Dabylonie & 4f[y-
rie Ítupente mundo 1n ZZ gypto erexerunt.
: PO ZEE Aqu se !
yA»wuamui in tertio tomo OEdipi de hifce fyntagmate
$XSede Mechanica /&gyptiorum quam uberrime differueri-
mus z boc tamen locó valde opportune. ex tis uon nibil repetendum cen-
fui. Sed ad rem,
(cA DHCEEPL T
| —. "Pyramides € obelifci in X. gypto eretl;.
Magnifi- ,& Uanta- fuerit. pyramidum in | midum maximam; inter Jéptem pr eclariffz.
fiGuis C)» Regibus erectarum | ma opera numeratam. Flec verus Libyam
pisse »'magnificentia , Íplendor , & |/peclant , longe 4 Memphi f4diis 120,
| 4 Nilo antem 45, que (7 artificio , «7 o-
peris magnitudme mirabilem fluporem in-
tuentibus preberent.. Earum maxima qua-.
| tuor eft laterum , quorum quodlibet ab infe.
riori parte. iade continet , altitudo
amplius , quam fex jugera tollit s latitudo
quali debet , dedu£la paulatim ufque ad ver.
ticem altitudine, contimet cubitos x $65. Ex -
dapide duro , difficiliquead tra&landum, fed palmo-
eternum perman[uro flru&tura omnis con. !n-
[/fat.. Nam fermé mille annis , ut ajunt qui-— —
dam, ut alii tradunt, amplius tribus millibus
granditas , ex hoc inter cxtera colligi-
tur , quod unanimi fcriptorum confen-
fu, vel tunc etiam , quanido &omano-
zum faftus omnia mundi loca concul-
cabat, inter orbis miracula fuerunt
connümeratz. Ettametfi vàriis /£)-
pti locis infolentes hujusm
ismodi turrium
moles confpiciebantur fundate : Meim-
...phitice tamen inter cateras potiffi-
| mum admirationis argumentum ac ve-
Herodo- luti mundi miraculum fuerunt. Hero-
dotus, qui, tefte Plinio citra annum 390
ab urbe condita vixit, hzc cumprimis |
teffatus in Euterpe , erum , inquit, in
pyramide bac annos 310. abfümptos , cujus
Jingulee frontes faxis dolatis , decentifsime-
- que coagmentatis, quorum nullum minus 30
x pedum : fuit autem exflru&la bec pyramis
. n fpeciem graduum , quas quidam [calas,
Diodorus. qy, la;
Pyramis Qs Flerodoto polterior , & ipfe oculatus
omnium m 7 cocum E D un
maxima carundem RR hoc pacto illas
defcribitur. defcribit, Q Yus denique (Rex Chem-
mis (Herodoto Cheobus) Memphis an-
nos regnavit 5o, edificayitaue trium pyra-
v».
n arulas vocant. Diodorus 400 an- |
e quadringentis ad nos ufque ea moles inte-
gra permanfit.. Ferunt eos lapides ex Ara-
bia longo admodum itinere advetlos. "gg
Ig geri-
bus confii-
ribus autem fabricata et , nondum eo tem-paus ev.
pore inventis machinis. Opus certe mirabile,
prefertim in terra undique arenofa , ubi
nulla neque ag geris , neque cefi lapidis funt
Vefligia , ut non ab bommibus , fed 4 Dus.
tanta moles [Hruéla videatur. Conantur /..
gyptii mira quedam de bis fabulart ex fale
&la fuit,
Gr unitro cos factos effe aggeres ; pofteaque *
Nili incremento liquefattos , ab[que bogi.
num labore penitus defeciffe. Verum id pro
cul
€
As
HHALULLALUAULULM LEA MONA
E UT
ill
1
I
Y
Du
QULA
un
1
QUON
(i
1
Tm
Qu
Minn
NUI
NU
l
1
ii
Put
68
Cap. cul abes À vero j nam € multitudine bo-
Tempus Tüinum dgetr eft conflru£tus , c multitu-
HE dine. deletus eff. (Nam 360000 hominum,
dde ut ajunt ad id opus deputata funt; quod 10
apya. fermé annis abfolverunt.. Deinde defcri-
"mis.
. bitfecundam Pyramidem à Rege Cha-
" breo erectam ftru&urà priori fimilem,
magnitudine imparem , utpote latis la-
teribus fingulis ftadium tantum com-
prehendentibus : pecuniam omnem in
opus prioris impenfam , in olera tan-
tum & herbas , mille & fexcentorum
talentorum famptus exceffiffe dican-
3 pra- tur. "lertiam Pyramidem Myaerimus
"^ — Rexerexit, fed morte praventus opus
abfolvere non potuit , adeoque magis
archite&orum fümmum ingenium,
quàm otiofam pecunie oftenfionem
Regum admirari liceat. Meminit & ha-
TE TES Dee ^ ; AS I* ^N ES Y
sj, rum molium Strabo Diodoro fere Syn-
15. . chronuslib XVII. Quadraginta, inquit ,
fladiis ab urbe(Memphi )montanum quod.
dam eft [upercilium , in quo flant. pyrami-
des multe. Earum tres memorabiles [unt ;
due inter feptem orbis miracula adnume-
rantur ; fmgule altitudine fladii , figurá.
quadrata , altitudinem habentes paulo ma-
jorem quolibet latere «7* mole fe paululum
excedentes. Et paulo poft. "Ulterius in
- montis altitudme majori tertia e , multo
| rimis duabus minor , majori tamen impen-
o fa flrüdla , nam ab ipfis fere fundamentis
—. "ufque poft medium conflat nigro ex lapide,
ex quo mortaria faciunt , ab extremis /E.-
thiopiz montibus delato , qui cim «7 du-
rus fit, «z operatu difficilis , reddit opus
fumptuofius. Rhodopis meretricis , five
Dorichz Sepultura. Plinius deinde fin-
gula exactius trutinans , haec inter alia
profert lib. xxxv: c. 12. Dicantur obiter
t7 pyramides in eadem /Egypto , Regum
Plinius.
pecunie otiofa «€ fulta offentatio, quippe
cim faciendi eas caufa. à plerifque traditur,
nt pecuriam f'ucce[foribus , auteemulis in-
Jidiantibus pyaberent , aut ne plebs ffet o-
tiofa. Multa circa! boc vanitas illorum bo-
minum fuit , vefHeiaque complurium In-
choatarum extant. "na e$t in Atfinoite
ATHANASII KIRCHERI
| Nomo , duo in Memphite non procul Se&L1t1.
Labyrinth , dequo «ipfo dicemus. To:
tidem ubi fuit Moeridis lacus, boc eff foffa
grandis. Sed /Egyptus iter mira «7 me-
morandanarrat barum cacumina extrema,
que emimere dicuntur. A elique tres quecor-
bem terrarum fama implevere, fané con[pi-
cue undique adnavigantibus fitee [unt in
parte Africae , monte [axo fTerilique , in-
tcr Memphin oppidum , «7 quod appellari
diximus Delta , 4 Nilo minus quatuor
millia pafuum , a Memphi fex vico ap-
pofito , quem Bufirin vocant, à quo [unt a[-
fueti. fcandere illas. Et pauló poft : $e2
'pyramis amplifsima ex. ztrabicis Lapidici-
nis conflat, 360000 bominum annis 20 eam
conftruxifJe produntur. Etinfra: amplif-
Morum paribus intervallis per oélirentos 0»
'Hoginta tres pedes fingulrum laterum , aL
titudo à cacumine pedes 15. Viaec. Plmius.
Et tametfi citati au&ores quoad fi-
tum conveniant, vix tamen eft, qui
cum altero in menfüra concordet,
'menfurarum diverfis nationibus ufita-
| tarum rationem.
-Hifte Neoterici accefferunt py-
ramidum menfores ; quos inter Petrus
Bellonius meritó primum locum ob-
tinet , qui data opera ad pyramides
menfurandas in. ZÉeyptum concefht,,
fic autem dicit. Pyramides vero /Egypti
ade) à veteribus celebrate edito loco [unty:
que procul 4o millium pa[fuum apparere
quod fa&um crediderim ob diverfam:
fima o£lo jugera obtinet. [oli oi angh- -
Petrus
Bellonius
incipiunt... Hos /Egyptii Pharaones ma
| dentur prop? infpicientibus ; quam ab dH
&oribus defcripte fmt : nam videntur effe
montes immen[ze magnitudmis , «nde R.o-
dorem &z: magnificentiam. Poft? autem
Junt: in loco Valde deferto feu folitudine ,
quatuor milliaribus 4 Cairo distante ulta
"Nilum tertio lapidis jactu 5 € earum am-
plifsima reliquas etiam praflantia fuperat,
fcriptores a[pelu mi-
quam omnes antiqui
Yabi-
manorum fabrice , «g* antiqua opera ni-.
bil accedunt. ad barum pyramidum fplen-.
PguRssoBu BEL.IZAURIL. |
Cap. L. rabilem. effe. fcripferunt. - ExftrruGla. eft | fmguleque eandem prorfus altitudinem ob- Se&.nit.
Magni. gradibus foris prominentibus , atque 324
tinent, adeo ut [hru&lure totius altitudo ba-
nulo pya- paffus in fmgula latera babet ; à bafi u/que fis fuppofite latitudimi equalis omnino Yi-
feri à Bel ad cacumen continet 2,50 gradus , quorum deatur. Pre omnibus tamen maxime
* fmguli altitudinem babent quinque. folea- | & exa&tiffhime illas obfervafle reperio -
feriptee. : | , s -
Tum calcei , novem pollicum longitudinis, | Principem Radzivilium in peregrina- Radisi-
69
lius.
adeoque Yaflee eft latitudinis bec moles , ut
tionis fuz hiftoria fol. 161. Verba ejus
peritifsimus atque validifsimus. [agittarius quantumvis longiora , adducenda ta-
in ejus fasligio existens , atque fagittam im
atrem emittens , tam Yalide eam ejaculari
p/os gradus femper cadat, Fafligium. ejus
in planitiem defmit à paffus in diametro pa-
tentem , in qua yo bomines. conftstere que-
2rlique unt. lie etiam due Pyramides [unt un-
pyramides. pyeyfzo paenitudins ; fed longà minores pri-
Marcus g , A s;
Grimanss antiftitis Aquileienfis, & poftea Car-
Cardina- 4. : -
i. dinalis
ma, «z barum trium minima y tertia fui
parte major eff à , quee apud testaceum
qmontem efl Roms. | Prater bas tres pluri-
m& alie minores binc inde per arenofum il
lud folum [parfze funt , plufquam centum,
quarum ne unica adeo vitiata [pe&tatur , uti
(Romana. Haec Bellonius. Qus fere con-
ruunt relationi facte Marci Grumani
: hic enim uti antiquitatum
perftudiofus , ita ipfemet , dum in xL.
e»pto, negotiorum causa "emetoruma-
geret, eam menfus eft, eamque con-
Ícendit , & ad interiora penetravit. Pj-
ramidis , inquit , bujus commen[us juftts
|
men duxi , ut figillatim omnia eluce-
Ícant. Summo mane, inquit, wt ante diem. —
non. pofsit , ut extra molis bafm , fed ini- bora ex bofpitio egrefst ad civitatem vete-
yem venimus, que d nova , quart millaris
parte, inter bortos femper eundo , diftat ;
duabus veró boris poft exortum folis traje-
&o Nilo , quinta milliaris parte peracta,
recla ad pyramides pervenimus , de quibus
quoniam ab autdoribus multa. produntur s
ego quee ipfemet coram Yidi , breviter anno-
tabo. Conflat omnium teftimonio. Mem-
phim citatem facris « propbanis literis
celebratam , olim bic fuiffe , nunc. prater
exieuas quafdam verfus meridiem vumas,
ejus nulla apparent. vefeigia, feriles arena
buc integre confpiciuntur , quarum due
funt majores , &7 tertia 4 Rhodope mere
trice con[tru£la ; e$t inprimis elegans , vix
tamen 6o aut 7o cubitorum babet altitudi-
nem, Fle tres pyramides funt plané integra;
c inter miracula mundi commemorantur.
Due majores [Hupenda «7 incredibili funt.
magnitudine ; 300 babere cubitos dicitur.
—affnum. intervallis ,| quorum magnitudo UOCE DO VIOEPCSCHEHLOS VUCHMT
| Intrinfecus babet artificiofos «7 peramplos.
trium palmorum antiquorum anodulos. ali-
*
yiyo , && preduro lapide conflat y ejuque
quantulum excefsiffe putatur. Singula qua-
drate bafis latera pa[fus yo circiter com-
plctuntur ; univerfaque pyramis ex redi-
yaecincliones in fatis convenientem longitu-
dinem extenduntur, itaque toto opere a-
ptantur ac difponuntur, ut ad f ummum ver-
ticem u[que , etfi quam maxim? difficilem,
incommodumque preftent afcen[um ; fm-
gule enim tripalmarem , ac [emus circiter
altitudinem babent, nec tantum utique pro-
minentis planitiei nacle erunt , ut Jcan-
dentium ve[ligia iis commode tutoque inniti
po[sint. 4 bafi autem ufque ad verticem
100 circiter ac xo pracincliones habentur,
ENEIINQNQENGOMRUE USIM/R ME UE IOCIS TE mS
gradus, quibus eque ac extrinfecus ad ipfam.
ufque fummitatem af cenditur;babet c7 con-
camerátiones quarum due majores una fupra
alteram erecia, que fepulcbra R ecum Egy--
ptivcontmebant ; in infertori extat etiam bo-
die fopulchrum [atis pun in quo corpus
aliquod fuit repofitum. Porrà à quibuf cgi-
bus quanto [umptu, quove modo vel artificio,
c nun à Jadzis im ZÉg yptiaca fervitute
con[Litutis , (quod omnibus fere auctoribus
placet) pyramidum be moles fuerit excita.
te , yel num üdem Vlebraei aeeeres c fof-
fas , quibus Nilus deducitur ( apparent e
nim nonnaturá fed arte fa&la efJe omnia)
| perfecerint ; biftoricis judicandum u—
I 3
20. lA GL EDAIN ACE T LUKE RA OCEUEJR. 1
Cap. l — lllud mirari magnopere convenit , cum mitas , quemadmodum — prioris. facilé Se£tA11.
ditke pyramides in fublimi monte , qui to- poffet. : j
tus à Vivo faxo conflat , [int eretle , quan- | T ertia pyramis ad. latus. fecunde iden |
tum tamen é lapidum genere colligitur ; dp- fus ciitatem , ef Rhodopes illius , cufus defcriptio.
. paret cas non. ex ejufdem rupis lapidibus effe Jam. meminimus y tota. ex lapide dolato , ut
concimnatas , nec facile pervefHeari. pote[?, confcendi non poffit , fabricata, à qua ad
dnde aut qua ratione tanta lapidum conge- | ternum arciis jactum etiam verfus civita--
Yies eà comportari potuerit , quandoquidem tem , eft caput. collo «& bracbirs prominens
etiam Nilus exundans tribus milliaris par- | eju[dem meretricis [optem cubitorum altitu-
Stupenda tibus à fabrica remotus procurrit. Sed nec | dine , babitu mirabili , ex uno Ytvoque faxo
s aliud penetrari potefl, cim quilibet lapis tres exfculptum. Folunt noniulli , quod ex illa Eon
"4. cubitos longus «7. latus , altus veró plus | majori pyramide , quam igref[t [umus, per pes, or
quam: uno fit eo femis , quo labore «9 ay- | cavernam f ubterraneam m rupe excilam pe
tificio in tam altum montem: protrabi , €^ | quam lapidibus obrutam vidimus , anguflus
-n fummitate collocari potuerit. Maxima | 2^ occultus in caput boc patebat aditus atque
- omnium pyramis ex lapidibus ejufmodi fe« | inde oracula edita , Yuleo gentilium exiffi-
elis , Gm quadratis in formam montis cu- | mante per ip[un capitis os illa proferri. Ha-
ft[dam naturalis , fingulari quodam arti- | &enus (Radeivilius , mi quidem adeó
ficto eft. fabricata , «v. licet. quadrangu- | exadi éomnia defcrip it; ut nihil eidem
lari figura , ab ima parte [enfim in cacu- | addi , aut demi pofle videatur.
men confurgat , tamen lapides ifii qua-| — Inter cxteros eaílem pyramides
drati ita inequali ordine. compofiti arte| mirà induftrià & curiofitate anno
mirabili videntur , ut moles tota montis | 1616 luftravit illuftrifmus vir Pe-
«4 natura formati [peciem vepra[entet.. 4 | trus d alle, omnia & fingula exami- etre
Jcenfus. propter lapidum cra[fitiem. gravis | nando ,.& cum auctoribus compa-
ac laboriofus , fecurus tamen eft , «7: licet | rando , exa&é & minutim obferva-
pajJu convenienti ufus fuerim , vix tamen | vit, à quo & oretenus ( erat enim, dum
antra unam «7. dimidiam. boram pyramidis | in. vivis effet , inter paucos amicus fa- -
fummitatem afcendi , ubi planities eff qua- | n& fingularis ) accepi, quz & poftea
drata , [pacium decem cubitorum. in quali- | in. Itinerario fuo , quod hoc anno 16 $4
bet parte comple&lens. — . |primum prodiit ; omnia exactiüs de. -
Suumde — Secunda pyramis paulo priore minor , | cripfit. | py [8
pyram : j E : ; re "
dearipio, 4d geminum [agittee ja&lum ab illa diflat, | .— Arabes pauló in earundem defcri-
Agreffus. interior ad illam. non. patet ,| ptione. differunt. Sed ne quidquam
quem tamen. occultum effe volunt... Exte- intezmififfe videamur earum rerum;
rins ad medium wu[que poteft adillam con-| qug ad pyramides fpectant ; hic eo-
cendi , cum ad eundem modum , ut prior | rum relationes adducam. Ita autem eas
illa, lapides babeat compofitos , nifi quod delcaiplis jolgpo (Ben Altipbafi in libro de
paulo planores «7: minores. [mt. 4 medio | bistoria /eypti , cui confonant ea, qua
vero. lapides ita. complanati furfum a[cen- | Ben Salamas in libro , qui Hortus Mi-
dunt., ut ultra. proeredi. fit tmpo[ftbile , | vabilium Mundi nominatur, tradit.
quod eo maximé, confilio faétum apparet ;|.— Pyramides que funt in /£gyptos Junt Ann
"hde ver) tertia eu[dem - pyramidis pars , maxime E due potiffimum que funt. n tabla
"[que. ad funmitatem lapides babet quafi |fofía , que eft Metrze antique ad occi. t».
i neglectis c mordinate collocatos , ut in | dentalem partem Nili, Dicitur. quod. eas,
parte mferiori , ita ut nifi feries illa. faxo- «dificaverit Schur filius Schahaluak, f
rum plana, q^« ad aliquot. denos cubitos e- | li Schariak ante diluvium , € dicitur
leyatur , impediret , confcendi ejus fum- | quod Hermes I'rifmegiltus ob /apicitiam:
fuam,
qJTurmtrtBBEEL br.
Cap. T, fuam, qui «7 hebraice dicitur Henoch, «7
ef? Adris , fuper eum. pax, ciim fciret fu-
turum diluvium , edificavit eam , «7 repo-
fit in ea omnia (uà bona, «z libros «z
quidquid babebat. pretiofi. Efl autem omnis
pyram. quadrata , «? polite fieure , fi
elevationem perpendicularem [petles , 317
cubitorum , circumdatur. quatuor. fuperf-
ciebus equalibus. laterum , unumquodque
latus 460 cubitorum. Efl autem co artifi.
cto ab ingentofis avchiteélis fTrutla , ut ni-
bil in ea alterationi obnoxium fit, five enim |
venti vehementes trruant y five terre motus
concutiant , nil tamen de ea aufertur un-.
quam. Saxa [igula , ex quibus conflat,
quinque cubitorum longa, alta duorum. Dt.
citur babere portas fupra canales occultos
fubterraneas, finguli canales long 10. cubi- | p
torum , € portas ex lapidibus babent ,-«7
canalis orientalis vefpicit meridiem , € ca-
nalis occidentalis occidentem , per. fingulos
aditus patet in. feptem domos , fingule do-
mus feptem planetarum. nominibus inft-.
gnite funt, intrinfecus ad invicem difpofitee
omnes. In fingulis domibus idolum ex auro, |
quorum unum manum ori applicatam. tenet,
€ librum in fronte. Si quis appropinqua-
Yetit. ei , aperit os fuum , «7 inventa eft m.
ore ejus clavis catena alligata, Porro. py-
yamis orientalis, [cpultus efl in ea Sehurid
(Rex. Pyramis occidentalis, in ea. fepultus
eft frater ejus Hugith. Pyramis Elma- |
Jum in qua fepultus eft Aphrus filius Hu-
vd in una barum
gith. Saboei recitant , ma bá
fepidtus fit. Agathemon , qui eff Seth,
qr inaltera Hermes , & Elmalum , €
Szab filius Hermis. Hzc ex Rabbi Z-
brabam xelatione, de qua uti nihil nobis
neque ex prophanis nec ex facris literis
conftat , ita quoque eam folitis eorun-
dem fabulofis narrationibus adícriben-
^
dam cenfeo. Vide quz de hifce am- | p
plius egimus Z om. x. Üedipr.
———
rc .
Atque ex hifce fufius forfan ; quam Sect.trT.
par erat, demonftratis claré patet miri-
ficum archite&i ingenium , tum in .
ftructura mirifica adornanda , tum in
lapidibus tam vaftis fingulos fuis locis
admovendis. Res enim fine machinis,
fumma induftria & prorfus Archime-
deà conftru&is nequaquam confici po-
terat. At quibus tra&oriis machinis
ufum effe putabimus, in lapidibus ex
"rabie montibus tanta intercapedine
diffitis, per tam invia & impedita iti-
nera in locum ftatutum. advehendis ?
Quis hodierno tempore architectum
reperiat, cui ad fimile quid attentan-'areie-
| dum animus füfficiat » Eft enim lapidi-7;,/;.
bus » quorum finguli E lon »l dinis 3o creditur ad
edum, tefte Herodoto , ita coagmen-pendzo-
tata, ut fine ulla divifione lapidum in?"
hunc ufque diem Sine iue in
circuitu 3532 pedum , cujus fingula la-
tera tantum fere fpatii occupant, quan-
tum longitudo fori agonalis onze ; ut
proinde fabrica hec omnes fumptuo..-
fas Romanorum fabricas, uti funtther. -
mz , amphitheatra, &c. multis para-
fangis five magnitudinem , five expen-
farum exorbitantiam, five denique ma-
gnificentiam & ingenium fpectes, fü.
Nénmo pos
fierorum
perárit. —*
Hac duga fcribo, 7 itus Livius Bura-—
tinus , architectus infignis ; qui datà ——
operà in /Zeyptun profectus eft , ut o--
mnia antiquitatum monumenta füm-
mà diligentià inquireret , inquifita de-
linearet, & fic pofteritati thefaurum
concrederet, mihi inter multa alia, hu-
jus quoque pyramidis delineationem
tranfmifit , unà cum defertiinquo re-
peritur,& crypta fübterranez;in quam
aditus ad mumias patet , ichnogra..
hia, quam hicunà cum literis ad me.
datis apponendam duxi.
Cap. TT.
72 A*'TGHAAÍN A $ EI
(C SA SPRU 3E ed
KIRCHERI
sDelubruim ex unico lapide conftrutum.
Nter cetera ZZeyptiorum memo-
randa , ab Zimafi Rege conftituta, &
hoc eft, quod Lern quoddam
ex integro & folido faxo trium anno-
rum fpatio , ope duorum millium ho-
minum , ex urbe Elepbantina Sai 20 die-
rum itinere diftante advexerit , de quo
exa&é Herodotus in Euterpe circa fi-
nem. Zd beec,quod non minimé [ed maxime
admiror, boc efL. Attulit edificium ex folido
faxo ab urbe Elephantina , 2n quo afferen-
l Á jh
Eu
l
Ii
i I ili
TET ER
& A CEN wi
&dificia tum lapidum , f /
»afti tate , tum Colofforum Andro-Sphyn-
gumque immanitate longe fuperans , ubi
mter alia tres. coloffi videbantur , quorum
medius 75 pedum, veliqui duo utrimque eum
Ii
i
ubfru&lionumque | flipantes fmguli 20 padum. Sed cim ad ye.
do triennium. confumpferunt duo millia de-
le&lorum virorum , qui omnes erant guber-
natores. Flujus autem domüs extyinfecus
Loff 2x ulnarum longitudo , 14 latitudo ,
8 altitudo. Fic ef? dimen[to exterior do-
míls ex uno lapide 5 interior autem ejus lon-
gitudo eff. x8 ulnarum, feu cubit.. latitu-
do 12 , altitudo y. Domus ver templo
inyebenda erat magnificentifsima , feu. ve-
füibulum Minervz ; quod in Sai exfdruxe-
rat. Amafis opere adimirando , atque cetera
pP
a
P
H
fibulum di£lum monolithum «dificium
pertraxiffent, archite£lum , teft Herodo-
tofafpiraffe ajunt, vel diuturni laboris per-
tefum y vel ut ayunt propter mortep unius e
P guber-
Se T.
Menju-.
"a templi
monoli-
thi.
T-gaemrbs BABEL- -LrIS5.II. 73
Cap. MIL eubernatoribus mole cedente oppre[fi, «7: | nimo concipere poffit. Fuit hzc mo- Se IT.
quafi in defperationem a&lum operis ulterius | les fpatio 20. dierum diffito advecta
promovendi, ibidem veliquiffe. Atque hzec | trium annorum tempore , uti dictum
eft admiranda illa fabrica ex integra | eft. Quantum veró fingulis menfi-
rupe, imó monte excifa , quam quibus | bus, diebus , machinis promota fuerit
machinis fpatio 2o dierum à Sa; diffito | moles , arithmeticis calculandum re-
promovere potuerint , vix eft, qui a- | linquo. 3
q otius. Symmetrie Computus.
iiiscaeg Exterior. eiiis d. Interior. Lo ios:
Longitudo. Latitudo. |. Altitudo. — Longitudo. Latitudo. | Altitudo.
Cubit. 21. |cubit. 14. | cubit. 8. —cubit 18. | cubit. 12. | cubit. 5.
feu ped. 42. | feu ped.28. | feu ped.16. — feu ped.36. | feu ped. 24. | feuped.ro.
— Differentia Interioris &- Exterioris.
Longitudo. Latitudo. "titudo. e Quz differentia
cubit. 3.feu ped. 6. | cub.2.feu ped. 4. | cub.3.feuped.ó. | conftituit craffi-
d tiem murorum. -
Atque ex hifce menfuris facil curiofus Le&or pondus totius eruet. — .
C-AUPOU S Xo0EDES.
Labyrintbi in &gypto prodipofa fabrica. |
Uz de Labyrintho ZEgyptiaco | la diftinàe obíervare non RURUMIR |
(sss vetuftiffimi Au&ores, | ita confuse quoque & indiltin&e po-
0o Herodotus, Diodorus , Strabo, & | fteritati illa COE Certé Da-
poft hos Pliuius ; omnem humanam fi- | dalun. hujus. admiratione fabrice ca- ^
dem füperare videntur. Zierodotus ad. | ptam , inde occafionem cepiffe alium |.
primum ejus intuitum infinita admira- | Labyrinthum in Lew condendi P». —
tione defixum fuiffe de fe teftatur. Dro- | nius afferit ; tametfi centefimam tan«
dorüs omnibus operibus hominum in- | tum partem ejus fuerit imitatus, dum -
duftria unquam bais , fuperius excel- | fefe ex inextricabili fabricz ftru&ura
- Jentiufque fuiffe fcribit. Plinius poten- | etiam fummo quo pollebat ingenio;ex- |
tifimum hümani ingenii opus przdi- | plicare non potuerit. Situs et Laby-payipgg ———
Wnexpli. Cat. Eos magnitudo , difpofitio & | rinthus ad Lacum Maeridis verfus Croco- ftu.
ila L4- a onificentiaà variis varié exponitur, | d/lopolim, tefte Fferodoto & Plinio , quod
yrintbi Cm AS ac id » A dag | DUX
"ami. pequeid mirum cuiquam videri debet, | & fepulchrum Maridis effe volunt. Di-
viditur id primum in duodecim juxta. .
. €Entig, cüm Labyrinthum ingreffi 5 quifque E ETT
in tanta reram fpectandarum | multi- | FIerodotum , &in fedecim juxta Plmitm
domicilia , tot videlicet aulas , feu po-
tudine , id potiffimum , quod maxi- |
mé in admirationem traheret , refe- |tius ampla receptacula, vaftiffimaque
rendum putaverit ; unde dum nova | xdificia , quot olim Zre)ptus univerfa
in Prxfecturas , quas Nomos vocant;
femper & mirabiliora occurrebant lu-
ftranda, facile inde confufis fpe&an- | dividebatur. Erant autem , tefte Stra-«
bone , finguloc aule Nomorum colum-*
tium animis ex innumeris , uti fingu- $
| | ni
RM Á—————— M ÓÓ— M M Mn") —— 'Ó——————————
AUISHOALNOASGEQE PR 6B GYEI
ne majores , quarum fingulze multis & ** Seclio
74
C. TII. ;, nis ambitz, invicem, continuz, viz ve-
»1I0quz ad eas tendunt ex adverfo funt
, muri , qui aulas ordine pofitas cingunt.
» Ante ingreffam veró portam Crypte
» funt multz ac longz , quz inter fe tan-
ta & tam rtririfica tortuofitate vias im-
» plicitas tenent , ut nemo ingredi aulam
» ullam poffit; nec egredi fine duce, in-
» explicabili nimirum illo viarum errore
» deceptus. : i |
Uere Sunthic& ceenacula altifma, por-
rum; porti. ticulque. nonagenis eradibus finguli
"m cx(tru&ti, columnis ex porphyrite la-
pide fulciti, quos inter Deoram fimu-
lachra, Regum ftatuz & fumma mon-
ftrofarum imaginum congeries. Qua-
rundam veró domorum talis eft, ab in-
geniofa architecti inventione fitus &
difpofitio , ut mox atque fores earum.
aperiuntur formidabile tonitru audiri
videatur. Dignum veró prz omnibus
admiratione eft, quod domorum fin-
gularum tabulata feu te&a , uti & cry-
ptarum latitudines ex integris , tefte
Strabone, lapidibus, magnitudinis pror-
fus infolentis extructa fint , nullo pror-
fus necligni, necalterius materiz in-
terventu. Verbo, totam fabricz ex-
tenfionem trià millia domorum com-
: prehendiffe referunt , quz. vel ingen-
tem urbem zquare poterat. Sed au-
diamus fingula exacte. defcribentem
in fua Euterpe Herodotum. V eiba e-
jus funt. xc ;
Sus Regnantibus in ZEeypto duodecim
byrinibi ,, Regibus , placitum eft eis aliquod re-
e. linquere commune omnibus monu-
,mmentum , ex eoque placito fecerunt
» Labyrinthum pauló fupra Meridis fta-
»gnum maxime urbem verfus, quz di-
» Citur Crocodilorum, quam ego afpexi fa-
»ma majorem : Siquis enim ex Graco-
»"&"m narratione muros & operis fpc-
» Clem ratiocinatur , minus concipiet ,
» quàm pro labore & fumptu hujus La-
» byrinthi , tametfi enim Ephefi tem-
» plum memoratu dignum eft , & in Sa-
10 , tàmeh Pyramides erant narratio-
magnis duces Greci zxquiparandz* 11T.
funt. Sed eas quoque Labyrinthus an-*
tecellit. Etenim duodecim , cujus au- *
Iz funt te&o opertz , portis oppofitis
altrinfecus , fex ad Aquilonem conti-*
guz, totidem ad Fo vergentes, *
eodem prorfus muro conclufe. Bifa-*
riaineo funt domicilia , una fübterra- «
nea , altera fuperiora illis impofita , u-*
traque tria millia quinquaginta , quo-^
rum ea quz faperiora funt , ipfi vidi-*
mus, & quz afpeximus , enarramus ; ^
fübterranea veró auditu percepimus :
| nam qui Labyrintho przpofiti Ze.
| ptiorum; nolebant illa ullo pato mon-*
ftrari ,, quod dicerent illic fepulchra*
i effe, tum eorum Regum, qui zdifican-^
di Labyrinthi fuerunt auctores , tum
facrorum crocodilorum; ita de inferio-
ribus docti comperimus , fuperiora ipfi *
afpeximus humanis operibus majora. *
Nam anfractus feu egreffus per te&a, *
& regreffus per aulas , uti erant diver-4
fiffimi , ita infinita me admiratione af- *
ficiebant. Ex aula in conclavia tranfi-
tur , ex conclavibusingubicula , € cu- *
biculis in folaria alia , € conclavibus in **
aulas alias. Horum omnium lacunar, 4
quemadmodum & parietes , lapideum
eft , fculptilibus paffim figuris orna-*
tum , fingulz aula: maxima ex parte
digeftz albo lapide ; columnarum am-
bitu redimitz , angulo quo finitur La- **
byrinthus , adhzret pyramis quadra- *
ginta paffuum , inqua grandia funt in- **
fculpta animalia, ad quam iter füb ter- ^
ra fit. Hac eft defcriptio ab Ferodoto
curiofo rerum omnium infpe&ore &
admiratore obfervata , cujus deícri-
ptionem fecutus, libenter hic totius
fabrica rudem faltem quandam & fu-
perficialem ichnographiam " Oedipo
de fabricis "Emypt. exhibuiffem , fi per
tempus licuiffet , ut le&or ex ungue le.
onem colligere , & de praftantia Inge-
nii talium operum architecti conjice-
re poffet. Sed id hoc loco opportune,
2 d quantum
|
ir UR m
"NS ime: mt Fn n
al ee NA
Toss rona hein ed hi br d
vU dhurmy cea hu
baa in eon
*
*
H
de
PR
LIPT- s
/do. n tem M Es
2E m-o tea iy
jeg m ^
*-
i-re ero ao eam un
mL ah IR Be ero
A ue
- ime ÉAeiin ; émistun Ere"
?
: à ps
TTTENYNS " owed ^ map Its . e " z 4 Two z a x ESL RD e diii 2 "
k ' " . 9 D m " P EAS *s a T: - V -- 8
Lam n E N^ DL " 4 *
* pe
d " Vie sg
(ooh H j
| peces e
| yii ELI) ag e
AMLL LL BÉ ———ÁadfF
Ó— ^ h
EE: T » t
*7
RE
Hl
CENNMNNNENNENENENNNMMMMMuu——-—-—-—-A-A—-—-—-——————————— s
EREVMSR. 0o.
S SEUORIRTSDABEL LIENS 75
Cap.MIE tum ex auctoribus citatis conje&uris | ferior , hic ejus quoque defcriptionem Sec HT
.- .. obfcurisaffequi potuimus, preftandum | ex ipfis FJecatzei oculati teftis apud Dio- |
cenfuimus. Hiíce auctoribus fübfcri- | dorum. verbis apponemus , quamvis e-
— bit Strabo lib. X VT. reram ZEgyptiarum | go putem & Labyrinthum & Simen-
» fequentibus verbis. Ad hxc cft Laby- | dis maufoleum unum fuiffe , Labyrin-
, rinthi fabrica ,, opus haud impar pyra- | tho adjectum. | Em
, midibus & adjacens Regisfepulturae-| ^ Sepudcbra quoque , inquit Diodorus,
5; Jus qui Labyrinthum conítruxit ; doc (Regum prifcorum mirabili opere , Cz que
, Cus autem in primo foffz ingreffu ad | mmm? «eguari à pofferis poffent ; fuiffe a--
» 3o aut 4o ftadia, procedenti occurrit |jut. (Referunt facerdotes 47 fépulcbra re
, planities quadam fub menfali forma gia, quorum u/que ad Ptolemzum La-
-.,pagum habens , & multorum Regum |gum 17 tautum fupererant , im eorum li-
,, regiam , quot prius Przfecturz, quos | £ris fcripta contineri , corumque etiam plu-
;, Nomos vocant , erant. Nam totidem | ria quo tempore ad ea loca acce[simus ,
,aule funt columnis. ambitze invicem | abfumpta erant , Olympiade x80. Non fo-
,Ccontinuatz omes Becordie] dshio| lim veró. ab. /Egyptiis facerdotibus bac
3 pariete tanquam parvo quodam muro | traduntur 3 fed r2 'ci complure s s e TT
,ante fe aulas fitas habent. Viz vero , Hecatzus , qui; Ptolemzi Lagi tempo-
,, quie ad eas tendunt ex adverfo furiti- | 7e; "Thebas profecti , biflorias /Egyptias
; pfius muri, ante regreffus crypta qui- fcripferunt , nobifcum fentiunt , de priori-
,, dem rultz, quz inter fe vias Bexuofas | bus enim (Rerum fepulebris, in quibus tra-
,habent, ut nemo peregrinus ingredi. ditur Jovis pellices conditas fuiffe , reticens
,, aulam ullam poffit, nec egredi fine du- | /Pueula ; folum vegis monumentum , qui Si-
, €&; dignum admiratione , quod unius- | mendius o, tradit fuiffe fl'adiorum de —
, cujufque domus tabulata acetiam cry- | cem , cupus m aditu porta erat Yarto lapide.
- yptarum latitadines ex lapideis tabulis constructa C bujus longitudinem duorum
, integris, & magnitudine infolita ex« jugerum , altitudinem 45 cubitorum fuiffe
J, trü&tz fint; nullo ufquam nec ligni nec | ait. Pof? banc ingredientibus aderat. lapi.
,, alterius materiz intetventu. At fiquis den perifDlium quadratum , cunis figs
» tabulatum. afcenderit is videbit lapi- , / Jatera jugera quatuor untibop itd |
, deum campum. magnum ftratum. la- | /n €o pro columnis animalia. erant fita ex
» pidibus , inde incidet iterum in aulas | uno lapide x6cubitorum ad antiquam for-
.270rdine pofitas & columnis ex folito | mun fabucattiabs co o oe
5 lapide innitentés; parietes quoque 1- | - Textura omnis. fuperior tecti confe&a '" Magnitue
P : : : "eas . 4. doflattd-
;, plos ex lapidibus non minoribus com- | ex lapidibus duorum. paffuum latitudine Bub.
»pofitos. In fine zdificii quod. plus
| variifque fellis coruleis ornata. —.Ex bac
j (tadio OCcupatur ; eft fepultura qua- deinceps alter erat aditus , «7 1n eo porta
,, dam ^j pyramis quadrangula cujus priori Jumnilis y fed f[culptura uberior, In
,, quodlibet latus feré jugerum & altitu- | inereffu flatu tres porte erant ingentes w-
£: par fepulturz , nomen eft Imendas; nius lapidis, Memnonis opus; parum una
vel Simendes , dicunt tot aulas ibi fa- | fedens , cujus pedis shen[ura feptem excede.
3 6445 effe , quot erant Profecturz five | bat cubitos » C&ttr a5 [Egypti flatuas ma.
», Ntemi Ze ypti ad quos caufa confultan- | gnitudine fuperabat $ due preterea ufque t
,, di de rebus magni momenti conveni- , ad genu ; altera a dextris altera a fmi-
, te folebant. Jta S trabo. pi tamen ex ffris , filie, ez matri, minores pofita. Hoc
Hlecatai relatione fabrica haec J/mendis | opus non foli magnitudine confpicuum s
Labyrintho minime , five magnificen- | fed arte mirabili , &. lapidum. natura ex-.—
tiam , five vaftitatem fpectes; elt in- |cellens fuit cum in tanta mole neque fifft-
K 4 que rá
76 ATHANASII KIRCHERI
Cap.TIL. ra. quaepiam , neque macula ineffet. Scri-
ptum erat in eo. í
Rex Regum Ofymandias fum, fi qua-
- fisfuerim, & ubi jaceam , noffe ve-
lit, meorum aliquid operum exu- |
!
| peret.
Effe quoque ce aliud. fignum matris fe -
runt y unico lapide , cubitorum 10 , babens
fuper caput reginas tres , que oflenderent, |
filiam , uxoremque ez matremR egis fuf-
fe. Poft banc portam «7 aliud erat. peri-
| ff ylion. fuperiori nobilius. feulpturis va-
BaQtria- yis ci gueis bellum. erat contra Bactria-
norum
peli | mos y qui abeo defecerant , geftum adver-
song fus bos quadringentis millibus peditum , e-
Zoro- quitum 20 millibus , in quatuor partes di-
firem com- 7 , : : ^r
vifun & Vif exercitu , quorium ommum filios s e-
A EA gum. gefsiffe imperium. Prima mur j pars
obfidionem urbis ( fcilicet. Ba&rianorum)
feulptam continebat ab. ea. parte , qua fi-
vius muros alluit. (Rege deinde. cum boffe
congre[fo leo und cum eo terribiliter pugna-
bat. V ide figuram fol. 43. infertam. Se-
cimdus paries fculptus erat captivis ab[que.
pudendis , manibu[que, à Reese du&lis quee.
nota erat illos fuiffe animo viles , &. cor-
pore imbecilles. "I ertium latus [culpturis.
variis pi£luri[que decoris , Regis facrificia,
triumphofque. devi&lis boslibus continebat.
In medio peri[Llio erat fubdialis ara ex pul-
cherrimo lapide , «7' opere excellens, € ma-
nitudine miranda, [n ultimo autem parte-
te flatue jacebant. due ingentes. ex unico la-
pide cubitorum 27, ad. quas tres ex perifLylio
aditus patebant. Flas prope domus erat co-
lummnis fufpenfa , cujus latus quoque duo ju-
9tra , id eft 480 pedes ampleclebatur , in
ea flatue lante baud parvo numero , vefe-
. Xentes £05 ; quiim judiciis fententias ferrent.
Laos Füabuna parte muri fculpti 30 numero e-
bierogl
pios rant yin medio judicii princeps , cujus à col-
oréfa. lo Jfpenfa Veritas penderet , «7 oculis e[-
Jet. fubclaufis , librorum cumulo circum-
tante. Fle imagines pre fe farcbant judi
ces inteeros effe debere, [Da folam veritatem
ifpicere. Deinde ambulacrum. erat. domi-
bus plenum , in eifque diverfa epularum ge-
i
genera fuavi euflu praeparata. Sculptus de- SeCLIlL.
inde eminentior ceteris Rex varus. colort-
bus aurum argentumque y que ex aureis ar-
: genteifque metallis. annuatim - accipiebat ,
DEO offerens cum m[criptione fumme,
Mine ter decies centena, «7 ducenta mul-
lia millium. ;
| Sequebatur deinde facra Bibliotheca
cum inícriptione,. .
—.. nimi Medicamentum.
Erant. deinceps omnium. J&gypti deorum. omnium
imagines , Regis quoque dona ferentis , quee cim
cuique competerent DEO. Poné (Bibliotbe- magims.
cam. domus fita erat egregia., in qua 20 e[-
fant. Jovis «7 Junonis lectifferma. (Regis
An[uper flatua., ubi «7 (Regis corpus fepul-
| tum jacebat. Hanc. circum[labant. pluri-
(ma habitacula , in. quibus pi&la. cerneban-
tur animantia ZI yptia , omnia facris a-
pta. Circumibat monumentum aureus. cir-
culus cubitis 365, unius cubiti. [pi[situdie,
in. quo defcripti erant. per. [mgulos cubitos
dies anni , «7 afl rorum ortus atque pofi
quidve ea. fecundum. Z£gyptios. afTrologos
-obfervata. fignificarent. Eum circulum fe-
runt , quo tempore. Cambyfes c Períz
JEgyptiis imperabant , ablatum. Floc O-
fimandri monumentum non. folim ceteris
omnibus (umptuofius, fed & artificio excel-
lentius fuit... Hactenus Flecateus apud
JDiodorum. : p
. In hac.infolenti prodigiofi operis zxawe
fabrica, tria maxime admiratione quo
gna occurrunt. Primum eft ftatuarum ^r.
tam multiplicium ex unico lapide con-
ftru&tarumyquarum fingulz 32 pedum
altitudinem habebant. Excedebat has
multis parafangis in fecundi periftylii
aditu ex ttibus media , cujus vel pesfo-
lus feré adzequabat altitudinem earum,
quz loco Nd ferviebant; ut-
ote — ; feu feptem cubitorum
Dnm inis: Cum Se pedis lon-
gitudo fit fübfextupla ad totius altitu-
dinem. corporis, erat dicta flatua, fi
ere&a ftetiffet (fedentis enim habitu
fere-
T MOMS, MTECRNEITWOWTVSO M PVP - oepremo ha
VENCIÓ NEADOP DRIED UD Jon T RTI EA
CUCNUI puis
T" LA
Circulus
atreus.
Cap. TII.
, exquoamplitudo loci :
TF ukRESJIBABRBQELIL nESL
poris perfe&a proportione ,. effor- Seit.
ferebatur) 168 pedum , quam ne ho
dius quidem Solis Coloffus adzquat-
fet. Memorantur & aliz dux proftratz,
quarum fingulz 108 pedum habebant
longitudinem , quiz tametfi priori ma-
gnitudine cederent, prxfítantia tamen
lapidis longé füperabant. Secundo
quadratum. xdificium columnis inni-
xum ; cujus fingula latera longa 480
pedes, columnis 27 ex integro lapide
fulcita, quibus in fuperiori te&o toti-
dem: d immenfe magni-
tudinis ftatuz lignez. 'Tertium erat
aureus circulus qui circumdabat Simen-
dir monumentam, 365 cubitorum qui
totius anni dies, aftrorumque ortus , &
'occafüs ; aftrologorumque electiones,
obfervationefque continebat , erant-
que finguli gradus unius cubiti , id eft,
4 pedum , tam in longitudine quàm la-
mandis ; auri quantitatem in unius or-
bis coeleftis fabrica ,, non minori in-
|genii, quàm divitiarum felicitate de-
monfítratam. Quz fané opera fi pauló
peritius confidero aufim fancte affir-
mare , hofce fummi ingenii homines,
uti nihil humanarum fcientiarum la-
tuit, ita earum ope humanis quoque
operibus majora przeflitiffe, cum vel in
unica fabrica efformanda omnes artes
& Ícientias, Phyficam & Mathemáti-
cam confpiraffe videam. Quis enim
hodierno die fimile quid attentare au-
deat , nifi totius naturz confultus , nifi
totius Arithmeticze, Geometriz, Opti-
cz, Aftronomiz, Mechanicz,Staticz,
Mec!
cxterarumque annexarum artium pe-.
ritia ad miraculum praeditus ? Nemo
itaque miretur totius archite&turz ra-
d
Veterum
incompa-
ralilis pe-
ritieinge- |
nium.
titudine , uti & craffities, diameter ejus | tionem primo ab "Ieyptiis ad. Grecos,
ex mathematico ratiocinio 120 circi-
ter cubitorum, id eft , 480 pedum erat,
uem occupa-
bat, fatis colligi poteft. Praterea fi
aureus fuit, ut Diodorus memorat , &
nofi ex re inaurato, tota circuli moles
365000, id eft tres milliones , fexcen-
ta & quinquaginta millia. librarum
pendebat , pofito cubitum folidum au-
ri, five cubum aureum , qui 4 pedes
tam in latum, quàm in a tam conti-
neat, 10oc0 libras pendere. Qua res
vixanimo concipipoteft. «^e
J..GONSECTARIUM. .
- Hinc collige le&or curiofe , archi-
tectorum fummam Geometriz tum in
fingulis delineandis pingendifque; tum
in fingulis fabrice membris rite difpo-
nendis peritiam & induftriam , fcul-
ptorum: prodigiofas ingenii dotes , in
tam enormibus ftatuis , columniíque
ex unico lapide fervatà humani cor-
[ab hisad Qomanos devolutam , in hunc
diem fuam adhuc tueri exiftimatio-.
nem; cuc HM os
— Nildicamhic de /acu Meridis , qui,
quàm omnia huc ufque enarrata ope-
ta. Habet is in circuitu tria millia &
fexcenta ftadia , ubi profundiffimus
eft 5o paffuum, humana induftria ad
aquas Nili ftagnantes tum recipien-
das, tum iifdem deficientibus ad ter-
ram rigandam excavatus. De ejus mi-
raculo vide citatum: ZTerodotum in En-
terpe fingula exactiffime defcribentem.
Non memoro 4 hbebane civitatis yni-
racula, quz apud Strabonem, Diodorum,
& paulo anté citatum ZJerodotum. vi-
|deantur, qux profecto tanta funt , ut
ipfis auctoribus teftibus.nihil in hu-
manis rebus majus & excellentius feri
poffit. Atque hac funt qux de Archi-
te&tonica ZEeyptiorum. dicenda puta-
vimus.
uode
Lacus
: N ueonRUEL Moeridis
tefte FIerodoto plus admirationis habet, deir.
Cap.1V.
798
ATHANASII KIRCHERI
OSNERUANE- EN
DESCRI?TUTSOSEXACIA
Ü A SIFE vom
| tur C HON O GR AP-HIA
Labyrintbi ZEgyptiati , potentia bumana. [nperiors , quem posteri
Chami eges A gypti mirabili opere ad Lacum Moeridis
extruxerunt.
* HrUlte fané tum in Babylonia,
| / 8 Gracia , tum (ome , alibique
"^prodigiofz fabrice , quz pro-
Erat , ut in hac przfenti Ichnogra-
phia patet, totum opus in quadro ex-
tru&tum , tefte /Jecat«o , atque juxta
inde ab auctoribus inter feptem zmni- Des mundi partes difpofitum, peri-
racula mundi computatz, fuerint , re-
cenfentur , de quibus in prxcedentibus
ylio circundabatur , quod loco co-
lumnarum, uti ZJecatens narrat, fulcie-
actum eft , fed. qux ZEeyptiorum in | bant animalia , & ftatux Deorum ZZ.
vaftis , & admirandis fabricis erigendis
potentiam fuperarint , nullam invenio.
Atque talis fuit fabrica Labyrinthi, |
| Chami |
quem juxta Lacum Marides ,
gyptiorum , ex uno lapide 16 cubito-
ram longitudinis ad antiquam formam
fabricatz , & fi uni cubito tres palmos
demus, fingularum ftatuarum altitudo
progenies poft erectionem pyrami- | 48 palmorum, & ipfum periftylium,
dum, unà cum Simandis potentiffimi
Regis maufoleo , fundavit , cujus mo-
lem cum apud. ZTerodotum , Diodorum,
Flecateum , Strabonem , Plinium , legit-
íem , tantorum operum admiratione
attonito, magnum jamdudum nonnul-
la ichnographica delineatione tam
-3mmenfz fabrice conftru&ionem ex-
. primendi xítuanti animo infedit defi-
derium ; quod uti in Üedipo ; de Z£.
ayptiorum fabricis , fieri non potuit, ita
in hunc locum opportune differendum
cenfui.
Axchite&tus, ut omnium praeceden-
tium fecualorum monumenta multis,
ut ajunt, parafangis excelleret , novà
& inaudità inventione non fabricam,
fed quz vel integram urbem vaftam
exprimeret , condere eft apgreffus ; in
otius ipfam fabricz ad-
quo nefcio an
mirabilem dibbonBonetm, an archite-
€ ingenium humano fuperius obftu-
peícam. Sed ut ea luculentius expo-
nantur curiofo le&ori , fabricam ab
ovo, uti dici folet, exordior.
cum bafi & peridromidibus facile 6o
palmorum ita ut pet Ejilmmodi pe
SecL YT.
ridromia ambulacra fuis balauftris
inftru&a , fpe&ari poffet totius mo-
lis congeries. Latus periftylii , tefte
Strabone , ad 8oo palus ; Plinius ve-
ró ad mille pafsuum fpatium extendit ;
Hecateus vexó. decem ftadiorum to-
tius ambitüm fuifse refert , ita ut ultra
125o paffus , quos ejus ambitui He-
catens tradit , Plinius infuper jungat
2750 pafsus. POE fit nos certa
meníura unum ujufmodi latus juxta
Romanam menfuram , fpatium quod
eft à Ponte San&i Angeli hic qom;
ufque ad S. Petrum & ultra , fi non ex-
ceífiffe , faltem adzquaffe , comper-
mus, quod in quadrum eductum , in-
gentem urbem effeciffe , luculenter
patet ; quin & ipfe (Plinius tria millia
domorum comprehendiffe memorat.
Per di&a hzc periftylia circum.
quaque aditus erant ad labyrinthum,
| quem Strabo in 3o Nomos ; leu Prafe-
&uras, Pliniusin 16 , FTerodotusin 12,
velu-
II.
jdm v ento
epp
Pp er T
— ÁaÓ
Cap. iV.
& Ult fane tum in fabylonia,
: Gracia , tum oma , alibique
"8 ATHANASII KIRCHERI
| | aO APU Ed
DESCAÀdPWISOSEXIACIA
E a 3 SIFE | :
| I C HEN OG R-AP-H I &
Labyrintbi ZEgyptiati , potentia bumana. [uperiorts , quem posteri
. Chami Rege: A gypti mirabili opere ad Lacum Moeridis
Ae extruxerunt, :
Erat, ut in hac pracfenti Ichnogra-
phia patet, totum opus in quadro ex-
prodigiofze fabrice , quae pro- | tructum , tefte Hecat«o , atque juxta
inde ab auctoribus inter feptem mi- Dues mundi partes difpofitum, peri-
racula mundi computatze, fuerint , re- | ftylio circundabatur , quod loco co-
cenfentur , de quibus in przcedentibus | lumnarum, uti Hhecateus narrat, fülcie-
actum eft , (ed qux Zyptiorum in | bant animalia, & ftatuz Deorum Z£-
vatis , & admirandis fabricis erigendis | gyptiorum , ex uno lapide 16 cubito-
potentiam fuperarint ; nullam invenio. | rum longitudinisad antiquam formam
Atque talis fait fabrica Labyrinthi, fabricatz , & fiuni cubito tres palmos
quem juxta Lacum Marides , Cbami ; demus, fingulatum ftatuarum altitudo
progenies poft erectionem pyrami- | 48 palmorum, & ipfam periftylium,
dum, unà cum Simandis potentiffimi | cum bafi & peridromidibus facile óo
Regis maufoleo , fundavit , cujus mo- | palmorum , ita ut per hujufmodi Tus
lem cum apud Herodotum , Diodorum, | ridromia | ambulacra fuis balauftris -
Hiecateum , Strabonem , Plinium , legit- | inftru&a , fpe&tari poffet totius mo-
fem , tantorum operum admiratione |lis congeries. Latus periftylii , tefte
attonito, magnum jamdudum nonnul- Strabone , ad 8oo paflus ; Plmius ve-
Ja ichnographica delineatione tam | ró ad mille pafsuum fpatium extendit ;
.3mmenfz fabrice conítructionem ex- | ecateus vexó decem ftadiorum to-
. primendi aftuanti animo infedit defi- | tius ambitum fuifse refert , ita ut ultra
derium ; quod uti in Oedipo , de ZE- | 1250 paflus , quos ejus ambitui e
qpptiorun fabricis , fieri non potuit, ita | catus tradit , Plmius infuper jungat
in hunc locum opportune differendum | 2750 pafsus. Quicquid fit, nos certa
cenfui. menfura unum hujufmodi latus juxta
Archite&us, ut omnium przceden- | Romanam menfuram , fpatium quod
tiim feculorum. monumenta multis, | eft à Ponte Sancti Angeli hic (ome,
ut ajunt , parafangis excelleret , novà | ufque ad S. Petrum & ultra, fi non ex-
& inaudità inventione non fabricam, | ceífiffe , faltem adzquaffe , comper-
fed quz vel integram urbem vaftam | mus, quod in quadrum eductum, in-
exprimeret , condere eftagreffus; in | gentem urbem effeciffe , luculenter
quo nefcio an potius ipfam fabricz ad- | patet , quin & ipfe Plinius tria millia
mirabilem dibolidneius an archite- | domorum comprehendiffe memorat.
€u ingenium humano fuperius obftu- | — Per di&a hzc periftylia circum.
peícam. Sed ut ea luculentius expo- | quaque aditus erant ad labyrinthum,
nantur curiofo le&ori , fabricam ab quem Strabo in 3o Nomos feu Prafe-
ovo, uti dici folet, exordior. &uras, Pliniusin 16 , Herodotusin I2,
velu-
Sect YI.
[.
IL
the-
pa 78
L— 7
UL
I
7 we
7
T
C NN. N Y 3 i. p uhr. Ue LABYRINTHI op vt dea UR ad n RICOTTA -
CacAQ US — B COFAZI potentum A Prharumque d. toderm Pofferr
»CHAMI,z JE ad. Lacum P Meri x MAPS gu
DOLPIum UM orum fa, ma n 7L Junt LZILS rebus UE
"UL TL Zr fet.
HHESEETESELARI MARS ERRE IRE B ERR RE EET
EH IETEEEEEERETEHEEREÉS
| i. ll -
| p m i
TEUER e GIU UL UE AUGE B LEE MR PULIHRUUU pU 20r RS LUN NN RTI m URulT e —PÀ € Bs "ANE JE xaT |
ALREIUHMTER
Ej
Ed
Ei
ES
ES
mm
St ELLA:
NBI
EHE MURUS
€—
AI
B
D
ji — W z
EHE ELI P LU ERU
LA aA IIIIXXI3
irritas
3svesteraséti Pi
IE
oes í (NA bus 1
ju «n dy Tm "mi n. (j)
mma
DUUM S NORUNT: URARIAUACHLUT UI IT
ETT — BUE — TRAUMA TET AENEA TURBINE.
VITCHITTITINIIE GIUM - d 3b A i a Ln s S e -E TIN r-
EREDESESIUTISNUTENSI YURUNTIES : AB 12
ER Sag t EEE NUILENNMR
Mi ends acia : QUILT
Trinit
Ais
[--
uino pidins
mim Nie
ERAI
VUE URNA US NM "
1
ee
IPRHAHERIERIRMANG,
Ud XN
iP
tM f
MUN: FSTITITIUTI il
AE ji
UE LATTE
Mti HTTP UL
HUNE UTER UT E
RU RT —
ED ——
E-—1
summ
E
I
dii)
WIS
iN
E
E-——1
RR
1]
t
imm
ENERO B GULHLCHI
VEU
filis n
TT
EUST
Em
l us
SS sent j XENOPH S RTT
E traten fM — E Ao aM. NM Dub P gu
E
t vac UT S BINE S LA 418 RUN MAS
Momus E Ee: Tm 23
Lis ITE, c4 EX
1 ODDS
] tuns
Dia
n
ET
hum JEDER
E
pun
AERE
[1
E
E
iis
m
YIIRNR
EEDRERIUTIQIT P WNFNI mes Mu EB — I EHE REEF M PU s
VOTI UU TH E HH PER LRUTEUTT ] xz
ili
j MIERTTCTET PL TERR
: m
ERU
"
Ü
li:
ilit
m i
FERT
Drm
LLESREEERIDERSISHERUTER
deli
[o
VS
1A
pe
S
TRA
"
A
Tit
DEI cuore TOR —— ——
zn
Ez
MELDEN ETTHATEAS
BENT? CHOENMD WEIL
Z-co b ie ue * Sessa i
E Lo; Me exe
SS CORRER HORREA FE ETTHER HL LU
SUUM UU EU REN
Unum
ALIS IIT utig
T
HER HLEHE LEER HIS
(f «f o», e
^.
9,
df 8E E E3 EU opis eed
TIT ln $ li A 22 E i : tuf ES re 1
4d XC "imm ORERTTTTIÉ $ .— ammEESSEIÉ E L4.
umm illl 10 (i) 7 us UM Nur DET E Lf
ESI !
z Jj)
, p» " um Vr lj
i
2 lj
SAL ERPIPINNI ATTI [zi EE 3 Lati ala
Imm] LS
Eu kRES ABEL SGCLEROYEL 79
| | Cpav.veluti aulas quafdam non fine mhyfte- | Registalis, & talis; qui Nomo domi- Sec Tit.
rio divifum ferunt. INos ZZerodotum Íe- '
cuti, eum in 12 partes, juxta princi-
pales ZEgypti Nomos, feu Pracfecturas
dividendum cenfuimus , eo ordine , ut
fingule partes magnitudine quidem z-
Td juxta myfteria quz in INomis
ingulis Zepti numinibus infignitis;
magnis, & occultis ceremoniis perage-
bantur , ob arcanam Domorum habi-
taculorumque extructionem effent di-
verfiffima : cam immenfa hujus La-
byrinthi ftractura aliud non exprime-
ret, quàm templum Deorum immor-
talium, quo & Reges, & fe, & ingentes
thefauros fuos unà fecum condi vel-
lent: effetque hzc fabrica Uo epito-
me quadam , & compen ium iftius
templi, quod univerfam Z£eptum, nü-
minum ZZpyptiorin culta confertam
effe credebant , quemadmodum in
1.'T'omo Oedipi de Nomis Z4 eyptiorum
fuss deduximus, & hic in expofita ich-
nographia vides. Per periftylia igitur
quorum I. eft Nomus Ofiris nomi-
ne infignitus. IL. Saiticus. III. Cy-
nopolitanus IV. Crocodilopolita-
nus. V. Bubafticus. V I. 'Thebaicus.
| VII. Heliopolitanus. VIII. Hermon-
: ticus. IX. Memphiticus. X. Atribiti-
| cus. XI.Canopicus. XII Heracleo-
politanus. Et in hunc finem fuerunt à
Regibus extructa ,ut unaquaque pra-
cipuos Jgypti 32 INomos exprimeret
aos & Herodotus aulas vocat , unicui-
ge urbi , aut INomo proprias, in qui-
bus fefe facerdotes; ad de rebus, ad
deorum cultum ; tum iniis per appro-
priatas cerimonias peragendum per-
tinentibus , tum ad ZEsyptum per nu-
minam tutelarium attractum mag
cum, confervandam, conferebant.
Et primó quidem notet le&or, No-
mos Eusdlo: " uni ex pracipuis diis,
1 maeno cultu venerabantur , 'con-
j ecratos fuiffe; in centro VCIO aulz no-
! mic? , tam eorundem (imulacra , tum
nabatur , e&ypo, monumento opulen-
tiffimo,veluti in cimeliarchio quodam,
una cum corpotibus balfamo conditis,
repofita faite , ad quod per adeó tor-
tuofas femitas adeointricata differen- .
tium domorum habitacula per tot oc-
cultos meandrorum aditus dabatur, ut
| qui thefauris infidiarentur , ex tot tan-
tüfque viarum anfractibus , innumera-
bilium portarum aularumque difcri-
minibus , nec non ex tortuofis pe-
netralium ambagibus , fefe , tefte £e
rodoto extricare minime valerent. Dum
ftis in aulas peramplas, ex his in fa-
na, ex fanis in colymbethras , ex
his in hortos , ex his denique in no-
vos ingentium aularum receffus , ab-
euntes , dum remeare fine duce ten-
tarent , tantó utique majoribus fefe er-
roribus involutos reperirent , quantó
lus proceffiffent; neque putet quis ,
ujufmodi Nomorum ftructuram exi.
bus de periftylio diximus , fed fingula
Nomorüm lateraunam tertiam millia-
ris partem occupafle , uti ex P/nio &
Hlecat«o colligimus , ac proinde. haud
palatii cujufdam perampli , fed haud
exigui cujufdam oppidi partem expres-
ferint. Unde cum tota ftructura prz-
| ter centralem Labyrinthum 12 hujus-
modi oppida continuerit , lector colli
get , qualis debuerit effe tota hzc coa-
cervatorum NNomorum congeties ?
Et quemadmodum per multiplices via-
rum ambages ex INomo in Nomum,;
fine impedimento aditus dabatur, ita
quoque per periftylia nifi per quatuor
portas, neque exitus, neque aditus con-
cedebatur , ut proinde exteri fine duce
| viarum gnaro ingreffi, perpetuó vaga-
! bundi errorum finem nunquam repe-
| firent ; qui veró ad medii, feu centralis
|! Labyrinthi penetralia, in quo ceu cen-
tro quodam monumenta duodecim
MÀ MÀ Á— M M M
^ t M
rr t i
the-
| Regum artificiofe extru&a unà cum
enim ex camera in cameras , ex Xy--
in omnes 12 INomos ; aditus patet, | guum loci fpatium , uti in przcedenti.
ES e(- 9 3200 MUI RA ERR OS REESE EPECTPRNARNUEM Lr
w- 10 m PU RC
£l
H
;
jo .— AZXPALAZN Ad RO PROS OHGP E
CapAV . thefanris fuis condebantur ; certó, tan- | impulfos auri ad thefauros detegendos SeCLIH-
-».
eT NN
xum rig FERONT T VETEDE., Te E "P
Lait DUE SERES Cfi s BE SOS MMC - DE A Pvt
"Tuo WWLUtier S n Wo T4 y FTT y 245. Rd ma x
« ^
toad eum intricatior dabatur aditus,
quantó majores thefauri in eo conti-
nebantur. Ne vero illi five ab exteris,
five ab indigenis auri fame inftigatis
invenirentur , certe neceffaria illi fuit
tam inextricabilis ad illos via , ut nimi-
rum introeuntes fine duce abfque ulla
fpe exitus , in mortem citius , quàmin
thefauros inciderent. Quoniam vero
neque forma , neque figura hujus la-
byrinthi ab auctoribus defcribitur
nos fingulorum difpofitionem , non
qualis revera fuerit , fed qualis effe po-
.. tuerit , aut debuerit , ad inauditam fa-
bricx monítruofitatem oftendendam,
eo, quem vides fchematifmo , omnia
excitaret, quibus przvifis fepulchra;uti
cimeliarchia inextricabilibus viarum,
tortuofifque receffiIbus ad ca aditum
per multipliceslabyrinthos ita obítru-
xerunt , ut nemo ex inaudita arte con-
ítructis itinerum anfractibus fe expedi-
'reunquam poflet. Atque ideó tefte £Ze-
rodoto , ftructura Labyrinthi fubterra-
nea fuit , intra quam nullus Solis radius
incidere poffet , folis accenfis facibus
viarum ducibus penetranda : fic enim
refert : Bifaria in eo funt domicilia , una
fubterranea , altera. fuperiora illis impofita,
utraque tria millia qumquagmta domorum,
quorum ea , que fuperiora funt , vidimus,
fubterranea veró auditu accepimus. INam
tamen ex Plinii , Herodoti , Hecatei , | qui Labyrintbo prapofiti "E eyptii , nole-
Strabonis relatione , &: mente eorum | bant illa ullo modo monilrare , quod dice-
omnium , qui a deus rebus fcri-
perunt extracta hic ext ibenda cenfui-
mus. Verüm quia video , lectorem in
multis hzfitaturum , & tam barbarz
magnificentic intentum fcopum five fi-
nem noffe defideraturum. Certé,quan-
tum ex auctoribus colligere licuit; il-
lorum finis fuit, quemadmodum pau-
]ó ante innuimus, ut efset fepultura R.e-
gum , veluti in magnificentiffimo , &
compendiofo totius /Zgypti templo,
diis confecrato fub eorum tutela , ut-
que ad definitum metempfychofeos
fatum , incorrupti , illibatique confer-
varentur ; de qua Metempfychofi qui-
dem , five revolutione. animarum ,
quod eft pum ZEsn)yptiorum dog-
ma, àquibus & Pythagoras illud hau-
fit , fusé egimus in III. 7 omo Ocdipi ;
Syntagmate de Mumiis : & in feparato o-
pere, cujus titulus : Sphynx myflagoga ;
- five Diatribe de Mumiis bieroglyphicatis.
Quia mos erat /Egyptiis Regibus,
auri, argenti, & cimeliorum thefauros,
& quicquid tandem pretiofum habe-
ant, diis confecratos unà fecum intra
tumbas deponere ; quia veró vereban-
tur, ne temporis fucceffuythefaurorum
abíconditorum notitia homines fame
ais Hif debit
rent , illic fepulcbra effe , tum corum (Re-
|egum , qui Labyrintbi edificandi fuerunt
auctores , tum. facrorum. crocodilorum .
Nemo igitur putet , fubterraneum il-
lum. Labyrinthum.habitatum fuiffe
fed facerdotibus- fubinde , ad. deos fa-
crificiis , variifque ceremoniis in fefto-
rum ds , veluti in adytis fa-
cris propitiandos , eum adire confue-
viffe , ut pauló ante diximus. Ut veró
iltiufmodi ftru&ura zternüm duraret,
in illo nihil ex ligno;calce;terreftrium-
que portionum cumulis , fed immen-
fa valtiffimorum lapidum, marmorum-
die congerie , proportionatà tamen -
ymmetrià , non obítante viarum mul-
tiplici tortuofitate , conftru&um fuif-
fe; norant enim omnia przter duriífi-
ma marmora temporis fucceffu , cor-
ruptioni patere , uti in Obelifco (Pam-
philio de proprietate faxi , quo obe-
liícos exttuebant, diximus. Habes hic,
le&or , fübterranei Labyrinthi ichno.
graphiam paucis pro dignitate rei ex-
pofitam. Nihil porro reftat ; nifi ut
nonnihil de fuprapofita Labyrinth fa-
bricadicamus. — —
pM ux
Cap.IV.
JSUURRTISCB
Superior Labyrinthus.
A TUILCODIDSCODE 8I
lacro in medio Nomi pofito , ei videli- Sect1il.
cet deaftro , cui INomus confecratus
De hoc Labyrintho fic dicit Herodo- | €t; qui quidem omnes labyrinthzà
tus. Jta deinferiori dotli comperimus, fu-
periora. ipft a[peximus bumanis. operibus
májra. Nam anfractus feu egre[fus per
tecla , «7 egreffus per aulas , uti eant dr-
verfifsimi , ita quoque infmita me admira-
tione afficiebant : ex aula in conclavta tran-
fitur , ex: conclavibus in. cubicula, é cubi-
culis in folaria alia , € conclayibus 1n aulas
alias, &c .
Hanc defcriptionem omninó fimi-
lem fuiffe, utpote fupra cujus funda--
menta conítrucebatur , inferiori ichno-
graphiz à nobis adductz , ut videlicet
inferiorem architecturam , quz tene-
bris involuta jacebat , ex fuperiori fu-
D conje&urarent. Erat enim
ita fuperior , uti inferior in 12 INomos
diftributa , utramque enim Z4erodo -
tus tribus millibus domuum confíitit-
fe nartat. Ichnographiam itaque no-
fram ita difpofuimus , ut qua infra
tea effent , fupra in propatulo pate-
rent.
Synopfis rerum in Labyrintbo conten -
tarum.
"Totus Labyrinthus periftylio cir-
cumdabatur fub forma quadrati , &
juxta 4 mundi angulos difüofita , utiin
(chematifmo monftrat latus A B C D,
& EFGH, latusoppofitum; deinde | p
duo latera pariter oppofita , quae quia
optica proje&ione exprimere non li-
cuit , faltem per orthographiam linea-
rem HI, & FG exhibuimus. Cum
enim ichnographic?s Labyrinthum | P
exponere vifum fit, eaque omnem |
| proje&tionem opticam refpuat , uti O-
ptici norunt, totius molis ambitum fal-
tem eo, quo licuit ; modo exhibuimus.
Duodecim Nomorum diftri&us,
quibus Labyrinthus conftabat , inve-
nies fingulos ordine numeris fuis ex-
preffosuna cum genialis higurze fimu-
ructurà conftabant , quos nos non eà
quidem delineatione; quà olim confti-
terunt , fed eo modo , quo effe debe-
bant, aut poterant , exhibuimus , ita
tamen, ut quantum ex auctoribus col-
ligere licuit, myfticà quadam formà
unicuique Numini congruà coníta-
rent; ubinota, notam hanc O vel —
| portas fignificare , ex quibus undique
dabatur ingreffus , egreffufque ad in
numeras alias portas aulafque; ipfz ve-
|rólinez, muros : hxc veró figura (9).
| fignificat fcalas feu cochlides , ex qui-
bus ex inferiori afcendebatur in füpc-
riorem Labyrinthum patulum & luci
expofitum. | |
Medius veró Labyrinthus ; is e-. 4.
rat, in quo corpora Regum balfa-
mo condita unà cum thefauris eorum
depofita erant , praterea facrorum
Crocodilorum monumenta exhibet,
uem nos tanquam inacceffum mo-
i noftro verifimili conjectura exhi-
buimus. 4 »
Periftylia vero A B CD &c. fupe- 5.
riorem Labyrinthum fuftentabant, in
quibus loco columnarum molem ful
cientium numinum ZZeyptiorum Íta-
tux , fingulz cum habitu unicuique
congruo, immodice magnitudinis fpe-
&abantur , fingulas quoque 4, alii 7o
almorum altitudinis fuiffe conten-.
dunt; erantque in toto ambitu 48 , jux-
tà 48 deorum manfiones , quas in coe-
lefti globo conftituebant , ut ex Oedipi
fecundo tomo. de astrologia "Zpyptiorum
MEL. ox un DE
Quaeritur tàndem, in quem finem 6,
tam grande , tam invifüm , tam admi-
rabile opus , cui fimile nyc anterio-
bus , neque pofterioribus feculis , ulla
humana potentia conderepotuit, tot — '
tamque immenfis fumptibus extruxe-
rint? Refpondeo , quod & Plinius fen-
fit, otiofam fuiffe fuperborum primz-
e vorutn-
REFUOTCTTTVTTRTIONIETRORRRRRRROE:
Jdv c oddalioncales d Sd dM RN ii iin s 4 dtp ci ARUM QO lt ha «oa
eub ME. idi. i d suci Gacclas - aset di
CDS INN PTSRPREREED RUNE EUR EINOSNTSREGRNUT
TUPRTCRRUUP RS PRUTUITUNT "T
1
i
1
1
1
E
1
|
Mox rn. ION.
PrUo35,:9 UE ET
xs
E
et
M
3
hs
2
in
3
oce
;
aid
" MANARE T
SO HEN SERES)
s cucrmp o erm PU m
82 ATHANASII
. Cap. IV. vorumque Regum ja&antiam , & bar-
baram , ftultam otiofamque oftenta-
tionem, quà ad zterni nominis confe-
EIRCÓUHTRI
libus exftruendis przfumere poffet , Se 1I.
aut fimilia fe perficere poffe , non di-
cam attentare , fed né cogitare quidem
quendam celebritatem perciti; ne uit- | auderet. Nihil igitur reftat, nif1 ut i-
quam pofterorum fe de operum imi-
pfam labyrinthe fabrice confüitu-
lium magnitudine , ftupendifque mo- | tionem faftus exponamus.
»
CAPUT V.
"De iempore , quo tanta opera coníhruca
MOT HHEE
Cap. V. "Uxcumque de Babylonicis
[ monumentis à Nembrod , Ni-
no & Semiramide extructis pau-
X » s . E
ló ante tradidimus, illa intra annum,
poft diluvium 275 , quo linguarum di--
ufqu 25 AMA 3g
iqu H
Juvium 450 peracta uiffe , ex chrono-
logica noftra tabula luculenter con-
. düat- Conftat quoque ex fupra addu-
&is & probatis , in 7 wris fabrica , to-
tum genus humanum unà tum in a-
bylonis feu. Sennaar regione , tam in vi-
cinis Mefopotamize & Arie regionibus
colle&um fuiffe. Polt confufionem
"NX à ng
veró, quz anno 275 poftdiluvium con-
nem Semiramidis , quze viro fuo Nino,
ejufque Patri Nembrod , five Belo , in
A[[jria juxta civitatem Nünivem pyra-
midem quam fupra defcripfimus , pro-
digiofz altitudinis , unà cum obcli-
íco omnium eorum , que hominum
induftria unquam facta funt , maximo
in Babylone ere&o , conftituerat. Quid
veró per pyramidum ;. obelifcorum-
que myfticas figuras intenderint , fafe
in Obelifco Pamphilio: & Oedipo expofüi-
mus. Vivebattunc temporis in 7£6j-
pto vir magni ingenii ex Chananea ftir-
peprognatus , & admirandus tum na-
turàlium , tum: humanarum divina-
tigit , tum primüm in varias mundi | rumque rerum inveítigator ; quem
partes genus humanum difperfam fu-
ife. Quia veró Camo forte ZEgyptus
obtigerat, cum univerfa familia, filio-
rumque Chus, Mifraum, Phutb,innume-
rabili filiorum progenie affociata in
deftinatam fibi ZErypti regionem con-
ceffit, ubi terram omnium rerum af-
fluentia przditam invenientes , ex a-
quz Niloticz foecunda natura & pro-
prietate , mox in ingentem hominum
multitudinem excrevére , cujus.ope
freti; dum recordarentur mirabilium
operum à Nembrod , Nino, cognatifque
peractorum in Babylone , & ipfi multi-
- tudine hominum armati , ad imitatio-
nem eorum vaftas illas, quas defcri-
pfimus , pyramidesin fepulturam fuo-
rum patrum erexerant , ad imitatio-
Egypti Sud , Arabes Adtis , Greci
na.
teu) rescsyisoy dixere. Hic ad
nominis immortalitatem confequen-
dam afpirans , myfteria divinitatis quz
à Semo vivente adhuc & à Camo , ex
cujus familia erat , audiverat , per no-
| vum & inauditum genus literatura;
quam hieroglyphicam pofteri dixe-
runt , fymbolis ex univerfz natur
gradibus affumptis , di&a divinitatis
& naturz occulta facramerita » faxis
in formam obelifcorum ereátis ster-
num duraturis infculpfit, quz ideo co-
lurnnze Hermetis à polteris. dictz fue-
runt. Nam ut re&e Tamblichus: Pytha-
goras , Plato &z Eudoxus omum fcien-
tiam ex columnis Mercurm didicerunt :
fed quoniam hzc omna in obelifco
quam
50!
Yuzzis BARREL Lngd 83
Cap. V. quam ampliffimé profecuti fuimus , eo
lectorem remittimus. Hoc pacto po-
Íteri exempla Patrüm fuorum fecuti,
nihil aliud meditari videbantur , quam
ut quifque invifis fabricarum monu-
mentis , zternam nominis gloriam a-
pud pofteros confequeretur. Et hzc
idem omnia à Regibus ZZg)pti 400
annis ante ortum 4dofrs gefta fuiffe
in operibus moffris Fhiroglyphias ad
longum demonftravimus. Quod ve-
ró hec omnia procefferint à Regi-
bus ZEepti , Nepotibus Chami , Cus,
Mifraim & Hermete Chananzo , mon-
ftrat fepultura Sumend , ubi memor.
jnauditz viétorix , quam coritra Ba-
&rianorum Regem Zoroaftrem obtinue-.
rat Ninus , totam hiftoriam in. Aulis
ingenti magnificentià exftru&tis mar-
moreis faxis infculpi curavit. Erat in
Babylone quoque ingens Palatium Ni-
"i, intra cujus, muros dicti Nix; cum.
? r2 TE Puy gs * iE vafe a4 ye 23 p
leone, & Semiramidis cum tigride con-
^ is E sa | ^ m E ? "s a 5 Xt o dd . E d 2 e z à LI
pas. Ed A
s A 2 Ful 239
FI or e Hr MEE
X ; E U « -r L
C2 AP
^ E E
F
certantis fimulachra , ceterarumque s,cr 1r;
ab eo geftarum rerum feries infculpta
confpiciebatur, quam & dictus Rex -
Smendius pariter palatio à fe conftru-
&ointulit. Omnesigitur pyramidum;
obelifcorum , labyrinthorum ftru&u-
ras , una cum arcana hieroglyphicz Ii-
terature defcriptione, ante AMofrs or-
tum jam conflitiffe ; citatis paulo anté
libris , varia auctoritatum farraginé
comprobatum reperiet lector. Nihil
igitur primisiftis poft diluvium ufqué
ad Mofen 8o circiter annis , ad magna
&. ardua apgredienda- fuperfuiffe Wii
detur , nifi vera fides, & divinz reli-
gionis cultus , à qua uti flirps Cani , à
bro icy maledicta declinavit , ita
quoque |
eneftram ad omnem oL
tionem aperiens , non ZZg)ptr folum
modo , fed univerfam terram «4,2o-
-sronw dae, , five falforum ridiculo -
rumque numinum multitudine & va*
i ica E
2e artificiofis machinis in. Labyrintho ad eor qui ingreffuri i
- - erdnt terrore concutiendos exferucis.
junxiffe ferunt terriculamenta,
quibus ingredientes vehementi.
Cap.V1. Boss rzterea hifce varia
terrore percellebantur , & trabes n
dem de hifce Labytintharis meatibus
potiffimum loquuntur , dicunt primó
certis in locis ftatuas fuiffe pofitas, quz
avimentum dum pede ingredientes
oae , Ítatux mox ore & fauci-
us horrendis , brachiis quoque folu-
tis tam atte ea ftringerent , ut vel fo-
lo amplexu exanimarentur. 2. Aulas
nonnullas eo artificio conftru&tas ; ut
vel fola voce prolata per varios refie-
xionum circulos inter faxeos parietes
fa&os foni vox in immenfum aucta
non unam , fed integri exercitus cas
mantis tumultum referret ; unde ex-
tetrefa&ti exploratores dum fugafux |
vite confulunt , majoribus implexi
erroribus timore exanimes caderent; -
portis quoque apertis nefcio quemhor:
rendum fonum percipi, quo attoniti; -
& panico quodam terrore perculfiab -
ulteriori inquifitione defiftere coge-
rentur ; Strabo prxterea , narrat *
coloffum. immenfe granditatis fuifse
ad cujus abacum certa hora peregrinus
quidam fonus. p quemi-
fe quoque fe audifle fatetur. an veró
iftiuífmodi technafma cafu, an magis
co artificio ,. aut ingenii folertia con-
ftru&um fuerit , aliis difeutiendum re-
| linquit ; huc pertinet ftatua Menmonis,
| quz orientis folis radiis percuffa , ne-
fcio quem harmonicum fonum edere
La fole-
SECRNERN a NP PUR gp PH HNPURPPCQTIPERISOTHTRONUUPDURIBO NOUIS
EMLROSNE ERERRENSTMRMUMIT S AIQ NEU BORN CRELOPU ERAN t IRIS "
Arr ANOAdsuUuA dK od ROCHE!
n
LMeriadua et
2
"IMztoe
cerunt.
ferm
z/20,
A
AP
cft
aloes
ce
Wi, uu
IN
h Á
notzuro veteres (Poete et Oratores
j/
Á
y^
pup M RSEN
-— ^ot,
—
"
;
,
,
7,
ptr,
tam
|
l
I
i
4
i.
L
L
i
V
n
à
L
L
4
»
T-—-———---
——————
j: '
: -- ^
--- TT---—---
P$ eio op de
à
à
à
à
L
HJ
à
UJ
"
vm Nro
TT
"T --
é
"
dee
E RE rdcen nis Aa. Posi rr Ae
ME BIN HOS INT ONSIRNERSAN
mia a À—
mm
pt:
E ie an
i|
1
———— — «.
erus jo» scam ENTE irn
TURRIS BABEL LIB.IL '.8$4
Cap. V1. folebat; in certis quoque Regum fe-(auctores in fubterraneis ZZigyptiorum Se&L TI.
pulchris igneas flammas videri perpe- | adytis fpeétari paradoxa fane & incre-
tuo lumine przditas , quod quomodo dibilia ,, que omnia in 3. parte Oedrpi
fieri potuerit 4. omo in Oedipo Syntag.| Syntag. de mechanica , &v magia Zgy-
C YID
-Zgyptiorum molimina fama fupra z-
thera nota fimile quid machinaretur
am ftru&uram exa&iüs exploraffet,, in
cedentibus ex Plinio recenfuimus , &
tem hoc pacto
de lucernis veterum Ze yptiorum do-
cuimus, Multa fimilia paffim citant
(uae pPU
| ptiorum , multiplici au&orum teftimo-
niis confirmata, congefta reperies.
T VIE
*De Labyrintho in Creta , Lemno ,. aliifque Gr sad
ad funilitudinem ilius E gyptiaci conftrutlis,
Mrinthi moles, vaftitas & magnihi-
centia ita animos caeterorum dif-
fufa fama accendit, ut nec Greci nec
(Romani fe continere potuerint , quin in
"Egyptum profecti eorum fpe&tarent
fabricas quas ab hiftoricis veluti hu-
manis operibus fuperiores acceperant ;
fuit inter cxteros Gracie architectos,
Satyrus, quem alii cum Dadalo con-
| Qi 'enda noftri ZEgyptiaci Laby-
fandunt,qui PIiio tefte , data opera in |
Zigyptum fe contulerunt , ut juxta-
in Gracia etenim cum Labyrintha-
tantorum operum contemplatione a-
nimo ingenioque confufus , nequidem
centefimam partem iftius Labyrinthi
quem in Creta & Lemnoinfala conítrue-
re moliebatur , imitatus fit ; utin pra-
Plutarchus quoque apud Natalem Comi-
dene hiftoriam five fabu-
lam exponit ; T hefeus , inquit, ante Pi-
rithos focietatem adbuc adolefcens in Cxe-
tam cum üs navigare volut. «9: unus ex
iis , qui quotannis pro morte Androgeiad
"Minoém f egem Cretz tributi nomtne
mittebantur, quos dicebant in Labyrinthbum 1
ánclufos à Minotauro vorari fabulantur
Minotaurum corpus totum babuiffe bo- |
minis, at caput bovis , bic erat in Labyrin-
tbo loco ampli [simo
plurimarum ambage |! f aci
"e yptiaci ilius Labyrinth
iriad multa millia paffuum. Un
ingeniofus P. Chriffopborus Grumberge- ^
Crocodilopolim extrucu. De Ariadna ve-
hi- iro Minois filia & Minotauro fabulam, f1
quis exactius quidpiam noffe defide-
|rat isadeat Natalem: Comitem aliofque
mythologos , quia omnia quam diffu-
fiffime deicopf eet , nosob nefandas
quz in iis occurrunt obícoenitates ea
confülto omittenda cenfuimus. Hujus
veró Labyrinthi plerique auctores ar-
chite&um faciunt Dadalun , Plinius
potiori voce auctorem facit paulo ante
citatum Satyrum qui in Creta & Lemno
extructurus Labyrinthum data ope-
rain /Zigyptum profectus eft, ut ex ad-
mirabili labyrinthzi molis ftructura
fimilem conítrueret , five molis vafti-
tatem , five ingenii vim fpectes, pie |
fus imparem. Certe ex variis relatio-
| ne dignis accepi, in Creta in fpatiofo
campo Pesepnundu ER e:
e per«
»u5 Societ. noftre excellens mathema-
ticus , P. Clavii in re mathematica olim
focius & calculator, dato, diametrum
ejus 336 paffuum fuiffe , ejus capaci-
tatem gyrorumque anfractus atque
tempus in iis percurrendis infümptum,
demonítrandi occafionem | fumpfit.
Prefapponimus autem Satyrum Plini-
anum hujus Labyrinthi architectum
ineo extruendo non confufo & tumul-
tuario labore ufam fuiffe, fed fibi fi-
cz inextricabili viarum | gutam rotundam feu omnium capa-
us fuerat ad | ciffimam felegiffe , atque ingeniofa in-
formam ad | ventione primo murorum ambitus va-
E 3 110i-
IL desruuel DIT eu fueeomee stt etas Aem iri dec
-—— — ete qe
men m i m Dom T ort€etne t e Er TIRE TEUER vt egi
86 ATHANASILIKIRCHERI
C. VI. riofque flexus & reflexus cum fumma | quot Prefe&uras fen Nomos eum con- SecHlil.
| : | proportione primo in prototypo quo- unuiffe fupra oftendimus , omnia ve-
il dam expreffiffe , quem & dictus Pater | ró fimul connexa unum Labyrinthum
Grumbereerus meliori modo , quo fie- | conficerent , ita quoque adeo inextri-
rj potuit & debuit, hàc prafenti ichno- | cabilibus anfractibus multiplici aula-
: : graphia exhibendum cenfuit. Unde | rum, porticuum, aliorumque fimilium
partim ex ejus ambitibus Cyclicis;par- gurguítionum tortuofitate implicaba-
üm ex re&is tramitibus ingreffurus ad | tur, ut fi filo Ariadn«o uti vellent , ne
centrum fabricz filo Ariadre du&tus, y. | quidem ad redeundum unde venerant
horarum fpatio obinextricabiles erro- fossas perintegrum menfem po-
res pertingere vix potuiffe oftenditqui tuerint; & ne centeni quidem homi- .
i veró Labyrinthum füb quadrata for- | nes aut jumenta chordarum feu filo-
i ma ftatuunt;illi adytum tam difficilem | rum glomos portare fufficerent, quo .
"E reddunt;ut fine fili du&u facile exitum fine fubfidio Ariadne ab inextricabili-
non reperiant. Vide figuram Labyrin- bus anfractibus exitus nunquam fpe-
thi/Egyptiaci mediam füb quadrata fi- | rari poterat. Sed quxres quomodo fa-
gura pofitam, Cap.IV. infertam: fi quis E Labyrinthi vel ns fine er-
veró petat, quam grandem glumum & | rore lat yrinthaeas tricas vitare potue-
i : quot paffuum effe oportuerit, dico, & | rint ; dico hos haud dubie fimili ichno-
i à : quis omnes ambitus circulares & dire- graphica fupra exhibita delineatione
Jl &os tramites in paffus refolverit, inve- | ufos fuiffe me in omnibus flexuris,
" niet is4500 & amplius paffus , quz 4 | figna 4 mundi partium incifà nume-
i milliaria Italica & 5oo paffus efficiunt, | ris aut quibuflibet aliis notis impreffa
P. filum itaque 4500 E effe debe. | fuiffe, atque hoc ichnographiz modu-
bat, quod chordarum aut filorum con- lo, quo eundum , quz viz tenendz,
——— LÀ Ü iontd dib ciicndo a cat MN
Mipinctde tue er mM
ac Gago ai tta e 0 0 EE
aids
DISCE oi
ue
i E
elomeratione glomum tam grandem
efficiebat ; ut vix ab homine aut ju-
mento portari poffet. Quemadmo-
dum verà in /Egyptiaco noftro Laby-
tum ad Nomorum centra ubi fepul.
chra. Regum , tum ad centrum totius
Labyrinthi, ubi maufolea regum una
cum "Thefauris eorum: condita erant,
rintho prater eum qui centro totius cognofcerent. Sed hzc de labyrin-
fabricz circamdabatur ( quem. & 5a- thzis miraculis ad le&toris. cuxiofita-
| | tyrus five. Dadalus in. Creta unice 1mi- | tem dicta fufficiunt.
- tatus fuerat ) tot. Labyrinthi erant; . us
: CAPUT VII E
Tropoligia. Epiligifica. Labyrimbi.
C. VIL T "Eteres fapientes per Lab rin-
thum nilaliud videntur figni-
| V. ficare voluiffe, nifi perplexam
B effe multifque difficultatibus implica-
E tam vitam hominum, cum ex aliis a-
Lr liz femper graviores oriantur 5 e qui-
E bus nemo fe, nifi per fingularem pru-
E Ere & fortitudinem explicare po-
teit ; verum eanon duntaxat in priva-
tam vitam ; fed in ambitionem homi-.
num cadunt , qux omnia mirificis dif-
ficultatibus & erroribus funt implex ;
verüm quia difficilius eft voluptatum
uàm difficultatum certamen » ideo
T befeus tot horrificis monftris trucida-
tis , tot laboribus exantlatis, tot pericu-
lis involutus fuit ut voluptatibus & ef-
frenato quodam libidinis ceftro perci-
tus, tandem fortia gefta infelici fine
concluferit. Sed ut haec paulo exactius
; pon-
| qgootbcfsBASPLCOLYPS TE 37
C. VIII. ponderentur ; quid aliud Labyrinthus | fpecimina ; tot devictos populos, poft Se£ rit,
exprimit; nifi mundum in quo vita| tot monftra domita tandem intra ef-
mortalium zftuat , dolore füfpirat , & | fraenatz libidinis labyrinthzeas tortuo-
anxie inquirit ea, quá ipfi zeternz ruine | fitates, áberrantes veri Penelopes pto-
caufà furit. Sunt autem tria potiffimum, | ci mente vacui, in aperto lumine cx--
quz vitam mortalium inextricabilibus. citate perculfi & idolo venereo perpe- :
erroribus involvunt ; quorum primum. tuo intenti mentem funeftent , adeo ut
'eft in magnatibus ambitio ; in Penelopes meretrició porcorum inftar luto incru-.
procis Philomania, in omnibus invidia | ftati , nihil aliud agitent, non fua nec
vindice focia, quibus infeliciffimi mor- fe ipfos phanatico quodam 1nótbo ca-
tales in labyrinthzris hujufmodi mea- | tenis ignorantix & turpitudiriis ar&te
tibus. exagitati de tricis innumeris in | conftri& curare videantur. Atque his
| tricasinevitabiles , fine fpe remediiin- | quidem cum nulla evadendi fpes afful-
volvuntur & implicantur , donec tan- | geat, quid aliud reftat, nifi, ut Mino
dem AMiotauro devorandi, miferando | Taeggu4gQo in cibum deltinentur.
fine cedant , & fi ambitionis vitium pe- | Hujufmodi IL abyrintho fc committunt
nitius expendamus ; videmus huic c e on n xs qui divi ia 'um op ü rm que |
ditos vere in labyrintheis erroribus "Thefauris plus equo inhiant, omnes.
vitam miferabilem confumere , utique |
periculo tanto majori quo grandiori
invidi & vindiétz furori dediti jux-
ta illud, - |
folio eminuerint , dum enim regna re-
1get s atus eri-| — Pi
nerandgo
Auri facra fames quid non mortalia cogit
Int; 0. uris, vigüinis , JoHcitu-, cxterzque poler HOTCS 2 Pp
cis mugifque fe implicant; quot peri- | enim quis tandem à labyrintheis hi
ulis fcfe exponant, quo terrore per- ce erroribus liber & immunis fratuen-
. celluntur , ne incauti in os Minofauri | dus eft? nullus alius nifi quem funis 4.
tandem incurrant , unde fpem inter & | riadn duxei 1t quem ego atit et
fe dixerim , quàm hominem rectum,
metum ; perpetuum flu&uantes, quan- i ui
to plus in tramitibus fibi conflitutis | juftum , prudentem, ne
provehuntur , tanto majoribus: rori- DEI perculfam, x um humanarum
b Int, € quiin folo DEO fpem
usinvolutos (e reperiunt, finc alla fpe | contemptorem, qui info
'ptar m fuam collocatam habet; hic enim re-
&o intentionis flo im hac arumnofa -
mortalium vita munitus , liber & fine.
impedimento fefe evolvere , DEO du-
ce, poterit. Sed hacc de Labyrinthis.
? 4x NIIT M b dE ecd MN. in E Lud Tri TE
dicta Tufficiunt. : d Jis TE sut ^ e
conceptam molem ad defideratum fi-
nem perducendi , unde plerumque ra-
bie exadverfz fortunz jactu demen-
cati, invidix ceftro perciti paulatim
contabefcentes , idem iis quod T efto
E M eoru imer m $i» CEU Nc
7 * bes raredd hc re S TES as xi hsc
[EDOITRLTT. o CEPNSTG MAE B ed
veu eT
conüngar. Hifce erroribus jadta tur.
AVE de
M n
cas x cupid PNE de.
ns x wEEE T DI D bns
: e : -
omnesii qui poft tot fortium ge
? 51 Vt E ESI ages Ed
j - parca ait
Las ye Po pides E ODIT
M
arn «m
- & pM ER
v audito.
Me ce dien Aut
$8 APTE AEN ASSI
Cap X- |
I DLRGIDERJ
C. ASE; ULT 1X3.
«De Graecorum. Juperbis fabricis monumentifque , quas ad imita-
tonem ISgyptiorum nullo non tempore olim in. Graecia
| molti [unt. |
1. Templum Dianz Ephefix.
Nter caeteras fabricas, quarum vete-
d fatiptores mentionem fecerunt,
occurfit 1. Templum Diane Ephe-
fiejinter feptem mundi miracula adnu-
/meratum , inquo àtota fia ducentis
& viginti annis laboratum fuiffe Plmus
tradit. In paluftri folo conítitutum fuit,
ne terre motu concuteretur , & nein
lubrico & inftabili tantz molis funda-
menta locatentur , atchite&tus Ctefi-
phon ante calcatis ea fabftraverat car-
bonibus, deinde velleribus lanx. 'T em-
pli longitudo dicitur fuiffe 425 pe-
- dum, latitudo 220, column in eo 127.
-"Afingulis Regibus fa&tz ,; ex quibus 36
erant cxlatz ; & quamvis in eo ftatua-
rum, peridromidum , periftyliorum
magna fuerit rerum varietas ; verunta-
men ad füblimem archite&tonicen ZE-
qyptiorum, ipfo Fferodoto tefte, non per-
tigerunt. Quantum veró ex auctoribus
colligere potuimus, ejus ftructuram
zri incifam paffim obviam confulant.
21. Artemifize Cari feeme Man-.—
sid MER EEHETPR
Ww 5m :
— Vrtemifia Regina Carie Maufolo yna-
rito defuncto fepulchrum erexit , inter
orbis miracula annumeratum., cujus
M
- altitudo 23 cubitis in fuüblime fereba-
tur ; triginta fex columnis cingebatur,
patebat ab Auftro, & Borea 63 pedes,
toto ambitu continebat pedes 411. I-
-pfüm ab ortu czlavit Scopas , à Borea
ABr lax, à meridie 7 vmotbeus ; ab oc-
cafti Bgeaye s. Regina opere nondum
abíoluto fatis concefhit. Artifices ta-
men non recefferant y nifi eo confüm-
mato. Ab hoc fepulchro omnia R e-
gum lmperatorumque monumentà
tanquam preciofa Maufolea vocantur,
ita Plin: de quo Propertius l. 3.
ANec Maufolei dives fortuna fepulchri
Mortis ab extrema conditione vacat.
3. Coloffus 'R bodius,
Cares Lindius Ly/rpi difcipulus :cap-
chitectus , quz in ZZ. eypto viderat, ftu.
.penda ftatuarum prodigia, earum ma-
jeftatem imitaturus ; conflituit fimi-
lem in Podo tanquam loco perop-
portuno erigere , quem & Coloffum So-
lis appellandum cenfuit , zjollini dica-
tum. Fuit isaltus 7o cubitis, id eft 210
palmis, qui poft quinquagefimum fex-
tum annum terre motu proflratus e-
tiam jacens miraculo fuit, pauci pol.
licem ejus amplexabantur , majores
erant digiti, quàm plerzque ftatuz;
vafti fpecus de fractis membris in eo
hiabant , fpectabantur in eo magna
molis faxa ; ad portum Rhodiorum
ere&us naves intrà crura tranfeuntes
| admittebat ; Suldanus Z£e)pti occa-
pata f//odo ex ere: hujus ftatuz non-
gentos camelos oneraffe traditur ;
Íumptus in eo fa&i , duodecim anno-
rum tempore 3oo talentis confkitiffe
feruntur ; ubi nota haud dubié erro-
rem magnum irrepfiffe , dum alii uti
Plmii interpretes interpretantur: quem
enim Coloffum Solis P/iius 7o cubi-
torum altum fuiffe tradit , Z/olaterranus
feptingentorum altum facit cubito.
rum, & contra quem auctores dicunt,
ex zre hujus ftatux Soldanum 7pypr;
9oo camelos, J/olaterranus 9o dicit o-
neraffe: hoc enim pacto res credibi-
lior fiet , cum aliàs altitudinem Colof.
fi juxta Z/olaterranum fuiffe oportuiffet
2100
i
Tre m
Ó
h
TunRis BABEL LiB.II — $89
—M
11oo palmotu wupo cM.
adaequant quod 3 nemine concede- | mus, ut proinde errorem 1n numeris
n ne dicam ftoli- contigiffe certum fit. Dicendum igi-
tur nifi ab imperito n& €! ie Ct
do homine : convenientius itaque Don | tur ; altitudinem 70 cubit. & 9o came-
* i M :
los
m, qux fere 5 milliaris | 900; fed go càmelos eo oneratosdice- —-
90 ATHANASII KIRCHERI
Cap.1X. los eo zcre oneratos fuiffe. Varii pra- | in hunc ufque diem à 4000 annis du- Sec.
terea Coloffi à variis fuerunt erecti, de
quibus vide P/mium , in [Egyptio I:a-
rent, ceteris omnibus qux à Grzcis
& Romanis exítructa fuerunt , ne ve-
byrintho jam demonftratum fuit , non ftigio quidem relicto, deftructis. Fuit
unum Coloffum , fed tot quod peri- | & apud Romanos theatrum , quod M.
ftylia Labyrinthi columnas habebant, | ZZ milius Scaurus in fua zedilitate extru-
quz omnes deorum ftatu regumque ! xit 360 columnis confpicuum , cujus
fuerunt immenfz altitudinis, & quod | pars fcenz erat ex marmore$ media €
mirum di&u fingula ex uno lapide | vitro , ( quod ego nil aliud fuiffe cre-
"Thebaico exículpta. Erat autem una , diderim. quàm ex fpeculari materia
inter caeteras LHerodoto tefte , cujus vel | compofitum ) columna ima 48 pe-
folus pes longitudinem habebat fe- | dum; erant inter columnas figna «rea
ptem cubitorum, id eft 2x pedum; cui | 300 numero , cavca capiebat homi-
juxta proportionem humani corporis ' num 7o millia. Ita Plinius. Innumera
altitudo congruebat 147 pedum; qua. hoc loco , de memorandis Qtomano-
fané omnes hujufmodi Colofforum | rum monumentis adducere poffem,
— Lyfippus magiltet Caretis; Tarenti alium
moles quz faétz fuerunt unquam, lon- | verüm cum ea pes tum apud P/-
gé fuperabat. Erexit & in Capitolio mium, Lipfium aliofque occurrant , ea
Lucullus ex Apollonia traductum 30 cu- confultó taceo. Mirum tamen ex tam
bitorum , & conftabat-feftertiis 150. | illuftribus monumentis in hunc ufque
diem à 17oo annis nihil remanfiffe ,
coloffum erexit 4o cubitorum; & ne | ne veftigium quidem , unde libere af-
"Neronem praeteream , aureum is erexit feverare aufim , nullum eorum cum:
Coloffum in monte Palatino, de quo | ZEeyptiis. comparari potuiffe , cum
mira narrant Rom. rerum fcriptores,
quos confule. Sed qui ZEr)ptios mi-
rabilium operum magnitudine füpera-
vit invenio neminem ; & velinde pa-
plura eorum in hunc ufque diem in-
corrupta, etiam mille & ampliusan-
nis ante &omam condita , perfeverare
experiamur .
tet quod nonnulla eorum monumenta.
C APUSgq oix
trum in bunc u[que diem Nembroda 7 uri adbuc ve[ligia
reperiantur.
e
Uoties mecum penitiüs rerum | tione contemplanda confluxurum ; fed
humanarum inconítantiam, & | errabant, necdum ad humanarum re-
inevitabilem temporis omnia | rum caducitatem affuefa&ti. Primi" UA icf
confümentis edacitatem confidero; to- | fjriorum Reges , Nembrod, Ninus, Serti- des
ties in mentem venit, primzvorumà | ramis , inrerum mirabilium patranda- 777
: : ; is LAE : . manartum.
feculo hominum inanis , fallax & irri- | rum cogitatione toti erant. Cognati
ta intot actantis, quz velipfam hu-
Cap. X.
eorum in "Ee ypto ex eadem Chufza fa.
manam fidem longe fuperarent , mo-
numentis erigendis , cura ; & follicitu-
do. Arbitrabantur illi, quz condide-
rant ; &ternüm perítitura, totum mun-
dum ad taminfolita urbium , turrium,
fabricarumque miracula cum admira-
milia aemuli Babyloniorum in ZEgyptum
appulfi , in erigendis obelifcis ; pyra.
midibus , labyrinthis, modum nefcie.
bant. Hos Greci & Romani lecuti, que-
nam in circis, hippodromis ; amphi-
theatris , thermis , aquzductibus eri.
gendis
ML LONES (TURRIS BasnEL LTB.ILI 91
Cap. X.. gendis opera przeftiterint , illain hunc | piofis acervis occurrant , Ani videli- SecL1ll.
s diem vel in ipfis ruinis femife- | cet & Semiramidismagnificentizquon- — .
ulta admiramur. Nihil itaque ftabi- | dam florentis veftigia. Zveuc 52v
, e; nihil firmum & folidüm nobis tem-| Midw , Ghz dac Tyac TEC Zoopsc
poris fallax & incerta promittit condi- Afyan , Nd. TSc 6) BaGvAGM , xod
tio. (x E eara. 6X j e- A^ Hé. Por. HOMES VR 9e 3 - d A
io. Sedut ad inftitatum noftrum re Ng xaleexéoacydpec 9 Baaniov:
Sf
.
vertamurs fiquisitaquequarat, ubi-| e, * qv qr a; ur rU.
el ud 5 ev o uo NuwG-o Tl Nivoy à) 7i
ftigià adhuc nonnulla fuperfint , illi ni-
A s . . VUA. q' » é ToS " T nd TES d
fic 6 Xl pua 0 [Ba uA v di 2) eeat-
yenis ; ft invenis , quaft illa nunquam fuf- | 22 zi) oy BaGUAGV £e*yar, rot
inti i ops xVU-) "imeps ToU $e, TO T6 —
re non poteft :- SONNEN a
iura fuel ento Vo. Aeque is
» yn» € zpupatr a x »
geographos ;. hiftoricofque eft con- wir dede "
xouguóuo , € dupuoru à mo(ucois;
- vero cum ad hujus veritatis cognitio- | Syros autem 4 Medis ; sullos altos Syros
ds luftrarunt , atque Mümma diligen- :Ninum urbem , five Ninam Ninus m.
—— emunt, pervenire nequeamus , ex iis batur; erat enim proprium Zffyriis &
tempore magnam 1 wis , civitatifque verà uxor , poftquam duxiffet virum , re-
nam tam fümptuofa & zne incredi- Ora iare der Y
bilia Babyloniorum opera fint , num ve- | ASe/& vae. 09 TUTS Qu e,
«9j dedé£ato vov dirdea, , Zzeudenpuie*
hil aliud refponfi loco dare poffum, à 2^
* 11 10. , . ; 5 [4 i - di T SN
- nifi illud Senecz, //fa fr queras , non in- | maoy $ Adac «9j v Zepueaad Oo,
fett , comperi. Et primzevus quidem (X dat XT Tra dp ersd'ov- d'et-
fBabylonie fitus & conílitutio nos late- s 1 Lp Das o , E JA dec
quonam veró inloco |, 7 v aw. m m
hurc Sosa bes s Ha CBat(ans di 0 xa Ado Zzeueotd On,
illa precise cor it an e WL TH
dubitamus ; atque de iis mágna inter. (9d A689 TUE HO M4
|CUpi Mt y 7|) 09 QUTPIC y Y, Udo, € -
certatio : quod idem de civitate Babel, &^ipta uididr af ida:
aliifque intelligi velim. Veram enim | «94 Afquuaues «94 0d ov , «o "yeQupay.
ncm , nifiexselarione eorum, quidi- relígunr s quàm eor qui Babylone a
- &a loca, fingulari curio fitate impul - | Nini regiaim conj tuerunt; quarum alteram.
tia examinata pofteritati concredide- | Atturia (fic enim Z/ffyria olim voca-
fele&tiora quadam depromemus. Dio- Chaldeis literam S mutare in 'T , veluti
- dorus , uti fupra dictum eft , fuo adhuc | hic Ztturia pro zffyria ) condidit ; ejus
P partem perititiffe refert, quod & He umque adminiftra[fet. 2. Babylonem £X^
ul | rodotus innuit , Dariwn enim & Cyrum, | feruxit. Fi emm. Afize. dominati i38
3 pri 10: Ait fuiffe & Turis &d tatis | Preterea opera: ,emira midis adbuc multa, dicia
mos ait. miramidis
I | deftructores, quam pottea Nabucbodo- ue apud Babylonem funt , per univer * in fabric
| nofor Rex inftauratam , regiam fuam | fam continentem. [parfim ofTenduntur : uti cedg
conftituerit , quz omnia fufius apud | aggeres ; qui Semiramidis dicuntur , €9 uuu.
Sofephum Nücolaus Dama|cenus defcribit.
mania , € munitionum fabrice, tuborum-
]nter modernos , qui dicas Babylo- | quein ist aquedu£tis € fale, €] offe
nie antiquitates fumma: diligentia de- | in fluminibus, € lacubus Gr Yie Gn pon
,RPDPhi. fcripferunt , R. P. Philippus , Religio-| tes Multa hicalia ex dmmrano; Diony-
eS /* fusex Ord. Reform. Difcalceatorum, fio , ceterique geographis , qui hu.
Ord Carm, k d nx v HA Mere ls bod. B b k - brad
Mta. qui in Itinerario , qux de Babylonie an- jufmodi id cadd abylonicarum -
r nis ojfey tiquitatibus obfervarat , pulchre ex- | mentionem tecerunt » adducere pof-
m pofuit omnia. Strabo deinde aperté di- : fem, qux brevitatis caufa omitto. Ne-
- €it omnia in Babyloniis campis adeó | que dubium eft quin tempore vete-
effe antiquitatum veterum, monumen- |rum Cracorum , "Komanorumque hifto-
torumque vuderibus conferta, ut vix ricorum ex iifdem. ruderibus ies
paffum conficias, ubi ea non tibi co- adhuc reliquie extiterint. sce
M 2 chro»
92.
Cap. X. chronologi afferunt polt Sardanapa-
lum , Darium &
— deorumque Reges ; hujufmodi fabrica-.
rum primos devaftatores fuiffe ;. & Ba-
bylonem vaftiffimo exercitu oc cupaffe,
& Niniven evertiffe , reliquaque mo-
numenta devaftaffe. De hoc itaque
nullum dubium effe poteft. Quaeritur
i
fumptuofarum ftupendarumque fabri-
rios fane , qui füfcepto in Babylonemi-
tinere varia de hujufmodi fabricis ob-
ervarunt ,
rudera Ba-
bylonis :
eyeteris.
.hac in parte, qui majori fide & certi-
tudine, reconditiorique eruditione hec
magnis etiam adhibitis fumptibus ob--
Petrus à
Valle curi-
efus fcru-
ru" m4 neceflitudo interce
carum. -— partim :
jus do&tiffima itinerum àfe confe&o-
rum perioche ,.qux hic adducam, me
didiciffe glorior. Confentit hifce qua-
fi omnibus Rev. P. PAilippus de S. Lri«
dc F'alle , quocum wti magna mihi o-
fit , itaquoque.
in Judiam., & hinc Romam peregit.
Poftquam enim de A/frie & Cbaldae
fitu, natura & proprietate , frequen-
tibufque ruderum occurrentium acer--
; vis dixit: Caput , inquit , Cbaldee ; íeu.
, metropolis elt Bagadat ex amoenitate
TD e
» hortorum , queis circumdatur, fic di-.
» C35 Érn eadem elt, qux nova Ba-.
, bylonia. fabricata ex ruinis antiqua , &.
, fuit utbs , antequam à Per/is deltruere-
, tur, vaftiffima, fuper littora utriufque
» fluminis Euphratis: & T igris extructa.
'» hodieab ea parte, quà Euphratem refpi-
» Perles etiamnum , magnitudinem ob-
»tihet fimilem urbi (Bononienfi , propter
» palmarum varietatem , hortorumque
, multitudinem amoeniffima , reftaurata.
- poíter Is temporibus à Regibus Per/ze,
» quà turribus , quà muris fortifimis, ex.
Oyrum Perfarum. Chal.
taque , num moderno tempore tam |
ee carum reliquix a lhuc fuperfint.- Ma-:
A. -. t
.evolvi; verum. neminem
fervàrit, me reperifIe memini , quam.
I]|»sm & celeberrimum virum Petrum.
ab eo oretenus, partim exe--
nitate , Generalis Ordinis Difcalceato--
rum Minifter in fuo Ztinerario , quod.
» Git, proríus vaftata ; altera vero pars fu--
ATHANASII KIRCHERI |
lateribus coctis extru&tis munita. Iti- SecL AM. * |
nere poftea unius dici infra eanderh ur-«
bem antiqua Babylonis infra Tigrim & e
Euphratem, coacervatorum ruderum «
multitudo fpe&atur , qux fant gran-«
|ditatis., & magnificentiz veteris Ba-«
bylonis laculentiffima indicia. Refere-«
bant autem Zrmeni. Chriftiani , duces«
noftri , locorum peritifimi , locum fat«
eminentem , 18 milliaribus à (Bagadat « '
remotum , quem dicebant ab omnibus«
teneri ruinas Turris (Babel, quod no-«
ftris videbatur valde vérifimile ob in-«
gentem bituminis ibidem provenien-«
tiscopiam , quo latomi , uti facer tex-«
tus memorat, in Z.urri5 edihicatione u-«
tebantur, & videtur locus multarum «
decempedarum altitudinem adhuc ha- «
| bere. Hac di&tus Difcalceatorum Ge-*
neralis. Plura hic ex /tinerario fBenja- €
mini. Hebrei , Perfarum Arabumque de-.««
fcriptionibus. Zbulfide .& | Geographia
Nubiana adducere poteram , fed. fuffi-.
cietomnium loco Petrus. de Falle ; cu-
jus verba Italico idiomate hac funt.
Al giorno appre[Jo , cbe.erano 2:3 di. INQ-, Petra
ȣ. Valli
| vemb. parti la mattina pv al.alba ; Mn. 207 yrinera
ra € pit inangi mega giorno arrivammo tomo 2.
alle ruine di Babel , fotto. alle quali pian-.
tammo il. padiglione per haver. commodità.
di definare , e trattenerfi. à. vedere ogni cofa
bene , quanto foffe bifognato. Girai. poi le
ruine. de tutte le parti , [alii cima. cami-
nai dentro, per tutto vidi, vividi , «7 1n con-
clufione quel cbe trovai y éque[To. . [n mezo
| di una grande e pianifsima campagna. » Vici-.
mo circa à mezo muglio , al. fiume Eufra-
nente , fi vilieva infi boggi fopra terra una
gran mole di fabrica roumata , tutta dun
mafsiccio , à cbe foffe coft da principio. C0«
me à me parc y ó cbe le roue ['babbiano ca-
gionato, tridottola come [i vede à guija di
un monte y di che perà non appari[ce molto
fgno... La: fua forma é quadra y 4 punto da
Torre, 0 dà piramides, y ivolta &tuflo con
le quattro faccie alli quattro angoli del mon-
do , ma fe non. m. ingdnno , Ó non procede
dalle
r2
sà
n
rio
Situs Tur-
te, che la paffa. in quel luogo quaft per Po"'tis Babel.
J
Pu&mRI:daBBRLOTEITIL —
Cap. X. dall youine (cbe puo. effer facilmente) ap- | nivoffigio , nà figno. "Dentro andando per Soft yit.
) pari[ce bora alquanto putt lunga de^T vamon- | di fopra fitravano alcune grotte , mà tan
tand à Mexo giorno, che da Levaltea Po- | to rouinate , cbe non fi difcerney che cofa
LG, REG. IL cireuito attorno ; mifurato alla fofforo , c di alcune [Do anche in dubbio , fe
Turris. Aroffa ; e mille e cento trenta quattro pa[si. | frano cofe fatte con la fabrica GYero. da po f
Mifura , fito, e forma di fabrica , che con- | da. genti di campagna per ricayrarfivi ; il
| fronta. per à punto con la piramide , che chi- | cbe mi pare pi verifimile, 00s
ama Strabone Sepoltura di Belo, e'cbe /— Laateria di che é compofla tutta la Jio Marea
deve effer quella y cbe nelle facre lettere € det- brica , 6 la pit euriofa cofa , cbevi fia ye da ^
tala Torre di Nembrotto , nella città di | me fü con diligenza offervata , rompendola
Babilonia ,:0 Babel j come in fn Pogei con picconi in diverfi luoghi: Sontuttimat- —
queffo luogo fü chiama, 0 | toni molto grandi , e grofft di terra cruda ,
—E cofa danotare che. dal detto monte | feccati , come io credo al [ole , àguifa della
di vouine in poi , non: fi vede in quel luogo nà | "Vappie di Spagna, e fon murati non con.
pur fegno di altra cofa , che-moftri effervi | buona. calce , má pur con terraccia , e per
flat. una. città cofí grande , vedendoft folo | piti fortezza , trd mattone j e mattone, me«
ín alcuni luoghi certi. fondamenti in terra di | fcolate con quellaterra , che ferve di calce,
nura roninate , cinquanta. o feff anta pafst vi fono come a folaio certe canmuccie paluftri
dal monte lontani. Del. reflo il terreno at- fft xate y overo paglie dure da fare ftuore.
torno à tutto pianifsimo y e pare impo[sibile, | 4 luogo à luogo poi Yi fono me[colati indi —
e[fervi. flato corpo di fabrica notabile , non verfe. parti , ma[[imamente dove pin impor.
- vedendo[ene in [uogo alcuno. eliquie fopra |.ta per: foffegno , molti mattoni della mede.
fapiama quant le fabrche di Bbilonia vati cm bua cae, cm Hore peról
! foffero risuardevoli. Main fomma , 1l tem-. crudi fono fenza dubio affai pir. Di tutti. |
(po lungo fà, e guafta gran cofe', bifogna quefli mattoni , cotti , e crudi, co] bitume. :
^ anthe- confiderare y cbe fon circa á quattro | attaccato , e di quelle canntccie , che banno
anilla anni à poco meno y che quella cittd fü | in mtzzo , io bebbi guflo di picltarne "me.
fabricata , chein tanto à me maraviglio, co- | co per moftrarli in Yvalia. d gli antiquarit cus
me fi veda: quel che. fi vede , tanto. pii che rioft , che certo mi par 'cbe [ia una bella an-.
Diodoro Sicolo , :/ quale pur antico, di- ticbità , facendofi mentione dell ufo in que-
ceche al fuo tempo era già ridotta 4 pocbif- ffo paefe di fabricar con bitume in vece di.
Abiaupo frmo. -. L^-altezga fopra. terra: del. monte ; | calce , non folo da Giuftino abbreviator di
Turis che diffi delle rouing , à dove pii, e dove. "Frogo nelle fabricbe di Semiramide, ma
qnanco má fotto fopra fara pii di ogni alto dalla facra fcrittura medefrma nella fabrica
| palazzo di Napoli. La figura à difforme, | d punto di quefla flejfa'Yorre e cittàle-.-
come jfovliono baver tutte le fabrice vouma- | difitio della quale la fcrittura facra Nemo
- £e: dove fi alga , dove fü abba[a , dove fco- | brotto € : profani a Belo attribuifco-
ffi , dove piana , che fi puo falte ; dove (0: onde non male il Bellarmino nella fua. E
bá fegni di torrenti per l'acqua delle piogcie |. Chronologia stampata gli anni à dietro , cbe 3
:
-che:corre abbaffo , € dentro ancora , di fo- io Yidi la prima volta. in mano di un Padre
pra dove concava ; dove rilevata , in fomma Giefuita in Conftantinopoli , crede che
4 guifa di un confufo monte; fes tione Bclo e Nembrotto fran tutto Imo, Stra-
— Non fi vede fermo alcuno difcala per f«- | bone con Herodoto egli altri Ethnici ,
lire y nedi porta per entrare ; onde f confer- cbiamo, conie diffi di fopra, Sepoltura di | | |
?^à y che [e [cale eyano attorno di fuori; c0- Belo queffa fleffa piramide ; che di ferit- |
me parti pij, deboli furon le prime ad effer tori facri vien detta Torre di Ba ilonta, c ctis
rotinate , in modo che non te apparifce pin o —: : Hebbi ieri
3 p
Cap. X. far vitrar Babel dal mio pittore in profpet- |
94
tiva , e là proprio ne fece il difegno da due
parti , cbe erano lepin belle vedute , e con^
tengono tutti quattro i [uoi lati , e ne fara
qoi quadri, con pii diligenza. Che [ra quella
Babel antica, e la" Torre di Nembrotto,
non c é dubbio fecondo me, percbe oltro cbe
i] fito lo dimoflra , da! paeft ancora bog id:
dé conofciuta per tale, «7 in "Arabico chia-
PME AMI à; Ln po
,revidi, & tandem que obfervavi hzc.
Situs
*Turris
Babel.
mata Yolgarmente Babel, come da Latini e
flata chiamata. Hec latine fic fonant :
» Poflridie, die nimirum 23 Novem-
» bris , profecti mane foleoriente, una
;hora & amplius ante meridiem per-
,venimus ad. rudera Babylonis , juxta
»quz tentoria fiximus , ut commode
»pranderemus , & moraremur ibi do--
,Dec omnia difpexiffemus. Poftea un- : magnas 1
| (tigium | etiam eft, quod circiter quatuc
annorum vel pauló minus effluxerunt
» dique rudera circuivi , in faftigium
endi, intravi , cuncta perfpexi, vidi,
;,I€VIdl , € j
» funt. In medio magne planitiei, ad di-
,, midium milliare dillantis ab amne E-
»phrate, qui mediam interfluit in hoc
,loco ferme ad Occidentem, hodieque
, extat grar
» initio talis fuerit , ut mihi videtur , five
lapfus ruderum eam redegerit in fpe-
ciem ; quorum tamen vix ullum appa-
, tet veftigium. Figura eft quadrata , in
»apicem vergens inftar turris five py -
,ramidis ,, quatuor hedris exacte fpe-
j,&antibus ad quatuor mundi plagas,
Circuitus
Tutris,
» verum nifi fallor , vel nifi lapfus rude-
rum fitum mutavetit, (quod facile fieri.
» potuit , ) apparet hodie aliquantodon-
» gior à Septentrione verfus Meridiem,
»quam ab Oriente ad. Occidentem.
, Ambitus eft fermé mille ;'centum &
»ttiginta quatuor paffuum. Dimenfio-
»ne, fitu & form fabrica , qux in api-.
»cem vergens fpeciem pyramidis prx--
»bet, convenit cum eà, quam Strabo vo-
» Cat Sepulchrum fBeli,& quam ferunt effe
» Cam quz in facris literis dicitur 7 ur
T LI *
, Nimrod«ea , in civitate Babylonie five
» Babel , quomodo hodieque locus ifte
» vocatur. ET
ullus "quidem
'andis moles fabrice deftru&tz,
| ,totainunam maffam confufa , five ab.
ATHANASII KIRCHERI
| Operz pretium eft notare , quod à $e
di&to monte ruderum in ulteriora , ne *
V opas veftigium rei «
alicujus , quz oftendat in ifto loco ex- **
titiffe tam magnam civitatem, & quod *
tantüm inveniantur in quibufdam locis *
nonnulla in terrà fundamenta muro- *
rum dilapforum , quinquaginta vel fe- ««
xaginta paffibus à monte difhitis. Cae-
terum tellus circumcirca planiffima «
eft, & impoffibile videtur, ibi fuiffe
molem aliquantz magnitudinis , cum *
nullibi ejus fupra terram inveniantur «
reliquiz , nifi quod maffa feu moles fit *€
ingens; cum tamen fciamus quam fpe-
&andz fuerint fabrice Babylonicz. *
Verum. temporis diuturnitas facit & *
deílruit magnas res. Confiderandum *
quatuor millia *
à tempore , quo ifta civitas fuit exftru- «
&a: mirumque mihi videtur , quà ra- «€
tione adhuc appareant quantula appa- **
rent, idque eo magis,quod Diodorus S7. «
culus,autor antiquus;jam olim fuo tem- **
pore dixerit univeríam molem redu- «€
tis, quem dixi ruderum , fupra terram *€
hic major, ibi minor eft; fed media *
altitudinis zftimatio füperat quzque *
altiffima palatia Neapolitana. Figura «
eft difformis , cujufmodi folennis eft «
omnibus zdificiis ditutis : hic alta , ibi «
humilis: hic afpera vel gibbofa , ibi
plana , ubi adícendi poteft, ibi alvei *
torrentium aquz pluviz delabentis;'& *'
in interioribus fuperius hic cava , ibi *
convexa: uno um dicam , fimiliseft
monticonfufo. | woe *
Nullum veftigium apparet. Ífcale «
vel graduum ad afcendendum ; nec**
portz ad intrandum;unde credibile eft «
gradus extrorfum fuiffe fitos, & tan-*
quam partes debiliores primo fuiffe «
collapfas , adeó ut nec vola nec vefti.
gium eorum ufquam fuperfit. Intro.
euntibus ex parte dee occurrunt ^
quxdam caverna ; ed adeo dirutz , ut *
dis-
n * f) " e ENT 29:54 v iude
&am fuiffe in minutias. Altitudo mon- pe. 43
en A
/ , ; 7,
n
"n x wo IRE X
"tim yt ro
xc ! iD MORTE:
; d
à * |
: 3
:
;
ier VOI AU Um S
:
e
S
aat
Won qe gespem XR Meis MEM NONI QR Nn
am
970A EH n sou
- ————OÁ—— ————
LI
" AL ka
|
'
wA
Hm
e. - "-
^
E Hi j
H $23
i x
E
y "on )
D Fra TP TEM
aürgte vnm rss , "w
-— oae ER home ia etti
-——
cot À—
"X
a ÓÓráí€áÓÓ eÓ
eR
M
—
OUVIPTUEARCEUN, Suits ps, 7 n c PH
| TqEURERISTBABEE- T2585. IL 95
Cap. X. difcerni nequeat quid fuerint ; & de | Strabo cum £lerodoto , aliifque ethnicis, Se8.111.
» quibufdam mihi dubiurh eft, fuerintne | appellavit, ut fupra dixi , eandem hanc« '
factze cum fabrica , an poftea ab agre- | pyramidem Sepulcbrum Beli , quz fa-«
; Itibus excavatz in refugium, quod mi- | cris fcriptoribus dicitur J wris Babylo-««
ER. hi verofimilius videtur. | | mica, vel Ninirodea, Curavi quoque fBa-«
Treh e Matera ex quà univerfa fabrica bel à meo pictore delineari pictura fcia- ««
,, compofita eft, omnium rerum quz ibi | graphica, & is ibidem fecit ejus de-«
,, Occurrunt, rariffima eft , quam ego di- | lineationem ex duobus profpectibus , «
,, igentiffime examinavi ligone variis in | qui pulcherrimum przebebant fpecta- «
,, locis confra&am. Omnes funt lateres culum , comple&entibus omnes qua- «
,, grandiufculi, & craffi, terrz cruda, fic- | tuor hedras , indeque poftea delinea-«
,, Cati, ut credo , ad Solem , in modum | turus eft quatuor majore cum diligen-«
», cefpitum;quos Hifpani T appias vocant, | tia. Quin hzc fit illa antiqua Basel, & «
,& cementati' funt non bona calce , | 4 wris Nimrodea , nullum. mihi du-«
terrà molli tamen, & in majorem fir- | bium eft, quia preter locum feu fitum «
,, mitatem inter lateres fingulos cum ifta | id demonftrantem, traditio ifta hodie-«
|fterta, que loco calcis fuit, commixtze que Hs regionibus his viget, à c arabi Ru
3 funt quafi ie folaria quxdam parve vulgo appellatur Babel , prout & latiné«
,, cannz palu res comminutz, vel palee vocatur. Hzc Petr Hs a Valle , qui & la-«
,, durz , ex quibus fiunt ftorex. Deinde |terem unum bitumine adhuc paleifque
* paffim in variis locis mixti funt , maxi- arundinaceis mixtum , tanquam Hh- —
,, In ubi majore firmamine opus eft. la- | gulare & antiquitatis primaevee maxi-
, t€fes complures ejufdem magnitudinis, | mum donum, mu co meo inferendum,
(ed cocti & folidi, & czementati boná | ad perpetuam rei memoriam contulit.
Addam hoc loco aliam magni ponde-
ris obfervationem, à Benjamimo Flebreo. vixi
in Itinerario fuo de Civitate & 7 wrr; Benjsmin
(Babel fa&tam. Sic enim refert. Finc wno fis Hebr.
itinere Babel illa antiqua diflat , 3o millia- M c mt.
rium [pacium mcer , jamque funditus
everfa , inqua Nabuchodonofotis recie
ruine adbuc vifuntur bominibus inaccefsi-.
biles propter varia «7: malefica ferpentum
dyaconumque ibidem flabulantium genera...
Hinc ad Bilan milliaria $ peraguntur ; «7
hinc ad'Yurrim 4. quam diviftonis filii e-
dificare ceperunt , que eo lapidum genere
confiruebatur , que arabice Jagzar dici
tur. Fundamenti longitudo 2, fere millia-
ria continet , latitudo vero murorum 240
cubitorum eft , ubi veró latifsima eff xoo
camas continet. T'iee funt in. [pirarum for
mam per totum edificium productae , qui-.—
bus. confcenfts é fupremo loco agri fpe&lan^-
tur ad 10 milliaria in Yaflam regionis pla-.—
nitiem. Hxc Benjamin. Ee.
2 x * .
,, calce; vel bitumine; crudi tamen funt
,, procul dubio multo plures. Horum la-
»,, terum co&torum & crudorum, cum bi-
,tumine adharente, &iftarum parva-
,,rum cannarum infertarumymihi placu-
,it mecum portare quafdam particulas,
,, afdemque in /talia oftendere Antiqua-
,, Hiis curiofis quod revera mihi videtur
, pulcrum antiquitatis monumentum,
s modum in iftis regionibus ufitatum
czementandi ifto bitumine loco calcis
memorante non folum Tustino abbre-
,,viatore Trogi in fabricis Semiramidis,
,, fed etiam ipfà Sacra Scriptura in fabri-
,, ca ejufdem T urris & civitatis , quarum
,, fra&turam Scriptura Sacra AN mrodo,
profani vero fcriptores (Belo attribuunt:
,, unde non male Bellarminus n fua chro-
hologia impreffa agnis fequentibus
, quam primo vidi in manibus cujufdam
, Patris Jefuitz Conflantinopoli , credit
» Belum & Nümrodum effeeundem , &
»
TC.
Cap. XI.
96
C'&?UT XL
qe Orbibus tun 4 Nembrod ;tum à Nino € Semiramide 4d
Euphratis extruclis 5 eorumque ve[Ligiis
- etiamnum fuperfatibus.
littora 'ligris &
E Nembrod | fic refert facra Ge-
nefis hiftoria Cap. X. verJ. 1o.
758) qo 23 webs ryvimn cnm)
: AU T^N2 mo» Et fut principium
regni INembrod zn Babel«z Arach c7
Achad «z Calna in terra. Sennaar. Cui
Chaldaica refpondet: mm? v mm
C323 myhN2 m222) 728) "a 7223
Grzca in nominibus nonnihil differt:
io] Vojlico zh riis Baunnelas cur
Ba CuAdw, xài ópipo t Seis xot d
Aum , 0) T) *yü cede. Kixc eft
itaque "T'etrapolis , id eft, quatuor ut-
bes, quibus à fe extruétis, primus ho-
minum poft diluvium dominatus eft
Rex & Imperator Nenbrod. Ubinam
vero prater Babylonem loca illa extru-
&a füerint cum fácra fcriptura fileat,
verifimile putemilla juxta mentem 4-
rie Montani , vicina Babyloni ad Eu-
phratem extruéta fuiffe ; quamvis non
inverifimile fit, ea quoque partim ad
Euphratem , partim ad 1 teris orienta-
lem plagam pofita ; hxc enim proprie
ad terram Seniaar. videtur pertinere .
Sed càm hxc fine conftitutione loci
intelligi nequeant , le&or adeat topo-
graphiam fuprapofitam , ubi genui-
num earum urbium fitum reperiet.R e-
fert Diodorus 8: Semiramim varias con-
didiffe civitates ; ceuíeoqus , inquit;
dle xod dias TrÓNG , og "CV TT0-
rauL0) 9? T6 dU estrloo v, TOV iy eM,
nquibus emporia con[iruxit eorum que ex
edia «z Paraetacene omnique propinqua
regione ferrentur : quorum quidem no-
minà etfi incognita huculque per-
manferint , ex infinitis tamen Se
| I ) quibus Euphratis & Tigris littora | eiorno giungemino al luogo deflinato; che ft
ATHANASII KIRCHERI
que Meredin., Diarbechin , Anna, Hatb; larum
Sect IIT.
*
confita in hunc ufque diem fpectantur,
facceffu temporum aliis aliique ex ea-
rum ruinis inftauratis urbibus , facile
cognofci poffunt. Quz omnia celeber-
rimus Petrus à alle , & faprà allegatus
Philippus de S.I rimitatein fuis Jtinerarits
quàm curiofiffime obfervarunt : &
in Mefopotamia monftrant in hunc uf-
que diem Orpha , quae fuit patria Abras d.
bami , Chaldeis Ur di&a ; Muffal ex ru- tus Ay
deribus Ninive extructa urbs , caterz- Aid
Obarres morte. Craffi. celebris ; 4rbela, ice
vi&toria Alexandri Magni contra Darium
memorabilis , alizque iftiufmodi ; E-
de[fa, Seleucia & Elemaida urbes famaiil-
luitres. Sed de hifce recitantem audia-
mus Petrum à Valle , qui civitatem $4-
leiman aliam non fuiffe dicit , nifi quam
pofteri T efipbontem five Seleuciam no- do.
minarunt. Hic uti novimus ex Daniele, pots Se-
abeo dete&us fuit campus cum regio ES
palatio Nabucbodonofor , ubi tres pue- Palam
ros Hebrzos infornacem ignis projici donofor.
juffit , eo quod ftatuam fuam adorare
detrectaffent. Hic oftenditur Lacus leo». Lacus
num in quem Daniel projectus fuit : hic Danielis
Ninives fitus genuinus oftenditur , &
ejus innumera alia, qua ex Ztinerarto
nobis innotuerunt. Proinde verba e-
jus , tametfi longa , fummopere t2-
men curiofa hic fubjungenda cenfui-
mus. Poftquam enim de modernz
fBabylonie , quz (Bagdat dicitur ; fitu &
natura differuiffet , tandem fe ad ru-
dera Mefopotami«e Babyloni vicine , Ve
rumque & genuinum corum fitam ,
defcribenda accingit-
Con questi byayi adunque andámmo in»
nanai , € pin di wn. bora prima di mezo
$
1
T C hia-
eo ASRSNN
DeoerSSNSS
Mr ET AT
-
5 ie 2 oen mM Auge PL m e
^ n ntt d H
EE
A Hn Á
dr aire vé)
FI TT TTETHITTT S 4
rcu -
—
UNA
qTuiprs BABELSLIB IL 97
Cap. X1. chiama Suleiman , creduto fctoccamente | er2 crefciuta poi m eran cittd. Il cbefe e ve- Secc. TT.
Santo da Machomettani , € par la [antita | v0 ; dunque Seleucia e 'T'efifonte erano a-
detto mondo, che in una Me[chita in campa- mendue in tn medefimo luogo, il quale perció
na preffo à quel luogo e fepolto. La primà molto bene. dagli Arabi era chiamato Me-
cofa cbe facemmo , fubito fceft in terra , fé | dain, cioe le due città , quafi di amendue fa-
di andare à drittura ( [enza. curarci di ve- cendo una cofa fola , e cosi à punto anche Av»
dere fopra "l fiume un caftelletto soderno, | gathia, parlando di quel gran Cofroe, che
dif babitato , «z abbandonato , come jo cye- | ammalato di defperatione per una rotta rice»
do , per le correrie degli Arabi ) À veder | Puta tvi preffo, yi fü portato a braccia mort-
le rouine di una gran fabrica : circa un mi- bondo, pare che amendue Seleucia, e'Tefi-
elio dentro terra ; che eli Ebrei di Pogei fonte in una fola cofa confonda. Hiec
;dioti dicono , che fia il tempio , nel quale | latine ficvertuntur:
-Nabuchodonofor faceva adorar la fwa| | Cum his fagittariis itaque navigio ec
fatua. d' oro. tanto. nominata nelle [acre | ve&t , plufquam horá unà ante meri-
| à; feritture , e quanto al luogo potrebbe effere, diem pervenimus ad locum deftina.-
poiche quella flatua dice il facro teffo , cbe | tam , qui dicitur Sulezman , à Muham:- *
jeretta in un campo , non della citt4 , md | medanis ftolidé creditus fanctus , pro- d
della provincia di Babilonia , che fin | pterque fanctitarem appellatus mun-
'colà poteva ben flenderfi , mà tuttavia à| dus, quiin fano quodam eorum cam- «€
me parebbe [Trano , che infin boggi fofJe ve- peftri, prope hunc locum fepultus eft. *
fato. in. piedi tanto. una. cofa tanto anticha, | Simulac vero in terram defcendimus, *
ma[simamente non effendo fabrica di pietra. | ante omnia re&à ivimus ( negligentes *'
Perà i Mabomettant , 4i quali , come à pin | parvum. caftellum recentioris fabricz ^
dotti , io piri credo , la chiamano Aiuàn|fitum ad flumen , ab habitatoribus de- *
Kefra y cioe Zitrio de' Cefari, fabricato fe fertum , ut credo, propter latrocinia «
condo loro in "T efifonte da. ; Re di Perfia Arabum ) vilum rudera magne fa-*
dell ultima fchiatta , cbe effi ancora ad i- bricz fita ad diftantiam unius circi-**
mnitatione de' noftri. Imperatori ffi conta , | tet milliaris à flumine , quod dai
che facevano Cefari chiamarfi. E m lico. | hodierni idiotx dicunt fuifle olim
no effer fabrica famo[a , tanto nelle biflo- | templum , in quo Nlabucbodonofor yaf.
rie , quanto ntlle Geografie Perfiane , [c | fit adorari ftatuam fuam auream tam E
quali un giorno 10 ancora procurarà di bave- famofam in facris literis : & quod ad *
ye, € d' intendere. «Da che fi raccoglie ma- locum attinet ; id verum effe poteft; *
nifcflamente , cbe quivi era lacittàdi'Te-| quia facer textus dicit hanc ftatuam *
fifonte , nelle guerre de' noflri Imperator: fuiffe ere&am in campo , non civita- ^
co' i Petfiani , 0co* i Parthi, fpeffo nomi- tis, fed provincie Babylonice, que m
|^ mata. Etío vi aggiungo di pi , che per con- potuit eó ufque porrigi : mihi tamen *
fequens , vi era anche Seleucia, perche | mirum videtur , ufque in hodiernum x
"Strabone dice chiaramente , cbe ' Fefifon- diem tantum reliquum effe rei tam an« ^
ce non era altro , che un borgo di Seleucia; tiquz maxime cüm non fit fabricata cc
"bricato da i e Parthi, a fme di non dare | €X bres Quamobrem potiüs credo* -
modo 4 quella città con la nmero- Muhámmedanis , ceu do&ioribus, qui *
on gli eferciti Scithici, cbe xdificiam illud vocant. Zum Kefra ;*
fi conducevano appreffo , quado venivano à id eft trium Cefarum , dicuntque ONE
pa[farvi U mverno , pe effer quel pacfe cal- tractum n loco antiqua Ciefipbon-"
do,come la frate la pa[[avano 0n Hircania, | ft à Regibus Perfie poftrene pro- ?
0in Ecbatana, ma che per quefta fpoffa re- | gemer, qui femet quoque Cxfares vo-
( | imitati «
Jidenza della corte loro ; "Tefifonte ancora cabant ad imitationem noftrorum Im- :
| | N pera-
incóm
^. lor Corte , e.con.g
9$
Cap.XI. peratorum. Dixeruntque mihi fabri-
»cam hanc effe celebrem , tam in hi-
»Ítoris, quàm in geographis Perficis,
»quas aliquando conabor ipio & in-
»telligere. Ex quibus manifeító colli-
» gitur , ibi fuiffe civitatem Ctefiphontem,
» frequentem in hiftoriis de bellis Impe-
»ratorum noftrorum cum Perfis , vel
cum Parthis. Ego veró amplius addo,
»quod confequenter ibi etiam fuerit Se«
»leucia , quia Strabo diferte dicit, Ctef-
» phontem non fuiffe nifi faburbium Se-
» leucis , fabricatum à Regibus Parthi--
» cis , ne huic civitati cum numerofa fua.
» familia graves effent , & cum agmini-
» bus Scythicis , quz fecum ducebant,
»cum co in hyberna tenderent , quia
»regio illa calida eft, eei
» eltatem tranfegerant vel in FJyrcania,.
»vel in Ecbatana , fed. Ctefiphbontem tan-.
;» dem ob frequentem fedem familize il- '
» lorum , ipfam creviffe in infignem ci--
t cevano un [ol corpo, Seleucia ff attribufce
» vitatem. Quod fi verum fit, utique €
» Seleucia & Ctefipbon fitze fuerint in eo-
» dem loco , quam propterea 24rabes re-
» Giffime appellaverint Medain , id eft,
» Dipolim , ex utraque quafi unam faci-
, entes civitatem. —4gatbias etiam , ubi
»agit de magno illo Cofroé, ex defpera-
»tione propter cladem fui exercitüs ibi
| pacceptam , morbo occupato, illuc mo-
;ribundum eundem manibus fuiffe de-
»portatum ait, adeoque & hinc liquet
» eum utramque civitatem ,. Seleuciam &
» Ctefiphontem in unam confundere. Stra-
bo tamen [ib.xv1. valde congruit obfer-
tioni Petri de Valle. Sic enim dicit cita-
to loco
3znoioy d] tsi xepun XÓnapoy Aeyo-
dn ueycov* "rod rlo d" Eroidifo
Aaa) ór v) zragluado Baci ác,
Qa opo, QU ce doxdov , iat pu
xo salu dion vao $ oxuUas d-
AS xw sexu mx. Pergit : ZZrc pa-
Eus urbis potentia C magnitudine eff , ciim
reu ul) oun 3 [Ba UND.
là uoeozroNis T doyveiac y vub 3) oe-.
Adixe 5 cu rl) Typi Neyoppm.
ATHANASII KIRCHERI
Parthorum multitudimem. «7* apparatum Sel.
omnem vecipiat , quinimo «9* necef[aria ad
vivendum illis fuppeditet. Ibi Parthorum
(Reges in byeme propter a£ris temperiem. de-
! eere folebant : «eftate veró in Hircania &7
Ecbatanis, (quz hodie T aw; dicitur)
propter antiquam loci adbuc durantem fa-
mam. Hxc ad Valle! obíervationem
confirmandam jungenda cenfui. Per-
git porro Petrus à alle.
ANel. martirologio (Q omano ancora a2x
di Aprile [fà memoria di un Santo Simeo-
ne , che fi V'efcouo de amendue quefIe cit-
tà Seleucia e'Tefifonte infieme , onde il
|
medefimo fi viene à confermare. Medain
poi degli Axabi in sma Geografia Perfia-
na , che é fHimata. frá di loro , «7 à di buon
qe ! : - !
autore , per quanto intendo , Ytene a punto
interpretata 'V'efifonte , perduto gia forfe
affatto , col crefcimento di'Yefifonte , eI
nome «7 ogni memoria di Seleucia. E per-
che di quefle due città tanto vicine , che fa-
-
alla Mefopotamia , come nel Epitome
Geografica ancbe é notato, m' imagino pe-
rà, che fleffe nella [ponda deftra e pitt Oc-
cidentale del "Tigre , e'Tefifonte all in-
contro nella fouflra all' Oriente , dove é1
Aiüán Ketra, /a quale ài Re Parthi; cbe
di là venivano; fenza dubbio era la pitt com-
moda. "I utte que[Te cofe fono andato io rac-
cogliendo , e confrontando dalla veduta de
i luoghi, da quello cbe bà intefo efferne fcrit-
to ne^ libri buoni de? Mabomettani babi-
tatori bozcidi del paefe , e dalle note , cbe
.bo apprefso di me di qualche cofa gia da me
letta. fe confrontino poi con tutte le al.
tre bistorie noftre, mi rimetto à chiarirlo
meglio. cón piti commodità , dove baurà li"
bri , cbe qid nonne bó , né la memoria d'
giá letti mi. (erve pinche tanto , eper for a
mi contentarà di referir (olo quel che vidi.
id eft: EN
In Martyrologio Romano etiam
die 21 Aprilis celebratur memoria fan. «
&i cujufdam Simeonis , qui utriufque «
civitatis Seleuciee & Ctefiphontis fimu] e. «
piícopus fuit ; unde idem confirmatur.
| Deinde*
| QPRRIS BABEL' LTREH.
| Cap.X1. Deinde Medain Arabum in quadam Ceo- | bris Mubammedanorum incolarum ho- Sect.111.
»graphia Perfica , quz: inter eos magno
» in pretio eft, & à praítante viro con-
»Ícripta dicitur , ut audio , vertitur Cte-
f ipbon , forte quia jam tum cum incre-
, mento Crefrpbontis, Seleucia penitus cum
,nomine omnem memoriam perdide-
»Iat. Et quia ex his duabus civitatibus
» tàm vicinis, ut unum corpus confütue-
, rent , Seleucia attribuitur Mefopotamize,
» quomodo etiam in Epitome Geographica
; hotatum eft , iccircó arbitror , eam fi-
» tamfuiffe ad dextram & occidentalem
, partem 7 gris , & Ctefrpbontem e regio-
,, ne finiftra ad Orieritem , ubi eft Z/uan
», Ktfra, quz Regibus Parthorum, ex illà
, parte venientibus ; dubio procul com-
,,modior erat. Hac omnia ego ipfe fuis
, in locis confpexi, & annotavi eaquz
, andivi de eà re fcripta. effe in bonis li-
U' Aiuan Kefra adunque , come
no i Mahometani, overo [| rco di So
99
diernorum iftius regionis , cumque
iis contuli annotationes quafcunque *'
antehac à me obfervatas , quas femper '*
penes me habeo. Caterüm fi conve- **
niunt cum omnibus aliis hiftoriis no- *
ftris, fpero me alià occafione ea cla-*
riüs expofiturum , quando àd manus *
habebo libros, quos hic non habeo; *
neque veró memoria librorum jam le- €
&orum huc multum facit, & propterea **
mihi nunc füfficiet ea duntaxat referre *
qux vidi. Pergit poftea defcribendo '*
magnum illad templum adhuc Cig-
phonte faperftes , etfi nonnihil fucceffu
temporum labefactatum ; & hodie
vocatur à Mabometanis Y,jaXX3Y Va.
divan al "chefra , id eft, prima curia
Parthorum , deinde & f omanorum.
dico- | man Pac , come piti alla eroffa, per la yi-
li- | cinanza di una cofa. all altra lo chiamano
N2 alcunt
"-»
100 ATHANASELEDLKIRCHER!l
Cap. XL. alcuni de noftri , 9 tina fabrica grande fat- | fexaginta duos. paffus meoslonga eft, SecL1I.
ta tutta. di mattoni coti. e buona calce; con. | & ampla triginta. tres... Menfuravi au- ^
muaglie grofsiffime , e rivolta con la fac- | tem fumma cura, quantum mihi licuit **
cia all Oriente , e la [ua facciata , cbe é la- p obítacula & gibbofitates ruderum ^
vorata d' alto à ba[so. con snille [conparti-. | hari fitorum. In medio partis ante- '*
menti de i medefimi mattoni, e lunga da cen- ! rioris non eft magna porta, qualis effe **
to e quattordici pafsi de* miei. Flayeva co- folet, fed navis media , jiagecanque ^
me apparifce tre navi y all ufo delle Cbiefe | latitudinis & altitudinis fit , aperta elt,
noftre , delle quali quella di mezo [olarefla. ita ut ab extra omnia intró perfpician- **
ín piedi , «€ lunga [effanta due pa[ft. de | car ufque ad faftigium : unde incolz **
miei , e larga trenta tre , ma mi[urai allo | acceperunt rationem , ob quàm hanc :
pog.sio , in quel modo che fi poteva , per la | fabricam .vocaverint 4rcum , quia per ^
difugualità , «v impacci. del terreno ingom- fuum magnum fornicem anteriüs a-
byato. Dinanzi in mezo non bd porta eran- | pertum ; Ípeciem. prabet magni ar-*
de , come fi ufa , má tutta in nave di mezo, | cus. In poítica parte interiore eft par- «
quanto à larga &7 alta , e aperta , di mdnie- | va. porta in medio facta etiam arcua-
ra.che di fuori ft vede tutta dentro fm in ci- | ta , & à lateribus prope fundamentum *
ana , laqual. co[a ba dato occafione à i pae- alie dug parvae port funt , quà in- *
fani di chiamar queffa fabricaY Arco, per- | tratur in alias duas naves minores , quz **-
cbe con la fua gran voltayaperta dinanzi, ra- | funt penitus collapfz , prout etiam col- *
prefenta à. punto la figura di un grande, ar- lapfa eft pars fornicis & muri poftici.
co. In faccia dentro nella parte di dietro, vi | V erüm nolui operam impendere in eà «
£a. piccola porta in meso fatta pur ad ar- ! defcribenda , fed pi&tor meus eam de- *
co , «7 dalle bande vicino alla facciata da | lineavit fciapraphice cum omni dili-«
piedi , vi fono due altre porte piccole , cbe | gentià , & in figura quadrata , quam «
entravano nelle altre dué navi minori , le 5 hic naturaliter depictam.. Per-«
j
quali fono rouinate del tutto come anche é | git V allaeus.
rouinata parte della volta , e del muro die- Vicino à quefla fabrica monfiyano un. —
- tyo. Md mon occorre che io mi affaticbi in | luogo pieno. di rouine. cbe dicono pur gli .—
defcriverla il mio pittore la diffegno con di- | Hebrei, che foffe il lago de i Leoni , luo-
lieenza tutta in profpettiva , enel quadro, go da tenerlile fiere , dove ftt gittato Da-
che ne fara , la vedra V. S. ritratta afJai | niele , 1o le bó tutte per cofe oco fondate,
- . delnaturale ; id eft: s e in [omma , per le biftorie Perfiane fap-
» inan Kefra itaque , ut vocant Mu- | piamo certo effer quella la. Gitta di lef
» bammedani , vel Arcus Soliman Pac , ut | fonte , che come fii a[Jai grande , e magni-
,, vulgó malé quidamnoftrum appellant, | fica , non & miraviolia che bave[fe molte
» propter harum rerum propinquitatem, | fabrice notabili , che borei che fono total-
, cft ingens fabrica tota exftru&ta ex la- | mente dif/rutte , é molto difficile à poter co-
,, teribus coctis, & bona calce, cum craf- | nofcere cbe cofa fi offero. Andammo pot
» fiffimis muris, frontifpicio vergente ad pii inld à veder. la Mefchita di Soliman
»Orientem , quod. à faftigio ufque ad | Pàc, che é fabrica di Mori fatta di mattoni
»fundamenta multiplici ornatu di&o- | antichi , con qualche garbo , ma piccola , e
»Ium laterum confpicuum , & centum | girando un pezzo per quelle cqmpze?t ; oL
» 4€ quatubrdecim paffus meos longum | tra molte rouine , cbe trovamm Jparfe in
» €t. "Tres, ut apparebat , ineo fuerunt | qua «7 inl, di fabrica fimile à quella di
» naves (quo nomine vocantur celle me- | Babel,di mattoni crudi € canntccie.Iedem-
, diz , ) non fecus ac in templis noftris, | »o ancora le rouime della muraelia della cit-
» quarum media tantum fuperftes eft; ac | ta , cbe Ji vede effer [Fata molto eyande, e fi
| oy | COI0-
IEzusdembs: DL AGSGEb JL E. IOI
Soliman Pac , quae eft fabrica Maurorum SectATI.
facta ex antiquis lateribus , cum qua- **
| | dam pulchritudine, licet parva; & per-**
erande di quelle campagne , tanto da quella, ambulantes hos campos, przter mul.
banda del fiume , dove noi eravamo , cbee- | ta rudera , quze invenimus paffim di.
ra la viva Ovientale , quanto dall'altra, tL | fperfa , quorum fabrica non eft diver..'*
che il fiume veniva a paffare in mexo alla fa à fabrica Babel , ex lateribus crudis «
città , overo alle due città, fecondo 10 di- | & parvis cannis, vidimus etiam rude.
cea di fopra; fe pur al bora non correva | ra moenium civitatis , unde animad. *
per altra flyada , come dicono alcuni pae- | vertere potuimus eam fuiffe valde ma-
Cap.X1. conofcono ancora i müri. ridotti. come in
monticelli di terra, «2: mattoni, che con con-
tinuato giro circondano un patto molto
fani , à i quali per. effere ignoranti , io do
poca. fede.
E la citta , comunque foffe , cbiara co-
fà à, cbe fü principale , e non ordinaria ,
perche cosi dimoflrano le fue roue ,e | fito.
Sopra 'l fiume , Yi travai anche muraglie di
buoni mattoni cotti , murati con bitume in
vece dicalce , come ft fcrive , che foffero
quelli della mura. di Semiramide ( quod
verum effe Diodori fupra adducti ver-
ba confirmant ) de' quali mattoni pur co
bitume attaccato , conforme al mio folito
ne prefi , eli porto. meco dentro una. fcato-
[a molto ben fervati con bombagia , cofa che
pis di quattro Yolte ba fatto veder diverfi
di quesli. pae[ani ignoranti che non [anno
che cofa fano le noftre curiofita.. 'eduto
che bavemmo tutte que[fte cofe , vitornam-
amo. in barca , etirandola i barcaiuoli cantro
acqua con la corda , tornammo indietro Yer-
fo Baghdad , e quella fera alloggiammo
fotto la medefima villa Kierd Haggi Cur-
di, dove avevamo alloo giato la fera. pre-
cedente ; id eft:
Proxime hanc fabricam monftrant
locum plenum ruderum, quem dicunt
judei faiffe foffam leonum ,. vel lo-
,, cum ad detinendas feras, in quem de-
, je&tus fuit Daniel; ego veró 1d minüs
ifimile duco ; & quia ex hiftoriis
ficis certo fcimus eam fuiffe civita-
vfipbontem , qua cüm fuerit val-
magnifica, non mirum
», videri debet fuiffe ibi multa zdificia
; magni momenti, qua fiquidem funt pc
,,mnino deftructa , difficillimum eft di-
»Ícernere quid fuerint. Deinde ulteriüs
» Progreffi fumus ad videndum fanum
2
»
» Vet
Per
,tem Ct
enam;& difcernuntur adhuc mati red.
acti tanquam in colliculos terreftres,
& lateres, qui continuo ambitu cir-**
cumdant fpatium maximum horum*^
camporum , tam ex hac parte amnis, *
ubi eramus , quz erat ripa orientalis, *
quàm exaltera , ita ut amnis mediam *
civitatem interflueret, vel potiüs in-
ter ambas civitates , uti fuprà dixi, ni-
fi forte tum alio alveo flaxerit , ut 1n-^
' colz quidam dicunt, quibus tamen ob *
eorundem ignorantiam non multum **
fideitibuoós 23 (ou ee «
Et manifeftum eft civitatem , qua.
lifcunque fuit olim, precipuam & non
vulgarem fuiffe , quia id demonftrant*
ejus rudera & fitus. Juxtaamnem in-*
veni etiam muros ex bonis lateribus *
coctis , czmentatis bono bitumine lo-
co calcis, quales fcribuntur fuiffe in**
muris Semiramidis (quod verum effe Dio-**
dori fupra addu£li verba confirmant : ) ex **
quibus lateribus cum bitumine tamen *
adharente , pro more meo , quofdam **
| aceepi, eofque mecum portavi in ci-^
ftà optime munitos goflypio , quapro-
pter fapiüs plurimi horum rudium in-**
colarum ridebant , ignorantes caufam *
noftrz curiofitatiss Ut hzec omnia vi- **
dimus, denuo afcendimus in navigium, €
quo à nautis ope cordz adverío amne €
protra&to ; rediimus (Bagdadum , & eo.
dem vefpere pernoctabamus in eodem *
pago Kierd Haeei Curdi, ubi no&te pre-*
cedente fueramus commorati. Pergit
Valleus civitatem, quam ella vocant,
quz haud dubié fuituna ex illis urbi-
bus , quas ad Eupbratis littora Semira-
3 mideni
102
Cap.X1. midem zedificaffe fupra oftendimus; non
. ipfam, fed pofterioribus feculis ex rui-
pis veterum urbium extructam ; ubi &
mentionem facit fepulchri Ezechielis
Prophetz , & fluminis Chobar. Sed au-
diamus ejus verba. -
Dimorammo in Hella tutto 'l giorno fc-
quente per vederla bene , «7: im poche parole
diró AN .S. che fituata Hella fopra] Eu-
frateIa inet di qua, e la meta di là,e da una
parte all altra fi paffa per un ponte di bar-
che , come quel di Baghdad , má le barche,
quando io le bo vedute , non erano pia di ven-
ti quattro, fe bene in tempo di acqua eroffa,
vene bifognava pitt. Le cafe , [on- pur co-
ae quelle di Baghdad , fabricate di buoni
mattoni ecchiiyma bafsif tme, che non ban-
n0 fe non il primo piano al terreno , € tutte
banno giardino con quantità d' alberi di va-
rii frutti , e fopratutto palme in tanta co-
pia , e cosi alte , che fopravanzando di eran
lunga e ricoprendo , per dir CO$l, CO 1 Yd-
mi tutte le cafe , quando ft vede la città di
lontano , non pare di veder una città , ma
«una folta felva di dattili y che certo in queL
le pianure , € fopra quel fiume ; é cofa aff ai
Vaga à vedere. E città boneflamente grande,
bá dentro un Caffello piccolo , má competen-
temente forte fopra l frume, cafe af[ai buo-
— me, «x alcuni di bellh fabrica , fatti con
- architettura , má troppo [curt.
Vi vifiede un Sangiacco , cz é fottopo-
ftoalBafcia di Baghdad. Frai giardini
vene fono alcuni galanti con agrumi , e [t-
mili galanterie , come uno , che 1o ne vidi,
- che é di certe donne , figliuole di un Bafcia
3norto. Fabriche notabili non'vi [ono , ne
reliquie di antichita , tutta Yia ft puó cre-
dere , che anche in tempi antichi tutto quel
paefe intorno all' Eufrate , e tanto vicino d
Babilonia, foffe ffrettamente babitato €
facilmente puà e[fere cbe Hella dalle ftef-
ft rouine di Babilonia in quel luogo nafcef-
f&- E mi fü accennato in Hella , ma per la
poca intelligenza , che 10 bó in fin. bora del-
la lingua 4lrabica non [D intefi allora be-
nt , € perció non andai à vederlo , e quando
dopo di efferne partito , l' bo faputo meglio,
ACEHOAONOAOSUHUD-OEKDIROC)UHOEOAT |
mi é di[piaciuto afJai di non e[fervi andato, eS eci T.
non I haver veduto, cioe, che vicino ad Klel-
la meza giornata, per altra Yia diverfa, da
quelle cbe io feci , fi vede infin boeei la fe-
poltura. di Ezechiel Profeta ,. dove bene
Jpcf[o vanno molti Hebrei per divotione ,
effa 4 punto fopra quell ifleffo frume Cho-
bar , 6 Chabor, come dicono boget el:
Arabi nominato dalla [acra fcrittura nel-
levifioni di lut , il qual fiume naf cendo nel
la Mefopotamia da una grande e famofa
fontana chiamata cay u*l Ras-el-
ain e crefciuto: poi in lungo corfo , final-
mente verfo quefle parti viene. à metter nel
[' Eufrate.. Era in vero quefta co[a molto -
degna. di vederfit , tanto per Ezechiel , che
ii fu gran Profeta , quanto perche nel Mar-
tirologio fi dice , con l^ autorità , come to
credo di fanto Epifanio chbel' bá fcritto,
che Ezechiel fi fepellito nel. fepolero d:
Sem e di Arphaxad , progenitori di A-
brahamo , che? una grande anticbit, ma
in fomma la mia difgratia , à tra[curagine
che foffe, mi privó di quefto guflo. 'eduto
del vefto cbe bebbi ogni cofa, e notato quanto
mi parve ne^ miei fcartafacci la matina dz
25 di Novemb. al tardi parti di Hella , e
la féra andai à dormire nel medeftmo luogo
chiamato Biz-ferchàn , dove bavevamo
pur ^ allocciato nell andare. Y1xc latine
fic fonant. |
"Totum diem fequentém moraba- «
mur in civitate Hella, ut eam probe*
perfpiceremus ; brevibufque tibi di-*
cam, eam fitam effe ad Euphratem ,**
mediam interfluentem , & ponte íca-*
pharum jun&um , in modum pontis
Bagdadenfis; verüm fcaphze, quo tem-^*
pore eas videbam, non füperabant nu-^
merum viginti quatuor , utut flumine*
alto longe Es opus fit. Jedes fi-
miles funt Bagdadenfibus , extructa
ex bonis lateribus vetuftis, fed humil.«
limis , altitudine faltem quantibus«
primum planum telluris ; omnefque*
adjun&tos habent hortos cum plurimis
arboribus variorum fructuum, & inpri..**
mis palmarum tantà Copià , adeoque **
pro-^
[HUURWHUDSUOBUBEL'IGSIL 30
Cap.X1. procerarum , ut altitudine longe füpe- | tandemque circa hxc loca exoneratur $6111.
» rent, & quodammodo coopetiant cum | in Euphraten. Hoc »rofe&ó omnino —
»ramis omnia tecta. Quando civitas | vifu dignum fuerat , tam propter Eze-"
» procul adfpicitur , non prabet fpeci- | cbielem, qui fuit tantus Propheta, quàm '
»em civitatis , fed denfiflimi palmeti , | quia in Martyrologio dicitur , ex auto-
» quod fane in his planis campis , & jux- | ritate, ut credo , S. Epiphanii , qui id ^
»tà hunc amnem jucundiffimum pra- | fcripfit, quód Ezechiel fuerit fepultus ^
»bet Ípectaculum. Civitas hzc utcun- | in fepulchro Semi & Arphaxadi , pro- *
»que magna eft , interiüs munita parvo | genitorum Zhrabami : quz fané eft in- *
» caítello, fed fatis valido ad amnem. | fignis antiquitas. Verüm ut dixi , feu
» 4Edes omnino bonz , & quzdam pul. | infortunium meum , feu negligentia , ^
»cré extructz , fecundum leges archite- | me privarunt ifto afpectu. Poftquam ^
»&urz,íednimisobfcurz. - . [omnia reliqua videram & notaveram, ^
» Sedem ibi fuam habet quidam San- | quz digna vifa fuerant, mane die 25
» giaccus , eftque fübdita Baffze fBagda- | Novembris , fed aliquanto feriüs profe- "'
»dem[i. Inter hortos quidam gaudent| &us fum ZZel/4 & vefperi pernoctatum ^
» pomis citreis acidifque auraicis ac aliis ivi in eundem locum appellatum 75. *
»deliciis, quorum unum vidi fpe&an- |fercban ubi etiam diverteramus cum ^
»tem ad quafdam foeminas , filias alicu- | illuc iremus. : T
» jus Bale mortui. /Edificia alicujus| ^ Atque hec funt quz de prifcis Ba-
» momenti nulla funt, nec reliquiz an- | blonre Gibricisdicends exiftimavi; cer-
»tiquitatis, tamen credibile eft, olim | te fane inde concludere poffum , tan-
»omnem hanc regionem circa Éuphra- | ta & tam innumerabili hominum mul. :
»tem , adeoque vicinam Babylonié , faif- | titudine fuiffe inhabitatam tum terram
»fíe populofiffimam , & facile fieri po- | Semaar , tam Mefopotamiam , tum uni-
»tuit, ut Zellain hoc loco ex ipfis rude- | veram illam terram ad Sinum ufque -
»ribus Babylonie ortum fuum traxerit. | Perficum , ubi Euphrates magna aqua-
»Di&um quoque mihi fuit in civitate | rum mole in id fefe evolvit , ut vix paf-
» Hella, quod ad iter dimidiz diei ab| füm progrediare , ubi non reftent ve-
»eadem civitate , fed diversà vià ab eà| tuftorum temporum , utbiumque ve-
»quam fueram ingreffus , hodieque|ftigia. "lotum itaque Zupbratu , T ;-
»confpiciatur fepulchrum — Exechiels gri/que littus , excultum fuit urbibus
» Prophetz ; fed quia tum nondum fatis oppidis , turribus, vicis; ita ut velu-. |
» peritus eram lingue Arabice , utiqueid niverfa Babylone regio ufque ad Simo.
- » non fatis intellexi, & propterea non ivi | Per/zcum verfus Auftrum, & verfus Bo-—
. »eó ad id videndum ; deinde veró poft- | ream in Mefopotamiam fe extendensu- —
»quam abieram , meliüs intelle&tà re nica non immerito civitas dici potue-
»valde me poenituit , ja non eó ive- | rit. Quod vel ex oreiftius Petri 2 alle
»tim & fepulchrum dictum viderim: curiofiffimi exploratoris omnium me
» Quo frequentes vadunt plurimi 7udei | audiffe memini: fic etim dicit: E ben
» devotionis cauffà , fitumqüe eftad ri- | yero , che e fabricata Bagdad , come tut.
»pam ejufdem fluminis C5o 4r ; feu Cha- | ie le altre terre vicine da i mattoni buoni,
»Lor , üt vocant Arabes hodierni , quod e vecchi dalla Babilonia antica , e dalle al.
|
» hominatur à Sacra Scriptura in vifio- tre fabricbe , cb" erano all" bora. in quefti
» nibus hujus Propheta: qui amnis ori" paefe , nel quale , benche non Jt vedono ye.
»tur in Mofopotamiia €x prandi & famo- ! ffieie alcune veffate in piedi. di murdglia,
» fo fonte appellato 423 uxo Rasse. fe non. quelle poche , che appre[fo raccon-
?4m , & poftea longo tractu augetur ; js tuttavia fotto terra in qual dis
— TUN.
IO4 .
Cap. XI. luogo che ffi cavi, per molte giornate intorno,
fi trova per tutto quantità grande di mattoni | rà, ubicunqde foditur , ufque ad mul- **
buoni G7 di muraglie antiche, donde enata t | torum dierum itinera circumcirca , in-«
na favola, che fi conta bog eidi fra Mori che
quefto paefe fof[fe tanto babitato,cbe una Yol-
ta ef[edofi perduto in Bagdad un gallo , fit
ritrovato in Baffora citta fopra l mare nel
Seno Perfico, lontana di Bagdad a 12
giornate , fin dove dicono che fo[fe andato | quando amiffus gallus in Bagdado de-^
faltando fempre di tetto in tetto. Quofla con-
tmuata quantità di rouine fotto terra in tut-
- te le paefe della provincia di Babylonia ,
tanto di quà,e di la, quanto in mezzo ài due
fiumi , come anche un piccolo ramo 0 cana-
le tirato dal? Eufrate , cbe appreffo à Ba-
gadat viene à metterfi nel'Tigre. id elt:
^» Verumquidem eft, (Bagdadum faif-
»Íe extru&um, ut & alias terras vicinas
» ex lateribus bonis & vetuftis Babylon
veteris , & ex aliis fabricis, qua tum
. »erantin iftis regionibus , in quibus , ut
,ut non appareant ulla veftigia muro-
. 5 rum reliqua , nifi pauca illa, de qui-
Q 4 ru ND.
Genealogia Vor; japbeth , Cham , Sem.
| filiorumque..
Cxi A wWViteram nonnulle rationes de-
| monítrant quidem divifionem
Ortus
das ox z- linguarum accidiffe multo poft
lmys- nativitatem PPalee ( quod & nos credi-
mus)verüm non ideo confequitur éam
anno poft diluvium trecentefimo qua-
* dragelimo contigiffe, ut putant He-
brei , qui annus; fecundum ipfos , fuit
poftremus vitz Phal, Nam fi verum
eft, quod afferunt Eufebius in fii Chro-
nici initio , & B. Fiieronymus in fee cap.
1&S. Auguflinus lib. XVI. de Civit. Dei
.€4p. 17. quos fequuntur omnes pené
ali do&ores ecclefiaftici , nimirum
Nembr od faiffe illum , quem centilitas
appellavit Belun , eundemque reguat-
ATHANASII KIRCHERI
«De ortu Phaleg , e divifione linguarum Cr gentium. |
bus poftea agam , nihilominus fab ter- Seti |
venitur ubique infignis copia laterum *
bonorum, & murorum antiquorum ,*'
unde nata eft fabula , qu hodie inter
Mauros narratur , iod regio illatam
frequens fuerit habitatoribus , ut ali-*
nuó fuerit inventus infaffora, civita-4 —
te juxta littus maris Sinis Perfici , fitàà* ——
fBagdado ad x2 dierum itinera: eoufque* — :]
dicunteum progreffumíemperfalaan-^ — —
do de te&oin tecum. Hzc continua
quantitas ruderum fub terra in omni-^
bus regionibus provinciz Babylonie, &^'
ultra, & citra,& in medio duorum illo-"*
rum fluviorum, ut & parvus rivulus feu
alveus derivatus ex Euphrate , qui pro- **
p Bagdadum feevolvitin Tigrim. Sed
ifce jam pramiffis , jam ordine filio-
rum Noé gefta profequamur.
fe annis fexaginta quinque poft condi-
tam Babylonem & ei fucceflifle Nnm
in cujusregni anno 43, natus eft Abra gnti^,
ham. Procul dubio fi przdi&is annis wr |
340 à diluvio, ad linguarum divifio- "d |
nem elapfis, addantur anni 65 regni —
Beli , & 43 Nini , neceffarium erit po-
nere, Zbrabamum effe natum anno poft
diluvium 448 , quod manife e ddver-
faretur Scripturz Sacrz ; €* n Genef.
cap. XI. 9715. ufque ad 27» ubi defcri-
bitur genealogia Sem filii No? , à dilu-
vio ad ortum Zbrabe juxta computum
in hac adjuncta tabula expreffum, col--
liguntur tantummodo anni 385... Si ve-
ro fequamur 0s qui putant Zbrabam -
: natum
1
an
E
-
"PuRRESBXABEE EX IL 10
C XII. natum effe anno vitz patris fui 6o, & | liguntur anni plus quam centum vigin- SecLTii:
generationem Carrian minimé compu- | ti fiquidem ipfe 7 Jarenatus eftanno-
tandam cenfent , invenies à diluvio | vitx Phalez 122, ut patet ex "Tabula
ad ortum Zbrabe longe minorem fum- | Chronologica. Quis igitur non videt,
mam , nimirum annos duntaxat 293.
Aliud huic fimile abfardum ex priori
opinione confequi neceffe eft. Nam fi
contra aflerentes divifionem lingua-
rum incidiffe in ortum Paler, poffe af-
ferri argumentum valde firmum , ni-
ponamus divifionem linguarum (quz | mirum , quia hac pofita fententia , ne-
procul dubio fa&ta eft ; quando 845-
lon zdificabatur ) contigifle inipfo or-
tu Phalez , qui ut colligitur loco Genef.
proxime adducto, natus eft anno poft
diluvium ( przterita generatione Czi- | p
se relictis hifce duabus opinionibus, -
ndn) 1o2. quod pariter ex füprafcri-
ptis certum eft, Scripturz Sacra plu-
rimum adveríari. .Quocirca probare
nullo modo poffumus, id quod ma-
na fame auctor, vir alioqui in expen-
: denda temporum przertim antiquif-
fimorum ratione accuratiffimus libr .
in Genef. XN . num 148, afferere non du-
bitavit, dicens , nullam afferri poffe
rationem , quz neceffario concludat,
vel etiam probabiliter demonftret di-
vifionem linguarum non potuiffe fieri,
quando natus eft P/alez , qua in e for-
taffis, utfit, memoriz lapfu , videtur
ceffe eft probabiliorem ac magis re-
ceptam horum temporum chronolo-
giam , à probatiffimis auctoribus edi
tam , funditus interire, & nullatenus
offe cum facro textu conciliari ? Ita-
icimus , quód fi vera eft, ut credi-
mus, nuper à nobis relata , & commu-
ni doctorum confenfü firmata horum.
temporum hiftoria de NemZrod , quod
fueritidem cum elo, quemadmodum
nos quoque infra cgmprobabimus , & -
quod regnaverit annis 65. & de 4bra^
hamo , quod natus fit anno 43 Nn, qui
immediaté poft predictum ANembrod
regnaffe dicitur , neceffarium eft fate.
riid , quod ab exordio hujus operis
propofuimus: videlicet divifionem lin-
guarum anno poft diluvium 275 con-
tigiffe, qui annus in noftris tabulis cum
fibi non conftare , quandoquidem ipfe | |
pluribus inlocis & prafertim Iibr. XV..| anno vitz Pale x44 contigit. Ethac Feej-
in Genef. num..61.67 & 148. & lib. X v1. | pofita opinione, "Torniello tefte, multa jj; Pha-
num. 2 36. approbat, recipitque com-| quae ex aliis duabus fequi dicebamus, 2
| devitantur abfurda ; .& horum tempo- tus.
munem, quam citavimus, horum tem-
orum hiftoriam , afferentem Nem -
brod eundem effe cum eo , quem gen-
tiles Belum dixerunt, & eundem à di-
vifione linguarum regnaffe 65 annis in
(Babylone , quz fuit initium regni ejus,
ut dicitur Genef. cap. X. verf. 1o. Et 4-
brabamum. natum effe anno 43 regni
Nini , qui immediate fuccefferat di-
&o Nembrod. Ex quibus profectó ( po-
ficà divifione linguarum in anno pri-
mo vitz P/aleg ) fequeretur ipfum 4-
brabamun natum cfle 108 vitz ipfrus
Pale , quod quàm falfum fit, digno-
Íci poteft ex Genf. cap. XT. verf. 16. uf-
que ad 2 5; ubi ab ortu Phalecad ortum
T hare Patris 4brabe , evidenter col-
rum hiftoria ab ethnicis , atque item
ab ecclefiafticis fcriptoribus tradita ,
ac probata optime cum facrisannali- -
bus congruere deprehendetur , ut qui-
libet in prfenti praecipue tabula bre-
viter, facileque poterit experiri.
Sit ergó pofitum divifionem lin-
guarum & populorum factam fub me.
dium vitze P/alez , id eft 144 anno i.
pfius , diluvii antem 275, multis ratio-
nibus , quas paffim hinc inde infertas
reperies , confirmavimus, quibus pofi-
tis dere ipfa dicendum eft. Cum au-
tem de conftru&tione civitatis & 7 w-
ri, quz proxima caufa fuit divifionis
linguarum , in primo anno T hare di-
. &um
1:96 . "ATUBUA NN AS LE KR ROHroR
zx : C^ UH
m uei e E REM TUM Gomes rie or Nee TRU ^ne m mccuxe peg MT EET NEUES AONO OIRERMES C
Vb: orbe( Vite | A di- , Regni | Regni| Monar- | Regni Se- | Regni Za-
TABULA CHRONOGRAPHICA e Aun d ES Ln E3 d vmi d
rod, li- | 4My- | disfuper | Ninive.
à diluvio ufque ad tempora Abrabe. per Bim. | iyi ger
Ice vinum bibens inebriatus eft an. 1666 |610 | 10
Poft annos 28 28 | 28 | 28
"Arphaxad genuit Caizaninch. an. — 1694 |638 38 |
Pott annos 3o 301-30 HE.
Cainan genuit Saleinch. an... 1724 668 68
Poít annos 30 (E6839. |..30. 1.307]
Sale genuit Heber inch. an. i (o4 N54 698 d
Poftannos2 : * 2 2
Noé dicitur genuifle onitbun an. 1756 700 100
Poft annos 32 . | i220 1002 A
d m——— str a a e nae cm n d
Heber genuit Phalez inch. an. Jnd 1788 i732 132
|! Poft annos 30 | 39 | 39 | 39 |
BU. genuit Rbeminch. an. — | | 181 8 |762 |162
| Poft annos 113 * 6113. | 112, UT
Facta eftlinguarum , gentiumque divifio, an. | 1 931 | 87;
sr ng
les
Regnat JVerbrod, qui & Bel in Babylone , an.
Poft annos 24
Noe fertur miliffe Sfonitbun in ss , an.
Poít annos 4o
"Arpbaxad & Nembrod, qui & Belus , mortui funt |
infine an. d
Losssnncmnetesd
Ninus regnat in Babylone inch. an.
Poft annos 9
| Nee moritur füb finem, an. | 2006
| Poft annos tO
o TORERUEE IU AER M DRUG CE RROMELN CULTE. LLL MASR TELE
Ninus Monarchism inchoat Zlffyrierum, an.
Moritur it Phal fub finem an.
Moritur jt ANacbor Thara pater fub fin. an.
Poft annos 12
Abraham nalcitur inch. an.
Poft annos 9
mnt ÓÀ 4
Lnd
|Ne Ninus 4 f[[riorum Rex moritur füb fin. an.
Ente e) ded
| Semiramis regnat in Ninive , & Sarai nafcitur in
Chaldea inch, ap.
Poft annos 4; ; i .
—— ——
MM temere nus V ovni terne eee
—
| Semiramis A [fyriornpa Regina deceffit.
rt ———
M — M e À—— i
Regnat Zameis in "Affiria inch. an.
p
mem t—aeÁ DE NEECERS 2e. o 0 9 0 ISBN
"upiter à nonnullis creditur natus,
Poit annos 13
S MEHUUR MIHI
|
| Cbodorlabomor fübcgit Sodomitas,.
, Poft annos3 .— .,
fgsssarsS BaAB£b:iakIE
C. XIL &um fuerit , reftat ut ex confufione |.
ipfa & hominum difperfione in univer-
fas terras ; qui eft ejufdem confufionis
effe&us, dicamus. |
CULA Et primüm quàm jufta fuit hec
fumis" poena architectis iftis inflicta, & quàm
lin gua -
^
prn confentanea divinz bonitati ac fapien-
miis, tix. Cuz enim à parente poena fua-
vior expectari na in liberos minus
dictis fuis audientes, quam fine czdi-
bus, fine mutilatione & plagis, fine
- iracunda diffipatione laborioft operis,
atque ideó fine objurgatione & quere-
la adigere ad obtemperandum, novaf-
que colonias deducendas , qux colo-
niz effent , fi volentes abibant; aut
varia exilia ac deportationes ; fiinviti.
uod fi hic eorum culpa vanitas fuit,
non enim fatis probabilia narrant , qui
hanc fübítru&ionis infaniam à culpa
purgare moliuntur ; ut videre eft apu
"T'oflatum. Sciebant enim jam pridem
fibi àcommuni parente. Noé divinitüs |
impetratum , ut in deftinatas fibi pro-
vincias proficifcerentur. Itaquemmo-|q
rà erant, & in culpa, quz ex diutur-
na ifta civitatis & turris DEO non gra-
ta molitione crefcebat. Si ergo hec
culpa vanitas fuit, nonne fapienter o-
pus vanitatis & inops folidze gloriz , |/*
txter DEI voluntatem füfceptum, 1n-
firmitate fuà , DEO non fuftentante
contabefcit. Si füperba mentis elatio
nonne confufione expianda fuit, ne
faperbé unquam gloriofi ifti ja&are
offent opus, quod imperfe&um irrift,
confufique reliquiffent. Quontam domi-
atio imperantis 1n lingua ef? , 3nquit Au-
(tinus, «bi damnata e$t [uperbia , uit non
intelligeretur jubens bomini , qut noluit in-
telligere *tt obediret DEO jubenti.. 51 o-
dium DEI hanc arcem erigebat adverfus
DEUM , nonne exarmandi erant inimici,
nonne ex i pf: 4 dice exigendi , G impia con-
wc furatio animorum justa linguarum di[[en-
fione cafliganda ? Unde Claudius Ma-
rius Victor :
1
| 107
'Üt quod. peccarunt concordis. crimine Se61111.
mentis à;
Confufze damnet melior difcordia lin -
gue. 1 s
Vide Profper. Aquit. de Vocat. gentium. Quomodo
— Sed age , qux fuit ifta linguarum ue
confufio ? qnomodo facta ? quàm mul- sonfuf
tiplex ? Nam Philo in libro de conf ujgone
linguarum , dum hiftoriam fuo more in
tropologiam conatur vertere , negat
confufionem ullam contigiffe lingua-
rum, fed divifionem. Nam ebr«ad,
qua jam erat, infua puritate & inte-
eritate perftitit, aliz qua tum primum
natz fünt, confufz non fuerunt, ante-
iquam éffenr An in linguis confufio
pentinam exorientium linguarum va--
rietatem, ut Pererio placet? An con-
fafio linguarum five permixtio idio-
d matum fuit, dum in eodem opere di-
veratum familiarum homines verfa-
rentur, & mutatis repente linguis , u-
nus fermo vel dialogus efficeretur , in
quo Ziebrea, Greca, Latina, Germanica,
Polonica vocabula mixta, confufaque
reperirentur , quorum nonnulla fingu-
li intelligerent, nemo univerfa? Sicque
fieret , ut nemo intelligeret vocem proximi
4i , id eft, alter alterum intelligere
non poffet , ut Lyrano quoque videtur.
An non etiam divifio linguarum re-
&& dicitur, quandoquidem pro ratio-
ne diverfarum linguarum à É invicem
divifi fünt homines , qui lingua ute-
bantur? doe !
Quomodo facta fit, explicat 7 offa-
tus cap. TI. Genef. ex quo Cereris. Dico
breviter inductam primüm divinitusin
omnibus familis oblivionem native
linguz, id eft, Hebraice praeterquam
lin £ieber & Phaler in quibus illa invio-
lata permanfit , tum infertam infufam-
|que novam linguam omnibus familiis,
| prout olim infufa fuerat 4damo , & u-
xoti ejus adeó ut illam non minus ha-
! berentin promptu , quàm fieam cum
| nutricis lacte didiciflent. Minifterio
| CQ. porró
C. XIL.
108
orró Angelorum id fa&um fuiffe fcri-
bis Origenes , eorum fcilicet, qui illo-
rum populorum rectores futuri erant,
ad quos illa DEI dirigatur oratio : //eni-
te defcendamus «7 confundamus ibi lm-
guam corum. :Non tamen ait , Ite , de-
Ícendite & confundite , ut prafens in-
telligatur angelis operantibus , tan-
quam przcipuus operans , ut obfer-
vavit Cajetanus. S. quoque Jpiphanius
hanc linguarum multiplicationem di-
vine infpirationi femel iterumque attri-
buit. Nec fanà humanà induítria fieri
potuiffe, quodlibet integrum idioma,
ex iis etiam,quze de zdami lingua fupra:
cum Zbulenfi diximus , facile intelliei
Claudia; poteft. Sed audi Claud. Marium hanc
Marius,
rem eleganti carmine concinentem:
Dixit «7 intentos operi , molemque levan-
Les Tm
Mentibus attonitis fubjetla oblivio pri -
2mm h
. Intrat , e: ienotee fubit imperfecto lin-
7A
Jncrepitant. operis , f!udio ceffante , ma-
ifhri
Cun&lantes focios, fed vocem nemo remittit
Non. intelleclis ,, quod fi quis tentat, inane
Sibilat , aut rupti fremitu fermonis an-
uuum t
Sic vanum prava fu[ceptum mente labo-
pea eds
Deflituit fruflrata manus ;jam nemo pro-
| pnquum,
"Nemo patrem fequitur , quem quifque in-
telligit,addit — |
"lgglomeratque fibi , fociumque adjunge-
re curat. Vn
Dumque perit divifa bujus cognatio gen-
fis ,
Gentem lingua facit, [parguntur clafsibus
| equis, |
Didu&la[que petunt Yario fub fidere ter-
Vas : :
Tta Marius Poéta , in cujus carmine il-
Iud non fatis probabile , ignotz lingue
imperfe&ionem fubiiffe , perfectam
quippe infufàm ab eo, qujus perfecta
AST OHOAON A Sis 1É Done Geh Er SE]
| fant opera, credibilius eft, neque enim Se&HTIl
eam humana induftria paulatim com-
pararunt. Nec enim item , quod ait,
Gentem lingua facit ; & quod eodem re-
dit; Nemo propinquum , nemo patrem fe-
quitur. Communis enim fententia eft
linguas fecundum familias à Domino
fuiffe diftributas , non ex linguis fami-
lias. Idque docet Mofes cum agit de
filiis Tapbetb.. 4b bis, inquit, divifee funt
imfule gentium in regionibus fuis. unus-
quifque [ecundum linguam fuam &7 famili-
as [uas im nationibus fuis, quafi dicat, non
folum fecundum linguas, fed etiam fe-
cundum familias. Ita etiam de filiis
Cham ait. Fi funt filii Cham in cogna-
tionibus € linguis , «7 generationibus, ter
ri[que. «z. gentibus fuis. Eodem deni-
que modo filios Sem fecundum cogna-
tiones & linguas, & non tantüm fecun-
dum linguas diftribuit. Quod fi nemo
atrem fequeretur , quomodo poffet
ulla familia coalefcere ? quanquam fa-
cileeft explicare Poétam : Nemo pa-
trem fequitur, quatenusícilicet patrem,
fed quatenus ejufdem linguz focietate
conjunctum. Quod porro dictum eft,
Confundamus ibi linguam eorum , ut non
audiat wnufqui[que. vocem. proximi. fui :
abfurdum effet de fingulis interpretari;
quafi quifque linguam hujufmodi lo-
queretur , quam nemo omnium prater
ipfum intelligeret. Id enim effet non
iren duas linguas, fed quinqua-
ginta millia linguarum | introducere,
idque valuiffet non ad multiplicandos
hominum coetus, & civitates, fed ad o-
mnes àfe invicem diftrahendos. Mens
ergo Mofis eft , fa&um effe , ut unus-
* * . 3 D
qnuee non intelligat omnes , ut ante /;
olebat, fed alii alios intelligant, puta
qui fant ejufdem familix ; alios non
intelligant, qui fuerint diver. Per fa.
milias ergó diftin&z funt linguz , ut
inter eos maneret focietas Inter quos
linguz communicatio fervata effet.
Sequitur ut aliquid de numero lin- Numeri
guarum dicamus. Quem Ícriptura nus-ng"
quam
aEPURRESOBABELJAIBSEH. 109
G- XII quam prodit, fed eum D. Zuguffinus, | lo. ante 2ewyéras & xeQo.NutoY (arc SetL T.
OS. Epiphanius , aliique SS. Patres ex | appellarat.
namero familiarum No? à Mofz com-| — Idemque repetit beef; 39, ubi de
memoratarum collieunt. Sic autem di- | genere Cham ponit duces 32 , de ftir-
Y
Difficile
eft 72 lin-
gu P4- cyodeye , [ed gentes propter quas comme-
cife ponere. doe
| morari digni effent , non utique fecerunt,
cit Auguflinus: Ex familia Japheth ,
quindecim. Ex progenie Cham, unam c7
triptnta, Ex flirpe Sem, viginti feptem. n
fumma igitur, inquit, omnet progeniti de
tribus filis Noé fiunt feptuaginta tres,vel
potius , quod poítea demonftrabitur,
feptuaginta duas gentes tunc fuiffe
colligitur, non homines. Quod fe de-
monítraturum promittit , exequitur
pe Sen quindecim , de Tap/eth viginti
quinque , ubi totus numerus idem eft,
partiales non iidem. Nec item exi-
Ítimes unam linguam , materiam &
quafi femen fuiffe, ex qua corrupta fc-
ptuaginta duz nafcerentur. INam 7e.
brea , ut diximus, integra manfit , a.
liz nova natz funt ; fed perinde eft, ac
fi diceret, pro una natas effe feptua-
"n r1. fequenti , ubi , sam tantum fu-| ginta duas. Vide etiam Chron. Alexan-
iffe
linguam Heberis ez Phaleg , licet
omittantur qui gentium «7 lmguarum prin-
cipes non fuerunt , propter tempus inftont
eventu notatum. Quia in diebus ejus terra
divifa efl. Priore autem illo loco fub-
dit. Propterea ergo. multorum. filii. non
funt commemorati , quia. gentibus aliis na-
fcendo acce[ferunt , ipfi autem gentes facere
nequiverunt. Nam qud alia de caufa, cum
filii Japheth o&o numerentur, ex duobus
eorum tantiüm filii mati commemorantur
Et cim filii Cham quatuor nommentur,
ex tribus tantiim qui nati [unt, adjiciuntur.
Et cum filii Sem nominentur fex , duorum
tantim pofteritas adtexitur ; numquid Ca-
teri fine filiis veman[erunt ?. Abfit. boc
quia ficut nafcebantur , aliis gentibus ad-.
debantur. Ya D. Auguftinus. |
Eundem numerum agnofcit Exfe-
bius lib. I. Chronol. Grece, ubi enumera-
tis omnibus provinciis filiorum Noé,
uit £n («6.) &Gd'opuicov (as dvo.
TE in
jj: Mbit Ergo illi , inquit, 'Tur-
- rim «7 Babylonem aedificant. Sed divi-
— no numini. de infana illa imolitione difpli-
cuit , ideoque disipatis illorum linguas , fe
ptuaginta duas ex una. fecit , pro bominum
numero , qui illo tempore repertus eft , unde
€ Meropes à Y0CI divifione nuncupati.
drinum Grzco-latin. quod cum Epi-
phanio fentit. — — |
rofpet
q
. Addam & Profperum Aquitanicum , Prolp:
qui etiam eleganter caufam hujus con- nicus.
fufionis & multiplicationis linguarum -
depingit. Tam vero, inquit procurren-
te bumane propagationis augmento , cim
ipa mortalium numerofitas de [uis multi-
plicationibus. fuperbiret , e* fecundum cla-
tionts fue altitudiem celo cuperet molem
immodice conflyu£lonts in[ereve, quàm mi.
rabilis ad cobibendam banc infolentiam fuit
divine cenfura ju[titie !. que. omnem illo.
rum populorum loquelam , notis fibi invi-
cem fignificationibus con[onantem , feptua-
ginta , € duarum lmguarum Yartetate con-
fudit , ut & inter diffonas voces-operan-
tium pereunte concordia , tn[anee molitionis
machina folveretur , «7 babitando orbi ter-
rarum incolas male congregationi oppor -
tuna. fieret di[perfto.. Denique in eundem
numerum plerique omnes antiqui. con[enti-
unt. Vide Pererium , qui in hanc fen-
tentiam etiam £Zieronymum, Arnobium,
& Origenem citat, quibus (Beda de fex
etat, Marianus Scotus, aliique addi pof-
funt , praefertim Chronicon Alexandri-
ium , quia eas omnes enumerat.
Caterum contra hunc numerum
dubia movet Pererius partim ex difpa-
ti perfonarum numero , qui in graecis,
Cave putes non faiffe tunc nifi duos | latinifque- codicibus reperitur. Crac
& feptuapinta viros; fed tot numerofa. | enim Latinos tribus perfonis , five fa-
miliis excedunt, & addendo Cam
rum familiarum principes quos pau-
O 3 etiam
Pererius,
HO APFPGdUAJNAOSTECK FROGHENRNI
C. XIL etiam quatuor. - Partim quia non vi- | guis donatos fuiffe, qux in familiis à Se£L 1H.
dentur plures Patres fcorfim à filiis nu- | fe ortis reperiebantur , ut fingulis mo-
merandi , quafi diverfas ab iis linguas | nita falutis dare poffent , & ad quam
habuerint, quoniam patres non potue- liberet familiam fe transferre. Quod
runt habere familias , nifi per filios. | fentit etiam "Lorniellus. &d poftremum
- Quod fi patres (cotfim à filiis nume- | dicimus eos, quibus filii non attribu-
rentur , quafi linguas fuas fcorfim ac | untur , fingulas duntaxat feciffe fami-
familias habuerint, przdicto numero | lias, quibus fingulz datz fant linguz,
J addendi erunt. Sem , Cham & Tapbetb, | ideoque poftremorum peculiarem di-
imo & ipfe Noé , & fic numerus lingua- | ftin&ionem neceffariam non fuiffe.
rum ad fex & feptuaginta excrefcet. Qux mens eft D. ZugufLni , cujus ver-
Partim denique quia aliquorum filio- | ba paulo ante retulimus.
rum Sem, Cham & Saphetb nulli üliüfive| Hac ergo linguarum confufione &
pofteri recenfentur. In progenie Sa- | hominum perturbatione inducta*
phetb. quinque 5 in Cham duo ; in Sem | Non cepte a[urgunt turres , non arma
quatuor omittuntur, de quibus nihil juventus
ceiti dici poffit , unicamque finguli | Exercet ; portufve aut propugnacula bello
centem, an nullam , ac plures produ- , d uta parant , pendent opera interrupta,
xcrint, & cum gentibus linguas diftin- - mineque TD !
Gas. Etfic numerus hic multum fem- | Murorum ingentes y equattque »nachina
per variabitur ; & incertusreddetur. - celo. ——— acu :
Nominatim autem 7 w'rim, non folàm
ab Archite&is relictam , fed divinitus
etiam disje&tam pere antiqui pro-
didere. Sofepbus ex Sibylla refert deos
T'wrim procellis immiffis fübvertiffe,
& fuam cuique linguam dediffe ; ve-
rüm libro tertio Sibyllinorum verfuum
hzclegunturinteralia: — |
Flatibus aut venti magnam fublime fe -
yentes . 000. |
"Turrim jecerunt, e litem conciliarunt
Inter eos , urbemque ideo Babylona vo-
pni. Nihilominus feptuapinta duarum
»7:5n- ingaarum numerus retinendus vide-
numerus, tut, qui non leve. habet in 7Mofis nat-
ratione fundamentum , cim in fingu-
lis familiis trium filiorum INo£ fem-
per lingue cum familiis diftin&x re-
periantur , familias autem tam multi
antiqui , recentiorefque Do&ores Íe-
ptuaginta duas agnoverint , & hz ob-
jectiones facil folvi poffe videntur. |
. E & . :
Dicemus enim diverfum quidem re -
periri numeram in hebraicis , gracil-
que libris; fed eorum qui adduntur à cay unt, f
Gr«cis neque linguas , neque. familias |- Sed postquam cecidit "Turris , lingtueque
fuiffe diverfas , proptereaque à Mofe fuerunt 0. ^
hoc loco pratermiffos.. Secundz ob-
je&ioni fatisfieri poteft , fi dixerimus,
patres quidem non potuiffe habere fa-
milias, nifi per filios, potuiffe tamen
habere per aliosab iis , qui in textu de-
. Gimicap. recenfentur, & per cos diver-
| falésnilicuere familias. |
'Yertiee non improbabiliter refpon-
: etur , quatuor iftos quafi fegregatos
à cxteris, & eximios, non habuifle fin-
gulares linguas, fed preter commu-
nem, quam retinuerunt, etiam iis lin-
Vocibus inter fe diverfis, terra deinceps
"Tota replebatur divifts regibus: &c. |
Quot fcilicet coloniis Nenibrodo aufpi- — d
ce , ut dicetur , in fequentibus, Epi- Epp
nius quoque initio Panarii ait. , DEUM
non folüm hominum divififfe ling935;
unde & Meropes dicti fuerint » fed Tu -
rim etiam ventorum impetu evertiffe.
Abydenus ; qui res Medorum & Alfyrias Abyde-
fcripfit , apud Ewfebium de preparatio- ^^
ne hac habet. Primos hommes ferunt
terranatos, robore «7 magnitudine confifos,
. dis
-
TudRRJSCBASGEL-Lrs LI
C XIL. dus affuiffe , qua fuper eos diruta atris
cecidit. Et infra apud eundem hzcex
Eupolemone. Cvias, inquit, Babylon
ab iis condita primm fuerat , qui à diluvio
eyaferunt , quos omnes gigantes f'uifse con-
fat , [par[os per. univer[am terram , poft-
quam ' l'urris quam edificabant , divinitus
concu[Ja decidit. Et hinc forte Tertullia-
nus contra Praxean : Filius itaque est, qui
.ab initio judicavit. ; "Turrim fuperbifsi -
- mam elidens , lingna[que di[perdens.
Verüm hzc parüm firmà funt , hoc
ipfo quod à Mofe non cohfirmantur ;
Tertul-
lianus,
unus aliquis corum , quos retuli, eam.
everfionem , ut videbatur , admodum
juftam atque probabilem excogitavit,
reliqui poftea funt fecuti.
quem ;
hac nifi à Mofe Ícire non po-
tamen
*
IlY
que ad Semiramidem , quze inchoatam Se prf.
civitatem Babel. incredibili magnifi-
centia ac magnitudine abfolvit. T w-
rim veró illam nequaquam: altius ex-
tulit, fed aliam mirifice ornatam , in
templo , quod elo confecrabat ; in-
clufit , ut ex Z/erodoti Clio paalo ante
retulimus. Cüm itaque templum Bel
inipfa urbe Babel à Semiramide exítru-
&um fuerit , certé 7 wrrim Babel utpo-
te à Babylone remotam, in ea urbe ex-
ftructam fuiffe, ex iis que in prace-
dentibus dixi, patet effe quàm falfi-
fimum. | : nue
Sequitur ut de difperfione morta- Difpefe
lium in varias terras agamus, quas nonj Pe
Cüm | temeré aditas aut ufurpatas, fed ex for-
|
tibus divina voluntate diftributas ; ex
tuiffent. In cujus. fcriptisobfcuré tan- | primo anno (Phalee intelligitur. Hoc
tum fignificatur eos ab opere
fe , impedimento linguarum 1
Ceperunt , inquiebat Dominus, hoc fa-
cere , nec defiflent à cogitationibus futs, do-
- meceas opere compleant ; nimirum nifi im-
. pediero, ficut &fecit. —.—
CsNem- « Quód fiquazras , cut Nembrod, qui
bibytone poft difperfas reliquas e Babylone
"li. fbftitit, cum popularibus fuis , inter-
miffum opus non redintegravit ? Re-
fpondeo cum Pererio , aut opus fuiffe
qnajus, quàm ut à tam paucis homi-
nibus perfici poffet , aut pottus homi-
pes praefentis prodigii magnitudine at-
ue infolentia deterritos ; aufos non
fuiffe opus imperfectum abfolvere , ne
divinitüs graviori aliqua poena mul&a-
rentur. Vacaffe autem zdificationem
. per annos feré centum, vi
deftiti | autem tempore
njecto. | guarum quó quemque fors & DEUS
tulit, eam terram familiarum princi«
^3 ——————————— —— —
inducta confufione lin-
pes cum fuis occuparunt , ut ait fofe-.-
phus : Tapbebb Europam , & quz illiex -
Afia adje&ta. funt ; Cham Africam & Sj-
riam ; Sem xeliquam Afiam , juxta gene-
ralem diftributionem , quam eodem
loco ex fofepbo retulimus. Quod hoc.
loco exactis ex fcriptura intelligetur.
Spinofam porro in barbaris vocabulis
difputationem, & magna ex parte cor--
ruptis, utilitas, DEO favente; com-.
enfabit. Multa enim fcripturz loca
praefertim apud Prophetas , hinc non-
nullam lucem accipere poflunt , cui
ut ferviamus , ordinem familiarum à
Mofe pofitum , ipforumque principum
delicet u£ | ab eo nominatorum fequemur.
| C Apu. Tc XLEL:
Quando cteperit regnum Nembrod , & drvifto gentium.
CIT
ac difceffionum gentium deter-
| ra Semadr , anno inquam
be condito 1931, & poft di
circiter infequente , credimus auUpl- |
abor-
uvium 276 | manferat , ac deinde etiam füper alias '
B. anno divifionum linguarum, |
candos effe annos regni Nembrod in
(Babylone , & urbibus proximis , fuper
gentem linguz faz , qua fola illi xe-
finitimas àfe occupatas , ut in przce-
denti-
*
*
IIZ.
Nlembrod , qui idem cum Belo, ut loco
proximé citato docuimus , regnavit | gem Babylonis , adeo irrationabile eft, -
in Babylone annis fexaginta quinque ,
ut tradunt Eufebius in Chronico , & B.
Auguflinus lib. XVY. de Givit. Dei cap.
17, &alii Quis autem vir fuerit ifte
Nembrod , five Bel , fatis paffim in
przcedentibus fuis locis à nobis di-
&um fuit.
Per idem quoque tempus ; credi-
bile eft, caeterarum quoque linguarum
/. principesregnare ccepifle ( non tamen
Doms tyrannice ut Nenbrod ) in gente fua,
& in fingulis regionibus , ad quas pri-
mó incolendas pervenerunt. Puto au-
tem eas non admodum à Babylonia
fuiffe remotas, rationabile namque eft
credere priüs proximiores , quàm re-
-motiores, à prifcis illis gentibus terras
fuiffe cultas. Quanquam non multo
poft, ad declinandam nimis moleftam
ipfius Nembrod tyrannidem , qui non
contentus imperare Babylonus , alias
quoque fmitimas gentes infeftare;ac fi-
- bi violenter fübjugare nitebatur, pluri-
mos longiüs receflhffe credimus: Qua-
1e, quemadmodum poftea in primiti-
va Ecclefia , prima illa perfecutio quz
fa&a eft Hierofolymis adverfus Chriff
fideles, in caufafuit, utipfi ad fidem
latiüs propagandam m in
varias orbis provincias quibus deinde
fcripfit B. Petrus primam fuam epifto-
lam, nimirum , Dileclis advenis difper-
fionis Ponti, Galatiee, Cappadocize, Afte
Bithyniz : ita prifcis illis temporibus di-
vina providentia fa&um eft , ut tyran-
nica inváfio ipfius Nembrod , divinz
ordinationi deferviret , ad populis re-
plendas etiam alias terrarum regiones,
àprioribus illis valde admodum remo-
tas. In quibus deinceps varia regna für-
rexiffe , dubitandum non eft, prxci-
A x . .
pué vero apud ZZigyptios , & item apud
Mise. Sicyonios in Greci4 , de quibus aliquid
zum «a- fuis locis €x Eufebio tangemus. Nam
bei de regno talis , quod So. Lucidus in
ATHANASII
C.XIIL dentibus comprobavimus. Porró ifte | fuis tabulis , ponit ccepiffe vigintiq
KAR-CH ERI
tuor annis ante JNembrod primum Re-
ut figmento fimile videatur. De cun-
| &is autem prifcorumillorüm tempo-
rum regnis, ficut nullum aliud tem--
pore praceffit regnum Babylonis , ita
nullüm illo majus fuit. Nam non mul-
to lc , nempe temporibus Nzui , qui
fedem ejus tranftulit in Z/[jriam, uíque
adeó excrevit , ut Monarchiz Z/ffyrio-
rim nomen acceperit. Quare nosali-
qua quidem certiora quorundam Eth-
nicorum regnorum initia fuis locis.
commemorare non negligemus ; ve-
| runtamen fucceffivam Regum feriem,
tantummodo hujus, & aliarum mo-
narchiarum ,
meminit, hic adnotabimus.
Ab hoc quoque circiter tempore;
uti fentit 7 orniellus , & non prius , fed;
potius aliquanto poft, oportet inchoa-
tas effe dynaftias , feu potentatus ZZ.
gyptiorum , certum eft enim ex füpra-
di&tis , & irrefragabili ipfiusmet Sacr
Scripture teftimonio, ante divifionem -
linguarum gentes non effe divifas , fed
poit , neque ullas alias orbis regiones,
prater Zrmeniam & Babyloniam , & lo-
ca ad Orientem illis proxima , ab ho-
| minibus poft diluvium fuiffe inhabita-
tas , nift ut diximus, poft divifionem -
linguarum. Quod vero nos in Oedipo
T om.T. etiam mentionem dynaftiarum
"Egyptiorum amplam fecerimus , etiam
ante diluvium, id non fa&um eft, quod
ita fentiremus, fed fecundum 7g ftío-
rum , Zrabum & Manetbonis opinionem,
ubi & mentem meam de dynaftiis fu.
fius apertam reperiet Le&or.. Quam-
obrem bené 7o. Lucidus lib. V -de emen-
datione temporum cap. x. & im. fes tabulis
primam ZZeyptiorum dynaftiam incho- . ;
at ab initio regni Nembrod & Chaldieo-
rum. Unde neceffarium videtur affe-
rere , fexdecim illas priores dynaftias;
uas Eufebius in Chronico ponit pracet-
iffe ortum 4dbrabe , aut fuiffe multó
j pau-
ua- SectHIIl. |
qun Scriptura Sacra
prac
ni d
tium.
4
t
j
Egk
- * DS *
o LEUR
»: do
^ ie
Ij.TOAL -
d ^e. 04
* ; , / s :
: -— LA . » : / m : 4
Mn adi m Mert imei
; e * diis eamus aniiln- da Mei o Jy
du " 4 c xt sciam ^
X Peg 2. ig , E
€ d d 1* d ES y alae ur EE ECIDCNS.
1 2n d Es moe s Mb c . E
x a nU - »
t ES UC '
p
AItmtet
E
Amen Neh ueha m Gm ttem nen t ante
tatu eem
"v
emt
C wa e
*
sita,
k
x
^.
T
M etr hs
wA rh m mt
PE
emma s os ane
—— 9
^ x
ideljeisey We Masa Mpsa bif «ml ae Ve. oaa RM ime sión
-* ^1
vates t plaid tiom
se edm mens
[o A i d ; L w- af * : . ————— P 0
z s E x ^ iere EU tig P cy MR dt
TOREM IRAE cut uoc ANEMFUDS NU rege rH Murs d S on "ive NM Deum e, tUark anqp AU lil 4/6 pdt 6A nita eds ohetió Ui ed d rtr "———
* " DEL snnad e (-- t Ll Lor rnbdd
deem de alt so va pesa cctástep 9 6^ vpem potet" o oasis "e ci - ? A. 1
LOMEIS essdits pe E : d »
TURRIS BABEL E55. H.
C. XIII, pauciores, aut admodum breves. Ete- | nus humanum in terra Semaar , & vi- SeEH1I.
II3
nim hinc ad nativitatem Zbrab« com-| cinis Mefopotamie locis congregatum
LJ
putantur tantummodo anni centum
fuerit ? Aut quomodo Cham , Chus &
feptem , ut patet intabulis, nimirum | Nembrod , qui d urrts fabricae omnes
fexaginta quinque regni ipfius Nem- prafentes fuerunt , necdum traními- fenemlin-
brod , eu (Beli , qui fuit primus Rex | grationem orfi, ZEgypti dynaftias in-
Chaldeorum , & quadraginta duo regni | Íítituere & adminillrare potuerint ,
Nini , qui immediate fucceffit Belo; |
natum enim effe ZLbrabamum anno qua-
dragefimo tertio regni ipfius Nini. Un-
de fequitur non potuiffe fingulas dy-
naítias feptem annos explevifle. Nam
uti jam pauló ante ex / orniello tradi-
dimus, fi dynaítiz Zgyptiorum in tem-
pus xdificationis 7 wrris inciderunt,
uomodo textus S. Scripturz verifi-
cabitur? Cüm id temporis totum ge-
cüm nullus tunc temporis vivens ho-
mo extra Babyloniam (ive Affyriam ve-
Ante di-
«uifronem
(5 confu-
guarum
JEgyptus
non fuit
periri potuerit , quis eft, qui capere -
poffit ? Dicere igitur cogemur illas
poft Chami in ZEgyptum , qua eum for-
te contingebat , adventum, per filium
Mefraim , primum inftitutas fuiffe. Sed
de hifce quàm fufiffimé a&um vide in
I. T om. Oedipi ZEcyptiaci lib.1. ubi per
totum omnia ample profecuti fumus.
CC AAUpe UU. T obe
De TProganie Chus,
1 ^
tur, faltem polt diluvium,nam
CXIV. Y / Eràm quia Chus primu
i | thiops , five niger fuiffe dg
antea an fuer
c utrum fuerit vere colore .migro
4mbutus. |
« ZE. tius éx loci ariditate , & folis aduftio.
ne, quàm exaliqua alia caufa produ-
ci ; communiter namque videmus in:
int /"Zthiopes incertum ! aridiffimis , calidifimilque terrarum
et, libet hocloco inquirere , num u- | plagis nigros, aut faltem fubnigros ho-
niverfa progenies ejus nigra fuerit, vel | mines reperiri; contra veró , in humi-
faltem omnes , qui poftea nigri nati
funt, ab ipfo prodierint ? Ec primum
uidem certum eft probari non pof-
i càm potius appareat oppofitum ;
conítat enim
bitaffe cum profapia fua in terra Sen-
utar , hoc eft, in Babylonia , feu Chal-
Nembrod filium Cbus ha-
daa , ubi nufquam legimus incolas fuif-
fe nigros. Quod fi verum eft, etiam
confequitur , illam cutis nigredinem
non femper neceffarió ex propagatio-
ne generari , ita ut niger vir non polit
non nifi nigrum filium gignere, cüm
jam di&um fit nigredinem Chus non
fuiffe in omnes ejus pofteros diffafam.
An vero omnes nigri ab ipfo Chus oti-
ginem duxerint non facile eft defini-
. € , quoniam videtur effe communis
opinio, atrum illum cutis colorem po-
dioribus frigidioribufque , admodum
albos. Sed huic opinioni officere vi-
dentur, quz refert ZDbrabamus Ortelius,
in tabulz quartz fui theatri commen-
tariolo , nempe in calidioribus quibuf
X^oh o-
dam locis , fub eodem parallelo, atque ""« /^
. den |, . cona torri«
fub eadem cceli confüitutione , alibi 4 »aiisi-
nafci homines albos , utin Zmerica ; ud
licubi fabfufci coloris , ut in 4Dyfsimo-
rum regionibus , alicubi nigerrimos,
utiin regno Congo , Guinea ; caterifque
nonnullis rice regionibus, uti Mo.
nomotapa , Sofala, & qui ad lumen Cua.
ma habitant. In 4by/simorum tamen re« '
gno non omnes nigri , fed fubfufci co-
loris , non obftante meditullio Zfri-
ce füb xquino&tiali conftitato & im-
menfis caloribus zítuante, nafcuntur,
Rurfus in /ndie Orientalis. Malabarico
: p |
ic- —
8. .
II4 ATHANASI
CXIV.regno nigri quoque, uti Calecutbi ce-
lebriemporio. Cur veróin Zmerica rii-
gerrimi coloni non maícanitur ; etiamfi
calidis & ficcis,etiamfi zquatori fubje-
&is regionibus , miram cuipiam videri
poffit. Conftat demum eos qui inco-
lunt Auftrales Creta , Sicilie , Hif pante-
que partes,candidi effe coloris, cüm ta-
ien certum fit eofdem non minus ab
zquino&iali diftare , in noftro hoc he-
| mifphaxrio Arctico, quàm in Antarcti-
co diftet ab eodem /Equatore extre-
mur illud. Z/rice promontoritim, quod
Caput (Bone pei dicitur , cujus habitato-
res effe nigerrimos teftantur Lwfitani,
DSKGQBSCHEDER I
ruit & ànativitate ingenita fit in ipfo SeELITIT.
Chus , tametfi is in terra. Sennaar , vel
potius in Zrmenía natus credatur quae
nimiam folis uftionem non patitur. Et
| hoc ex divina difpofitione fa&um cre-..
dimus , non quidem in poenam pater-
nz impietatis, & avit maledictionis,
quandoquidem ex fapradi&tis apparet
ipfum Chus multo ante fuiffe genitum,
quàm pater ejus Cam in przemiurh füze
impietatis INoéticam maledictionem
in filio Cataan accepiffet , fed aliqua.
alia de caufafoli DEO cognita. Quod
fi prgpinquiores caufas nigredinis Chus
indapare velimus , dicere poffumus
qui in fuis ad /udias Orientales navigatio-
nibus frequenter admodum per illas
* oras pertranfire coguntur , uti paulo
ante de incolis Monomotape diximus.
Ex quibus omnibus tria fatis pro-
babiliter colligi poffe videntur. . Pri-
mo folis propinquitatem feu aduftio-
|id contingere potuiffe vel ex vehe- xi
menti quadam & fixa matrisimagina-7 772. -
tione cujufdam rei nigerrimz in ipfo paui ex
coriceptionis tempore occafionaliterz,/ s -
excitata , ad fimilitudinem ejus, quod iini?
in gregibus 7acob accidiffe legimus od
Genef. cap. XXX. verf. 37. Lycostbenes t.
nem , terrzque ariditatem fimul con-
currentes 4i quidem caufàs valde ap-
pofitas ad. confervandam ,. vel etiam
augendam cutis nigredinem , przefer-
tim in facie ; aliifque Boom minime
opertis, ut quotidie heri videmus in
rufticis, aliifque , qui aftivo tempo-
re fub radiis folaribus commorari diu-
tius folent; verantamen non füfficere
ad producendos homines naturaliter
nigros , alioqui in omnibus calidiffi-
mis , ficciffimique regionibus nafce-
rentur homines nigri , quod non ita ef-
fe probant fuperius narrata. Unde cer-
tiflimum puto , quemadmodum etiam
"Torniellus hoc loco fentit in corpori-
bus humanis originem nigredinis non
proprie à regionum qualitate , fed ex
alia caufa provenire, nimirum prima-
rio à (tirpe, feu generatione & fangui-
ne parentum : cui ego junxerim natu-
ralem alicujus loci conftitutionem u-
nà cum refpectu ad folem.
fane in fuo de Prodieiis libro , foeminze
cujufdam meminit , quz uterum ge-.
| rens dum in pictura trium. Regum,
quam cubiculo fuo affixam tenebat,
Ga[parem ex tribus nigerrimum , 'an-
xié quàm fxpiffimé vehementi imagi-
nationis vi confiderans , oculos den- .
teíque in nigerrimo vultu miraretur,
mox depofito utero infantem genuif-
fe Zthiopi fimillimum. Sic accidere
potuiffe dico ex repentino quodamac
vehementiffimo appetitu materno rei
nigerrimz , quem adimplere non va-
luit, quando ipfum Cus geftabat in
utero , ut videmus contingere in mu-
lieribus , qux maculofos foetus pari-
unt, quodammodo exprimentes in ipfa
macula colorem rei concupitz , quam
Graci xir (gy , Picam Latini , Itali la Yo.
lia, dicunt , de qua in rte magnetica,
de magnetifmo imaginationis mulie -
bris fuse & curiose actum vide. Nam
fi levior caufa in aliqua Cutis par-
Xieedo | .Sec "i 1 : ,
pet : n probabile admodum ef. | te, v. g. i oue atque indebitam ef-
naturalis. A€ » quod. naturalis humanorum cor- | ficere potet, quemadmodum ipfa do-
porum nigredo primó oinium appa-
cet experientia , utique videtur hujuf-
cemodi
cHepí:a EseB4r£RLILLEBILE. ous
nem que dedere Sabes, gentibus Felicis Sec-THT.
CXIV.ceémodi vehementiffima caufa , tan-
Arabie propter thus, quod inde ubique .
quam multó magis humores commo- |
vere atque alterare valens , totam pro-
lis catem , eodem colore quemadtmo-
- dum naturaliter inficere potuiffe. UNé-
. que incongruum videri debet; quod
procedentibus poftea temporibus ex
Chus nigro, & uxore ejus alba procrea-
ti fint filii alii nigri , alii albi, quidam
veró fübfufci, quandoquidem videmus
filios aliquando magis affimilari patri,
aliquando matri, & interdum , veluti
Jta exsquo , utrique. "Tertio demum cre-
7^ dibileeffe, quod de filis Chus, e e-
rant nigri aut fübfufci, poftea plures
delegerint fibi ad habitandum regio-
nes valde calidas & ficcas ; tanquam
ipforum nature magis accommodatas,
& quandocunque (ut aliis quoque na- |
tionibus fapius contigiffe certiffimum
deferri folet communiter admodum
| notis. Hi inter Smum Perftcum & Atra-
| bicum,quod Marc (Rubrum vocant, hoc;
| eft, Arabiam incoluerunt ; quamquam
Schabei five Sabei , qui ex Schaba filio
fReema defcenderunt, magis ad Orien-
| tem & prope Smum Perf[icum : Sabei ve
ró, qui ex Sabafilio Chus, magis ád Oc-
cidentem, & ad Mare Rubrum feu ra
bicum inhabitaffe credantur. De 5a-
borum divitiis & odoribus vide Pompo-
nium. Melam lib. YYI. cap. 8. & Strabonem
lib. XVI. quamvis id quoque fatis con-
jicii poffit, ex auro , aromatibus ac
gemmis pretiofiffimis, quas attulit R e-
gina Saba Salomoni , ut habetar 3 Ree.
cap. X. verf. 10. & 2. Paralipom. c-Y&. v9.
eft ) de propriis fedibus pulfi funt ; ad | protulit, quosin confinio fmaélitarum
alias non valde diffimilis temperamen-
ti commigrarint. - E &un | gimus, ex Gen. cap. XX V. verf.18. Ubi. ,
effe puto, quód, tametft omnes 2£ithro- | dicitur J/maélitas percufhiffe 4malecitas.
per à Cus originem traxiffe credantur,
non tamen in eadem orbis plaga , fed
in diverfis hodie, calidis nimirum
ficcis, nigro colore imbuti reperian-
tut. Utrum autem , quod diximus ac-
cidiffe ipfi jus , poftea unquam alicui
alteri contigerit, ut fcilicet ex ütro-
que parente albo niger aliquis fit ge-
nitus, neque negare , neque affirmare
4. « audemus : nam licet, quod femel ac-
cidit, aliàs etiam, n1
accidere poffe videatur, veruntamen
'auodid de facto acciderit , incomper-
eum habemus. Si vero id aliàs conti-
& Amalecitarum. prius habitaffe colli-
fi verum eft , quod ajunt Jofephus &
Beatus Zdieronymus, nimirum Jevileos
effe Getulos.
De Sabatha tertio filio Cous exiffe a. Sabatha.a.
junt Sabatbaos,quos putant Zrabiam Fe-.
licem primüm infediffe. Siquidem illus
i DEUS prohibeat, regionis metropolis Ptolemaeo tefte,Ceo-.
qrapbie lib. VY. cap. 7. Sabatba dicta eft:
deinde-tranfiffe creduntur in Africam,
ac d Meroen clariffimam Nili infu-
iffet, certum effet , quod non omnes | lam inhabitaffe , proptereaque à Tofe-
- ZHthiopes de pofteritate Chus defcen-
diffe armari pofft. .—— ^ .—
pad Sed jam ad filios ipfius Chus deve-
Tum Chus. niamus; de quibus T'orniellus in fois 4n-
nalibus ita rátiocinatur ; quem nos uti
fcriptorem fide dignum fequemur. $a-
ba primus inter &lios Cows recenfitus,
Genealo-
Saba 1 Á-
lius Chus,
& alter Sala, qui Hebraice potiüs 5 cha- | p
ba dicitur filius ere ; nomen origi-
pho & B. Flieronymo dici "Aflabaros.
! ab £fevila , donec venias ad Sw. Opor-
tebat autem de Zevileis poftea pluri-
& | mostranfiffe in Cetuliam , qua erat 4-
| frice interioris regio, eremo cohzrens;;
- Eitvila alter filius Chus , Flevileos Hevil
(Reema quoque ; quartus filius Chus Regma a...
(Regm.eos genuit , qui pariter in Zrabia!"
Felici habitaffe cenfentur cum Sabatbe-
is & Sabeis, cujus tei fignum eft; quod
Exechie cap. XX VM. verf. 22. interne-. ."
gotiatores 1 yr afferentes aromata, la-.-
ides pretiofos & aurum , junguntur
Saba & Rerma,id eft, Sabi & (Regmet.
E es be: Qut
Chus.
CXIV.
116
Quidam putant egzeos poftea eam
regionem incoluiffe, quae Carmania di-
étaelt.. Sane de Dadan altero filio ec-
»ie (nam de primo nomine Sa£a feu
Schaba jam diétum eft ) ajunt defcen-
diffe Dedanzos , quos fuiffe finitimos
ldumeis , conjici poteft ex "erem. cap.
XLIX. verf. 8. & ^ Exech. cap. XXV.
Yerf. 13. ubi progredientes contra /du-
"adm , videntur eandem cladem com-
munem facere Dedaneis. Et Ezech. cap.
XXVIL verf-15. filii Dedan appellantur
negotiatores 7 jr; & inter alias natio-
- nesnon longe à 7 ro diftantes , collo-
COM.
Nembrod
fextus fi-
lius Chus.
-
cari videntur. Quare quidam putàrunt
eos fuiffe primos cultores illius Syria re-
ACTOHDOAONAAG ÉÉISKSLR O MERI
gionis,quam Ptolem«us libr. V . fuae Geo- SecHIII.
araphie cap. x5. Palmirinam vocat. Sofe-
phus & B. Hieron. Dadaneos dicunt effe
"Etbiopes occidentales, quod ut verum -
fit, óportet ipfos pofterioribus tem-
poribus de 4/4 traje&o Mari (Rubro, .
tranfiffe in Zfricam, atque ad occiden-
talem pervenifle ZZtbiopiam.
ui autem fuerint Sabatbachei ex Sabathaca
Sabatbaca quinto filio Chus progeniti, Chus.
& ubi EO vert , incertum eft,
quoniam ut ait B. £Zieronymus ; Re-
gma & Sabatbacba , paulatim antiqua
vocabula perdidere , & qux nunc pro
veteribus fuo. ignoratur.
C'A PSU L- AL,
2Deregno Nembrod e impietate eju , €& cur. Belüs
T oca; fi. o 0
^UEterüm de Nembrod fexto filio
f Chus & Chami nepote Scriptura
Sacra feorfum loquitur utait S.
Auguft. libr. XVY. de Civit, Dei, cap. 3. vel
quia poft prenominatos filios ac nepo-
tes ipfius Chus genitus fuerit aut ( quod
credibilius eft) propter ejus eminen-
fuiffe principium regni ejus , tacite in-
dicare , can poftea etiam regnaffe
fuper rv urbes: ita enim tex-
tus habent. "Tertium eft, Scripturam ,
Sacram cum de nullius alio regno an-
te meminerit, quodammodo infinuare
ipfum Nembrod fuiffe primum qui re-
tiam fupra cxteros. INam & de ipfo di- | gnare coeperit. Nam, ut Hebreus tex-
citur: /pfe cepit e[fe potens interra : &
poft pauca : Fuit autem principium regni
ejus Babylon & Arach «7 Achad cz
tus habet. 455 3$ 522 (n2?25 IUS
me») Et fut imitium Yogni ejus inter
Babel cz Arach «7. Achad , ez Cha-
Callanne, in terra Sennaar: Genef. cap. | lanne. Cum itaque dico regnum ejus;
X. verf. 1o. Ex quibus verbis tria viden-
tut poffe colligi ad hiftoriam noftram
perünentia. Primum eft annos regni
Nembrod numerari debere ab zedifica-
tone Babylonis jam aliquatenus expe-
dita, nimirum poft divifionem lingua-
rum ac difceffionem gentium in varias
tert; regiones , tunc enim ceffave-
Seunticios civitatem , inquit Genef.
Cip. XI. yerf. 8. Quare oportet ipfum
-Nenbrod tunc aut paulo poft regnare
ccpiflein Babylone. Alterum eft Scri-
puram Sàcram, cum dicit, Babylon
& alias memoratas urbes terra Sennaar
utique Nembrod Regem ejus fuiffe quis
negarit? "ameti poft diluvium cre-
dibile fit, fingulos illos Principes , qui
fuerunt veluti capita variarum natio-
num & linguarum, regnaffe in urbibus
àfe conditis eodem tempore , quo Te-
gnabatin terra Sennaar pfe Nembrod. j
Verüm fi loquamur de Rege, non qua-
fi de naturali Principe, fed ut etiam
communiter accipitur , pfo Tyranno,
qui» per vim occupando alienas urbes,
nil aliud curat, nifi pex fas nefafque
fium augere imperium procul dubio
dicere poffuraus Nenbrod primum fu-
iffe
Nembrod |
rannicam
quitam [t
fafin*
HPSO mEgGersUB ABER T4 H. I17
C. XV. iffe Regem tyrannum, qui fic regna- , eft ; quafi Deun colerent , quem erro- Sect TIT.
verit in hoc mundo, faltem poft dilu-.| rem poftea Perfe & Chaldzeilecuti fant.
vium. Ipfe enim cum effet potens, | Itaque DEO & homini injuriam fecit.
ccepit potentiam füam in Wet DEO ;qui ei debitum cultum ademit; -
fibi populis, etiam ad fe nihil pertinen- | homini veró , quia eum dominio inju-
tibus exercere. Et primó quidem do- | fto oppreffit, & in errorem decipiendo — ,
minium arripuit fuper eos , qui fecum induxit. Ihdorus item lib. XIV . Etymolo..
in terra Semaar xemanferant : nimirum | gzarum fcribit eundem INembrod abiiffe.
in Babylone, & in aliis tribus civitatibus | in Per/idem, ibique Perfas ignem colere.
paulo ante commemoratis, Zcbad , 4- | docuiffe ; Nam onmes (inquit) in illis
racb & Chalanne. pro quibus interpreta- | partibus Solem. colunt , qui ipforum lm:
tur B. Feronymus, Edeffam , Nifibim & | gua og id eft, DEUS dicitur. Sed &
Seleuciam ve] certe Ctefipbontem , de qua | Perfas eum Mytbram vocafle, id eft La.
fupra. Deinde his non contentus, fini- | pidemignitum, five Solem , in I. T oi.
timas nationes invafit , ac fubegit: po- | edipi , cap. de Mythbra Perfatum dea-
ftremó etiam remotiorespopulos, puta |/fro , ejufque facrificiis fas& docuimus.
Per[as & forte item A/fyrios , itautnon| Ex quibus omnibus dignofci poteft,
folüm fuper plurimas urbes, fed fuper | quàm procul à veritate aberraverint
varias quoque provincias ac linguas, | Z/mius & ejusaffecle , dicentes, Nen-
ipfe magnus Rex feu tyrannus evaflerit. | brod magis ftuduifle pad ,religionique
Rete igitur (inquit S. Ifidorus lib. VII. | deorum , quàm opulentiz , ideoque
Etymologiarum) appellatus cf? INem- | tranflatum à diis, fubito non compa-
brod,qui mterpretatur tyrannus, quia prior | ruiffe.. Sed hanc. impofturam Annia-
omnium ipfe infuetam arripuit in populisty-| nam alibirefutavimus. — ^ ————-
rannidem. Et hoc idem priüs etiam af- Quar hoc loco poteft , num iíte mud
feruerat. B. Efieron. in traditionibus He- | Nembrod fitille primus Rex, quem Be-—
Mors — braicis in Genef. Oportet itaque ipfam | Ium , feu 'Bel ethnici appellarunt ; an
Nembrod. wr mbrod non folum fuiffe robuftum vi- | quem gentilitas vocat None vel fuerit
ribus , fed etiam ingenio audacem , ac | diverfusab iftis? Certe Berofus ille ab
dominandi cupidiffimum , & confe- | 4mio confitus , tradit Nembrod fuiffe
quenter , ut efle folent hujufmodi ho- illum, quem Saturnum prophani dixere
mines , virum crudeliffimum , fangui- Ícriptoreseundemque extitiffe patrem
narium , impium atque rapacem, ut ex | Belr, avumque Nin/; perperam. At Ge-
typo corporis ejus hic appofito fat pa- | rardus Mercator in fua Chronologia affiz-
tet. Hinc eft quod poftea ipfius imita- | mat Nembrod fuifle Ninum , retellitque
torés, qui omnia divina humanaque predictam (Berofi zinniant fententiam,
jura pervertere ac violare non veren- dicens eam nullo modo poffe fubfifte-
tur , regnandi gratia , ex illius nomine, | re; cumipfe falfiflimam amplexus fit :
tanni, non n nuncupari ccepe- | nimyrum opinionem omnino firigula.
runt. Quod infuper Nembrod. fuerit | rem,& omnibus feré praecipuis fcripto-
idololatra & gentes fibi fubditas ad ido- | ribus contrariam. Vide Pererium qui
lolatriam , neà fe deficerent , adegerit, ib. XV: Commentariorum fuorum i Ge.
- affirmat-Hugo de S. Vitlore m [uis anno. | ne[.ntmn.64. ejus argumenta optime dif.
tationibus in Genf. ubi ait. Nembrod. folvit. Nam ad id, quod ait Mercator ea
mole corporis & viribusaliosfuperans, | que de Nembod ecclefiaftici Ícribunt -
Wh. dominium ccpit exercere per violen- auctores , & Jofephus ; nimirum quod
Siniriiir tiam , & induxit homines ad idolola- | fuerit vir valde bellicofüs ; àt i
ji ina- triam ut ignem ac Solem , qui igneus | & primus qui per vim regnare ra
P3
CXV.
his, qux de ino habentur in genti-
Cur Bel
dicus,
^ AXPHOAON OUSSM CO ROHMBAGDEESRA
& urbes expugnare , ac fibi fubditas. bilius videtur , ei primó nomen Nem- SecL.Wl.
brodà proprio patre fuiffe.impofitum,
qui prophetiz dono (quod interdum
etiam malis conceffum conftat ) futu-
ra profpiciens ; nominaverit filium
(aum Nembrod , eó quod tunc pravi-
diffet, abeo pues in mundo ef-
(c introducendam , quemadmodum de
quibufdam aliis hujufmodi prifcorum
patrum przdictionibus non femel di-
&um eft. Nam ut re&e Baal Hatta-
rim dicit, Et fuit Nimrod vocatus Baal,
eà quod ipfe primó inflituiffet. cultum deo»
facere, & hujufmodi alia, prorfus cum
lium hiftoriis , convenire : refponderi.
potet hzc multó magis congruere
cum his qux de Belo iidem auctores
prodiderunt. Sententiamque Mercato-
7i contrariam comprobat auctoritate
B. Hieron. fuper cap. X. Ofez , & Eufe-
bii in Chronico. Quorum duo polte -
riores aperte afferunt, Belum faiffe pri-
mum Regem Affyriorum in Babylone ;
& plerique Rabbini INembrod vocant
Tyyimav pa 25 zy v2 352 nYY22 | rum. quos co'»ya Baalim vocant. Quuic-
Nembrod Bel, patrem Nini, qui edifrca- quid fit : quod veró à fuz linguz gen-
vit Ninive. His adde quod idem Ewfe- tibus Bel ei poftea inditum fuit , quod
bius lib.YX. de praparatione euangelica c.4. apud Syros, Hebr«os & reliquos orien-
non procul ab initio,refert ex Zllexandro tales , Bel, dominum , id eft, in omnia
Hiflorico & Eupolemo ; primum in Ba- | dominium fonet. An ideo primum ejus
bylone fBelum regnaffe. Ergo idem fuit | nomen Nembrod , apud Fiebr«os tan-
(Belus cam: INembrod , quem vel ipfa | tum ; Belis autem vocabulum in uni-
Scriptura Sacra primo omnium re- | verfa etiam gentilitate deinceps diffu-
enaffe in Babylonia teftatur. Cum igi- | fum eft (efte s | c op ipft
tur in hac veritate , tum facri , tum ec- | omen à Belimpofitum fuit , fic apud
clefiaftici, tum etiam prophani , anti- | 5)70s Baltis nomen Peneri impofitum
quiffimique fcriptores convenire vi- | fuit, quod Amoris effet domina, ut
deantur , libenter nos quoque eandem Genealogia Deorum. . Tom. Ocdipi expo-
fequi , ample&tique debemus fenten- | fitum fuit. Quod veró juxta nonnullos
tiam , praefertim cüm jam in Obelifco | € à Babel civitate ab eo condita nomen
Pampbilio , Saturnum. & (Belum & INem- | Bielimpofitum fit,)neutiquam approba-
brod , unum & eundem effe oftenderi- | re poflum , càm urbis Babel etymon à
mus. Unde fit confequens , Nembrod confüfione linguarum inditum fuiffe
à Belo non bic divitum. Cur autem | unanimi. interpretum opinione con-
Nembrod à gentilibus dictus Gr. 23 | ftet. Sed ne inutilibus ratiociniis tem-
(Bel , non penitus exploratum videtur. | Pus teramus ; fufficiat nobis annos re-
Forfan ab impuro coitu , quo fine dif. | gni ejus ab zdificata Babylone, feu à di-
crimine utebatur. Vide Guidonem Fa.|vifione linguarum effe aufpicandos;
bricium in. Diclionario Syro-Chaldaico ad | hec enim duo eodem circiter tempo-
voccm 33. Nam etfi non fitimpro- | € accidifle ex facra Genefi fatis aperte
babile , ut quidam putarunt ; ipfam fü- colligi poteft. Videlicet à diluvio ?*-
if binominem , ac primo quidem |DO ducentefimo feptuagefimo fexto ;
quando natus eft vocatum nna Nem. | annos regni Nembrod five Belis e1nu-
brod ob corporis robur, poftea vero ex
quo fa&us vir , coepit exercere tyran-
nidem, & ob pro ufam libidinem dici
copiffe —v3 el. Hinc mihi proba-
perio Nini vide in rca No à nobis
edita. |
——M
(C A-
merare incipiemus. De Regno &Im- .
3
GCXVI.
TORRIS BAskI POIL
CAPUT XVI.
110
SecL Tli.
De Coloniis fitorum Sem, Elam & Affur.. ?
|y ) Edeamusnnnc adid, unde di-
greffi fumus , nimirum ad filios
|" Sem , & ad regiones à fingulis
primó cultas ac denominatas. Primus,
qui inter ipfos in facris libris denomi-
natur, fuit Zelam , à quo poftea pro-
dierunt ac denominati funt populi,
Ab Elam UOS rophani fcriptores Elimaos, ec-
pag clefiaftici autem vocant Elamitas, quo-
mite,» rum etiam fit mentio Zorum.cap. YI.
Qittedi- yeyf. 9. Hos ajunt incoluiffe eam Per-
Pefe, — fidis partem , quac magis vergit ad me-
ridiem. lidem , Zbrabe temporibus ,
Regem habebant nomine Codorlabomor
fub quo, ufque ad Sodomiticam re-
gionem excurrentes, eam fibi fubditam
tenuerunt annis duodecim , ut habe-
A sb tur Genef. cap. XIV. verf. 4. Ab. Elami-
psa; t5 poftmodum exiffe Perfas , qui mox
ie? E- erecta monarchia, univerfam illam re-
hüta gionem, ex ipforum nomine, ob e-
S uorum , quiin ea generabantur, pra-
antiam , Perfidem appellarunt ; tradit
pip.se. Joftphbus L. dntiquit. cap. 7. & ab aliis o-
equus; hinc minibus pene hiftoricis jam receptum
m " eft & ex Daniel. cap. VIT. verf. 2. etiam
non obfcure colligi poteft; ubi legimus
Sufan caftrum ( quod deinde fuit fedes
Regum Perficorum, ut patet in exordio
libri sFHefler) faiffe in regione Flelam.
Alter filius Sem fuit Affur, à quo po-
ítea Aff yriorum populi propagati fant,
& eorum regio 4/[)ria , nunc corrupto
xocabulo Zzmia dicta eft, Aie majo-
yis provincia , quae olim hifce terminis
' continebatur ; à Septentrione "Ayme-
, nig majoris parte ; ab Occaíu Mefopota-
' mie Gnibus, medio 7 yeride fluvio, cin-
&aerat : à Meridie S uftanam habebat;
- & ab Oriente Mediam , ut docet. Ptole-
?mceus fue Geographie lib. VI. cap. r. Et
diftabat , uci T ornicllus vult, Af[yria ab
j ernfalem, verfüs Aquilonem quinque
Affur f;-
lius Semi
Jecundus,
t MBÁ—1— € iH
n———————————— ——————M m ———————————HÁÓRRRRR M Ó
| gradibus , unde valde divetfa diat à
: . E n * $a.
provincia Syrie, quz nunc italice So.
ria appellatur , & inter alias partiales
provincias, etiam £ierofolymiticam con-
tinebat regionem , ficut /talia Lombar-.
diam. Utrum autem przdictus Zffur
idem fuerit cum illo ,.de quo dicitur
muon X.verf. 11. De terra illa (id
eft de Semaar , qux eft Babylon) egref-
fus eft fur , qui zdificavit Ninrvem ;
apud multos controverfum eft, nobis
tamen videtur abfoluté refponderi pof-
fe, fuiffe diverfum. Nam certum eft
omnium confenfu Nznivem à Ninofuif- ——
fe conditam & denominatam. Sané xusAt
Ninus , quem loco citato Scriptura Sa- 277
cra; ob caufas inferius dicendas vocat bylonia i-
Affur , fuit filius Beli, id eft ipfius Nem- iei Pc
Brod , qdi regnaverat in terra Sennagr ,' Sem.
& corifequenter erat non de ftirpe Sem, .
fed de progenie Cham , neque Wee
bat cum pofteris Sem in 4ffyria ,. fed
cum pofteris Cham in terra Sennaar : i-
deoque fignanter dicit Scriptura ; con-
ditorem Ninive exiviffe de terra Sen -
naar , id eft de propria provincia, qua
familiz Nembrod obtigerat tempore di-
vifionis linguarum , & tranfiffe in Aff).
riam , ibique zdificafle Ninivem (con-
(tat enim Ninivem in 4ffyria extitiffe.)
Alioqui inepte videretur dici de Affu
filio Sen , quod effet egreflus de terra
Sennaar. Nam , ut re&e 4 orniellus fen-
tit, fiquidem ea non fuerat patria ejus
propria, fed communis omnibus , &
ab ea; non ipfe folüm , Íed & omnes
alii ceterarum urbium conditores ex-
ierant , excepta fola familia Nembrod,
qui ibidem remanferat , & propterea
tanquam quid fingulare notatum fuit
de Nino , quod non, ut cxteri de fami-
lia fua , temanferit in terra S ennaar, fed
inde exiens zdificaverit Nunivem ; e
| e
, 120
CXV. eft mortuo patre Belo in (Babylone, ipfe
Cur Ni-
*Dus fue-
zit diclus
Affur.
faba&is Af[jriis , tranftulerit ibi fedem
regni fui , in civitate à fe zedificata , ac
denominata Ninive. Dicitur autem N:-
nus Afsur , vel quia , ficuti di&um eft
de patre fuo , qui Nembrod & Belus ap-
pellabatur , ipíe uc erat binomi-
nis , ut videntur fenfifle B. FZieronymus,
& S. Oyrillus faper loco Genef. citato; vel
quia poft deviétos A/jrios , Affur nin-
cupari voluit, quemadmodum Scipio
fubactis 4fris. ,. "dfricanus dici coepit ;
vel denique , quia conítlat Scripturam
Sacram appellatione Affur , fignifica-
re confueviffe Regem Z/fyriorum, quo-
- cunque alio. nomine is vocetur. : Ita le-
Affur filio Sem , aliis coloniis inftituen-
cimus in Pfal. LXXXII. verf. 9. Etenim
Affür venit cum illis, Et Efaize cap X.
verf. s. e Affur virga furoris mei &
Ofze cap. N . verf.
ad Affur , hoc eft, ut peteret auxilium
ARege [riorum , & alibi non femel.
Atque hoc pacto poteft intelligi, quod
di&um eft. De terra illa egreffus elt
Affur , qui zdificavit Nintvem , id eft
ille Rex Zffyriorum , qui condidit N;-
nivem , ut qui proprio nomine voca-
batur Ninus. Quamvis etiam non in-
congrue dici poffit , fur filium Sem
obimpiam progeniem Chami, & tyran-
nidem Nembrod , difcefhffe ex terra
Sennaar , ubi tanc omnes filii Noé con-
eregati erant , & in Mefopotami«e vicina
regione ad lumen Euphratem , vel ut a-
liqui volunt verius ad 7 igrim , tum de:
moenitate,tum ubertate loci invitatum,
civitatem qualemcunque tandem adi-
ficaffe ; quam poft multos annos Nunus
oft mortem patris Nembrod, veluti ab
dis occupato, derelictam, fubjugata fi-
bi 4ffyria, in ampliffimam formam &
magnificentiffimam redactam , fedem
Amperii fui conftituerit, ab eo A4ffur,
id eft 4ffyriorum Rex & Imperator no-
munatus,
Arphaxad '[ertius filius Semi fuit Arpbaxad $
etis f Sem duobus poft diluvium annis geni-
13. Et abiit Ephraim.
ATHANASII KIRCHERI
& B. Hieronymus, SecL i.
tus, àquo 7ofephus |
ille in Zntiquitatibus, hic in Hebraicis lo-
cis , afferunt prodiiffe Chaldzos. Quod
fi verum eft , oportet olim Chaldeam
fuiffe diftin&tam à Babylonia , quam di-
ximus obtigiffe filiis Nenbrod , pofte-
rioribus autem temporibus Babyloniam
in Cbaldea extitiffe perhibent. 7 orni-
ellus & Pererius putant de Arpbaxad de-
Ab At-
phaxa
Sufiani dt-
fcendiffe eos , qui poftea. Sui dici feme.
funt : unde Suwfiana Provincia nomen
accepit, quz inter Chaldeam & Perfi-
dem pofita dicitur. Quinam veró de
Cainan filio Arphaxad , & de Sale filio
Cainan , populi prodierint , ignotum
et. De Heber autem filio Sale defcen-
diffe Efebrzos per lineam Phaler; fatis a-
perté colligitur ex Gen. cap. XL. verf. 17.
os dl ad finem Sk Et infra pro-
babimus ipfos ZJebreos ab ipfo Heber
fuiffe denominatos. Porró ZJebrzos
ufque ad Abrahami tempora habitaf-
fe in Chaldza , colligi poteft ex Genef.
cap. XV verf. 7. & clarius habetur Js-
ditb cap. V. verf. 6. & 7. Et ra
certum eft, quod 7 hare, qui fuit quin-
tus de pofteris dicti Hheber , venit cum
filio fuo z4brabamo & Loth filio alterius
filii fuà ran in Mefopotamie urbem no-
mine £laran, five Cbaram, Gen. cap. XI.
verf. 5. Ubi non multó poft venit etiam
Nacbor , alter Abrabe frater, à quo po-
ftea denominata eft illa urbs Nachor,
ad quam deinde poft multos annos 4-
brabam mifit fervam fuum , ut ibiac-
cipe uxorem filio fuo //44c , quem-
admodum patet legenti cap. Genf.
XXIV. & XXIX. Ibidem namque ipfe
ANachor genuerat de Melcha uxore 1a
o&o filios , & de Roma coticubina ?ua
Populi
ui ex Ae
rahz ft-
mine pr?
terunt,
quatuor , quorum nomina rece entur '
Genef. cap. XXII. verf. 20.
nominatur Camuel pater Syro un. Un-
de apparet filios Nachor habitatoribus
repleviffe non folàm partem Mefopo-
tamia , fed etiam Syri Abraham autem
de di&a urbe £Jaran , cum Loth nepo-
te fuo., venit babitavitque in terra Cba-
Inter quos
AdAM -
Tv muIS"BarsrLn EtTxII I21
ca admodum veftigia remanferint. Et- Se£ TII.
enim certum efE terram Sennaar mox |
CXVI. naan ipfe , & poftea filius ejus Z/aac, &
nepos facob , qui licet deinde cum fi-
liis fuis profe&us fit in Zreyptum , inde
tamen poft multa tempora redierunt
pofteri ejus in terram Chanaan ; ubi de-
inceps füb nomine populi fratlitici &
tidaici , diu admodum floruerunt , ut
videre eft in libris Tofue, Judicum & (Re-
gum. De Heber quoque per eandem li-
neam P/alee , fuccedentibus tempori-
bus propagati fant Pelafei Gracie popu-
li, &alii populi , nimirum ex duobus
filiis memorati Loth , Moab Ícilicet &
Ammon , Moabitee & mmonite. Et de
Jfmaéle filio 4brabe ex Agar ancilla; -
fmaclitze & carent. Item de Madian pa-
riter filio Zbrabz , & aliis ex Cetura ge-
nitis Madianite, aliique plures, qui bre-
viter recenfentur initio cápit. XX V. Ge- | p
nef. & 1. Paralipom. cap.1. verf. 19. ufque
ad 34. De Eau quoque , qui & Edom,
fratre dicti Jacob. rodiere Jdum«i. Et
de 4malech filio Bliphas filii Efau , 4-
snalecit«e, & de aliis filis Efau;alii popu-
li, ut colligi poteft ex Gen. cip. XXXVI.
verf. 15. uíque ad finem. capitis, quz
cuncta fumma confufione intricata
fant. Namnon multo poft, ficuti pri-
mas linguas , ita etiam hujufmodi re-
gionum diftributiones , confundi co--
ptas effe certiffimum eft. Etenim in-
ordinata regnandi ac dominandi cupi-
do, qux primó, ut diximus , excelluit
in Neembrod , deinde ad pofteros fuos,
nec non & ad alios, per cuncta fere f2e-
cula pertranfiit , innumeras bellorum
caufas excitavit, & multos populos de
ropriis fedibus pulfos , ad alias com-
migrare coégit , & colonias tranfmit-
tere docuit , urbes deftruere , alias z-
dificare, regna transferre , linguas mi-
fcere; & paulatim inufitatas introduce-
re confaetudines; provinciarum termt-
nos immutare , atque regionibus ipfis,
nec non & civitatibus ac locis nova no-
mina imponere, utuno verbo dicam,
omnia confundere , ità ut brevi pri-
mz illius dittributionis terrarum, pau-
|
|
Babyloniam faiffe nuncupatam , & fB
tranftuliffe, ac deinceps multo tempo-
re appellari voluiffe 4/fyrios, & terram
*
à Cbanancers , qui erant de ST Cham,
| dem ad £ebraos , qui de Sem defcen-
derant , rediiffe , ac mutato fzepius no-
mine aliquando terram 7/raél, udeeám,
Paleflinam , terram fanctam efle voca.-
tam. Item terram Cham Z Egypti nomen
accepiffe. Pofterioribus veró tempori-
bylonis Reges regni fedem in "ffyrios z
Succeffa
d- temporum,
magna ve-
enorumspos
pulorum ,
urbium no-
minumque
corrupto -
TUm 1tl-
vi occupatam ac diu pofleffam , tan-'^.
bus univerfas pene Auftrales Afie re«
| giones, quz prius à filiis $e cultze, ha-
bitatoribufque repletz fuerant, ab 4fe-
xandro Magno, Gracifque qui de Taphetb
rodierant , fuiffe occupatas ac poffef-
fas , erxcamque in eis linguam effe in-
|trodudam. Et idem fere fa&um fuit
fe peroras 4frice Aquilonares , pra-
fertim vero in tota ZZigypto , quam ta-.
men à filiis Chart primo inhabitatam efz
fc , jam fupra dignius E converfo
autem in Peloponne[o , quae recie pars
eft, nunc italice Morea vulgó nuncu--
pata; ad quam olim rimó incolendam.
diximus perveniffe filios , feu pofteros
Japhetb , conftat mox floruiffe Laceda--
monios, qui & 5, partiata fivesS partam di-.
cuntur, & à Lycurgo pariter Spartiatay.
leges acceperunt , ut videre eft in ejuf-
dem Lycurgi vita apud Plutarchum. Hos
enim de Zbrabami femine , & confe-
quenter de Sem prodiiffe , aperté tradi--
tur 1 Macbab. cap. XII. verf. 21. & apud
| Tofopbum lib. XYX. antiquit.
XIII. cap. 9. appellantur cognati, feu de
cognatione judsorum. Sed nimis lon-
gum effet , innumeras ejufmodi alias,
nominum, populorum, linguarum, re-
| enórum ac provinciarum ; urbiumque
mutationes profequi. Conferat pru-
| libros, tabulafque
| dens le&or veterum.
! cum modernis ac recentioribus , & it-
veniet non folüm nomina urbium &
Q pro-
*
cap. L & lib. !
,geographorum & prifcorum hiftorias;.
122
CXVI.provinciarum ac regnorum ; fed etiam
ipforum terminos , & interdum fitus
quoque prorfus fuiffe immutatos. Ft
quandoque de pluribus parvis regnis
provinciifque fa&a effe pauciora &
ampliora; quandoque veró € contra-
ATHANASII KIRCHERI
rio magna regna , ingentefque pro- Sec? lI.
vincias in plures parvas effe divifas ,
ita ut (quantum ad hoc fpectat) tota
pené terrarum facies videatur varia-
ta, & füccedentibus temporibus affi-
due variari.
C AGBOGUEAE SX VIL
- Utrum C quomodo poft confufionem linguarum , lingua bebrea
in domo Heber permanferit.
CXVIL. 47AX eo autem quod Heber & Pbaleg
Es n retinuiffe cre-
dantur , deducunt etiam nonnul-
Ji , ipfos non fuiffe ipfius adificationis
participes ; alioqui, inquiunt, eadem &
ipfa poena mutationis linguz plecti de-
buiffent. Sed hic advertere oportet;
quod Heber & Phalee , tametfi retenta
priori lingua videantur & ipfi quoquo
modo puniti in hoc, quod alia idioma-
ta, ut creditur, non intelligerent, id ta-
men eis poenam non intulit , ficut cx-
teris, quoniam divina illa in zdifican-
tes animadverfio , non proprie in i-
pfa linguarum mutatione pofita fuit ,
(quod enim quis uno magis , quàm al-
teto loquatur idiomate nullam adfert
poenam) fed in eo quód cum caeteros
intelligere non poffent , in füfcepto se-
dificandi cónfilio & executione per -
fiftere non valerent , quod memora-
tis Heber & Pbalec , ne dum molefti-
am ullam , quin magnam adferre po-
terat confolationem. Exultabant enim
videntes ccelitüs impeditam , quam i-
fi graviter averfabantur sdificatio-
nem, & jam tandem impleri (vellent,
nollent) divinam juffionem, de gen-
tium habitatione varias per orbis par-
tes diffeminanda, quod ipfi , & fan&tus
omnium tunc parens Noé , tantopere
€Xoptaverant , praefertim cüm illa fer-
monum difcretio ipfis infuper , ad vi-
tanda, declinandaque impiorum con-
fortia, admodum commoda effet. Et
hxc communiter creditur effe caufa,
cur prima illa omnium antiquiffima
pariter ac nobiliffima locutio in Hber
transfufa fuerit. Unde etiam colligit S.
Auguflin. lib. XV L. de civit. Dei , cap. 11.
quod tametfi evidenter in facro elo -
quio expreffum non fit, non obfcure
tamen elici poteft, fuiffe aliquod pium
genus hominum, quando ab impiis B2-
bylonia condebatur. Quamquam & a- Bere
: E AE ac 1a linguas ab
lia adferri poffit caufa, cur potius in epe, a
Heber perlineam P/aleg , propagandi Abraham D.
ex cujus
erant patriarche & prophetz , & gens grin:
à DEO electa in populum fibi peculia- £527
na[cidebt--
- ta [trie
cundum carnem , ut eadem prima 0-5/;jsgsts
mnium lingua effet S deinceps/".
pattiarcharum & prophetarum non
folüm in fermonibus fuis, verüm etiam
in facris litteris , cuftodiret auctoritas,
quemadmodum tradit S. Auguftin. lo-
co proxime citato. Cujus rei fignum
eft, quod lingua illa, non in omni pro-
genie ipfius ZIeler diffufa eft, fed 1n ea
folum, quz linea re&a defcendit ad A.
brabam , cui Seria doe de Chri[lo
rem, de quo nafciturus erat Chriffus fe- bat v.
venturo faciendz erant. Nec ipfe Abra-
ham potuit eandem linguam in omnes
filios ac pofteros fuos tranfmittere; fed
tantüm 1n //aac & Tacob, & eos, P2 e
ipfo poftea defcenderunt , duocecim
pattiachas, ex quibus duodecim tribus
Ifrael ortae funt , qux populum DEIe-
Je&um conflituerunt. INeque obftat,
quód Ztbrabam in Cbaldea natus fit; ibi-
que ultra feptuagefimum vit annum
manferit, ac deinde in terra Chanaan
habitaverit , quia nihilominus potuit
linguam à majoribus fuis acceptam,
in
Td» obs Du pEL Lg5 II /— 3
CXVILin domo faltem fua retinere , fic- | P/ilo Tudeus eo quod inventionem li- Sec TH.
uti nunc faciunt /Zebrei ubique terra- | terarum Febraicarum Abrabamo tribuit.
rum degentes , & alie quoque na-
tiones extra proprias regiones habi-
tantes.
fit , perfectiorem atque u eriorem.
Nam ex quo Hiebr«i in captivitatem -
Advertendum tamen eft , uti bene
notat ut fupra zbulenfrs,limguam Hiebrai-
cam antiquitus fuiffe pc |
Neque item probari debetquod Eupo^
demus & Artapanus apud Eufebinm libAX. *
| de praparatione enangelica cap. 4. circa
medium relati Ícripferunt , nempe Mo.
fem literaram inventorem m , eafz
que primum 7udeis tradidiffe , à qui-
bus vicini Phenices acceperunt ; & à
Phenicibus Graci , fabaudi per Cadmum;
du&i funt , exterifque linguis admilti, | quin & /Egyptiis quoque eundem Mo-
proprie quodammodo ufum amife-
runt , vel faltem magna ex parteadul-
terarunt. Unde polt reditum de Bab-
lonia , neceffarium fuit conflituere, P.
populo verba legis, qua Hebrzo fer-
mone puro atque incorrupto tradita
fuerat , interpretarentur. Quare non
mirum eft, fi tempore Salvatoris He-
braica lingua valde miíta erat & voca-
bulis Syriacis atque Cbaldaicis referta, ut
aliàs ex ipfomet Zuaneelio patet. Et ho- |:
die de puris &antiquis, pene illa tan
cum remanferint ;
fervatafunt. Quofitut veraac legiti-
ma FHebraica lingua hodie admodum in-
ops, & manca effe videatur , quippe
we non nifi ex facris legalibus libris
addifci poffit. Credimus item cum B.
AlugufL. libr. XVI. de Civit. Dei, cap. 39-
non vocabula folàm , fed etiam lite-
yas , & charactetes Hebraicos ante divi-|q
d | nefüfficiant. Quibus quidem Set
fionem linguarum , communiter apuc
omnes fuiffe inufu, & pariter cum t-
diomate per iplum Heber & pofteros
ejus; fücceffive ad populum /fradltticum
Quare non eft recipiendus | redigamus.
perv eniffe.
quz in legis codice | ruditiffimo fcriba nonnihil fuerin
fem literas dediffe ac propterea ab ipfis
Mercurium appellatum , ac pro DEO .
habitum. Hzc enim & fiquz hujut-
modi alia ab ethnicis fcriptoribus tra-
dita inveniantur , omnino rejicienda
fant tanquam falfa. Er omnino tenen-
dum eft Hebraicas literas ab ipfo pen& -
mundi initio fuiffe inventas , non ab
alio ut arbitror, quàm ab ipfo Zdamo -
omnium fapientifirmo. Quod autem
xifci illi literarum chara&etes, pofte-
rioribus poftea temporibus ab E/dra e-
mutati;ac deinde poft multa quoque
alia tempora à quts Rabbinis; |
addita eifdem fuerint punéta , & notu-
la ille, quibus hodie vocalium vice
utuntur Zudei, ad majorem legentium
facilitatem ; de hifce & fimilibusin 3.
libro quam uberrime difceptabitur. At--
que hzc de familiarum tranfmigratio--
fitis nihil reftat, nifi ut jam magnum
illud linguarum idiomatumque argu-
mentum ex füa confufione in ordinem
Ld
ATHA-
i28 0e
ATHANASH KincHen:i e Socizr. Jzsu
4URRIS, BABEL
LUNMER TERTIUS,
BERT oy DUE
PRODROMUS IN ATLANTEM
POLYGLOSSUM,
E QUO... ui
Per pralufiones quafdam , de varictate linguarum &
idiomatum difparatiffima genera, quz unà cum idolo-
. latrià in orbem terrarum occafione primzva con- -
fufionis irrepferunt, potiffimum agitur. -
NGEO/fe te velim, letor , nor [are Genefis hiftoriz de Turri
* | Babylonicá argumentum ob infinitam pene explicandarum re-
— rum multitudinem C varietatem in tres tomos dipefüffe , quo-
yum primus pariter in tres libros difuntius 2 Primus &- fecundus
continent. folummodo "artis fabricam , aliarumque verum à po[teri
Nlembrod tun in Babylonia & A ffyria , 14m i2 A.gypo e-
flarum exegefm. n libro vero tertio bujus primi tomi , quem Pxo-
dromum in Atlantem Polygloffum a/eripfmus, per preelufto-
nes qua[dam «eye yoppas de prima linguarum origine , primcevorum-
que idiomatum fontibus , eorumque ortu , declinatione Ge interitu totali
dicendum cenfuimus, uti fequitur. — | |
cp map usTOo.L
-4.«*6 Onllat ex precedenti libro , | linguam eorum. fafta profe&o, & di-
(^ Yr ante Turris exitru&üonem
ANE ES 2 A terrgm fuiffe labii unius,
EA c eundemque fermonem , e-
andemque linguam omnibus ; ex lin-
Bux veró hujus unitate jufto DEI ju-
dicio de hujufmodi primavorum ho-
minum fuperbia DEO fe vindicante,
confufionem effe natam , juxta facri
cextus Verba : eite ez confundamus ibi
gna tam impiz eorum hominum *u-
perbiz , atque ad obediendum contu-
maciz , hzc poena fuit, convenienf-
que culpz füpplicium ; nam uti re&e
: j - Sbndum imb: p.Aug* |
Divus Auguflinus : quemadinoawmn impe- DA
rantis dominatio in lingua eft , tia quoque
| ibidem f[uperbia damnata ef » tt non itel-
ligeretur jubens bomini , qtt noluit intelli-
gere, utobediret DEO j«benti, Hoc pa-
&o
ATHANAS. KIRCHERI TURRIS BABEL LIB.IIT. 125
Prelu. &oilla confpiratio diffoluta fuit , cum Deinde fi maxime voluiffent , plurimi
fi? l. quifqueab eo, quem nonintelligeret, | ex illis mutare; fermonem tot feculis
abícederet, nec fe , nifi cum quo loqui | confirmatum , & rationi, atque adeó
poterat, apgregaret , & per linguas di- | naturz ipfi maximé confentaneum , -
. vifio gentium exorta , difperfionem in | non potuiffent tamen confentire , vel
univeríam terrz faciem effecit , ficuti | in prformata quxdam jam idiomata,
DEO placuit , qui hoc modis occultis, | puta, ut Nembrod & (Babylonici cape-
nobifque incomprehenfis operatus eft. ! rentexilla veluti fortitione linguarum,
Quis enim fibi imaginari poterit , ex Chaldaicam , Jon cam fua prole Jonicam | solu
adeó repentino cafu hominum con- 'diale&um , Ghanaan. Punicam linguam, 25 sr
.fternationem , & inexfpe&atum rei e- | itemque alii aliam. Nam 72 patriar- hic
Jw, ventum. Haud dubieerant, qui dum .chze omnium gentium, & populorum, eit |
id fermonem proximi non intelligerent, | filii aut nepotes , aut pronepotes INiog "nes.
emfufone. fe illudi putantes , non verbis, fed ver- | enumerantur. Eft enim cernere ftu-
beribus pugnifque refponderent ; ex | dium,& acrem contentionem in popu-
rixisenim ortis, dum pro bitumine la- | lis imperiofis dilatandi fuam linguam
teres, lateres pro cemento, fcalas pro unicum potentia & legibus, & rurfum -
lintribus , inftrumenta ferrea pro foc- | in alienas linguas in ar&tum contra-
no & paleis, carnes pto cafeo , cafeum hendi , aut penitus abolendi , f1 fi-
I
pro fru&ibus porrigerent , in indigna- | eri poffit. Angeli autem mali non Ceeie-
tionem verfi, quà fuftibus, 2i uteh- | potuerunt fua vi eam viciffitudinem pocas:
filibus inftramentis egregié fibi capita | rebus. humanis adeoque animis In - 5j.
ertanderent; ut proinde. hac prodi- | vehere , ut tot tamque diffoni cina i
- e EENE tot alias.
; confufione, facrilegos ho- | bus haétenüs cohabitantes, & mem-
| | minum , nefandofque aufus , DEUS | braunius populi , ac civitatis, mentem
jute compefcuerit ; ut qui contra DEI fuam exprimerent. Boni quidem an-
voluntatem zdificium illud extruere geli nec potuerunt , nec voluerunt fine
E. — conarentur , illi confufione linguz, à juffu , atque imperio DEL hominibus
| capti operis molimine defiftere co- | cladem illam inferre : de caeteris au-
: Wal sEum TON onn EXCITE naturis, tam przditis animà, quàm
b ibus fermo varia- | expertibus , quid attinet dicere, qu
orit tur, multz funt. ionis quidem nullum habent acceffum ad mentem
univerfalis , utuna linguatoti morta- hominis , nift quatenüs forma earum
lium generi communis par annos, per fenfus accipitur ? Conditor igitur,
MD CC. &liüs à primordio re- | atque rerum opifex, & archite&tus vel
rum ad extru&tionem Babylonis fcinde- | nutu fimplici , vel angelorum operà,
retur in tot fermones difcretos , auctor ut Ürigeni vifum eft, effecit fermonis
c(t DEUS , ut hiftoriz probatz mon- | humani varietatem ; utque hiftoria fa-
(irant,& ratio facile deprehendit. Nul- | cra loquitur, confudit labium adif-
la enim caufa idonea apparet in fun- | cantium Babylonem. Oportet autem ,
&ionibus , & in toto ingénio hominis, | magnam. fuiffe caufam , ob quam
obquam voluerunt homines e DEUS fapientiffimus ; idemque opti-
dationem reparari per tres lios Noé, | mus, qui omnia verbo fuz potenti
dedirà operà fermonem ufitatum , & | produxit, & formavit , ut effent per-
feculis aliquot inter ipfos probatum , | fecta, poft annos MDCC, aliquid mu-
totque nominibus utilem & neceffa- | tare voluerit inopere longe praftan-
rium mutare , factoque fchifmate gra- tiffimo , in homine condito ad imagl-
viffimo fefe privare vitz: commercio. | nem; & fimilitudinem DEI parentis
Q 3 omnium.
: giofa oborta
erentur.
Cwíe — Caufz veró, deq
| Icd Chanaan minimus natu ex
126
Prelu- omnium. Audiamus igitur ; quid in
fio . campis Sennaar inter fe loquantur ore
uno mutuum exhortantes ad ingens o-
pus aggrediendum , & perficiendum
collatis viribus, & omnibus facultati-
bus: //mite inquiuht, agite faciamus no-
bis civitatem , «z "Turrim , cujus culmen
attingat celum , €. celebre reddamus no-
frum nomen , antequam dividamur in 1-
niverfam terram. At quid Dominus
DEUS dixerat in rerum primordio?
quz fuitipfius voluntas ? uod confi-
lum? quod imperium ? Cre[cite ait, C7
multiplicamini , «7: replete terram, 7 fub-
jicite eam , «7 dominamini pifcibus maris
ez volatilibus celi , «? univer[is anmanti-
bus, que moventur [uper terram. Et poft
diluvium eadem repetit, renovatque
Dominus Genefis YX.. //os autem crefcitey
e multiplicamini , «m ingredimini fuper
Mali. terram , €7 implete eam. At mss
E ! liis INGP
naa» fiium furmma contumelià parentem affecil-
Chamet" (et, Sem antem & 'fapbeth dedecus il-
p operuiffent ; coclefti afllatu excita-
' tus Noé reparator humani generis fen-
tentiam divinam tulit in filios , & prz-
faga mente, fata eis fua przcinuit ad
hünc modum: Maledictus Chanaan,fer-
yus fervorum erit fratribus fuis. fBenedi-
&us Dominus DEUS Sem: fit Chanaan
fervus epus. Dilatet D EU S Japheth,
ez babitet in. tabernaculis Sem : [itque
Chanaan fervus ejus. Huic fato, & de-
BUPROIHARCOAGdUI E ROGO ERI
Left labium omnibus : caperuntque boc face-
re , nec defiftent à cogitationibus [uis , do-
nec eas opere compleant.. Venite icitur , de-
Jcendamus , «7 confundamus ibi lmguam
eorum , ut non audiat unu[qui[que vocem
proximi. fui. Atque ita divifit eos Dominus
ex illo loco in untver[am terram , «7 ce[Ja-
verunt edificare civitatem y «7 idcircó vo-
catum efl. nomen ejus Babel , quia ibi di-
fperfit eos Dominus [uper faciem. cuncla-
rum regionum ; DEUS ergo juftiffimus
& zquiffimus judex orbis univerfi , ne-
fando fceleri non unius hominis ,. fed
plurimorum , fed omnium hominum,
paucis exceptis poenam gravem qui-
dem illam , fed maximé dignam infli-
xit, & immanem prazfumptionem , in-
juftam , fuperbam, audaciffimam con-
fpirationem edomuit, modum interim
.clementiz adhibens in vindi&a maxi-
| mifceleris. Non enim fulmine dejicit Maxima
infanam juxta &impié meditatam ex- P
tru&tionem : non terrz hiatu abforberi ^us
jubet: non terrzemotu evertit: non ma- uU
teriam lapidis & bituminis przripuit:
non mutavit illius rei naturam; fed tan-
| tüm rationi , cujus vis ampliffima eft,
creto Numinis przpotentis relu&tan-
tur Babylonicz molis conditores ; fuas
rationes, confilia, voluntates, opem, &
omnem operam conjungentes adver-
fus perfectifimam , & fapremam ra-
tonem divine voluntatis , ac verbi.
Sed nequicquam repugnant confilio
Domini exercituum , qui omnia infpi-
"RN. ae admiranda opera per-
ciunt , etiam maria, & acrem fupe-
rantes, & in orbes cceleftes penetran-
tes, vincula , 8gimpedimenta injecit,
ut facultas percipiendi & dijudicandi:
res cujufque generis, eaque commu-
nis, & unica inter omnes populos , di-
verío tamen modo , alii praftantior ,
alii veró imbecillior integra remanfe-
rit; relictus fit etiam fermo,, quo mens,
& cogitationes, & voluntas exprimun-
|tur viciffim , & percipiuntur. Cate-
rüm fermo fufüs, & derivatus eft in
multiplices formas loquendi, & fin-
gulares dialectos , ut voces eg dem va-
Cit, omnia exaudit , omnia judicat, o- rié compofitz non idem omnibus fr-
snia juftiffimis modis gubernat. Quid
enim inhiftoria Beati Mofis fequitur ?
4pefc endit Dominus , ut videret civitatem,
cz Turrim, quam edificabant filii Adam,
ez dixit : Éccey unus eft populus , «7: unum
catores coacti funt opus inchoatum
adverfante DEO , finiftroque E
cio , deferere : & fempiterna jultz
damnationis nota impreffa eft homi-
nibus
i m Ita quidem (Babylonici zedi-
X URRISSOABEILCEIJBIIE 127
Prelu. nibusin ea parte quá ceteras animan- | erediendo venientes. In quo primtm lingua-
Jio Ll. tes longe antecellunt, quà res fuas o- | rum diverfstas bominem alienat ab bomine :
mnes perficiunt , quà ad cognitionem | nam fi duo fibimet. invicem fiant obviam
aperia idm nature pertinent. In quo ju- | neque preeterire , fed fumul efse aliqua necef-
iaDeij, QiCIO infigniter confpicitur divina tum | /itate cogantur , quorum. neuter. nórit: [in-
pes potentia , tum fapientia , tum bonitas quam alterius , facilis Jibi animalia muta
' & jultitia. Quia eripiendo facultatem | etiam diverfi generis , quam illi , cim fint
hominibus, conjungendi rationes, con- | Pomines ambo , fociantur.. Quando enm, sus.
filia, judicia, & voluntates fuas, DEUS | que fentiunt , inter fe communicare non t" abin-
fammam rationem adhibuit , ut fi- | pofsunt , propter folam linguarum diverfi vines igm-
mul homines mulc&taverit poenà gravi, | tatem ; nibil prodeft ad confociandos bomi d
uam meriti fuerunt , & opus manibus | nes tanta fimilitudo nature , ita ut liben-
dis rectiffimé formatum non deftru- | £iis bomo frt cum cane fuo , quam cum bo-
xerit, aut transformaverit , fed in mi- | minealieno.. Cui adftipulatur Plinius de
nima portione hominis , vim Numinis | vocis ufu loquens : 7 anta , inquit , io-
fui infaperabilem declaraverit , & re- | quendi varietas eff , ut externus. alieno non
medium , atque mitigationem ; & fo- | fit bominis vice. Czeterüm ea poena di-
wwe atium poenz concefferit. Quantam | vin juftitiz ita eft irrogata , ut ani-
s» enim fitboni pofitum inlinguz com- | mus retinuerit fuas facultates , & po-
"^. wunione , docet experientia : quum | tentias omnes , intelligendi vim, ratio-
nihil fit efficacius ad conciliandos ho- | nem , memoriam , voluntatem, reli-
mines comitate, & affabilitate. Rur- | &ta fit etiam facultas derivandi ratio-
füm videmus filentio dirimi amicitias, | nem , & foras emittendi : relicta funt
qua fempiternze fore exiftimabantur. organa vocis , & fermonis FÉ , la-
In veteri quoque proverbio perfpici- | tera & mufculi, arteria, palatum, gut-
tur, quod memorat Zmclas tacendo | tur, lingua, dentes, labia, & fpiritus. In
petii Etalio proverbio dicuntur ho- | fpiritu autem formando , & velut in
mines obfuürdefcere in aliena lingua. | articulos diftinguendo varietas vocum,
Oratores etiam divini metum hofti- | & difcrepantia fignificationum infli&ta i pei
lem exaggerant, minitantes hoftem | eft. Cuirei Dominus remedium con- PE.
cum quo non fit commercium fermo- ! ceffit , ut unus plures difcat linguas , elian-
is bomini-
nis, fapienter omnino Apoftolus Pau- duce & magiftrà ratione , quam nova iuc di-
lus pronunciavit in Epiftola priori ad | fubinde gratia , inexhauftus fons o- 72777.
Corinthios , Si per linguam non fignifi- | mnium bonorum rigat , & perfundit,
cantem fermonem edideritis , quomodo in- | ut medio fermone interprete adhibi-
telligetur , quod dicitur ? eritis enim in a£ | to rarfüs jungantur , qui Babylonicá
vem loquentes. I am multa genera vocum iftà confufione longiffime feparati fue-
amt in mundo , «7 nibil borum esl mutum. | rant ; idque commodiüs etiam fit be-
Itaque f nefciero vim Yocis , ero 6i qui lo- | neficio Ícripture , non tam invento
barbarus ; & qui loquitur , in me humano, quàm munere divino. Qua
ultur | cc dn
arhurhi Non prztereundum eft fi. | ratione Mofes fons omnis fapientiz &
5. Aug lentio etiam Aurelii Auguftini judi-|fcripta prophetarum hebraicorum,
decikDei cim quod profert c. 7. lib. XIX. de | non per folos LXX interpretes perve.
de fociali vita loquens: | nerunt ad Graco; fed multo tempore
Poft civitatem , vel. urbem fequitur orbis | antea per alios interpretes divina fcri-
IET in quo tertium agrum ponunt focieta- | pta pervenerunt tum ad Grecos , tum
tis bumane , incipitntes à domo , atque in- | ad alias nationes etiam barbaras, ho-
de ad urbem , deinde ad orbem terre pro- | dieque. libri facrofan&ti leguntur in
omnium
civitate Del;
$ w I OCRTANREESTAE LET
die pente-
1:28. ATHANASII KIRCHERI
Prelu- omnium prope nationum linguis.
fo -. Quod munus diviniffimum velle im-
pedire , quid aliud eft, quàm odiffe di-
vinas dotes, & períequi ; & bellum ge-
rere cum DEO pluíquàm Babyloni-
cum , & Gyganteum Etenim Mofsias
expectatio univerfarum gentium ve-
niens in mundum , nt reftitueret o-
mnia, omniaque rganclliarb fan
Grecos , (Romanos , Scythas, alioque po-
pulosinteríe, & cum DEO Patre uni-
verfos fpiritus facri vinculo glutinaret ;
utque gentes junctas in unum popu-
lum fan&um , in unum regnum , CIVI-
tatem , domum contraheret , fuo fibi
cruore linguam Grece gentis , & R.o-
man, qua fapientià, & imperio alias
przcelluerunt ; cum lingua veteri £e-
brsorum in ara crucis litans pro umver-
Chrifius (0 mundo confecravit. Quando impo-
Pose. fitotitulo, & caufa infcriptione 1n ca-
duxit per put Domini Tefu Nasaroni declaratum
«varias lin- : 1 :
gu. »- eft; illum ipfum effe omnium gentium
pulos in u-
nitatem, promiffum , & upra fervato-
ciis mir rem , atque monarciam, & fummum,
Jo Spi» acternum (an&iffimum, optimum, ma-
^o ap- ximumque pontificem ; de quo 8o-
f"^. — phonias luculento vaticinio pracmo-
nuit dicens ; Expecía me, dicit Dommus,
in die refurre&lionis me i futurum , quia
judicium meum , ut congregem gentes y c
colligam regna , «7 effundam fuper eos indi-
nationem meam , omnem iram furoris mei
in igne enim «eli mei devorabitur omnis ter-
ra : quia tunc reddam populis labium elc-
&um , ut invocent. omnes nomen Domint,
'eg ferviant ei bumero uno. Porro Domi-
nus Chrislus pollicetur Marc. X VI. cre-
dentibus in nomen ipfius , ut loquan-
tur linguis novis ; ejuique rei fidem im-
plevit ampliffime Spiritu (anco miffo
in difcipulorum coetum. Namque le-
- gatos miffurus ad Reges & populos o-
mnium linguarum & nationum ; qui
non Babylonas conderent, aut caperent
fibi regnorum & imperiorum fedes
aut aliquid molirentur , aut machina-
rentur adverfus fcientiam DEI : fed
pertraherent orbem totum in confen-
fionem religionis catholice , utque
conderent civitatem viventis , verique
DEI, cujus fundamentum , & caput,
& lapis angularis , & princeps, eftipfe
Chriftus Dominus gloriz , inftruxit eos
ad eam rem percommode : non mal-
leis, trullà perpendiculo, fecuri, ferrà;
non gladio, pilo, farifla, zneo tormen-
to, fed Spiritu fan&to , fed rerum divi-
narum cognitione , fed vitz: fanctimo-
nia, fed omnigenis virtutibus , fed lin-
guarum peritià. Itaque dictu mirabi-
le, & ftupendum jure merito videri de-
bet ; antea rudes & illiteratos homi-
nes, quique in vernaculo fermone pro-
pemodum infantes erant ; fubito lo-
quutos omnium populorum, & gen-
tium fermone , apud quos facturi erant
euangelii praeconium ; initioque facto
Hiüerofolymis , urbe fita in Monte Sron,
ut E/aias , & Micheas przdixerunt, IL.
&IV.Obriftun annunciant DEI Filium,
& Verbum , & Sapientiam , & Poten-
tiam , & Juftitiam veniffe in terras ,
conceptum € Spiritu fan&o , natum
ex virgine de domo David , mortuum
in crüce , & refurrexiffe , & afcendif-
fc in coelos, unde venturus fit judex vi-
vorum & mortuorum, quemque Ifraé-
litica ecclefia audivit concionantem
in monte 574i , totus mundus velutin
compendium contra&tus in Hierofoly-
na , jam carne verà hominisindutam
audit concionantem in monte 570? pet
apoftolos utinilla multitudine, qux
ex orbe univerfo confluxerat , quif-
que audiret legatos C5risài patrio jplo-
rum, & vernaculo fermone differente —
Popofcerunt quidem prima ecclefie Lm,
Chriftianze tempora opus illad aCmü-iai
ratione & ftupore confertum ; quod py"
abunde convincit linguarum notitiam,
organum effe tum utile ; £n neceffa-
rium Chriftiane Reipublicz confer-
vandz & amplificandz , & donum ef-
(e minimi leve otiofitmque divinze mu-
nificentiz. Quod Apoftolus Paulus in
Epi-
-—
J9SUmRRDPS:BaABEL LiBEIIE. 129
Pralu- Epift. x. ad Corinthios docet :, Ecclefia | pax, & humanitas. Quznam iftacft
ft? Ll vero in folenni precatione confitetur | dementia? quis furor ? ferro , & innu-
ad hunc modumrorans : eni fantfe Spi- | meris prope inftrumentis ad pernici-
ritus y veple tuorum corda fidelium , «7 tui
amoris ignem in eis accende. Qui per di-
verfitatem linguarum cun&larum gentes in
em generis humani excogitatis , fi ve-
rum dicere oportet, àSatana & malo
genio agitatis hominibus , mutuó fe
perdere , idque ob res leviculas ple-
unitatem fidei congregáfti. Quod primo.
ac precipue fanctis votis petendum eft
à coclefi parente , àquo proficifcitur, | &ricem operum veré humanorum &
quicquid jure cenfetur titulo boni, & | codleftium ; habemus fermonem quo
non contemnenda eft do&rina , & in. | res atque rationes moderate inter nos
ítitutio fed adjungendum ftudium a-| pertractemus , habemus linguam, or-
cre , diligenfque exercitatio , quz tria | ganum excellens , fi ad finem fuum
fi conveniant , & confpirent ; inge- | aptetur; habemus calamum, ftylum,
nium vel mediocre , & natura non| chartam; quz lingux & fermonis vi--
prorsüs diftorta , deinde ars, & prz- | cem impleant. Illis conferamus mu-
ceptio , praeterea ufus, & exercitatio | tuam fapientiam DEI, & accipiamus
in linguarum cognitione, | oblatam candide :. Chrislus enim füf-
perficietur i : ; !
quantum nemo credat ante experi- | feceritomnibus abundé. Omnes dita-
menta.. Quod univerfum folida refe- re ; omnes beare , omnes reges, &
rendum eft ad füum auctorem, qui do- | pontifices ; denique omnes cohzre -
navit ingenium , animum , occafio- des , & confortes regni fui terni, &
nem, vires tolerandi laborem , & o- filios DEI efficere poteft, & ut abeo
mnia , utuno verbo dicam. Unde ju- accipiamus , unicé in votis habet. Pena
re nihil vindicare nobis liceat , quam fpectà itaque tantz confufionis causá,
re&um ufum , fi ftudeamus , ut filius nil reftat , nifrat jam in hoc libro , de
Marie Virginis , & D EI vivi, inquo | origine tranfmigrationis gentium, de
habitat omnis plenitudo fapientiz , & | primatu linguarum , & deinde de lin-
divinitatis corporaliter voce clariffimà | guarum , & idiomatum multitudine,
prdicetur ubique gentium , & cogni. | & varietate, atque de chara&terum,
tus apprehendatur fincera fide, & fan- | variorumque alphabetorum origine ,
&itate; omnibufque officiis Chriftiang | & fcriptionis inventione, ea , quà par
charitatis exprimatur , ut fapientia & | eft, oix ej eeiet agamus. DEUS adfit au-
vera cognitio rerum invulgetur , ut va- | fibus noftris, cujus proprium eft, lin-
leant bonz leges , ut vigeat juftitia, ut | guasinfantium facere difertas.
conftet inter homines alma fan&taque |. |
rumque ? Habemus rationem effe-
—
SECTIO :
Cap. T.
Cau[z
corrtptio-
nis lingua-
TUI.
^
d
I3O0
ATHANASII KIRCHERI
SUEPC-E P0 I.
De inclinatione,corruptione, & interitu
linguarum. íi
C: gc doc
c multiplici caufarum ferie , quà lingue oario-
SDeoccafionibus,
L
rum regnorum florentes y tandem. omnimode corruptionts;
oblicionif que dammum pafJze funt.
ftans fortunz rota, ut tihil fub
fole ftabile , nihil folidum, & fir-
mum permittat, nd verfatilis, cui in-
nititur, fphzrz lubricitate, jam ex alto
jg À eft rerum humanarum incon-
in imum , modó eximo in fummum,
pauló poft ex dextro in finiftrum , &
ex finiltro in dextrum ; füfque deque
verfet omnia , ut proinde apte huic in-
ftabilirati rerum quadrare videatur il-
lud Poétz: |
Omnia f amt bominum tentá pendentia filo,
Et fubito cafu, que valuere, ruunt.
Quod & in linguarum varietate, & in-
teritu, maxime ex ingenti feculorum
viciffitudine completum , ut olim fa-
&um cum admiratione legimus ; &
prafenti tempore ; adhuc fieri fpecta-
mus : cujus rei caufas demonftrare ag-
eredior ; quarum
Prima eft, diverfarum gentium, po-
pulorumque commixtio ; unde una
gens ab altera, hac etiam abilla, dum
mutuos loquendi modos fibi commu-
nicant, ex duabus mediam quandam
linguam refultare neceffe eft ; hzec ve-
r cum aliis nationum confiniis com-
mercia exercens , in alias, & alias cum
tempore linguas degenerat.
Altera caufa mutationis linguarum
eft, imperiorum ; monarchiarumque
mutatio; quà factum eft, ut quilibet
monarcha defideret fuam vernaculam
lingdam ubique vigere ex omnibus in
Essai CERE Uem men CHREDEPPNEU.. cO DSUIECS.
unam redu&tam , ne varietate lingua-
rum quam fibi quxlibet natio peculia-
rem habebat , fub occultis idiomatum
machinis in rebelliones motz , ma-
gnum monarchico ftatui damnum; u-
nitatis vinculo deftru&o, inferrent.
"Tertia caufa eft, calamitates publi-
cx regnorum , quibus fzepe bello , pe-
fte , fame integra nationes ita deftru-
untur, ut non nifi paucz mortalium
piod fapereffe comperiantur ; at-
que hifce conjun&z alie confines na-
tiones, linguas novas reciprocà loquen-
di varietate fundent.
Quarta eft varia in differentia re-
gna , coloniarum introductio, quo fit
ut nativa lingua differentibus populis
communicata , adeó ingentem muta-
tionem acquirat , ut priftinz linguz
diale&um vix agnofcas : talis eft Boe
morum lingua , quae unà cum colonia
ex Illyrico traducta , ex commiftione
linguae Germanice, & 'Polonice eam mu-
tationem paffa fuit, ut nec Dalmat
nec Polonus eam prorsüs intelligat;
talis eft lingua Gr«ca , que in noPnu'-
lis Calabrie oppidis hodi& adbuc inu-
fu eft, fed ita transformata , U* Gr&-
cam diale&tum non nifi ex p4u€5 ver-
bis intelligas ; talis eft quorundam in
Andaluzia &: Melitenfi infula , lingua
Arabica , quarum illa Latinis, Arabi-
cifque , hzc Italicis; Arabicifque com-
mixta vocabulis , non exiguam corru-
ptionem paffa eft.
Quin-
Sedi. »n |
Turg kRGSTBABEL:LETB. IH.
Ci.l. — Quinta caufa eft, coeli folique in-
certis nationibus conflitutio , quz ex
organorum alteratione , uti diverfam
linguz alicujus pronunciationem for-
tiuntur , ità quoque ex differenti pro-
nunciatione novam linguam condere
videntur ; cujufmodi in fequentibus va-
ria exempla producemus. Atque hz
funt caufz univerfales , quibus hucuf-
que primavz linguz , corruptionis.
damnum paff funt, Sed hxc omnia.
fufiüs deducemus.
Quintuplex lingus genus apud
chronographos legimus , quas & non
immerito autogenas dicere poffumus,
& femper poft Babylonicz confufionis
tempus hucufque illibatz manferunt ;
videlicet £ebrea, Greca, Latina, T eu -
tonica, lllyrica ; ex quibus , quecunque
lingua in univerfa Europa 4fra & 4-
frica , exceptis omnino barbaris idio-
matis, de quibus poftea ; veluti ex
equo "Trojano prodeuntes ; mundum
linguarum dialecorumque varietate
repletunt. - m
Prima itaque lingua, qua in domo
Lieber femper manfit,
fum primo in Chaldaicam deflexit ; fe-
cundó in Zrabicam , feu Madianiticam ;
Quintu-
plex lin-
guarum u-
niverfa s
lium genus.
Hebrza.
tertio in.Samaritanam ; quarto in Zt |
tbiopicam ; quinto in Syriacam , veluti ex
Greca & Hiebrea mixtam declinavit ;
quantum vero deflexerit, fuo loco di-
cetur.
Secunda fuit Greca , quam nepo-
tes Phaleg à confufione linguarum fe-
cum in Graeciam detulerunt ; unde &
ofteri à Phalechi familia Pelafei , & lim-
oua Pelafea nomen faum fortiti funt, uti
"Pase in Latii defcriptione oftendimus,&
in Hetrurie defcaiptione porro often-
demus; quz iterum varias decurfü fe-
culorum dialeétos , Atticam , lonicam ,
"&Eolicam , Phrygiam ; aliaíque diverfas
pro conftitutione populorum ; totlin-
guas , quot gentes; 1n Grecia fuerunt,
pepererunt.
Porró Latina aye
Greca.
Latina,
fücceffu tempo- | Qv
N NN
yn, five ex pri-
I3I
| mogenitis una , ex ruditate fua ad per- Seil. T.
fectionem perducta , tandem ex ad-
ventu Gothorum, Zdlanorumy Vandalorum
ingentem corruptionem paffa, quater-
nas alias peperit ; Jtalicam , Gallicam ;
Hifpanicam , Lufitanicam, & ex hifce a-
lias, ex Zialice & Latine commiftio-
ne, infülares, Sardam & Siculam ; tot au-
tem vel unius Ztalice linguz idioma-
te differentes dialecti tandem exur-
rexere , quot provinciz in Italia con-
ftituuntur ; quod idem me in Gallie
Sc Hifpanie proXinciis obfervàffe me-
1nint. |
Teutonica lingua , quemadmodum , T2
probatiffimi auctores referunt , à 7 - e
fcone Sapbetbi filio , No? pronepote no-
men fuum obtinuit ; quz ex ruditate
in perfectionem fummam , imperato-
rum curà reducta , tandern varias fi-
lias, videlicet Beleicam, Danicam, Sue-
cicam, Znglicam , Scoticam peperit , quz
| duz pofteriores occafione Saxonum na-
tz funt, qui pulfis Pictonibus univer.
fzc infulz fe indigenas fecerunt , unde
& 4nglo-Saxones poftea di&i fuerunt.
ualis veró Saxonica lingua , qualis
modo Znglica fit , in fequentibus ape-
remus. 5 |
Reftat. /l]yrica lingua. vetuftiffima, 1lyrice.
quz ramos fuos in Poloniam, Litvaniam, —
Mof[coviam, T artariam ufque in ultimos
Orientis terminos, innumerabili lin-
guarum fcetu traduxit ; ex hac enim
poftea T urcica, Bulgarica, B ofnica, 1 ar-
tarica nata maximam 7 artarie magna
portionem replevit. Ita tamen ill cor-
ruptz funt, ut vix ullum primitive ve-
ftigium retineant.
Ad Jndicas porto linguas quod atti- yrs
net, prorfus barbaras, & qux nullam Ts
ad dictas jam linguas affinitatem ha-
bent, illarum pariter ingens multitu. -
do & diverfitas reperitur ; uti funt; Ma»
laica, Commorima ; (Brachmantica, Peeuana,
"T unchinenfis; T ibettana, Infularum bi-
| ippinarum, Taponica; Cbinica, ex quaferé
omnes originem fuam traxerunt, uti eX
KR 2 Lexicis
132
Lexicis & Grammaticis eorum in fe-
quentibus patebit. In Zmerice vero n-
die occiduz regionibus , tanta eft di-
verfitas idiomatum , ut noftri patres,
ea ad quingenta facile diverfiffima i-
diomata reduci poffe tradiderint ; inter
illas tamen przcipuz funt Mexicana ,
Peruana, Brafilica, Magellanica , Chilenfts
& feptentrionalis Zmerice populorum
varie linguz , de quibus pluribus in
fequentibus.
Aficme. [n Zfrica denique , tametfi 4byfsina,
& 4trabica lingua. potiffimum dominen-
tur , habet tamen & ipfa immenfami-
Cap. I.
Ameri-
cana.
diomatum varietatem , quz nullam ad -
invicem affinitatem obtinent ; uti Qu-
nean, Congana, Zngolana, & eorum po-
pulorum , qui meridianam plagam 4-
frice potfident , uti funt Monomotape ,
Cafrarie , &: quae ad flumen Cuama &
littus Sinus Perfici inhabitant ; quae á
ad calculum reducere velimus omnia
linguarum neophytarum genera , non
ACDTOHOGAR N A263 OK EC AER. 1
ut facri textus interpretes putant , ad Sec. T.
feptuaginta duas , fed .vel ad mille fe-
ptuaginta fácile reduci poffunt. Quz
omnes , qualefcunque tandem fuerint,
corruptionem & ultimam ruinam paf-
fic funt, ob caufas pauló ante adductas;
vel ex nominatione diverfarum gen-
tium , vel ex communi populorum u-
nitorum füffragio & confenfu ; dum e-
nim fucceffu temporis primzvze lin-
gue , nominum , verborum , appella- .
tionumque vel non ampliüs recorda-
rentur, accidit, ut obliviofx memo-
riz vitio, propria nomina fingulis re-
bus, prout ipfis varie phantafmatum
fpecies di&tabant, impofuerint ; eodem
prorfus modo, quo in hunc ufque diem
imponuntur nomina novis illis rebus,
quz primo non extiterunt, & ex no-
vis variorum inftrumentorum , vafo-
rum , herbarum, plantarum, lorum ,
mineralium appellationibus introdu-
éüs patet,
Gs BiU. dh
. 9De origine C introdutlione. idololatrie in mundum ratione. di-
verfitatis linguarum, morumque qui apud gentes, differen-
tef/que nationes vigebant. Mes
toplaftum , divinis manibus ex
k: limo terra fictum,factum;juxta
facrze Gene[is verba , de fide eft ; fed e-
nim cum poft diluvium, vetifimile fit,
innumerabilem hominum multitudi--
| Cap. II. His: primum Adamum;pro-
nem, qui omnes cüm longa vita, & in-.
genio praítantes unius lingua elogio
Rd» uterentur , fub unius quoque religio-
perfi ub nis.cultu, quantum perverfa Cbami pro-
foedus Benies , jam à vera difciplina degener
Ua illis permifit, vixiffe : attamen poft lin-
»w. guarum confufionem , quemadmo -
dum linguarum idiomatumque diver-
fitate divifi facte , ita quoque primz-
vz religionis à Noémo ante feparatio-
nem. gentium edo&te immemores,
paulatim à vero DEI unius cultu, & | .-
religione deflexerunt , dum quifque ex
ducibus gentium eam fibi religionem
finxerit, quz fibi maxime congrua vi-
deretur , innumerifque fabulofarum
narrationum commentis ,, de DEO,
mundo, fideribus, de hominibus gefta-
rum rerum glorià illuftribus, confi&is,
introducto apotheofeos honore colen-
tes, paulatim occultis machinis , fefe
eorum actionibus infinuante Satana,
infatuati , dementatique univer füm
mundum idololatriz abominatione re-
plerunt. Et tametfi hzc quàm fufiffi.
me 2i fecundo T omo Oedipi demonftra.
verimus , opera pretium me fa&urum
exiftimavi , finonnulla ex his hoc loco
infererem. .
C A-
Cap. TIT.
TURRIS BABEL LIi5& HL r3
Qo ACGPOUCY
*
- De varietate & multitudine SNC uminm que ex confufione linguá-
: rum C diviftone gentium nate funt.
Ite mare «7: terras
omnia celum) -
Cum: unus adbuc effet nature vul
tus in orbe, |
Quem. dixere chaos : rudis indigeftaque
v -0les: . ;
Nec quicquam nifi pondus iners , conge-
flaque eodem
INon bene jun&larum difcordia. femina
VEU,
Obfflaretque aliis aliud ; cum corpore in uno
Frigida pugnarent calidisbumentia ftccis,
Mollia cumduris , fine pondere babentta
(00 C pondus.
Cüm, inquam, fupremum & immor-
tale Numen in profunda «ternitatis a-
(ag quod tegit
byffo proprià felicitate contentum , | -
nullà adhuc rerum mündialium curá
tangeretur, ecce poft fecula tandem
felix illa illuxit dies, quo, ut Platonis
verbis utar , in divino DEI immortalis
confilio conclufum eft , ut mundus ille
indigeftus , atque incompofitus ab in-
formi illa rerum omnium promiícuá
yai confufione. fqualentium thu , vabohu
vindicatus , lucem afpiceret, formis
fplendefceret omnigenis , atque in va-
riasrerum facies abiens ; propriz feli-
citátis gaudio perfrueretur. Conclu-
fum eft, & in opus dedu&um. Mun-
dus itaque conditur , atque à rerum
commixtarum confufione folutus ,
mox in formam exurgit liberaliorem,
virium, proprietatum aliarumque qua-
litatam , quz fingulis creatis debeban-
tut, difsibusionis officium providen-
tiffimo committitur Prometheo. Prome-
theus feu providentia divina , uti omnia |.
debitis fuis formis inftruit , ita omnes
fapientiffimi proviforis partes explevit.
Mox celo terras, C7 terris abfcidit undas,
Et liquidum Jpiffo fecrevit ab aére celum,
Que pofiquam evolvit, cecoque éxemit a-
* CErY0; | :
"Diffociata locis concordi pace ligavit.
lenea convexi vis, «7 fine pondere cali
Emicuit , fummáque locum fibi legit in
arce; Ans
Proximus e$t ar illi levitate, locoque 5
ZDenfior bis tellus , elementaque grandia
| traxit,
-Et. preffa eff gravitate. fui circumfluus
- C Wwnorssea !
Ultima poffedit , folidumque coércuit or
bem,
SeCL. L
Tüm freta diffudit, rapidi[que tumefcéré |
ventis, |
Tufst «7 ainbite circundare littora terree;
Flumináque obliquis cinxit. declivia ripis;
Sufsit. «7 extendi camposfubfidere valles,
Fronde tegi [ylvas, lapidofos furgere mon-
| te, : :
Vix ita limitibus difcreverat onmia certis;
Cim que presa diu ma[Ja latuere fub ipfas,
Sydera ceperunt toto fulgefcere calo,
ANe regio foret ulla fuis animalibus orba, |
"Afta tenent celefle folum, formaque deo-
-Gefferunt nitidis babitande pifcibus un
de,
Terra feras cepit , volucres babitabilis
atr,
Coelo itaque terraque formis debitis
jam imbutis, czterifque omnibus pru-
dentiffime difpofitis !
Santlius bis animal, menti[que capácius
alte |
"Deerat adbuc, «7: quod dominari in cetera
pojjet — .
Natus bomo ef. five bunc divino femine
feit e
Ille opifex rerum, mundi melioris origo;
Sive recens tellus , feductaque nuper ab
alto. |
R 3 "thes
IT^
Cap.II.| there cognati retinebat femina cali,
Quam fatus Iapeto mislam fluvialibus un-
L$
Finxit in effigiem moderantiim cun£la deo-
rum.
Pronaque cim fpetlent animalia cetera
terram,
Os bomini fublime dedit, celumque tueri
jufsit, ez erectos ad fidera tollere ultus.
Homo itaque folus ore füblimi , ad
ceelumque erecto intuitu praeditus, di-
vinum animal nature juxta mortalis
& immortalis confinium ; ceu fola cce-
leftis planta in terris conftituta ( cujus
radicem conditor hifcé infernis fedi -
bus junxit, comam veró atque perpe-
tuó frondentem verticem fupra anni,
& folis viam , fupra ultimum coeli am-
bitum ad nunquam interituros ambi-
tus relegavit) hic; inquam, homo cüm
lucidiffima illa mundi lumina ; ad qux
contemplanda , atque in iis factorem
laudandum creatus erat , curiofrüs in-
tueretur , pulchritudine eorum paula-
tim ille&us , verà & rec religionis fe-
mità dereli&tà , eo dementiz devenit,
ut ea, quz fui gratià condita effent ,
(ui veluti conditores crederet , & fan-
&& veneraretur. Auxit dementiam
hanc traditionum falubrium de mun-
diorigine à pradecefforibus factarum
oblivio , quà invalefcente novas de
DEO , de mundo, de hominum pro-
du&ione, aliifque rebus opiniones im-
bibit, càmque cceleftis ille ignis praeci-
pua human: mentis portio ingens, a
Numinis alicujus cultum eum inftiga-
ret ; mox vero dereli&to DEO ad fal-
forum Numinum, unoquoque ex c-
jus familia fibi novas idololatriz ratio-
nes comminifcente cultum prolapfus
eft ; fa&umque ut corruptibilia fimu-
lachra pro DEO incorruptibili adorà-
rit rebufque externis contentus, cüm
infénfibile Numen intueri deberet, ad
fenfibilia, & terrena fuerit diffufus. At-
que hujufmodi pravaricationem er-
roremque primum ZZebrei tribuunt
Origo ido-.
latrie.
| fitione de auditu. Et:deo quoque credit
ATHANASII KIRCHERI
nepotibus Chani , Mifraim videlicet , Sec. I.
Cbufio, Pbuth 8c Canaano , qui per Zdftam.| autore;
& Africam univerfam in novas colonias /4joame
diffufi , novas paffim deorum colonias prarenies
introducentes, nova & ridicula dog-
mata mundo pepererunt ; cujuífmodi
funt , Adamum & Luna ptodiife. Pro-
phetam inibi ex mafculo & fcemina
procreatum , atque in hunc mundum
venientem primum cultum Lune do-
cuiffe. Verüm quoniam hzc opinio
non ita obvia forfan multis eft , vifum
| eft, eam hic ex R. Mofe 7Egyptio ;
vulgó Rambam , depromptam addu-
cere , fic enim dicit in More nebu-
chim. |
Jfli fiquidem. reliquie funt gentis Za-
bxorum (4 Zaba, ? progenie Chamior-
to, «7 filio Chufü , qu fecundum. Jam
Suph, ide? Maris Rubri mum ad or-
tum , «g occafum , atque ad dexteram e
Aquilonem littora colut fic dita ) quia iffa
gens totam replevit terram. Finis autem «7
perfectio illius e ratione iflis temporibus
philofophantis fuit , quod putaret creato-
rem effe celi fpiritum [eu animam ; ffellas
veró corpora e[Je ipfa DEI fibflantia infor»
matas. Meminit hujus prava opinio-
nisquoque Abubacer Arabs in expo-
Dogmaté
falja Za-
bzorum.
tota gens Zabeorum mundi antiquitatem
(feu, quod idem efe eternitatem) quonam
| celum eft DEUS juxta opinionem eorum.
Et dicunt , quod Adam primo natus eft ex
mafculo «7 femina. ficuti ceteri bomines;
fed. bonorabant eum multum , € dicebant,
quoniam ? Luna egreffus , propheta & apo-
fflolus Lunz fuit , quod predicavit gen
tibus , ut fervirent Lanz , € quod com-
pofuit libros de cultu terre. Dixerunt ^"
tiam quod Seth contraxit. opinionem patris |
fui in fervitio Lun ; narraverunt etiam ae Ew
: au
Adam, quod quando eere us eft. de Luna, jg.
cz de climate vicino Indiz ; 44 clima Ba-
bylonis profecturus ; multa mr abilia fc-
cum tulerit ,. fcilicet arborem auri , quee
crefcebat cum ramis , € foliis, & arborem
lapidum , € folia cujufdam arboris viridis,
| que
"PRESE oo
- a
-
Cap. IIT. que non domburebántur ab igne, € dixe- |
q'utrvys BABEELE L5EIIT
ZEthiopes enim , tefte Diodoro, primos Sect. T.
runt , quod fub ipfius arboris umbra. de-
cem milliasbominum continebantur , «2 al
titudo: arboris ipfius ad fimilitudinem fta.
ture humane. Attulit. fecum etiam. duo
folia, quorum utrunque duos homines coo-
138
homines in ZZthiopia veluti in medio
terrarum natos afferebant: caufam in
vicinitatem Solis omnium. generabi-
lium parentis conjicientes. 4 beodore-
tu; ex relatione antiquorum primos
homines in Zrcadia natos afferit , jux-
ta illud, . - css
- "nte Jovem genitum terras babuiffe fe-
rY untur x "
Arcades , € Lunà ens prior illa fuit.
Coelius vero & Mercator ex zristide pri-
mam hominum genetricem terram a-
junt fuiffe folum Atbenien[e. — Arabes ,
quemadmodum. videre eft in eorum
Geographia, hanc prarogativam 4fra-
bie felicis folo attribuebant. |
ZEvyptii denique firmiter crede- qu
bant, primos homines in ZZeypto nà- rne fo-
tos ; caufam hujus affignabant, tum a€- od ur
ris temperiem bonitatemque undequa-
que perfectiffimam, tum Ni fcecundi-
tatem multas res naturaliter , & fuapte
fponte producentis , productafque be-
| nigniffimé confervantis ; auxit opinio. .
pem eorum monftrofus ille foricum
feu agreftium. murium in. "'Thebano
territorio proventus ; quorum aliqui
periebat.. Intentio vero: eorum in loquendo
de Adam primo, «v de bominibus , que
attribuuntur ei , fuit , credulitatem [uam
de antiquitate mundi flabilire , «? quod
tnde provenit, carlos «7 Slellas efse deos.
Atqüe hzc eft de primava homi-
pum origine & idololatria Zabeorum
digna lunaticis hominibus opinio , ex
' qua velut ex equo cue "Trojano
omnia antiquorum phi ofophorum de
cternitate mundi, de mundorum plu-
ralitate, deaftrorum vita & divinita-
te, demetempfychofi denique ac ani-
marum revolutione abfurda dogmata;
ad omnem impietatem feneftram ape-
rientia, prodiiffe videntur. Hinc das
mum ejufque progeniem ,. & nepotes
fliorum DEI nomine ve uti aftrorum
xternorum , quz i fi deos appella-
bant; filios indigitabant; qu omnia
confirmat Chronicon Alexandrum.
Cu —— Horum porro commentorum &i1- ;
bu ju [modi : I COUTE $7 :
wa. nanium deliramentorum caufam ego | fuperiori fuà parte murium fpeciem re-
nme. AIDItTOT effe , quod primi illi homines | ferentes; & ouo loves adhuc reperie-
|. eum proprio arbitrio relicti nullà cer | bantur. LJerodotus narrat , P/ammeti-
tà lege fcripta ante Mofis tempora t€- | cum "Ig yptiorum Regem, cüm ingen-
nerentur, càmque proinde certze qux- | ti defiderio teneretur ad. cognofcen -
dam fententize de DEO , de creatione | dum , quznam mundi provincia pri-
mundi , de diluvio , & fimilibus rebus | mos homines adsis ; illum fe«
ac mutationibus gravioribus, inter pri- uenti induftrià id inveftigare attentaf-
mos tantum humani generis patriar- |fe. Duos infantes recens natos ab o-
chas referrentur , factum eft , ut ab | mni humanx vitz confuetudine remo-
eis veluti à primis hominibus acceptas, | tos, certo loco inclufos , & à capra a-
olteri per manus aliis alii tradiderint, | lendos paítoti cuidam commendavit, .
quibus pofteriora fecula & homines, | cum ea clauftri cuftodia , utomni eos
uti quique à primis remotiores fuere, | accedendi aditu interclufo , nec vide-
ita (übinde alia atquealia quoque haud | re,nec humanà voce loquentem quen-.
abfurda affinxerunt , donec res ipfz | quam mortalium audire poffent ; fibi.
totz in fabularum commenta abierint. | indubitanter perfuadens futurum , ut
Hinc diverfitas illa opinionum origi-| zetarem congruam nacti ejus provin-
nem habebat, inde maxima & rela-| ciz , que primos homines mundo de-
tionum confufio prope inextricabilis. | diffet linguà loquerentur ; itaque po
certam
— € -—
156.
Cap. 1I. certam annorum revolutionem infan-
Primum
verum
principitm
tes de cavea extracti, mox exporte-
&is brachiis identidem in hzc,verba
prorupere , Bec, Bec : quas voces , ut-
pote peregrihas, cüm nullus adítan-
tium intelligeret; inveftigatione tan-
dem factà deprehenfum eft , Bec in.
Pbrysun lingua nihil aliud. fonare,
quàm panem , conclufit itaque. Rex
(P[ammeticus , Àn Phrygia primos homi-
nes fuiffe productos.
Tempus me deficeret, fi fingula-
rum gentium, de hujufmodi prima ho-
minum origine deliria hic adducenda
forent; quare, qui plara defiderat;con-
fulat Berofum; Varronem, Eufebium, Hie-
ronymum,Polydorum, Ariflophanem, Pere-
AME HAGA $-BIEK Ion G: H. E;RIH
rationis dictante lumine , unum a-Seci.l.
liquod rerum omnium principium ;
Numen dico: univerfam rezum obti-
nens moderationem, certo & peculia-
ri religionis ritu ceremoniifque colen-
dum agnórit. Certum quoque ftatui
debet , nullo unquam tempore , aut
fine DEO facrificium , aut fine facri-
ficio religionem fuiffe , omnibus, cum
facerdotio veluti nexu quodam infepa-
rabiliin unum coéuntibus, adeo ut ho-
minem religio,religionem facrificium,
facrificium facerdotium ea weiss
comitari videantur, quod apparet tum
exinnumera prope religionum ftatim
ab ipfo nafcentis mundi primordio, ad
noftra uíque tempora deducta mul-
rium, Poflellum,aliofque : nos hisreli- | titudine , tàm ex falforum fimulacro-
&is ad eanos, qux primam idolola-
trix originem concernunt poftlimi-
nio conferamus. |
Certum itaque & indubitatum eft,
nullo unquam tempore in hoc mundo
fet extitiffe populum adeo batbarum, na-
minus fui tionem tam peregrinam , clima tam
infculptum.
rude & impolitum , quempiam deni-
qué hominem adeó ferum, fylveftrem,
qui non, vel nature lege, feu rectx
rum cultu , diverfis temporibus, di-
verfifque gentibus acpopulis nullo non
tempore , confueto , tum denique i-
pf Zryptus maxime oftendit , quam
prz cxteris omnibus ejufmodi fal-
forum deorum cultui addictiorem fu-
iffe, monfítrant infinita propé pan-
tamorphorum numinum multitudo -
& varietas ; uti ex fequenti analogia
patet.
LM NOUE LAU ui e
Rerum à primis mundi patriavcbis geflarum , ge[Hs Ofiridis , Iáidis,
Typhonis , Hort parallela.
eee tue aceto) qusmeeecmecr meni rd
Conjuges. 77 7 Fratres contrariis mou, — 2
| Adamus. / Eua. | ztbel. Cai. . Seth.
ared.
Hlenocb. |
INoemus. Tellus feu | Sem. Cham. apbetb ' feu
Nioba. INimbrod, | — Prometbeus.
| C Vola. Saturntus, Mars. Sol.
| | : Vulcanus.
Ofiris. Ems j Ofiris fecundus. | T ypbon. A Harusogett-
iren Fuerunt bi babiti |
Urbium condi-| Matres viven-|Filii Deorum. — | Maloruminve- | E fan&o germi-
- tores, tium. Gores. ne C
Agrorum culto -
res.
; 2^ à; DM
Hominum pro- |Juftitiam | appe- | Idololatriz au- | Paternarum vir.|
| esi "9 pagatrices. tentes. Gtores. tutum amuli,
Lg Du S'Deorum ma-|San&itatem fe- | Bellorumama- | Juftitiz | aman.
| -: Ártium invento.| & tres. Ctantes. tores. " «e3.
res. Bonorum largi- | Religionem pro- | Cz:dem fpiran- | Divinitatem me
| Legislatores. trices. pagantes. ,, 1€S. riti.
! Cum
iir mi NSS RA nn qoo ds
Cap.HI. Càm porró 7Eejptii hzc & fimilia de | Junones, Hercules ; idem quoque, qui u-Sc&l. 1.
137
primis parentibus perciperent,& vehe- | ns populis ef? Hercules, alis ef? fapi-
menter veluti gefta humanarum actio-
num metam long? excedentia fufpice-
rent, nil facilius fuit faperftitiofze gen-
tiquàm eos apotheofi quàdam exoticá
cohoneftare;prxfertim cüm ut hzc fa-
cerent, magnum pondus in animis eo-
rum habuerit , egregia illa primorum
patrum fapientia,& rerum naturalium,
quà pollebant, cognitio, longaque vitz
productio. Enochi quoque de hoc mun-.
do miraculofa tranflatio , fimiliaque.
quz ipfis fabularum condendarum oc-
cafionem przbere poterant, que omnia
confirmabantur incantationibus fre-.
quentibus , ac magicis miraculis, quz
impia Chasmi progenies divinitatem
per feaffectans ubique paffim edebat,
queis ità /Zeyptiorum animi percelle-
bantur , ut eos veluti cacleftes deos a-
dorarent , ac rerum omnium mode-
ratores fancté iria Atqui |
1
hinc prima illa architecture deorum
fundamenta. Hincorigo fovis , Her-
culis , ZEfculapii , Bacchi , Neptuni, fa-
ni , aliorumque deorum, de quibus in
1 tomo Üedipi fus& difceptatum fuit.
Verüm ne quifquam hanc nominum
analogiam , feu equivocationem à no-
bis confi&am arbitretur , teftes ad-
duco La&lantium Firmianum & Eufe-
bium , qui eandem nobifcam afferunt,
queís fubfcribit 4robiocbus graccus
| chronologus. Verüm inter alios ma-
| xime nobis aftipulatur Xenophon, quit-
. quis ille fuerit , libro de equivoris ,
cujus verba cum confideratione ( ut
uz nos ex fummis tricis eruere pof-
(nt) digniffima reperiffem , ea hic ad
longum apponere placuit. 2
vEqudwe. — Saturni, inquit, dicuntur familiarum
boa nobilium regum , qui urbes condiderunt,
"" antiayifgmi. Primogenttt eorum Joves €
Junones ; Hercules veró nepotes eorum
fortifsimi ; patres Saturnorum Coli,
"uxores Rhez , Codlorum, Velte » quot
€'?9 Saturni , tot Coli, Veftz, Rhez,
ter ; nam Ninus , qui Chaldzis extitit
Hercules , alis ef? Jupiter, «7 idem quod
Ninus , qui nomine proprio. Aflyrius ef?
di&us , à quo «z Aflyrii appellati funt. Ex
quibus patet , Gelun di&um effe pa.
trem Saturni , &: 1 erram matrem , un-
de ZZeyptiorum fabule de Ofiride &
lfide , promanafle verifimile eft , ut. .
bene notat Mznutius Felix. INam illi,
qui vel virtute , ac rerum geftarum
gloria in hoc mundo eminent , aut
qui fabitó ex ignotis parentibus in fu-
blime emergunt , folemus € coelo ce-
cidiffe; dicere , quod & probat La-
clantius Firmianus auctoritate antiquif-
fimi 7 if/megif! , qui cüm diceret, ad-
modum paucos extitiffe , quibus ef
fet perfecta doctrina, in his Colum, Sa-
turnum & Mercurium nominavit. Con-
firmat eadem Ennius in Eubemero , qui
ait, primum in terris imperium ha-
buiffe Calum, ftellarumque nominibus
cognominati fuerint eire; Latlantius
fupracitatus ait, ob nominis fulgorem,
& ad xternam famam coníequendam
id contigiffe , nam Reges cüm effent
potentiffimi , parentum fuorum me-
moriam nomine Coli, T'erreque cele-
brabant, càm hi priüs aliis nominibus
appellarentur. Sic Berofus , Noam ob.
preclaré gefta , dictum afferit à pofte-
ris Colum, STanum, Chaos, femen mundi.
Servius vero ait, antiquos. Reges no-
mina fibi plerumque vendicaffe deo-
rum , rationem affignans La&fantius ,
adducit teftem Ciceronem libro de natu-
ra Deorum. Nam cüm ante Celum &
| Saturnum nulli fuerint. Reges ob ho-
minum raritatem , ipfum Regem , to-
tamque pofteritatem ejus fummis lau-
dibus , ac novis honoribus ja&tare coe...
perunt , & deos credere , ob caufas fu.
periüs indicatas , & hoc videtur clarif-
fimé demonfítrare Xenophon, cum dicit
Saturnos diclos, qui nobilium ( egum Ye- —
tufli[simi. condiderunt urbes g- populos, 4€
S Crop
138 ATHANASII KIRCHER!
Cap. TIL proinde. non unum fed. plures fuiffe Sa- | luves, efle, Tunones, qui fic di&i funt, Sec.
turnos, quorum patres diéli [unt Codi; ob facinorum, quz perpetràrunt , fimi-
fil veró. oves, &c. Nomina igitur hac litudinem , fic plures Zoroastres, Ofiri-
fuerunt dignitatis & deitatis cujufdam des plures , plures fides , Hori item, ac
apud rudes prifcos, ob nominis cele- | Zphbones fuerunt, juxta geftorum ana-
britatem inventa. Deinde notat Xe- |logiam , à fabulofa antiquitate con-
nopbon , quod nomina ita funt relati- | ftitutam. Iterum ficuti M. Portius Ca-
Và, ut genitor & genitus , unde Satur- | t0 Janum & Saturnum Scytharum , &
nus etis, qui à Celo & Fesla five T er- | Aff riorum facit Noémum , & Cbamum
ra fuit genitus, & qui ex (Q bea feu Ope | filium; fic Italorum Tanum, Saturnumque
forore fimul & uxore genuit fovem | conftituit Zapho filium Eliphas;, filii E-
& Sunonem. Supiter vero às eft qui fats Tofepbus Ben Gorion. N erüm quan-
e Saturno & fh bea genitus. genuit Her- doquidem ea hiftoria nullibi ápud lati-
culem. Ergoilta nomina funt magis a- | nos, quantam quidem cognofcere licu-
naloga , quàm zquivoca, quia de plu- | it; extat, vifum fuit, eam hic interfere-
ribus pofterioribus dici videntur per | re, ut quà ratione hic. fanus cum fano
habitudinem ad primum Calm , po- | Oenotrio, feu Aboriginum conciliari pof-
fleriores Crli; & ad primam slam, | fit, faciliüs elucefcat. Verbaitaque Jo-
. pofleriores , & fic de cxteris. . Unde fephi Gorionidis funt, ut fequuntur.
| fubjungit: Nümbrodus & Saturnus, cujus Jn diebus , inquit , illis, Tfapho filius "a
» filius Belus eft Jupiter (Babylonis , (qua | Eliphaz , filii Elau , fugit de /Egypto,
melius dixiffet, cu- | quem Jofeph, cim iret in Hebron ad fepe-
jus filius Ninus , Tupiter Affyrius eft liendum patrem [uum , cum contumacurs in
eum infurgeret , interceptum una cum fociis
nominatus) fimiliter Camefes apud Z£-
goptios (quem Febrai Cham, ZEgyptii | in /Egyptam dwxit :"Tfapho vero defun-
Cbem. proprio. nomine appellant ) eft | &'o Jo. eph , ex ZEgypto fugiens, in Afzi-
rimus $atwmus , cujus primogeniti! cam ad. Aganiam Regem. Carthaginen-
onis Ofiris & Ifis Egyptius nimiram fu- | fem fe contulit , à quo bonorificé exceptus,
n re piter 5 jos ( quem nos fupra Mi/rai- tandem. prefes exercitus factus i Italiara
rum gu- Him e e oftendimus , & uxorem ejus penetravit, -ubi divinos bonores promeruit,
"n — (Rbegn, five fm. Item Ofiridis fihus Janus di&tus. Quo ge: hiftoriz fe-
Libyus nomine , tefte Diodoro , /Ery- | riem continuando fequentibus verbis
ptius fait Hercules , qui robore corpo-
tis erat admirabilis , & gradu Ofmridi
genereque proximus. Pari ratione 4-
pteras Cretenfis fuit primus Saturnus, qui
Colo patri teftes amputaffe dicitur, & | lem , exiflimans itaque Yocem deperditi Vi^
filius ejus Jupiter - "unoque primoge- tuli , eam infecutus ef ] ufque dum ad in-
nita. Zlceus quoque ex 4lcmena fuit | feriora montis perventum efJet , € ecce Je"
Grxcus Hercules , & ita dealiis, nam | fe n pariete montis offert [pelunca nm
cüm relativa ejus nomina fint, ut pof- | ingenti circumfepta faxo , quod cum effet
fint uni diverfa convenire , idem enim | amolitus , à vefhigio beflia quadam im 2n-
eft pater & filius refpectu diverfo- | tro. vifu borrenda comparet : bofia Yero,
rum: Idcirco idem d poteft Cilus, | eo ipfo tempore bove devorando occupata,
"weiter , Saturnus & Hercults , quo- | ex media parte fuperiori bircum Dlhyefirem,
rumexemplaponit Xenophor. Quem- | ex mferiori media , bominis referebat ima.
admodum igitur plures memorantur | einem , quam Sapho mox vo prelio in-
Cali, Saturni, Soves, Hercules R bee T el- | tevfecit, FHomines autem Cithim (foc oft
pe—-— Itali)
oftendit, fic autem dicit.
| | a. » P [ F bulz
I Contigit igitur ut Sapho deperditum pen
quodam die vitulum querens, audiret. in la-primo V&*
tere montis voce Yacca , aut vituli fmi- 15,
ZUR RTSBABEL:-DLrtB II.
. Cap. Yr. Itali ) opere Zapho comperto dixerunt ,
quid faciemus bomini , qui belluam adeó
nobis infeflam iterficiens omnes ab. inte-
ritu vindicavit ? «7 unanimiter tandem
concluferunt , ut dies in anno ejus nomini
confecratus , in memoriam fatli celebrare-
tur , offerentes ei libamina , «7 facrificia,
ac in (Regem eleClum , cim totam Italiam
ab boflium infultibus libera/fet, Janum
appellarunt. exercitus Yeró Gundelo-
rum 4enuó trrumpens in Ytaliam. omnem
circa regionem prede , € [polis [ubji-
cere conatus fT. Janus vero fe et opponens
totum in fugam convertit , ac. fic totam
terram ab infultibus boflium liberavit. Ob
quam caufam Janum fibi filii Cithim m
egem elegerunt , €7 expeditione nová fa-
&à intra filios "Fhubal, € mfulas cir-
cumjacentes , omnes paulatim à Jano fub-
' jugate funt , eum. Janum Saturnum ap-
pellantes 5 Janum quidem ob mterfectam
belluam | boc.nomine. infignitam , Satut-
num »erà ob flellam , quam tunc tempo- | 3 :
"Dv yjg Numinis loco. colebant. Cithim Sab-
Saure. ebai nomine , quod idem eft ac Saturnus,
éyat autem primo (R ex tantum vallis Cam-
aniz , fed Cethim poftea templo n ejus
ias dip toti eum prefecerunt I-
taliz regnavit autem Rex. Janus (unde
4 Jano Januenfes) Saturnus jo «mios;
e mortuus ef? , «» in civitate Gava-
nx (forfan Genue) fepultus , regnavit
autem poft eun. Janus alter totidem quot
prior annos , «dificavitque € ipfe invaL-
[ce Campaniz templum magnum e fplen-
didum. Atque hucufque Tofeph Ben Go-
rion , cujus verba ideo hic ad longum
proferre placuit , quia iis ; quz ab Ab-
originibus, & Tanigenis primis Italis co-
lonis Petrus Leo Caflella afferit , maxi-
méconfentiunt. —— — tod
Patet igitur ex his ficuti primi Z/-
fiiriorum urbium fandatores dicti funt
"Celi, Saturni 5 AEgyptiorum Ü fivides; hoc
eft Ce]; (ea Saturni Egypti fic Italorum
primos Reges fanos denominatos effe,
4Egyptio- E
mma ied ad Ofiridem redeamus. Ofiris 3ta-
Prima
ris t9 Iis,
rep. QUe & Z/is, tefte Diodoro , à Saturno busà fe zedificatis. Nilum quoque]
1 32
139
Vulcani ignis inventoris filio, geniti, de- Se£. T.
| fun&to parente conjuges facti, toti im-
peraffe feruntur ZZeypto , eà pruden-
tia & moderatione , ut omnium in fe
oculos , animofque converterent, nam
prater leges tiliberiits Zeyptiis da-
tas, apriculturam , ufum inftrumen-
torum mechanicorum , armorum, vi-
nearum item , atque olearum planta-
tionem docuére , literas quoque cxte-
raíque fcientias, uti Muficam, Geome-
triam , Aftrologiam Mercurio adjuto-
re introduxére primi , eafque fummo
femper ftudio coluere.
|. Hisitaqne falubriter inventis , Ofrrzs
ad majorem gloriam afpirans , ingen-
tem comparavit exercitum , omnium-
que rerum curá Z/idi uxori commiffa,
Mercurium. prudentiffimurh. virum ei
adjunxit in regno gubernando veluti
adjutorem & confiliarium. Herculem
quoque incomparabilis roboris , ac
fortitudinis virum militaribus negotiis
prafciens , ipfe rebus fic prudenter
conítitutis , cum polline fratre lauri
repertore , ac duobus filiis 4nube , &
Macedone (quorum ille canem , hic lu-
pum infignibus fuis ferebant) in expe-
ditionem proficifcens , prater Pana
qui poftea divinos honores in ZZ )pto
confecutus eft ) fecum quoque duce-
bat Maronem 8c I riptolemum , quorum
ille vinearum colendarum, hic femi-
num terrz.mandandorum rationem
callebat ; Ofiris etiam cüm Mufica
fummopere recrearetur; novem fecum
pfaltrias, qux poftea à Cr«cis Muf
dictx funt , una cum earum inftructo-
re polline affampfit. Satyros veroad
pfallendum , cantandum , atque ada.
nimi remiffionem conciliandam aptos
fecum in caftris habuit. Non enim bel.
licofus , aut przliis, periculifque de.
ditus fuit, fed otio. & hominum falu.
ti, quo beneficio pro DEO omnes eum
gentes habebant ; ZEthiopibus agricul-
turam oftendit, infignibusin ea urbi--
onge
late-
*
I4O0 ACT ACN ASSSEUOAK DROOGHCEURSI
"Tibullus quoque Ofrridem cum (Baccho SeCL. T...
fcu Dionyfio, eundem effe fequenti car- Jam"
mine manifeftum facit. 0 fumiidem
ff per eos
No& intel-
ligatur, fim
Cap. TII. latéque cum maxima hominum pecu-
dumque jactura exundantem, per /Her-
culem intra. alveum coarétavit ; unde
& fabula de aquila (fic enim ob velo-
citatem vocabatur ) jecur Promethei de-
T'e canit atque. fuum pubes miratur Ofí-
i: rim, equivac,
paícente ; erat autem Prometheus Rex |.— diverfi
iftius territorii , quod tantopere à Nilo| . P^ Ue MePD EE plangere docta.
C ovem. |
exundantedevaftabatur. ——
His peractis in Zrabiam migrans
hinc ad. /ndos ufque pervenit , ubi re-
bus praclare ael inea aftimatione
rs , ut indigenz diysagbonois el
iim offerrent. Hinc dilcedens per MET e ata x
eis Aft provincias, ad dee "s P e dura ceder : 6d comari.
ufque Europam penetravit , omnia ea; | L[HCHILAOS BIVITHAE HERR aia
X Expreffa incultis una dedit pedibus.
Primus aratra manu folerti fecit Ofiris,
Et teneram ferro [ollicitavit bumum.
Primus inexperte commifit femma terree
Pomaque non notis legit ab arboribus.
Hlic docuit teneram palis adjungere vitem,
uz adinvenerat , docendo : tandem TERR » of] .
in ZZigyptum remeans , ch -Cusciunsom cd iur BH yoces injle lere LE
magnitudinem in deorum coetum ad- La dm CELEpS nfcia A E d Lam
(criptus eft fa&umque elt Jpbipeghl Di cela drckesm -
p : qoi ! Bacchus,c agricole magno confecta dolore — «
dentibus temporibus , cüm fama ejus | CA Jun
crefceret e ruitiumucad kx .— Petloratriftitie difoluenda dedit.
depre Ld denas iios AEG D Er ora Lords Ads ot p 5 MEC ] .
impofitio (nam à conditis urbibus Sa- Non tibi funt trifTes cure 1n luctus Ofri,
türnus , à füpremo rerum dominio fa-| Sed chorus, «7 cantus; [d levis aptus a
. * *. . ^ 4 4 i 710Y.
piter , à vini, oleique inventione (Bac- | EO ulus v 3 j
chus feu Dionyfius , Flercules à fumma Sed varii flo rese fr P edimitacorymbis,
fortitudine , ab orbis luftratione ANe- | Fufa fed ad teneros lutea p alla pedes. &c.
ptunus , à rebus inventis Mercurius, 4| Idemigitur Dionyfius eft & Ofiris, hinc
pollo. ex Muficae frequenti tractatione; enim & Cbenofyris ab hedera dicta eft,.
& fanus denique à politioris vite cultu | hoc eft Ofiridis planta. Herculem por-
vocitatus 7roAvovopatlíats € sroxuUda. | TO. & Bacchum elegantiffimà confociat.
occafionem prabuit; ) atque hoc itafe|in quodam. epigrammate Antipater ;.
habere vatum antiquorum teftimonia hoc trifticho. -
oftendunt , qui O/mridem. cum omnibus * | DI TUUES C || ge
ues E | mlo "Thebani , enati Jovis, ambo [rra-
di&is nominibus paffim confundunt. A ah T J is, ambo [
Ac primó quidem Saturnum cum 0fi- c eUiee ci c y co
ride Orpheus in fuo m confundit, Hn c gaudens , T byrfiger altero»
uem cum ftyracis fuffin :onci- T gc y pee xm
de hi psa iim ffimento conci- | rp, nisupphantes variis armi[que colum-
T TREE : nifque, " id
ag gar pares habitas mundique gendr^| — FTic cervi exuvias, ille leonis babet.
cba - | Utrique «ra crepant ; Jano grave Numen
Ab fimis qui cun£la idem , qui rurfus ad- 1 ime E cd
MS. n x: ; E terra ad. [uperos ignis utrumque tulit,
Virgilius cum ano & Saturno eum s "
eundem facit,cüm hifce verfibus ludit: Mercurium. vero aliofque. deos unum
Vitifator curyam. fervans. [ub imagine ' conftituere Ofiridem fapra diximus, & |
falem, ^. (infradicemus, patet igitur hanc TT'OAUO-
Saturnufque fenex , Sanique bifrontis i- | Vopuotioy in uno Qfiridereprafentatam,
qnágo. ^ — nil aliud fignificare nifi unius Solis
| | multi-
*
DürROoEBS BA BEL Eis IE I4I
in inferiorem mundum obtinet,
Cap.1IT. multiplicem,& variam virtutem,quam | tem , ( Qambam auctore) maximum Sec T.
, ^s en»
Numen Solem, tovoy 78 eos 30v,
Plerumque enim contingit, ut fpre-. Phenices appellabant ab Z£eyptiis fic
tisiis, qua fenfibus invia funt, ea ve-
ró quz grata, utilia & benefica funt, o-
mni affe&u profequatur humana con-
ditio. Permoleftum coca gentilitati
videbatur, intelle&tu tantummodo per-
veftigare füpramundanum Numen,
non etiam vifu ufurpare. Quapropter,
cum Sole & Luna nihil pulchrius , u-
tiliufque in confpectum fe daret, So-
lem ipfüm Deum & Lunam conju-
gem Deam effe arbitrati funt. Plinius
cxteroquin fabulofam de diis perfua-
fionem irridens , num tamen prater
Solem Deus fit , ambigere videtur, un--
de non defunt, qui ideo ?AiG- forfan
ab x el hebreo , quod Deum fignifi-
cat, derivatum velint. Certe Macro-
bius prz cateris pluribus arguments
evincere contendit, deos omnes ad So- |.
MEILEN RAE CTPTC vc 5 ME DO
lem referri , idque unum efle numen; |.
uod füb varia nominum appellatione
gentes venerentur.. Sed ut origo hujus
z^ das penitius intelligatur , de iis
aulóaltiusordirivifum fuit. — —
- Primis itaque poft diluvium fecu-
lis, cum fupremumillud & invifibile
Numen archetypon non caperent,
cocleftium veró corporum imperium.
in omnia vitz commoda, uti paulo an-
te diximus , delegatum non fine reli-
gione fufpicerent , neque ab eo, quod
DEO proprie convenit, diftinguerent ;
divinitatem temere & folo fenfu me-
dentes , haud alium DEUM prater il-
lum , qui lucis & tenebrarum ,. motus
& filentii, no&ium dierumque , nec
pon annorum viciffitudines & tempe-
flates difpenfare agnofcebant, Fa de
caufa Chaldei in. primis poft diluvium
temporibus , devero DEI cultu quem
edocti; planetas, & quz funt cxtera
fidera , nutum ejus obfervantes , uti &
d'ud'exaquóeso. Zodiaci ZEeyptii $6
; £ . x Li ^
| Batac , id eft , deos confiliarios voca-
bant, planetas veró pa&od'oQopse, hoc
eft /ceptro inféruttos, quafi accenfos Solis
confittorio affidentes cenfebant. Hinc
x Eeyptiorum prima in diis commentan-
| dis fimulacra , quos tamen omnes ad
Ofiridem & Ifidem , id eft ad Solem &
Lunam revocabant ; qui & virtutes eo-
rum per, varias animantium formas
hieroglyphico fchemate indigitabant.
Hoc pacto per accipitrem Solis & Lu-
nz vim igneam, five calido-humidam;
per hircum fecundam: humidam per -
crocodilum notabant : & fic de czte-
ris, utle&or in hieroglyphicis noftris
operibus reperiet. Pari ratione dius
(ymbolis , apud CPaldeos parallela e-
rant fymbola Solis & Lunz. Quod e-
nim apud Z£e)ptios erat O/iris , apud
Chaldaeos erat Ureus five. Ignis, apud
Perfas Mythras, apud (Babylontos (Belus,
T bamuz; apud Tebraos, apud. Phbenices
Adonis. Cüm enim ob cccleftium cor-
porum inacceffam intercapedinem, fa-
cra ipfis ad votum fieri haud ita com-
mode potuerint: fymbola hujufmodi,
quz viderentur imprimis congrua , in
eorum honorem confecrare zquum
effe judicabant. Neque Philisheorum
Draconem figura ex humana & mari-
pa fimul mifta , nifi Neptunum, zinph-
triten , Oceanum aut T betyn , aut hofce
omnes , id eft mare (communis enim
unicuique DEO uterque fexus erat)
| veluti magni in naturz arcanis Numi-
nis fymbolum notabant. Z£pytio:,
Eiebraeos,Chaldaos; Babylonios, Phoenices,
INoé ipfos docuerát ,. uti libro I. hu- | Gracos fecuti, iis omnibus complemen:-
jus operis dictum fuit hanc ipfam ,
Nlembrody duce cum univerfa Cbami
Chufique familia, fuperftitiofam philo-
fophiam amplexabantur ; omnium au-
tum dederunt, dum innumeras deo-
rum genealogias texunt , ininnumetas
unà fuperftitiones , unde fe extricare
nequierunt, lapfi funt : quas tamen
S 3 omnes
A-T.H.AON AGSIOD K LRSQCOHOESRSI
multiplicem , ac tanquam rerum o- Sec, .
142
Cap.1II. omnes abunius Solisaut Lunz ftirpe |
.. deduxere ; ita quidem ut , Macrobio te- | mnium principium activum dicebant;
fte , aliifque pauló aate allegatis, Sa- | ita Lunam , eandem quidem re , vi ta-
turns , Tupiter , Pluto, Apollo, Baccbus,! men oppidó variam , tanquam Solis
Mercurius , Hercules , /fculapius , INe- | congem , & rerum omnium princi-
ptunus , Vulcanus, Mars, Pan, ZEolus nil. | pium paffivum innuebant ; conjugem
aliud fuerint , quàm diverfz unius Solis
virtutes & facultates , quemadmodum
in appofita hic figuraapparet. In qua
vides Solis orbem in 12 epicyclos, quz
12 deorum referunt nomina , & unà
virtutes uniufcujuíque ; quos tamen
Hlermes hujus 'Theofophix conditor ,
nequaquam peculiares deos, fed fupra-
mundani & archetypi Numinis ineffa-
biles virtutes , quas primo in mundum
genialem , & ex hocin fiderium mun-
dum, id eft in Solem,Lunam, ftellas; &
tandem ex hoc in hylaum five elemen-
- tarem mundum , per vires unicuique
mundo congruas influit , fignificabat.
Sol enim in quantum tempora metie-
batur, annorumque moderator erat,
Saturnus dicebatur. Ut coeleftium cor-
porum & totius mundi rector, Jupi-
inquam Solisjin d veluti matricem,
omnium generabilium rerum femina
diffundit ; ex quo congreffu totius ele-
mentaris mundi , infinita prope rerum
varietas , quam fatis mirari non poffu-
mus , enafcitur. Ut proinde veteres,
quicquid dearum nomine gaudet , ad
Lunam matrem omnium revocave-
rint. Primó fiquidem Qa dicitur, eo
quod Solis influxui ad generationes re-
rum perficiendas , fubítet. Ceres di-
citur, in quantum frugibus przeft. L4-
cina dicitur , eo quod difcuffis tenebris
benigno lumine inferiora illuflret. 77-
nus , feu A Qeod'm , eo quod ex nati-
va fuz foecunditatis proprietate omnia
ad generationis appetitum excitet. 7a
noíea H'eg ab aéris illuminatione , cui
; przeft , ideó denominatur ; à plantis
*
ter ;ut radiis omnia illuftrat & pene- | & feminibus terrz, quis poles Ic
trat, Zpollo; Mercurius in quantum vi
fua attractiva omnium meteororum
caufa eft, Neptunus eft,ob dominium in
mare & flumina. Pluto ob fübterranex
ceconomie adminiftrationem. | /Bac-
chus, quia vini & czterorum liquorum,
fine quibus nil ad maturitatem perve-
nire poteft, przcfes eft. In quantum de-
inde corroborativa vi pollet , Hercules
appellatur ; /7ulcanus veró ab ignea So-
lis vi & efficacia nomen habet ; quate-
nus Mars , ob ardorem biliofum, quem
in animantibus & hominibus excitat.
"&(culapius ob falutiferam , quam in
Cit, Proferpina dicitur. Flora, Diana ab
humectativa vi Lunz , quain fylvas &
fruticofa loca, & floridos hortos, mi-
rifice influit. Minerva veró a calore lu-
nari, qui ingeniis multum prodeft, no.
men meruit. ZZecate infera & fübter-.
ranea Luna , à centenis rerum generi.
bus quas in fübterraneis locis producit.
T betysà mati & fluminibus,nec non ab
humidz nature oeconomia , cui prae-
eft, nomen invenit. £ellona à fervore,
quem multiplicata bile in corporibus
producit ; quorum quidem omnium
fynopfin , in fequenti figura contem-
plantis & herbis excitat Solis virtutem. | p[sre atque adeó omnium hujufmo-
Pan fecundam Solis vim , qua geneti-
Ca fua facultate in omnibus omnia o-
peratur. /£olus denique in quantum
magna vaporum exhalationumque at-
tractà copia ventos & tempeftates cau-
fat; denominatur. Porró quemadmo-
dum Solem unum fabítantià , virtute
|di deorum dearumque multitudinem;
non nifi ex confufione linguarum na-
tam effe cognofcas , dum aliter hof-
ce deos deafque Chaldaei, Babylon, 4E.
pti ; aliter Graci & Latini appellave-
rint. Et ZZr)ptii quidem primi fuerunt
qui ad Ofiridem & ZJidem omnem rant
ETC ruo-
Taadmor s BABEL L 1 &:TII-
XusayouoNo at. parallela Deorum Dearumque.
143
Cap. TII. Sel. T.
| Quod inter Deos | Babylonis, Chaldaeis |
Hed eft
ssa P
Oftris
-
—P
Ba?WoCieAc
rom d
Znubis
p uti m mn
Horus |
nep Nilus
m
fes
geniorum
C vero inter] |
- peas Jgyptio-.
rum €
Ifis faperma. -—
——— M n, sm
Nquune-
|n RR
fis à inferna.
maesismsani, Rams,
Illythia.
Y
| ULIOTMUNMCU IA TERES
| fis cocleftis.
o Pies)
If/s multimam-
mia.
Atque hzc de multitudine deorum dearumque qui e
noftri argumenti propria.
Sequitur modo S peculum Geneatheologicum; quo
ur gne ss jede E | 3
qm Dg
e —AXÓ »
Ifiacee ftatuz
Grecis eft
& Hebreis eft
——M— —
ors non T banus, | Xe Z4
Ad. Rouen |
v3 Cbamos. Bd, O», por
i35 Mot. poe
Sandes JDiodas.. | TONUOME
«ws ya [XdénpO
Debe. x.
DP E epis
oam doni.
REDE siececenntd reta DUHEENIN AN psit suscipe
WA Moloch.
DxYTD m7
Midras.
cr»n T beraphim A "álegalio
En Cbamantm. | 2
S )nonyma Deart Duarum.
[d eft Hedres &| t Idi USE GUT
Orientalibus
mop] cmd
Pnvy Aflarotb, | A es
flare.
DY231 "Derceto.
—————
Té
Gmnmcantantureud, NMIUB MISES Haro etd.
'Dwnns mt Da- | P'oia.
gon Atayeata, |
Nt erteeecseerue Secreta ate uasoetert vns
asus und. tmp pngnaencne games
i» ros Mi-Hxdm TOAAUoE-
itta. Lila. 000».
MiBU5y3 (Beelfa- | Avamms
ms domina cali.
cotb (Benotb, 9 Mater Deorum.
— Katar.
: 1 d eft Latinis :
x confufione linguarum prodierunt;
quecunque huc ufque dicta funt,
Latinis eft
— ( CUNDPADAREELUNDOMNU, NESUBEIRNUNENDEN WMTUUSNIEINTE atupgorrepesEum,
Saturnus , vel j«-
piter.
(Bacchus JEOAUG-
yo. G-.
cp Hlercules: TTOAUU-
Up O».
| Priapus.
| Mercurius.
2^ EE
usce pee er e eemper 0
Apollo.
|/1 nd (Pluto.
jH Sida des |
- | Averrunci lares,
| &fimilia.
dense omceeny gest Teucer
A enus.
| Hors
QUT" -
Dujepatt i
: »
Hecate triceps.
Lbs füpramun-
| dana.
exhibentur,
AUR UL ELLAS e... 036. ELE E
M Ó—À e ÀÓ be
T3 ruo Suc- Mia 2 JW Osav, | bd.
otto eT ER Petty ta ric BUM. Pegasus ; A.
dicta fufficiant ; jam ad alia
146 — ACGHUBAON AGSSEISUE DEGOUDEGR
- T VEBETSNDRR i: e ant *2
T MSN T EU uu dm :
——
——
[Qa — sPECULUM GENEATHEOLOGICUM cdi
TERI Pd ive ls iss |3
e TM. £OoTECHNTA MeRM«ETJI A.
"Hebraei à Chaldzis. Graci ab Reyptiis primo,
|. — Latinià Grecis acceperunt , |
€t qua Deorum Dearumgue gentitur. ANUNMNLO MUTMUUL ad vmta-
er , qua. Soks, quà Lume , revocate exi
emet rtt ttn
dH^U RR PS-DABEL. LISIIE 145
- Cap.T]. ftraoforum deaftrorum , deaftrarum- | tio propriis nominibus , fingulis no- Se&. I.
ue fanaticam turbam revocarunt ; ut
in Obeli/co Pampbilio & Oedipo quam di£-
fufiffime demonftravimus, quem con-
fulat le&or ; quos Chaldei , Syri , Fie-
br«et; Greci & Latini fecuti, queque na-
minibus impofitis , univerfum mun- &
dum in inextricabilem impietatis i-
dololatricz confufionem deduxerunt.
"Tabula Synonymologiz deorum prx-
ceffit pag.143.
CXTPUL
)De primeva nominum impofitrone.
| Cap.1V. D
Uz de vera , five recta nomi-
num ratione fententie ab au-
&oribus , praefertim à Platone
in Cratylo proponuntur nobis. Prima
eft, funs hominibus naturà inge-
nitam effe , infitumque nominum ra-
tionem , id eft , talia revera effe nomi-
na , qualis fuerit ipfarum rerum na-
tura , non veró ex hominum confti-
tutione. | ia |
Secunda , ex hominum pactis at-
que conventis nomina imponi ; hec a-
Jia effe, quàm qux fuerint hominum
arbitrio atque voluntate conftituta.
Primigenia autem nomina quxdam
exftare , quz à prifcis illis auctoribus
inftituta , & potentià quidem majo-
re humaná czterorum vocabulorum
fundamenta fint. Inde tamen vocabu-
lorum tantam perturbationem extitif-
fe, ut longis annorum fpatiis obfufcata,
vix acne vix quidem agnofcantur pri-
morum illorum vocabulotum vefti-
gia, quz in barbaris quibufdam linguis
melius , quàm in Gr«ca perfpiciantur.
Quannam autem ille barbarz lingue
fint, fuo loco dicetur.
Porró in conciliandis duabus iftis
(ententiis , duo fübfternemus axioma-
tà ex Platonis do&rina defumpta, cer-
tam nimirum effe ac definitam rerum
naturam, ita ut vere res fabfiftant, li-
Cet varie commutari videantur ; & o-
rationem homini tributam effe intel-
lectus & rationis comitem five mini-
ràm , ac proinde earum rerum 0o-
Nominum
'mpofitio
prmeya.
mnium , qux à fenfibus perceptz ad
intellectum deferuntur verba effe ima-
ginesatque fimulachra. Hinc naturx
& inftituti difcrimen perfpici poteft,
alia fiquidem verba nature decreto,
alia hominum inftitutis atque legibus
dicuntur conftare, quod tamen à lecto-
re prudenter intelligi velim , rebus e-
nim ita ut funt conltitutis , in hac lin-
guarum perturbatione , fcio non re&té
dici, verba Qs imponi, alioquin
eadem omnibus hominibus effent ver...
ba, idemque ac communis fermo.
Dico tamen, primo illo rerum creata-
rum initio plane fuiffe confentaneum.
rationi , atque neceffarium , ut verba
certo quodam nature decreto impo-
nerentur , ficuti enim Yonpuo(a re-.
rum extra mentem pofitarum , funt.
rerum ipfarum minime fallaces imagi-
nes , atque affimilationes,itaquoque -
& voces , & fcripturz debent effe yog.
patro illorum in mente noftra hz-
rentium effigies , & fimulachra , fiqui-
dem rerum ipfarum verz funt atque
naturales apprehenfiones , quibus res
ipfe ut funt , cognofcuntur , eadem.
ratione confentaneum eft formas eaf-
dem in omnium hominum fenfibus.
imprimi atque adumbrari, ita ut phan-
tafie minifterio rerum illarum fenfi-
bilium imagines , veluti in cera, in ani-
mo iipsefls relinquantur , ut ulchré
Plato 1n. Y hbeateto & Sophifla ande
Conceptà igitur atque mentis vi, atque
efficacià rerum cognitio recte & vere,
T non
146
Cap.IV.non fucate & imaginarié efformata,
e in omnibus hominibus omnino eadem
eft , atque adeó naturalis, quemadmo-
dum-res quoque ipfx , quarum verba
fant fimulachra , locis & tempori-
bus fpeciem fuam minime mutant ,
cüm ignis & apud nos , & apud omnes
homines perzque urat; ita & de reli-
quis fenfibus conítituendum eft. Ut
ergo illa dicantur effe ded, quz fem-
per fui fimilia, nec ex hominum qua-
libet opinione alia & alia fant , fed
eandem vim & proprietatem retinent,
ita omnino videtur fuiffe neceffarium,
ut primigenia quedam vocabula pri-
mordio rerum creatarum ita fuerint
inftituta , ut rerum ipfarum riaturam
veré exprimerent , atque reprafenta-
Xaw4- vent (Cum preterea D E U S. nature
lis nomi-
awmimp- àrchite&tus atque princeps naturam
fü»12- voluerit effe rerum creatarum firfha-
zligmis mentum , ac Ítabile quoddam feu
fempiternum principium , non incon-
erue Plato DEO veram caufam affigna-
Vit, Sigue qui uti & res condidit, &
virtute fuà confervat , ita & vocabulo-
rum , quibus illarum natura infigni-
retur , apte inftituendorum rationem
hominibus tribuerit. Cüm enim yor-
gua veram cognitarum , Platone tefte,
- fint eixcrec atque Gllme uat, effici-
tur omnes homines iifdem notitiarum
ideis , id eft, certa & vera. caufarum
. . in animo conformatione atque cogni-
tione, non temerarià, & incertà in-
dicatione fuiffe imbutos (ita enim
hoc loco idez vocabulum intelligi-
mus) cum natura in omnibus homi-
nibus vim , atque efficaciam inferat
ad res percipiendas , atque intelligen-
das , eademque fit yonu.o.r 9 illorum
effe&rix , rerum autem per intelle-
&um perceptarum fymbola & tefferz
funt verba naturz vi conftituta, ex qui-
bus oratio poftmodum componitur.
Jam vero 2»aryày primigeniamque
illam nominum confüitutionem , certe
AVPHANASiHiKIRGOHER,
cert? ex nullo , nifi ex primo homi- e£ I
ne originem fuam habuiffe credimus,
quem quidem ; certiffimum eft, ha-
buiffe efficaciffimam vim fíenfuum
omnium , ipfiufque maxime rationis
liberrimum atque expeditiffimum u-
fum , id eft , vere aif philofophum,
ut jn precedenti fcrutinio oftendi-
mus. |
Primum igitur hominem , id eft,
Adamum divinà quàdam facultate , at-
| que virtute d we przeditum , primum
fuiffe ovopua. éTlp , minime dubium,
aque adeó de fide effe pauló poft vi-
debitur. Ka cüm ignoraverit Plato:
(aut certà fi quid ex libris Moy/is reíci-
fcere potuit, nec pure fatis cognovit,
nec fatis libere protulit) ex ipfo vi-
delicet Moyfe verarum originum feu
antiquitatum auctore , illud folidé &
germané percipiendum eft. Ille enim
teflatur Adamum primum hominem
omnibus animalibus vera & propria
nomina impofuiffe , eamque faculta-
tem à DEO accepiffe. Verba ejus
cito ex Genef. cap. II. verf. 19. Et for-
mavit Dominus DEUS cx terra omne
animal agri , «g: omne volatile celi , «7
adduxit ea ad Adam , ut videret , quid
"Yocaret ea, «7 omne quod vocavit Adam
anime Yiventis , ipfum esl nomen. ejus,
appellavitque Adam nominibus fus omnia
animdntia , «7 volatilia celi ,. «7 omnem .
befHiam agri.
Effecit igitur DEUS , utomnium
animalium nature quafi przfentes o-
culis Adami obverfarentur , ut illi ef-
fent perípe&tz & cognitz , aut certé
miraculofa quàdam ratione omnes
animantes illius oculis revera fübje-
cit , ita ut expedito fenfuum min!c-
rio rerum naturas perfpiceret- Ex
[qua folida atque explorata cognitio-
ne , opportuna extitit in Adamo 0y0-
paberias facultas , fic enim intelligo
illa verba : Et quodcwnque nomen. in-
didit illi Adam , illi, inquam, anime vi-
yenti,
QT On Rbs BABEL'/LLUB5. HL
Cap.IV . Yenti , fuit nomen ejus y id eft, faerunt il-
R. Abra-
ham Ba
Adam
primus no-
mina ant-
mantibus
impo fuit.
ctun enim DEUS
bumed impoltot ;
- di&taffe Ade nomina r
lis vera, & germana nomina, & rerum
naturis propri& accommodata, non fe-.
-cundum extrinfecam | denominatio | £5 contigit.
nem , fed effentialem quandam ratio-
nem, ita ut proprietates fingulorum.
animalium fingulis nominibus per
&é refponderent, atque adeo exip
nominibus folis in intrinfecam cujuf-
que rei naturam facilé pervenire quif-
piam poffet, quibus confentit R. Z-
bram (Balmis his verbis , quae ex hebrai-
co in latinam linguam à me tranflata | net
I47
| pite febmijfo , fimiliter nominatim. citatus Se&f. T.
| equus , preteribat dejecta. cervice , neque
Adami a[pe&lum [ufHnens , idemque cete-
uz non ita intelligenda
funt, ut nomina , quz animalibus im-.
pofuit Adamus , eà tum primüm à DEO
fe- | ipfam accepiffe putetur , fic enim non
fis | Adamus , fed DEUS ipfe impofuiffe eis
nomina diceretur , fed Adamum accc-
piffe linguam à DEO , quantum ad a-
lia omnia perfectam , preter eam par-
| tem , quz animalium nomina conti. .
quam fcilicet integram reliquit
fic fonant. Efe autem differentia magna | DEUS ÍTolertiz & fapientize Zdami, vi-
inter linguam f[anclam , «v. alias linguas,
delicet, ut ipfe per fcientiam , quam
benedi£lus fit au&for lin- | habebat , animalium , & per notiuam
gue fantle , neceffarió nominum impofitio | plutimarum vocum , quam accepe-
debet ipfis rerum naturis refpondere , quia
fecundum. eorum. naturas conveniebat eas
appellare .Qraze confirmantur à R
ezra , Ralbag ,Rambam , Becchai , fRab-
both, alf
bus, quos hoc loco confule.
- Meminit quoque hujus im
nominum in principio Z//
d. ubi dicitur DEUM
nenda , his verbis : Creati/que animanti-
bus omnibus , venire fccit illa DEUS ad
Adam benedi&le memorie , «7 docuit »
fum oretenus nomina uniu[cuju[queyC7 vo-
cavit Adam omnia nomimibus refponden-
tibus proprietatibuseorum. 50 |
- Mofes Barcepha Syrus in libro de
Paradifo , dicit Adamum editrore Para--
difi loco nfidentem , auguffaque autborita- |
te «x majeftate , ac tali vultus fplendore ,
qualem emicui[Je ex facie Mofis fcriptura
teflatur, voce, que fenfu excipi poffet, pro--
nunciata , fmgulis animantium generibus
nomina. indidiffe , unumquodque nomina-
tin appellando, illa verà fubmifis capitibus
prona , ntc pre nimio decore , quo ille re-
fplendebat , intueri ipfum audentia fmngu-
latim preteribant , €? fiis ab illo appella-
bantur ex ordin nominibus :. v. g- cum
taurum ille nomine appellaret , continuo i5
audito nomine fuo tranfibat coran ipfo , ct
ue in Genefin commentatori- petita,
rat, nomina conderet, atque impo- -
neret animalibus , fingulorum naturis
Alen-.| tit& congruentia , nec ea quidem uno
modo formata, fed diverfis & caufis:
vel ex propria differentia fpe-
cifica , vel ex naturali proprietate, vel
pofitionis | ex motu, vel ex figura , vel ex peculia-
urcani füà Ma- | ri aliqua operatione ; velexaliquo fin.
gulari ac proprio accidente. Atque
ebusaptéimpo-| hac prima fuit nominum ogloruc à
DEO naturz auctore inftituta, mini-
fterio Adami. Licét autem & uni rei
plurá vocabulà imponerentur , & con-
tra, unum vocabulum rebus multis fi-
gnificandis ped id tamen eate-
nus factum eft , ut rei naturz ratio po-
ftulabat.
Atque etiam nomina ex variarum
o'íce circumftantiis ita funt impoft-
t2, ut convenirent ipfarum nature. Na-
ture enim appellatione non tantüm
rei fubftantia fignificatur , fed acci-
dentium etiam $zag£re s qua fuo qui-
dem 1nodo dicitur zeQuxévay quate.
nus videlicet accidentia rem 2m.ari-
To!) id eft, notant , atque defignant.
Prima igitur nomina ab Adamo xe&té
cian in modum confítituta; &
| veram rei naturam reprzfentarunt , ut
minime dubium effe debeat, nomina
! illà
|
34
1
^
BE S OAUGUANASIL OE LROHOG EO |
Cap.IV.. illa veras fuiffe rerum definitiones, ac | datum , & rerum naturz diftin&tz re- Se&. T.
proinde hucuíque dici poffe , nomi- pracfentandz, & imitatio, qua vocis fit
na (c4 fuiffe impofita ; videlicet à | minifterio , illius rei, quam quis imi-
fapientiffimo v4 6z^visv. Namut fa. | tandam inftituit, voce imitatur. Sunt:
pienter Plato in Cratylo. autem hoc loco confideranda duplicia
Nominum igitur impofitio haud. | nomina; quadam prima, eius fe-
quaquam levis & exigua res effe vide- | cunda ex primus nata ( quibus tamen
tur, neque hominum vulgarium hu- omnibus commune eft, ut rei naturam
miliumque opus, ac proinde verum di- fao modo exprimant) in quorum qui-
cit Cratylus dicens , Natura rebus no- dem etymo exquirendo deliramus fi
mina: exiftere , nec quemlibet homi- | primorum illorum nominum fontesi-
nem nominum effe. artificem , fed il- gnoremus , quos tamen adire, vera eft
lum demum , qui ad aliud nomen re- nominum o£0órne. Prima quidem illa
fpicit, quod rerum naturz exprimen- nomina à potentia , ut cum Platone lo-
&, atque reprzfentandz peculiariter | quar ; quadam, quàm fit humana, ma- VF
quadrat , & qui illius nominis literis; | Jore impofita , temporislongo ufu ob- . EI
& fyllabis imponere atque accommo- | foleta, in barbaris linguis, hoc eft, HZe-
dare poteft. Porró cum orationis mi- bráica , Cbaldaica , /Aigyptiaca , ut Plato
nifterio humanz focietatis ratio atque | vult; confervantur, quarum ignoratio-
commercium conftet , certe humana- | nem, càm vel ipfe Plato, veram quo-
rum conceptionum diplomata, & fym- | que nominum rationem íc ignorare fa-
bola quxdam funt , quibus hominum | teatur; adillas tamen recurrendum ef-
commercium confervetur. Itaque u- | fe ait, cum vocabulorum origines i-
tentium confüetudo atque inflitutum |gnorantur. Hujus i itur confilio du- -
maximi momenti eft, in focietate ge- | &i , jam tandem viii , quznam
neris humani; hincque duz exiftunt | fuerit illa primigenia lingua, qua ma-
; nominis definitiones apud Platonem fci- | trix , ex quà caterx omnes originem
^ Jicet: Nomen eft inftrumentum re- | traxerunt.
bus docendis aptum, atque accommo- |.
m —
| : Hm poU We
— Quenam C qualis fuerit prima omnium linguarum.
Cap. V. Inguam Hebream ipfi orbi con- mnibus eis nomina vocavit ; in hac :
A. | dito cozvam , à DEO Optimo Ma- | DEUS ipfe fzepius per fe , vel per inter- |
Paese e ximo inftitutam primoque tradi- | locatorem cum fuis amicis colloquium p
$. 4^ tam parenti, nemo eft, cui non fatis. inftituit ; hanc patriarcharum , & pro- e:
compertum fit. Verüm cüm non de- | phetarum , ut verbis 4uguftini loquats
fint , gu id impugnare audeant , no- | non folàm in fermonibus fuis , verüm
..— ftram hanc fententiam variis rationi- etiam in facris fcripturis cufítodivitau- .
. . Pusftabiliendam duxi. | &oritas. Porró cum Chalets omnibus in
Püma — Harum prima defumitur ab antiqui- faperftitionum pelte contamiBat5 » 3i» da»
ar
ratio. ; ^ m E - . M
tate & fan&titate ; fiquidem eam unà | una T hare domo , de qua. natus €t 4L /,, ys
cum natura univerfi auctor indidit, nec | brabam, veri D E1 cui Dominus:2fi^
ab impietate ortum cum aliis habuit fervàrit , inea etiam fimul cum fuiob-
communem ; hac enim 44m omnium | fervantia linguam hanc fan&tam tueri
creaturarum naturas expreffit, & o-| voluit. Hzc eft, ad quam verus & ge-
Sr . . muinus
- Cap. V. nuinus facra fcriptura textus veluti ad
JE Eg RRIS BABREE- EEFER III. 149
Lydium lapidem comprobaretur , o- | PP. teftantur, ut non fine caufa FZe-
mnium aliarum matrix , que omnia | 5rai dicant : /nleze , Hebraeo. videlicet
comprobantur ab auctoribus probis & | fermone con[cripta , non effe. vel. unam lite-
j - fenfatis , ita quoque fentiunt $ S. PP. | zam. , €X qua non magni montes dependtant.
—. Secunda
Ratio,
Ireneeus , Tertullianus , Origenes, Cpria- Qn vel ipfe Chryfoflomus fao. veluti
nus, Eufebius, Athanafius, Hieronymus, | calculo approbare videtur his verbis,
Auguftinus , ceterique horum aftipu- | Quemadmodum longe gratius eff. pomum,
latores. Ita poft Rabbi 7udam, omnes
Rabbini, Eliezer, Rafft; Ralbag, f adak,
(R eccanati , "Abarbauel , Ramban , Akiba,
innumerique alii , quos libenter hoc
locoallegarem , nifi veritatem , vel i-
píis facrz hujus linguz tyronibus jam
innotuiffe cogtofcerem. |
"Altera. ratio ad-rei hujus veritatem
comprobandam , eft ipfa fimplicitas
linguz , fiquidem omnes vocum hu-
jus lingua radices triliterz funt, quod
innullaalialinguaaccidit. —^—————
Quemadmodum igitur compofita
& mixta pofteriora funt ; communi
hilofophorum confenfa , ipfis ex qui-
us funt , & conílant, videlicet fim-
plicibus elementis, ita cüm czterz o-
mnium linguarum voces fint compo-
fitze, folius autem lingue Hebrese vo-
ces fint fimplices , ut pauló poft vide-
bimus, certum eft; primam omnium a-
liaram linguarum ipfam effe FZebraeam.
Verüm ex nullo clariori figno hzc ve-
velex ipfa primzva nominum inítitu-
tione à protoplafíto fa&a , quz non
Greca, ZIgyptiaca, Cbaldaica , aut Syria-
c4; fed pure Fiebrea effe , non alio , nifi
illius lingua peritorum indigemus te-
(timonio. Nam ut recte zdPenezra in
VI. Genefis : Senfus labi unrus ef , lin-
guauna , qui eft Hebrza , ideo ipfa lin-
guarum omnium prima ; ut teflantur no-
2nd , Adam, Eva, Kain, Cham, Seth,
. Phaleg, aliaque quotquot m facro textu lc-
Tertia
Tatio,
SHntuy.
"Tertia ratio fü a
inis innumeris mylteriis in
ujus lingux ,in qua quot liter E
pices, tot myfteria, quot fyllaba & vo-
quod tuis manibus ex tpfa arbore decerpfes
ris, Yinumjucundius , quod ex eo deprom-
pferis dolto., in quo: primum conditum f uit ;
ita divine litere nefcio quid babent nativa
fragrantie , nefcio quid [pirant [uum 5
genuinum , fi eo fermone legantur, quo [cri-
perunt ii , qui partim ex facro. bauferunt
ore , partim ejufdem afflati fpiritu nobis
tradiderunt. Lingue autem , quibus divi
"ia eloquia DEUS uobis concredidit , tres
fint , Hebrxa , Chaldaica , €» Graeca.
Sed prz caeteris contrarix fententiz fa- Chald
Ttma.
ces, tot facramenta effe etiam ipfi SS. SecZ I.
af»
vere reperio celeberrimum Georgium lingusrum
à nonnullis
"hniram Patriarcham Antiochenum » traditur,
& Primatem montis Li£awm digniffi- /«! pepe-
à [7 4/ | PEEEE
mum , qui five patriz linguz patroci.. "
nio , five aliquo alio incitamento im-
pulfus, nefcio , certé in Grammatica fua.
Syriaca five Chaldaica , nihil intentatum
relinquit, quo linguam fuam Syriacam
linguarum omnium principem confi.
tuat ; cujus tamen omnia argumenta
eó collimant , ut oftendat, linguam
ritas luculentiüs quoque patet Tum | Syriacam , quam ille omninó cum CaL
daica confundit, ideo effe primam o-
mnium aliarum , quia à primis homi.
nibus, hoc eft , Chaldeis proceffit.. Ve-
| rüm ex ejus argumentis fequitur C/al-
daicam linguam fere fuiffe Hebraam ;
quod ita oftendo. Noé, & filiis ejus
Sem, Cham & Taphttb. primi poft dilu- -
vium humani generis duces fuerunt
Chaldei ., illam enim regionem inco-
luerunt , quz jam Jrmeniam , Syriam,
Affyriam, & partem rabie compre-
hendit, olim fub Chalde« nomine com.
mitür ab arcana, & | prehenfam;ut praeter 4riam Montanum,
inftitutione | A4drichomitim , Beroaldum , plerique alii
x & a-laffentiuntur facrarum literarum com-
mentatores , fed hi recenfiti duces non:
uteban-
T 3
Cap. V.
. lalingua primogenia vocetur Chaldaica
je Verüm ut hz duz fententia tan-
Concilian-
$T due
fententia
de primatu
mnmegua-
qum.
^ 4maticam , five ufaalem, utpote toti
1$O ATHANASII
utebantur alià linguá , nifi illà; quam
à primis mundi patriarchis , 24damo ;
Setb, Flenocb hauderant , at illa alia non |
fuit, quam Zebrea , ergo Chaldeei ifti
ufi fant linguà Ffebreá , id eft , 1llà lin-
guà, qux poft confufionem catera-
rum linguarum fingulari D EI provi-
dentià fola permanfit in domo Hefer,
àquo& nomen invenit. Sive igitur il-
à natione , five Hebreaà tranfitu Zbra-
be , aut ab Hebero, ut dixi , five à 5)-
ria Syriaca , five à Mefopotamia Me[opota-
micá, cert& una & eadem lingua fuit
à principio ante confufionem lingua-
rum , diverfis folummodo nominibus,
à diverfis populis, qui eà utebantur ,
defumptis differens. T
Atque ita intelligenda funt verba
textus Arabici, qux in favorem fuum
citat ex Maronitico facra fcripture co-
dice deprompta , id eft; Et ab bis divi-
ff funt omnes. populi fuper terram. poft dilu-
yium , cz divifee funt lingue , &' varietas
lingue eorum Syriaca. Przterquam e-
nim quod non omni tranflatori , nifi
approbato , fides habenda fit , certei-
pfa verba. intelligenda effe; ut dixi, fa-
mendo fcilicet Syriam pro 4/$yria, quae
cum Chaldea paffim confunditur , fic-
ut continens cum contento , luculen-
ter patet. Quod veró Ephrem vocet
linguam Syriacam primam linguarim,
& fontem idiomatum , hoc ideo cen-
fendus eft feciffe, quód patria ipfi effet,
& Hebree maxime vicina , propinqua-
em concilientur m
Suppono prim linguam duplicem
effe facris literis à principio ufürpatam.
Unam originalem , quam & doctrina-
lem appellare licet , duos in ea pri-
mzvaÍcientiarum tam facrarum, quam
profanarum inftitutio facta fit, iiie
talem fuiffe Eebrieam affero , ut poitea
lutibus probabimus. Alteram idio-
t — a "Áo $ I i —H Án
MM M — M ———— M ————
nationi communem , atque banc
. * Ug
KIRCHERI
ajo fuiffe à principio Chaldaiciim , vel
A[fyriacam, Febrae vicinam. — -
Suppono /ecundó , omnes idioma-
ticas ab originali , feu do&rinali aliqua
defcendentes, eà quoque pofteriores
effe, ut patet ex linguis Chaldaica, Syria-
ca, Arabica, ZEthiopica, quze cüm omnes
filix fint Hebree primogenitz , tanto
majorem quoque corruptionem una-
quaque paífa eft, quanto ab origine
faa plus recefferit, quemadmodum &
in Grece linguze dialectis , & in filiabus
Sect, T.
Latine lingua; talica, Gallica, FHifpanica,
Lufitanica videre eft. His igitur fup-
pofitis, dico Febream linguam, quam
Do&tores fanctam vocant , primam o-
mnium linguarum fuiffe , eandemque
qe DEUS protoplaítis primüm in-
fuderat , quz étfi ab impia ftirpe Cain
aliquam corruptionem paffa fuerit;
femper tamen ceu facrum & divinum
munus in domo Zde, verorumque ejus
filiorum fecundüm traductionem fuc-
ceffivam permanfit incorrupte , ita ut
hzc ab Adamo ad Setbum , ab hocad
Henoch , ab Henocb ad Noé&mum , 8& ab
hoc per Zrphaxad ad Heberum (à quo
nomen invenit ) & ZPbrabamum , ab his
ad 12 patriarchas & Mofen , & deinde
*
e"
Propag^
tio lingu^ ——
Hebrzz
ad pofitrt
ad alios Reges //raél fuccefhve fuerit '
propagata. Si igitur Chaldaicam , five
Af[[yriacam linguam adverfarii ita acci-
piant, ut eandem velint effe cum F£e-
br«a , eó quod primi habitatores Coat-
dee« alià ut dictum eft , linguà non fint
ufi; quàm Zebrea, primzvà illà & ori-
ginali, bene dicunt. Si veró Chaldaicam
diverfam effe velint ab Zebra , ean-
demque cum idiomatica poft lingua-
rum confufionem in Cbaldea curren-
tem , dico eandem ita acceptam mint-
mé primam linguarum dici debere,
cüm ex corruptione linguz ^ ebraee
promanàrit , & ab origine fua Jam de-
fecerit, variaque populorum commix-
tione ac commercio tantó femper
majorem corruptelam paffa fit , quan-
toà fonterivusexiflitremotior, Dico
.tamen
d'eRGd5 BoIÉmBLudepnÉIH " dg
Cap... tamen , linguam Chaldaicam fecundum | Abraham inde , quoniam ab/que dübio pa- Sel. ).
Ling, polt Hebream inter linguas vetuftatis | tres uof?ri primi locuti fuere, quemadmodum
VUE locum obtinere. Qui hzc penitiüis in- | eam acceperunt ah Adam wfque ad Noé
in primatu trofpexerit , facile famofam hanc Fe- | oretenus , € primum ejus fundamentum
Mguarim bysso 8c Chaldaice linguarum de prima- | fuit Sem filius INC, cum i effet trans flu-
. du. ^ tu contendentium litem exortam diri- | men , queziadmodum explicatur à Ram-
met. Syriacam autem nequaquam can- ban, «2 cum effent ibis , «7 filii ejus,
dem cum Chaldaica effe , fed in literis, egreffus e$t Abraham inde , erant enim
& phrafi diftin&am , pofteris tempori | omnes idololatre , tunc corrupta eff lim-
bus ortam , non alià auctoritate opus | gu4 , & vocata fuit lingua. Aramsea,
eft, quàm illa Elie Levite A[cenazi, | juxta nomen. Aram , qui fuit filius ulai-
utriufque magiftri peritiffimi , quam | mu Sem, juxta quod dicitur , fili Sem,
in prafatione in fuum Meturgeman | Elam , c Miur ;«. Arphaxad , «7
five Lexicon Chaldaicum hifce verbis a- ! Lud ; «€». Aram , € longits 15 cete-
ftruit. | | ris prolongavit dies Yitee fue ideo vocata
: rer . Dixit Rabbi Samuel filius Nabbmani : fuit lingua d nomine fuo Aramzwa. Pt
"Ne fit yilis inoculis tuis Chaldaica 4m- igrediente Abraham i» teram Ca-
(0 qua, fiquidem invenimus 4n lege , 1n pro- | naan fequebatur 34, & omnes filii ejus
phetisy £z bagiograpbis, quod DEUS bene- | fermonem Cananzum , que futt. lingua
di£lus , cui. ftt oloria , in lege teffimonium fancla fimpliciter , «7 etiam cim noftri pa-
praebet in prophetis , ficut vi[um fuit eié sn | tres morarentur in Egypto , non relique-
bagtogyaphis , € locuti funt Regi lingua | runt: eam. , ficuti dicunt R abbini noftri.
Chaldaicá, «7 ^ocsdeo, eà quód bec Vici- T via non mutarunt Yraclitze : ZE.gypto,
na fit lingue fanthe pra omnibus alis Im- nomina fua , vefhimenta fva, «7 lmguam
gnus : atque ita fcribit Eliezer : Lin- | fuam. Patet igitur linguam ZTebream
gud Chaldaica ipfa eff lngua fantla cor- | omnium linguarum fine controverfia
rupta : fama quoque eft , quod olim ante- antiquiffimam, imo primam ; 5yriacam
autem & Chaldaicam five (Babylonicam
quàm corrumperetur, loquebantur in Syria
vel Chaldxa lmeuá [ancha fimpliciter. ejufdem filias effe , omnemque inter
auctores controverfiam de primatu
Ita R. Elias citatoloco. Quando veró
illa corrupta fuetit ; difficilis quzeftio | linguarum motam , folummodo ex x-
eft apud au&ores , varii varia allegant | quivocatione quadam nominum or-
tam effe, ut proinde facilé omnium
tempora , ego cum paulo ante citato
au&ore, uti linguz utriufque , ita tem- objectiones foluturus fit , qui noftras
porum & hiftoriarum peritiffimo , fen- | rationes lioc loco allatas probe intel-
tio, qui in citato loco ita diflerit. Quer! exerit. E |
igitur pofJet, quando lingua Hebraica , 7 Indagatà ipitur primà mundi lin-
an temporibus patrum b«c lingua fuerit ufi- | guà, nil jam aliud reftat , nifi ut ejus-
tata, X rationem dubitandi fuppeditant hb dem formam chara&erum , fcriben-
voces. [de videtur mibi conveniens dicere, | dique. rationem pari paffu difcutia-
quid adulterata fit , pofl quam eareffus ef? |. mus.
C A-
Cap.V1.
I$2
NÓpdBH UNIS SK DROCHuBETUI
Ue (UEOP: UTE VI
2De lingue Samaritanz charatfere , utrum vere
Aflyrius aut Hebraeus fi.
| Emonflrato in przcedentibus,
& in Obelifco: Pampbilio , varit-
! que argumentis ftabilito £Ze-
braice & Leyptiace linguz primatu,
oftenfis quoque primzevorum fcripto-
rum monumentis , nihil porró o3
eft, nifi ut, quifnam primzvz iltius
linguz vulgaris character fuerit, de-
monftremus. Magnum fateor, & ab a-
liis,quod fciam, excepto AMorino & non-
nullis Rabbinis , non tentatum aggre-
dior argumentum ; audeo tamen , di-
vini Numinis fübfidio tutus. Etf1nón
dubitem multos Zri/Zarchos futuros, qui
hofce meos labores feverioribus obe-
lis int notaturi ; dumillos interrogan-
tes jam multó anté audire videor, &
quomodo tu nofli hujufmodi literas
antiquas fuiffe ? quis te reddidit certio-
rem , ejufmodi literas , quas producis,
non effe maleferiatorum hominum at-
que impoftorum commentum ? At-
que hujufmodi non pauca proferte au-
dio s qeibits , dum omnia in dubium
revocant , auctorumque rationes au-
dire detrectant,omnia 1mprobant;cun-
&aque eorum qui antiquitatis monu-
menta perícrutantur, ftudia reprehen-
dunt , defpiciunt, irrident, non alià
ratione obviandum cenfeo, ( ut jam
ridem alius fimilibus refpondebat a-
pud Fillalpandum ) quàm fi eadem i-
pos, quà me vellicant Zriflarci , re-
prehenfione dignos oftendero , quod
credant Scythas, & Garamantas unquam
extitiffe, & fidem habeant referenti-
bus, quod ipfi non viderunt , Con/Jan-
tmopolim, Calecutum , Taponiam , & reli-
-quas celebriores urbes effe , nec minus
effe deceptos , fi vera effe exiftiment,
mp P RE t BRI. rM M —— M M — M ——À € i$
quz Jebreorum grammatici tradunt,
nimirüm literam s fic fcribendam, fic
autem 35 &c. Atficutiftultum omni-
nó effet , atque ab omni rationis judi-
cio alienum , hujufmodi rebus fidem
non adhibere , qux ab omnibus fine
controverfia recepta funt , ufuque ac
communi hominum confenfu invalue-
runt ; fic etiam temerarium foret, re- -
bus in medium circa przfentem con-
troverfiam adducendis , nullis autho-
ritatibus comprobandis , fidem dene-
gare. Rationes itaque ac momenta ex-
pendat rei pofitz unufquifque , prius-
quam levitatis , aut deceptionis arguat
eos, qui attentius omnia utriufque
partis argumenta expenderunt , & o-
mnes quotquot invenerunt dubitandi
rationes , aliis firmioribus adhibitis
diffolverunt. Hac autem ideó dixe-
rim , ut nemo arbitretur , demon-
ftratione mathematicà omnium pro-
ponendorum rationes oftendere me
poffe , fed fatis prudenti , atque in -
omni difciplina reconditiorique litera-
tura exercitato viro , me feciffe exifti-
mabo, fi qux à probatis fcriptoribus
confirmata funt, proponam , aut animi
mei conjecturas , veluti quzdam alle-
gatorum confectaria proferam, quibus
ductus fingulas hujus difputationis par-
tes probaverim. Ut igitur ad propofi-
tam quzftionem propiüs accedamus,
primo ingentem illam de cbaraciere 54-
maritano, & Af[yrio , feu Hebraico & Ba-
bylonico agitatam controverfiam per
partes examinabimus , & tandem utri.
ufque difcuffis fententiis, quid nos fen-
tiamus , & quomodo dictz fententia
conciliari poffint, declarabimus.
$ I.
ScEl. T.
| Cap. VT.
Ralbbino-
«nie de propofitam thefin fententias.
chara&lere
Aflyriaco
9 Samari-
tan
| 5E URR IS DABEL L | BL
ptura Yeró , qua nos[cribimus libros bodie, Sect. T.
$ I
braum «7 Samaritanum c/a-
racterem.
Quatuor reperio Rabbinorum circa
Prima
eorum eft , qui dicunt Samaritanum ve-
rum illum, & primzvum characterem
Hebreum effe. Ita fentiunt Babylonii
. Do&tores Zutra & Hobka,tractatu San-
hedrin fe&t. 2. fol. 21. & 22. Verba al-
lego... |
- [nitio
fcriptura Hebraa, &7 Imgua fancta : re[i-
tuta eft lex , «7 data iis in diebus Efdrze in.
fariptura Affyriacayc lingua Syriaca five
Chaldaica, «7 deinde expurgata ea , elege-
runt pro Jfraele fcripturam Aflyriacam,
e linguam [anclam , 7 reliquerunt. idio-
tis [cripturam Hebraicam , € lmguam
Chaldaicam.Qw funt iHi Idiot? fR efpon-
det R . Chaída, Cuthai. Quee off fcriptu-
7a Hebraica 2 Refpondet iterum Chatda, .
feriptura. df Libonzxa. Jwpus fententie
quoque fautor e3t R. Jofe m T halmud
Hierololymitano fe&t. 1. tra&t. Megil-
la , quem mibi con[ule. Rabbi Juda tra&t.
Megilla c.1. n. 8. omnino vult , neotericas
- Judaeorum teras Aflyriacas effe; Sa-
maritarum Yerà Hebraicas. |
— Non eft inter libros, c "Y hephilin, €
Mezuzoth (id eft frontalia illain fron-
tibus ligari folita £e/r«is , phyla&teria
di&a in Euangelio) alia differentia , nifi
uod libri fcribantur in omni lingua ; The-
hilin autem «z: Mezuzoth non fcriban-
sur nifi in lingua. Aflyriaca. (Rabbi Si-
mon Ben Gamaliel dicit quoque in libris
21011 efe permiffum; ut feribantur nifi Grze-
cé. Huic fententiz fabfícribunt 4 ^al
nudici explanatores in Gemara , quam 0-
badias quoque
mentator fuo
cüm dicit.
Sriptuya Hebraea; fcriptura t que ve-
nit tran; flumen G7 Cuthzi f7ve Samari-
tani fcribunt in ea in binc diem, &c. Scri-
velati calculo approbat,
"Decifto litis circa Affyriacum feu He-
, inquit, data ex lex Ifrael in
(Bartenora infignis com- I
I$3
feriptura Aflyriaca vocatur. hídem pro-
pe verbis eadem affirmat f ambam. His
adjungimus teftimonium tractatuum
Mecilla, T balmud Hierofolymitani, fe£l.Y.
fol.71. cola. lin. 1o. ubi de charactere;
& lingua , quà E/dras legem fcripferat,
interalia multa hzcrefert. — .
Affyriaca es ipft (fcil. Efdrze) feriptu-
ra & non lingua , Hebraica eff ipft lingua
ez non fcriptura. Selegerunt [ibi [cripturam
Affyriacam € linguam Hebraam , €
cur vocatur nomen ejus Affyriaca?. quia
ipfa felix efl in fcriptura [ua. Crux omnia
clariffimé explicat.hoc eodem loco
fol. x94.col.3. R..Samuel Tapbe his verbis.
- Puto autem , quod temporibus Dánielis.
feriptura mutata fit ex fcriptura Hebrai-
ca, m qua lex data fuit, im fcripturam Aly.
riacam , € fcripta fuit lex Affyriace im
diebus Efdrz. Ex quibus omnibus hic
allatis teftimoniis latis comprobatur ,
plerofque Rabbinos Samaritanum cha-
yatlerem Hebreum fuiffe , exiftimáffe :
etfiinter fe cum tanta ambiguitate lo-
quantur , & in negotio fat liquido adeó
inconftantes , ut fibi ipfis non infre-
quenter contradicant , ac proinde quid
putent, vix obtineri poffit. |
Altera fententia eft eorum , qui vo-
lunt, Zffyriacum. characterem accepiffe
Efdram ab angelo, fuiffeque ex antiquo
Elebrao in A[fyriacum mutatum. Cüm
enim populus Jfraéliticus in Babylone 70
annorum captivitatem fuftineret , &-
paulatim uti legis, ita & charateris
oblivifceretur ; contigit, inquiunt , ut
eodem tempore angelus Balthafari in
medio convivii apparens,& fententiam
à DEO latam in pariete defcribens;
characteris mutationem introduceret,
& hunc eundem effe volunt , quo jam
Ludei ubivis locorum utuntur. Nec de-
fant T halmadiftz , qui velint Danielem
novum illum characterem docuiffe 77,
deos , E[dramque relicto Cutbeis chara-
&ere Hebrao, quem ob irreconciliabile
odium in Cuth«os, veluti pollutum abo-
| jnina«
&
ES
Cap. V I. minabantur, hunc fibi elegiffe , quo le-
gem ícriberet ; diale&um vero /Jebr«-
am legi reftituiffe , Cbaldaica repudiata,
uz in ipfa captivitate plurimüm apud
. : . to
deo: invaluerat. Ita R.. Taphe. Etideó
non videtur, quód mutatio facta fit o-
perà Efdr.e, nifi fcriptura folius, etfi e-
nim fcriptura angeli fuerit Zram«a , id
eft, Affyriaca, & lingua 4ram«ea, nihilo-
fninus cüm venit E/dras ad defctiben- |.
damlegem non mutavit formam legis,
fed tantum fcripturam , qux renovata
fuit in diebus Danielis pes ex hoc
quod fcriptum eft : «x defcripfit. fibi
exemplar ; feu d'éjjépoc, id eft, fcriptu-
vam , que debebat mutari : verüm lingua
quà fcripfit , fuit illa £/ebrza, & fancta,
uti 2 principio &c.V eruntamen & hi va-
cillantes opinantur Ícripturam illam
non Zebream , fed aliam ab omnibus
diverfam fuiffe ; inquo tamen ita di-
verfi fant , ut fibiin omnibus contradi-
cere videantur. Ajunt enim quidam,
à Tudeis in Babylone non fuiffe intelle-
&am , quod Gamatricé s fuiffet,
id eft fenfu Cabalico folis fapientibus
noto, quem vocant literarum videlicet
combinationem , & permutationem.
Verüm auctorem ipfum R Simeonem
more Rabbinico de iis differentem au-
diamus. we
— Qua lin. :Dicit R. Simeon, fcriptura bec non
gua & , : .
Sbaratiere €? immutata. Quid eft * non poterant legere
* x . 2 ^ a
Rm fcripturam ? dicit (Rab. per Gamatriam
us . . :
paie ipfis fcriptum erat, Jatheth Jatheth, A-
Balthafa-
risfinion. Q2C, pughamet ; quorum interpretatio eff.
dandi Man,T ekhil, upharfin. Mane, numera-
tw, — Yit DEUS regnum tuum, &7 perfecit illud ;
"Tekhil , pofrtus es in flatera , «2 inventus
es deficiens ; upharfin, divifum eff regnum
tuumycz datum eft Medis c Perfts;c7Sa-
mue] aj£Mamtom,Nankephi Aaltran.
(Rabbi quoque E dixit, Anam, A-
nam, T akath, Nifrephu. R. Afe dixit.
-Nema, Nema, Ketal Phurfin. Atque
hz fant. (übtilitates Rabbinicze ; quas;
dum ex difficultatibus emergere non
poffunt;ne Rihil dixiffe videantur,com-
.-
fuiffe, ficuti & ea, quz vocant fronta-
lia, five phylacteria ; profano autem
"Abramides , & R.. Tacob in libro , qui in-
ATHANTASLISKIPRCHERI ;
minifcuntur , quibustamen commen- Se E... |
1
ni
j
tis nil infulfius effe poteft. Videant
plura , quibus placent hujufmodi nu- :
gamenta , apud Morinmum Exercitat. in
Pentat. Samaritanum , ex quo haec fere
defümpfimus. ;
"Tertia fententia eorum eft , qui vo-
lunt Affyriacum characterem verum , &
genuinum characterem Hebreun fuiffe.
Quarta veró fententia ab hac difcre-
pans, füb diftin&ione loquitur;ait enim
duplicem fuiffe charatlerem Hebreum
verum, facrum & profanum, hunc (fc.
profanum) Cutb«orum, videlicet Sama-
ritanum , ilum vero (facrum) A4ffjria-
cum fuiffe. De facro chara&ere rut-
fus diverfa fentiunt diverfi. Alii affir-
mant facro charactere fcriptas tantüm
fuiffe duas tabulas ; librumque legis,
quiin arca confervabatur , reliquos ve-
| 1o profano, id eft, Samaritano. Non-
nulli dicunt facro charactere libros o-
mnes legis , & prophetarum fcriptos
omnia reliqua , qu ad politicam per-
tinebant. lta inter alios Rab. 7omtob
"3 gat m .
titulatur fons five oculus Tacob fol. 142.
col.x.contra Zmoraim &'I banaim' Y hal-
mudicos doctores, ut habet Rab To-
faph Albo. Atque hanc fententiam prx
omnibus aliis rationi , fübje&tzque ma-
teriz magis confentaneam effe mox
dicam, folvit enim omnes difficultates,
ut in fequentibus videbitur. |
Difcuffis itaque Rabbinorum plero-
rumque de hoc negotio tra&antium
argumentis & rationibus, jam ut no-
dus hic Gordius tandem folvatur, quid
in negotio adeó lubrico reverà ftatuen-
dum fit, aperiendum eft. --
Dico igitur primó, Samariticum cha.
racterem non effentialiter ; fed acci- nus Lie
dentaliter tantüm ab 4/fjr'4co diftin- "aen
gui , quod hic quadratus , elegans , & fe^
decorus , alter autem apices ita for-
met diverfos, ut tamen litérarum at-
que
2
*
Eo |
x
zi ca
E
m
ae F. ML
j
Chara [
E
Samarit4* EA |
TuRRIS BABEL EIsaIM.
Cap. VI. que chara&erum lineamenta (quem-
admodum in noftra Anatomia cha-
I$$
Bartenora Commentario in Mifna- Se& I.
joth, Mefechet jadaim , perek. 4. nu-
racteriftica pauló polt heus fuse | mero 5. hisverbis.
mesi quoad fubi antiam .non
fint diverfa atque eàdem ratione
fe habent , quemadmodum character
FHéebreus modernus ad. characterem.
(Rabbinorum , quem cutrentem paffim
vocant, quorum maxíma diverfitas
eft : nam Saphardei , five Hebraei Hi-
fpani alio currente fcribunt , alio 45ke-
ezim five Germani , alio Mizriim five |
— Scriptura Hebraica ea eff que venit e
vegione trans flumen, Cuthiim autem, qui
fint Samaritani , eam fcribunt in bunc
ufque diem. rael autem utebatur 1/14 fcyi.
ptura in rebus profanis , «7 moneta argen-
tea , que nunc bodie reperitur i manibus
noflris , € percuffa. eft tempore Recum
Ifrael , «7 fienata eadem fcriptura. Scri.
ptura autem, qua nos fcribimus libros bodie
"Lg yptii , Cithüm (ive Itali alio ; quos. dicitur fcriptura Mflyriaca, effque feriptu-.
tamen ( non obítante quód omnesex | ra tabularum. Vocatur autem Aflyriaca,
uno & eodem chara&tere 77ebr«o pro-
fluxerint) non omnes ; quamtumvis
eriti, nifi magnà praevià exercitatione
fee poffunt; quod etiam in omni-
bus aliis linguis videmus accidere ; ita
enim Gallicus & Italicus character. ma-
nufcriptus difficulter à Germanis legi-
tur, & contra, Jtalis, Gallis, Hifpanis,
feruit, tandem inquit , confideratis iis,
perceptibilis eft , etiamfi uterque à La-
| tino-quoad fübítantiam nullà ratione
differat. Ita , inquam , dico fe Affrria- | p
cum habuiffe ad Samaritanum characte-
Edu. rem, Nam E/dram, cüm Ícripturam
^ in"- vna cum charactere feré oblivioni tra-
chara. ditam , huncque à primo fuo decore
7o» defi. multüm fücceffu temporum declinaf-
bendam ; ea pers : c E z
féd. wte- fe videret , ut ftudium legis promove
"m »» ret,omnefque ad ei affiduo incumben- |
nhi dum quovis modo incitaret , Samarrta-
pukbro- morum characterem paulatim degene-
man da- IETf; priftino fuo decori, nitorique unà
"S — cum]legereflituiffe omnino exiltiman-
dum eft, neque putare debemus , Es-
dram toto coelo diftinctum chara&te-
rem populo tradidiffe, fed commodio-
rem, elegantioremque, & primogenio
tabularum Mofaicarum chara&teri, ut
poftea videbitur, conformiorem; hifce
itaque penficulatius confideratis,
rem Affyriacum five Efdr-euniin facris
Ícribendis fuiffe adhibitum 5 3n:pro-
fanis veró Samariticum. 1tà Obadiasà
Infero , & dico fecundo, chara&e- '
quod felix fit e» pulchra, juxta illud : Pto-
pter beatitudinem meam beatam me
dicent filis. Confirmant hzc omnia
alius quidam apud R. Aofem zlafcar
ref pon[tonum C. 24. R.. Tebuda Mufcato
commentator libri Cozzi apud. Mori-
num. Pra caterisautem R. Zzariasin
libro intitulato Lumen oculorum c. $8.
fiquam multum ultro citroque dis-
LAU
que dicuntur , «7 precipiuntur de "The.
hillin & Mezuzoth, que fcriptura tan.
tim Affyriaca fcribi debent , iifque quam
follicité explicantur de Yirgulis «** apiculis
literarum, infert. .——— |
Fec in eam nos opinionem inducunt , ut. Atlyria--
eflimemus cum veritate «2 integritate ta- Sois
bulas legis non aliá fcriptura datas fuijfe, Hebrsus
udm Affyriaca. Jm) Affyriacum cha-est;quta-
racterem verum illum Hebrzeum antiquum e fep,
effe , quo lex in tabulis [cripta eft , eumque feram.
nunquam mutatum fuiffe , Efdram autem.
| jam. pené ab. bominum librorumque memo-
ria abolitum, ut potuit, veflauraffe autuma-
mus. Neque defunt noftra fententiz -
fautores, ex melioris notz Rabbinis
R. Jacob in Oculo fuo ; totum negotium
ex ipfo Qambam clare demonftrat , his
vért : es :
Ecce certus. [um quod fcripfi, quod fcri-
ptura tabularum «7 legis , que fuit in arca,
numquam eft mutata , € ita. [cripfit Ram-
bam in com. Mifnx in tract. Jadaim;
quoniam fcriptura, qua nos fcribimus ; ipfa
Va . gt
156 o JAIDIHIAON ASGRRBOGE LEGE HOBDOX I |
Cap.N Left fcriptura Mffyriacaytz fcriptura etiam; xerfos , fed Samaritanum characterem Se&t. E
git legem DEUS: benediélus fcripfit , & Hebreum ab Efdra in meliorem for-
vocatur AMiyriaca.d magnitudine €7' gloria, mam & elegantiorem, ad ftudium
feu pulchritudine juxta illud .: Quonam legis vecordem populum vel ipfa
"beatam me dicent filiz , «7: fic dicta est | chara&teris pulchritudine ; ut dictum
Affyriaca , quod. beata fit in. [uo- chara- -eft , excitandum, mutatum fuiffe. Ac-
&ere.-. Cui veluti calculo fuo fübícri- cedit, quod Zffjriacus character , quo
- bit R: Samuel. Taphe : vult enim hanc. tabulas legis fcriptas oftendimus , a-
fcriptaram tunc temporis minime fuif- | picibus conftet plenis myfterio , ut &
- fevulgarem , fed legalem tantüm; & | totus character ;. quemadmodum in
phyla&teria ea fcribi folita, cxteraveró | fequentibus. videbitur ; myfticus &
omnia monumenta. cujufmodi erant. Íymbolicus , quod. de Samaritico di-
/. "annales, five biftoriazs & publica mo- | ct nullà ratione poteft, utpote apici-
A. pumenta, ficuti & numifmata Samariti- bus nimium vxo fimplicitate fua |
-o chara&tere ; qui tunc temporis quaft | declivibus przdito. Addoaliudjfive-
. vulgaris erat, confcribebantur. Ut vel | rafint; quz referunt AMoreZZobar; & — ^.
. hinc appareat verüm effe quod fupra | &a/v in XXIV caput Exodi ; tabulasle- Ee
afferuimus de charactere facro , & pro- | gis fuiffe , juxta veterum traditionem, 21/247,
fano., hunc (profanum) $a iium il- | perforatas, & ex utraque parte legi po- pifeReb
— lum j (facram) Affyriacum fuiffe, Ve- | tuiffe , unde confequenterintermediz 7"
- .xüm verba Auctoris.cito , ita enim | partes E finalis, & b; miraculo fufü. . |||
enit. ide ». ^. . .. |nebantut , ne excavatz ca erent.. Un-
— Nübilo deunicum argumentum fumunt affe. —
rendilegem folo Affyriaco , videlicet.
$e tos
i E oret
$5 o Nibilomiqus. propter. porfeélionem d
oe fanclitatem: feripture- illius im illis diebus
uon fcribebant eam , etiam in libris , in qui-
bus. [cribebat Rex , aut unu[quifque pro
fe ipfo, fed. [cribebant. eos fcriptura 1e-
braica, quia autem. ab[condita erat arca,
obliti funt literarum: (ideft y illarum , que
Bis in alpbabeto ponuntur , & fmales alium
du&lum babent ) cim migrarunt in. Atly-..
- xiam; «noverunt filii. Affur banc fcri |
V pturam y ideó acceperunt eam fibi , vel quod
antea apud eos. effet , innotuerat enim illis
sex libro: facro preter [cripturam [uam ;vd|
... quod illorum fuerat ; concupiverunt.. Filii
. — autem Yrael a[fueverunt ea fimul cum illis
. abillo tempore «7: deinceps. Et boc eff, pro-
pter quod. dicitur , a[cendiffe cum illis. de
V.
)
Affur; fed in diebus Efdrze datum eff illis
-sferibere librum legis , € reliqua bagiogra-.
—— pha, charactere videlicet Aflyriaco. Quae
.. Nerbaita clara fant, ut noftram fenten- |
tiam demonítrare videantur. is
. -Patétigitur denuó characteres hof-
ce nullà ratione effentialiter fuiffe di-
iffe Ícriptam non Samaritano ,. cüm
ejus Mem 244 8 Samech 3 facile, & fine
ullo miraculo in tabulis confiftentes,
repugnent miraculofe fcripturz , quà
gisfcriptaseffevolun. — ^.
ut noftra folidiori fundamento infr
ftant , à folidiori antiquitate inceeptam
inquifitionis noftrz telam ordiamur:in
[qua fi characterem Samaritanum eun-
dem cum 4ffyriáco demonftraverimus;
uti divinà gratia ex fequenti tabula nos
demonftraturos confidimus ; certe fa-
| mofiffimz quaftioni nullo non tem-
pore agitatz finém tandem nos im-
pofuiffe meritó gloriari poterimus.
"Tabula fequitur. a |
Exp
diadrato illo.& eleganti chara&ere — -
veteres conftantitraditione tabulasle-
Verüm nos relictis Rabbinorum
plerorumque fabulofis traditionibus,
LB Dus 4
B xnrrcfI-I8- IIT
EL E» :
UNESCO o3
(i $ z
| ul SSSS E —— A ND
SS I Tz
—€—— PHÓ
NES i
1 P —. ESOS
C TABUSA COMBINATOARJ.A Aid
| 4ua. ex yrobat/femas "Julhorius qvorum. ds ei cum. a Lo d"
E). Orenur. , ui 7, gps Orggmerz duxerunt- facce vL Temporum. ropa - A, id EN
PS Jj Jpnbone. exhilentur ; Ex quus p PUER c "Dra nguarum. vum pa j| Ex. 1
kí ea Det. , supra zt ferrpfearum halerarum vefzgu Zuert 3 T : MET CNOS.NS
"M al ^ : 7 3h
7
i) SS emi - 2 maettlliti ull
i, )j 7 MÁS SSMUE:
s je certet. : | JFioridus Claracter Sa- | Character /ofesc, | Charac-| Charact
|(HEn2- ve muyfecus metn marzanram ex Vu- enn taPu- | ter Sy -verus-Hz
Tum. pi rA za - Dom | apnd muvPID/guE ex- d r2cus reus fe-
ditus ducatur . Jarama | umma exirachm d uA. rus RabhIumori vo 2 ve fs
Jab | Character da. [chos
VERITIMI.
Elis uer
enpageesik e 10» 1|
X
Iz
^|&8|23 || 2|:
VA
»
z,
qe
UJ
V
Ur
v
er EUN Sess IO B [Sour url
uer NBI la x foeloglu|-
S
Ou
MT
[x
M
1
pe
:
I
-
D co nd de museo]
L3 $$| ama]
INL
-
:
DE
a
v
o
:
i
AA | f
w- | M»
EEUU
be 3C
TM
PSM
HIR
xe
Xs
hà
[P
[SE
i
dX
2
-"
-*
3 d
53
3
o
3
n
€
158 AGp BDAGNOAOGSGEISVE IORGQ IDEROMU -——
commodioremque fcribendi rationem. Sec. T.
: Ut proinde ex hifce luculenter pateat,
"l'abula continet 8 columnas, qua- | literas ZJebreas à Samaritanis non nifi
rum fingule diverfas literarum formas | accidentaliter differre; ex vario vide-
continent ; prout infcriptiones colu- licet fcribendi ufu. |
mnarum notant, quzquidemformz| ^.
exprimigeniz linguz , ideft, Febre | | SIL - :
alphabeto fuam fortiuntur originem, | — pe Sicfiy Hebraeorum , Samaritano
quemadmodum in przcedentibus u- |- -— charatlere infignitis.
bertim ex Rabbinorum fententiis do- | |
cuimus. Caufa vero tantz mutationis | Examinata paulo penitius praedicta
in chara&teribus fa&a multiplex aff- Rabbinorum in decidenda lité , de
gnati poteft ; quarum prima eft, varia | charactere Z/fyriaco & Samarttano ; In-
apud prifcos orientales Ícribendi ratio ; | conftantia , aliam caufam non reperio,
alis ex dextra in lzvam contextum | nifi fümmam antiquitatis, veterumque . -
fcripturz profequentibus ; nonnullis | monumentorum ignorantiam,& in eo-
. contra ex lzva in dextram; quibufdam | rum inveftigandorum ftudio fupinam
- uti Syris , perpendicularem fcripturz | negligentiam, à quorum tamen noti-
progreffum fervantibus ; quo factum | tia totius controverfiz ratio dependere
eftutliterx nunc inverfe, nunc obliquo | videtur. Unde nos , ut folidius huic
du&u transformatz, paulatim à genui- | controverfiz incumberemus , nullum
. naforma deflexerint. Altera ratio eft, | non movimus lapidem, quo in anti-
varietas populorum & gentium , ad | quam veterum Eae. dis Hiebraico-
- quorum diverfa ingenia, ufus & confue- | run notitiam deveniremus , atque ita
tudines, diverfitas in fcribendo quoque | detectis nonnullis vetuftatis veftigiis,
nata , infignem literarum varietatem | iiídem veluti folidiori fundamento fen-
peperit. Quod adeo vel in hunc uf- | tentiam noftram tutius, certiufque fta- |
que diém verum comperitur ; ut quot | bilire poffemus. Neque zftuantis in- i
nationes, tot diverfz exiftant chara- | get
&erum formz , five ex Latine , five; dentia: nam per idem tempus varie —
Hebraice, aut Grece, alteriufque cujus- | ex Oriente allatz infcriptiones, partim i
vislinguz fuerint. "Tertia caufa fuit, | faxis , partim argenteis impreffze num-
velox & expedita fcribendi ratio,ex qua | mis, infignem mihi prebuere in famo-
apud Orientales natum eft charaéte- | fiffimo fententize lite decidenda occa-
rum genus , quoscurrentes vocant id | fionem. Nosde argenteis nummis ve-
eft; veloci manu, & volante, uti dici fo- | terum ebreorum, feu Siclis primo,
let, calamo exaratos; & maxime inufu| deinde quoque de altero infcripio- -
eft apud Syros , Zrabes, Perfas , qui | num genere tractabimus. ! |
totum fcriptura aut hiftorix alicujus | — Inveniuntur hic Romz paffim in
contextum, continuato literarum nexu | mufzis , tam Collegii Romani à J/1l- breortum
profequuntur. Qui modus fcribendi, | lalpando olim ex Hifpania allatze , $100 77 E.
inter Europzos populos pariter ufum | clariffimorum virorum Francifci Gualdi, difere
invenit. "Tametfi enim omnes Europz | & Francifci Zngelomi , & inclyti viri D. isse
populi alphabeto utantur, ex latinis | Francifci Gottifredi, non do&trina minus EyS
literis defum to; Germani tamen , uti | rerumque antiquarum notitia ; quam riaci-
& Calli , in (cribendo , AJrabum more, | nobilitate comprimis fpe&tabilis mm
fingulas literas conneétere folent ; non | netz argentez vetuftis characteribus
alia de caufa , nifi ob expeditiorem | Hebraeorum infcript, quos Siclos vo-
— | PT cant.
Cap. V I. Expofitio "'abule praecedentis.
genii molimina fefellit divina provi-
D Aat
"TURRIS BABEL L : 2. HI.
Ca. VI.cant. Hujufmodi monetas in Francia
quoque variis in locis me vidiffe me-
mini, & poftea à Morino in exercitatio-
ne in Pentateuchum Samaritanum ex-
«ufas deprehendi. Allatx quoque funt
alix ex Oriente à quodam R. Salomone
Zsubi , quze conjuncte cum iis , quas
ex Siculis & Romanis mufzis hinc inde
collegeram , infignem przbuére fuse
differendi materiam. Harum aliqux
infcript funt chara&tere Samaritico,
alique 24/fyriaco... Quid autem infcri-
ptio facta fignificet, quid hierog]yphi-
cain medio chara&terum pofita, quan- |
do & ubi impreffa numifmata , jam
tempus eft, ut aperiamus.
Duo notanda funt in his numifma-
tis. Primó character , qui Samaritanus
eft, uti moderni docent Samaritani , à |
quibus vix in ullo difcrepat, ut eos exa-
minanti patebit. Secundo hierogly-
phica una cum interpretatione chara-
&erum quz eft prima quidem faciei,
Siclus Ifrael , fecunda vero faciei Jeru-
faltem. fancta, Sed ut omnia clariffime,
& cam bona methodo declarentur,
primó de Siclo , deinde de fi gnificatio-
ne hieroglyphicorum dicemus.
Dicunt £ebrei Siclum, hoc eftà
ponderando;appendendo,librando, eo
quod pecuniam veteres Hebraei , Chal-
dei, & Syri , non ut , nos numerabant
difcretó,fed ex pondere fummam valo-
remque ejus dijudicabant. Vide XXIII.
c. 16. verf. Gen. Etappendit Abraham
Ephron quadringentos ficlos probate mo-
nete publice, vel at alii legunt , pro mer-
catoribus ; vel ut "Thargum Onkelos
habet , quod. recipiebatur pro mercimoniis
in unaquaque provincia. Vide Rerum XX.
39. EÉjdr. VHI. 25. Efai. XLVI. 6. Et
in novo teftamento , Matthai XXVI.
15. legimus facerdotes 3o argenteos
nummos Judz non numeraffe , fed ap-
pendiffe , unde & Symmachus illud
Zach, X1, 14. £e uno a vertit, appen-
derunt. EHoby.ei igitur pecuniam in ponde-
re [to , & Chaldaei pocuniam appanfionum
Siclorum
"veterum
qualitas,
| I59
vocàrunt, quz confuetudo deinde in Sec. I.
ufum quoque (&omanorum devenit , ut
docte Budeeus lib. de affe. Eft autem du- va
plex Siclus Zdebraicus , facer five eccle- profano,
fiafticus , & vulgaris. Sacer proprie ^^
dicitur Siclus fanctuarii, ad res facras
deputatus, videlicet ad tabernaculi, vel
templi ftructuram, & ornatum , ad fa-
cri minifterii apparatum , & perfectio-
nem, ad Numinis propitiationiem, fui-
que cujuíque redemptionem. Profi-
tebantur enim hac Sicli penfione DEI .
peculium fe effe, neque alium habere
Regem, vel Dominum prxter DEUM,
cui fe ipfos totos obítrinxerant, & ideo
etiam /anctus Ifrael dicebatur , ut eft
Ter. LY. v. 5» vel pecunia redemptionis,
vel pecunia propitiationis, feu expiationum,
alifque nominibus appellatus fuit.
Vulgaris veró in promifcuum ufum
deputabatur. Caterum argenteus Si-
clus Hebrzorum, quemadmodum ex
voce Cera, Exod. X XX. v. 13..Ley. VI. Sidus
». 25. colligitur , quafi viginti obolis/5csos-
conftabat. Eft autem obolus tantum^"*
argenti, quantum pendunt fexdecim
grana hordei, five femina filique com-
munis. Unde vigefima ficli pars eft,
quz vicenz partes deinde conjunctim
ponderant 320 grana hordei in argen-
to, five totidem filiquas communes,
uz faciunt 24 obolos Atticos, five 4
pes Romanos, feu totidem drach-
mas Atticas , quas ut plurimüm voce
'exprimunt. Vide quz fuse de hifce di- -
ximus 1n Supplemento ad Prodromum Co-
ptum. Et confirmat noftra R.. Mofc li-
bro, qui dicitur Catena Cabale , tract.
de monetis.
Et cognovimus ex Kabalab , quod Si-
clus facer pendet 320 grana bordet in puro
argento. Hunc autem zquivalere Jo-
fephus his verbis oftendit : Szclus autem
nummus Hebraeorum qui eff , Atticas ca.
pit drachmas quatuor. Atque hic eft ce-
leberrimus ille Siclus Febraorum,quem
paulóante tibi propofuimus Samaritico
charactere infcriptum.
| Habet
160 ATHANASII
Cap. Vl. Habet nummi facies prima urnam,
De Syn. feu vafis iftius figuram, quz menfuram
a iu plenam, five homer mannz capiens e-
faus. rectotabernaculo vel templo ad fecu-
lorum monumentum , DEI juffu, &
Mofis.procuratione , ante illius em
&um,inarca'affervanda erat propotita,
ita habebatur Exodi X VI.v.33. his ver-
bis. Et dixit Dominus ad Aharon, accipe
yas unum «7: mitte ibi Man , quantum go-
mer capere pote/? , &z- repone coram Domi-
no ad fervandum in generationes ve[lras :
in Greco pto vafe habetur caus , in
Chaldseo tsbelucbitb , hoc eft lagenula.
Litera F;urnz impofita, idem eft quod
x Hebrzorum, & fignificat primum,
ac integrum Siclum. Ab altera parte
virgam illam mirificam intueri licet,
quam inter plurimas virgas "Abaronis
nomine in tentorium conventus ilia-
tam , ut facerdotalis illius vocatio; hoc
tanquam publico indicio confirmare-
tur, commendareturque , poftero die
populus omnis germen producentem,
florem eminentem explicantemque vi-
dit: itaNum. XVILv.8. .
Et fequenti die vegre[fus. f? Moyfes
ad tabernaculum teflimonii, €& ecce floruit
virga Aharon domui Levi, € turgentibus
gemmis eruperant flores, qui folus dilatatis
in amygdala deformati funt... Atque hoc
ita effe , & hafce duas figuras hierogly-
phicas nihil aliud fignificare, quam vas
Manne arci impofitum, & virgam
Abaronis mitificam , ipfimet: Judzi af-
firmant. Inftar omnium fit ambam,
qui in Perufcha Mifne hxc inter alia
refert. |
Inveni in Acco , idest , Ptolemaide,
in manibus f(eniorum. terre monetam argen-
team formatam fculptura. frgilli. Ex. umo
latere erat. veliti figura Yirgee amygdaline,
€ ex altero veluti urne. [n utroque autem
latere ad maárvinem fcriptura erat infculpta
admodum manifofté. Et offenderunt [cri-
pturam Cuthzis ufitatam,e7 legerunt eam
fiatim, quoniam ipfa eft criptura Hebrza,
que [uperf'es futt Cathaeis, ficuti comme-
OKZJDROGHERU
moratur in Sanhedrin , « legerunt ex tmo Sect. '
latere , | Siclas Siclorum ] €7 ex altero
| Jerufalem fanc: | dicebant quoque figu-
ram effe virg Aharonis , fieuram veró
fecundam effe urne , in qua erat Manna.
Et fragmentum Samaritane hiftoriz
Vaticanz , ita inter alia habet.
Sunt etiam nobis adbuc reliqua numi-
fmata fcripta charatlere Siporon , «7 ex 1-
no latere quafi figura Yirg amygdaline. A-
haron , ez ex altero vas Mannz , € cu-
derunt ea eges Yírae]. | 1
Dico igitur, hunc nummum feu nu- |
mifmà argenteum , cufum effe à Regi-
bus //raél , quo tempore character $a-
mariticus vulgaris erat. Cufum autem
effe,non excifum,ita certum efl, ut qui
illud negare conaretur , certo certius X
probaret,fe à numifmatum cognitione ur.
itaeffe alienum;ut percuffa numifmata |
à fufis , aut alià ratione formatis diftin-
guere , aut fecernere nefciret. Vasau-- E
tem Manney& virgam 4aronsunacum — 0
hac fententia, velutiimpreffa quxdam, *
Siclus Ifrael & Terufalem Sana, puto cà
intentione à Regibus //raél effe impret- |
fa ,ut Hebr«i hoc ufuali numifmate in- P
fpe&o immenía DEI OPT. MAX.
beneficia , cüm in deferto quadraginta
annis pane coelefti pafcerentur , & tot
tantifque miraculis confirmarentur,
per vas Manne , & per virgam Zaronis
indicata recolerent , feque ipfis infcri-
ptionibus populum ele&um D EI; à
DEO femper fingularibus miraculis
defenfüm effe cognofcerent , civefque
Hüeru[alem fan&z itius urbis, que loci
eminentia, coeli;folique felicitate, cun-
Gas mundi urbes füperans , fpeciali à
DEO|privilegioornataeffet, ut inea — .
templum & domus ejus effeculufque —.—
divinus puré & fimnceré exercere, sys —
ac proinde infpicientes hoc beneficio-/7 "7
rum à DEO ele&o populo nullo nonp "ur.
tempore przítitorum velut! mnenofy-7 i
non quoddam, ut in fervore charitatis, 4h
rc Sra"
ONPUSANME 41. n s ES
UM
e
E
cda DE! j
i;
ita
fideique conftantia erga tantum bene-gwjz" 7
fa&orem perpetuó Confirmarentut 5.
, Verüm
Samarit,
Hebr,
Hebr.
Samarit.
Hebr,
Samarit.
Hebr,
TURRIS DA BnEL EkLrBII: IGI
T 2 * Li M . . * * .
Cap.NT. Scbematifmus Siclorum omis generis , qui oltm apud Hebraeos in ufu
erant, una cum interpretatione Samaritana qua imnftenitos reperies , una cum myfieri
fymbolorum fub üs. reconditorum expofttione. |
Siclus primus. Siclus V.
N
F
2X Tu Mia. o. ooo Hnalyfis irum
PA AES AE ATA. VOTAR p Samarit
wu Cpu nup tow ru TRA Hebr.
Ifraél. Schekel. Kedofcha, Irufalem : j erufalem I achruth E
^ : . | Lyra indicat laudem Dz1, cu memoria promiliz
. Jjrail Siclus Sanéla To : ufa lem E both Bar dere Saule:
11. Siclus.
THIEIIEIILE,
ERUIT
—-
Analyfis. PUT o e d du TOM Ce Fors Sm
^ Samarit, X. Qut e^ TIZATAITI ATA DEus. 2a T^ eene
3 LUN PSI NP A US ABDos -0-oRJ0UYY —— 1 0. Hebr
wn vOpz newpn pownw JTerufalem. —
Ifrael [cekel Hakkedofcha Ir u[alem. 2. 2.24
Jfradl ficus Santia feru[alem. (Rex. Salomon
Adlatera W fignificat initialem literam ficli. Litera vero
Ie indicat initialem literam nominis David.
f Tempore Judicum III Num. antiquiffimi.
'Analy fis.
WV 2325 TAN ERA agul |
yo c Xn Ces prz nevp Dow
Mul enghet Menghabo. — Y Jjradl ficlus Santla erufalem.
Tempore circumcifionis A pinguedine ejus. Hic ficlus pofteriorum temporum eft. |
"oll I un lt4ugepos 9T
r
|
i
|
l
Analyfis. | q.. | | ; LAE
: áü : | "2 14 ufalem David S ex e filius ejus
ATTI 78 au SU AZ TV Civitas fancla. Salomon (Rex.
cc
['» "v -9 jam
Ue jx. mee | Si le&or exactam cognitionem horum ficlorum defi -
Siclus medius Santla Teru[alem. |". deretisadeat II.Tom.Oedipbpart. T. claf.2. fol.87, &
. | omnia quam fufiffime ibidem tractata reperiet.
Literz vafiimpofite [S 1J/ idem fignificantac ficlum | X
Dayid quo tempore currebat.
Sons.
Cap. V I. Verüm uti ea omnia in figura
162 AUCRufA N ASSI SIEOUI ROCOHOEUR d
tigerunt ita quoque eos noftrum füper-
ccelefte mama , noftrum Sacerdotem
JESUM Oiftum Dominum , panem
vivum , qui de coelo defcendit , facer-
dotem zternum , qui femel quinque
ficlorum pretio redemptus in templo,
Redemptor nofter , ac noftrz falutis
pretium effectus eft, fignificaffe credi-
derim , neque aliam ob caufam fan-
&uarii ficlo omnem aftimationem fie-
CV S ENS em
ad : ]
illis con- | ri precepiffe Dominum arbitraret, Sect. T.
quàm quod hzc , quz diximus, ejut-
modi Sicli infignibus referrentur. Ve-
rüm ut le&or formam ficlorum peni-
tius cognofcat Synopfin in prcedenti
Schemate , magis ufitatorum ; oculis
eruditi le&oris exponendam cenfui,
in quorum fingulis Samaritana infcri-
ptio , una cum myfteriorum fignifi-
catione , Hebraico-Samaritana lectione
exprimitur. !
T^ VP
"De origine literarum , € feriptionis. .
Mnium do&orum fuffragiis
neminem e puris hominibus AZ
damo majori à DEO Opt. Max.
perfe&ione majori animi corpotifque
dotibus imbutum fuiffe, conftat. INec
rationes ad id oftendendum defunt ,
cüm enim DEUS omnia animalia
mundi ; quxque infuo genere creàrit
perfe&a, fecundum corporis magni-
tudinem, robur , membrorum propor-
tionem , atque fymmetriam , denique
fecundum potentias quoque exequen-
di & perficiendi omnes actiones fuas
naturáles , certe incongruum videba-
tur folum hominem , qui tantà perfe-
&ione conditorum animalium re&tor,
puse futuras erat , inimperfe-
Cüm etiam damus totius humani. rsfufam
generis Doctor effet futurus , certe mm
congruum erat, ut in ipfo produ&tionis (uenis?
fuz; exordio , przter infufos fcientia-^""
rum habitus , etiam mirificà quadam
docendi alios homines facultate im-
bueretur. i
Cüm iterum hec inftra&io fieri rige"
non poffit fine lingua , certum eft eum ers ;
linguà quàdam divinitüs eidem infufa infu?
ufum effe. Cüm autem praterea o-
mnia idiomata ex vocibus , verbis, no-
minibus & hzc ex fyllabis conítent,
certum quoque eft, ut pauló poft vide- .
bitur, Adam primo fuo exordio gram-
maticum egiffe , & Lexicon anima-
lium condidiffe , & auctorem omnis li-
Aàm étione relictum fuiffe. Quemadmo-
"e dumigitur DEUS Adamum prz omni-
«nie p- bus aliis puris hominibus , qui unquam
mus" futurierant, excellentibus corporis do-
P^ vis utpote immediate fuum opificium
exornavit ita certe non defuit divina
providentia in exornando eum raris
quibufdam , & mirificis animx donis,
talentis & perfectionibus ; fant enim
immediata DEI opera perfe&tiffima.
Cüm autem he perfectiones ani-
mz naturales nihil aliud fint, quàm
Ícientiz, Philofopho tefte, confequens
eft, eum omnium mortalium fcientiffi-
mum fuiffe. .
teraturz extitiffe. Quxnam veró hzc
lingua primazva fuerit , quz voces, qui
characteres , qui libri iis conícripti,
tunc ir fequentibus difquiremus , ubi
prius fcientiam Zdami pauló fufrüs ex-
cufferimus. Shan;
"Adamus igitur. fapernaturalibus ha- Ne
bitibus illuftratus, primo DEUM
effe, & virtute fuà omnia condidiffe,
remuneratorem quoque bonorum ef-
fe , abfque ulla controvetfia credidit,
eandemque fidem liberis fuis tradidit.
Sacrofan&tx Trinitatis mylterium , x-
ternique Verbi humani generis Meffiz
& Redemptoris futuri incarnationem
divinà
T-U-m RIS TDBA:BEE L 1 B. III. 163
que | rique Rabbinorum. Loco omnium fit Se&. T.
C. VII. divinà revelatione accepiffe , pleri
illa | R. Zbarbancl , qui de zdamo in haec ver- '
SS. Patres credunt. Unde primzva
"Theologia primordia duxit , & per
Cabalam ad pofteros tranflata. , ut in
Cabala Febraorum docaumus, 1rnagnum
uf- | fe&lione maxima , eratque Adami corpus
nullo non tempore incrementum fut-
cepit.
Secundó .4damum omnem rerum
naturalium fcientiam calluiffe , ipfa
facra Scriptura docet, ubi animalibus
nomina naturis cujufque apta impo-
fuiffe memoratur quod quidem fine
abfoluta totius naturz fcientia feri
non potuit, practer abditas enim ani-
malium;plantarum, lapidum, metallo-
rum , mineraliumque virtutes , fuper-
norumquoque corporum influxus per-
(e&t? novit, unde & confummatus Phi-
lofophus, Medicus, Aftronomus fuiffe
perhibetur. Atque hoc ita effe poft
SS. PP. plerique profani omnium nà-
tionum au&ores teftantur. Suidas pra
aliis graphice Adami excellentiam de-
(cribit his verbis: . ioi uem
Adamus primus bomo, DEI mant ef-
fetis e ad imaginem «7 Jimilitudinem
Opificis., « Conditoris formatus , jure pri-
mus fapiens appellari potefl, ut primo condi-
tum fimnlachrum, 67 imago divinitus pitla
exiftens , omnium gratiarum plenus, € o-
qmnes animi corpori[ que fenfus puros, & n-
corruptos circumferens.. (Radui enim. qut-
dam , ut ita loquar ex illius animo efful-
entes , «7. divinarum cogitationum atlio-
numque pleni , per omnem naturam pene-
Pbyfiolo-
£12 Ada-
' mi
Suidas.
syantes currebant y fagaciter fine. errore | p
vobrium , «7 cuju[que nature pracipuum
commodum. antevertentes , C7 quidquid in
anáquaque verum natura preflanti[simum
erat, anticipantes ; non more bominum , qui
judicia fepe cumdapjn | :
mereque faciunt , feda DEO univer fitatus
auctort ; qui de rebus omnibus recte cogno-
fate judicat;
riente tales cogitationes.
n, cum errore te- f
yel priufquam notiones 1o0-
veantuy ab anima quaft ouibus] P 2 n
uibus lianc vCt-
bis nihil melius ad inftitutum noftrum
dici potet. Huic adftipulantur pe-
baerumpit. Omiffà £Zebraa lectione,
| Latinam pono.
Creavit autem DEUS bominem in per-. R. Aber:
anei,
inflar mundi cuju[dam parvi , in quo omnía
majoris mundi nature miracula exprefsit s
anima Yeró ejus erat tanquam fpeculum di-
| vinitatis, plenum [apientie «7 [cientie y tta.
ut fapientiee ejus non numerus, nec fms ejfet.
| Et R. Gerfonin hunc locum vocat Zda- | R. Ger-
mum. Adam fapientifsimus c princeps ^
| philofüphorum y immediatus DEI difcipu-
Ius , gnarus virium animalium, berbarum,
| lignorumque.. Medicus. quoque fut,
aftrologus, €z ab ipfo omnes artes «7 [cien-
tie profluxerunt. Qux eadem afferit
Paraphraftes in Pentateuchum Sama-
ritanum his verbis: dd
Bt plafi mavit DEUS. Adamum, re^ Pare
plevitque ipfum [piritu fapimntie. fcim- rele
tie , ut inde ad pofleros omnes artes C Pn"
fcientie , tanquam ex primo fonte promana«
rent. Quibus aftipulans Suidas e NE cd
FHiüic enim efl , qui invenit fimgulis 0-
mnuibus canones C7 regulas , fme[que pre-
Jcribens, ultra quos non tranfirent , adapta-
wit. Hujus [unt artes 7 litere , bujus
fcientiee rationales, € on rationales, bujus
propbetiee € oracula, bujus leges fcripta 7
non fcripte , bujus omnes inventiones y
z quecunque ad vitam nece[faria. funt.
Omnium. eorum 15 inventor eft. Mathe-
maticas quoque fcientias calluiffe , ne-
otefque füos eas docuiffe, pulchré de-
monftrat Genebrardus in Chronico , unde
& illud Ecclefiaflici de ipfo dictum vi-
detur. : Ue GN.
Ipfe enim DEUS dedit mibi borum; qu | Adamo.
unt , [cientiam Yeram y 9t ciam difpofrtio- maus,
nem orbis terrarum , C7 virtutes elemento-
rim, initium, c? confummationem , C7 me.
| dietatem temporum ; vicifsitudinum permu-
| tationes, C7 confi ummattones temporum, bu-
l'morum mutationes , C7 divifiones tempo»
rum , amni curfus , C7 ffellarum dift ofitio-
| t$, animalium naturas , C7 iras befhiarum;
X ym
Para-
i64 .AÀTHANASIILI KIRCHERI
Cap. VILYim ventorum , € cogitationes bominum, prietates comperiffe , qux ad humani Sect. T.
e
diffürontias Vireultorum , virtutes radicum, generis confervationem. propagatio-
£7 quecunque funt abfconfa , «7 improvifa! némque cumprimis utilia forent, pleri-
didici , omnium enim artifex docuit me fa-
pientia.
"Przterea cüm nihil adeó humano
generi neceffarium fit, ac elemento-
que Rabbinorum volunt , ita R.. Abra-
hamin Jezfira.
Dixerunt Rabbini noflri , benedicle
memorie ,quod patribus noflris fuerunt pra-
rum , metallorumque ufüs , nemini du- | ceptores ipfi angeli. Preceptor Adami fuit
bium effe debet , 4damum , qui reli-
Raziel, Semi filii Noé Jophiel , Abra-
us humanum genus de omnibus & | hami Zadkiel, Ifaaci Piliel, Mofis deni-
ingulis natarz fecretis inftruere debe- | qwe Mitatron. Quidquid fit , Adamum
- bat, abfolutiffimam omnium horum | fine angelorum afliftentia , five imme-
*
habuiffe fciehtiam divinitüs infufam, diato concuríu divino , certé morta-
ita ut vim & naturam uniufcujufque | lium omnium fapientiffimum, fcientit-
elementi, omniumque eorundem inter
fe comibinationem , aliorumque ex his
orientium mixtorum complexionem,
xextcii X, dymxeníay perfe&te noffet.
Metallicorum quoque corporum na-
turas, & vires , eorundemque genera-
tiones , coagulationefque in terrz vi-
fceribus pera&tas quemadmodum &
eorundem depurationes, fufiones, fixa-
tiones , calcinationes , amalgamatio-
nes , filtrationes , alioque chimicarum
a&ionum ufüs humano generi perne-
ceffarios intimé penetravit , cüm fine
- his humana vita confiftere non poffet.
Angelus
Adami in-
fiructor.
Sed de his alibi fufius.
Praterea Adamum particularis an-
geli affiftentia inftru&tum , multa circa
particulares rerum effentias & pro-
fimumque fuiffe, quilibet , qui admira-
bile illud, immediatumque DEI opif-
cium rectiüs contemplatus fuerit, bci
lé affentietur. Cum igitur talis, ac tan-
tus fuerit 4dam , conititutufque fit to-
tius veluti quidam nature Secretarius,
diviniingenii fui defzcatiffhimique ju-
dicii radio cuncta penetrans, certé tan.
tas ingenii dotes minime ab auctore
naturz in folum proprium ufum con-
ceffas credemus , fed & ut participa-
tis iis, & ceu ex fonte quodam lon-
g& uberrimo in alios derivatis , to-
tum iis fccundaretur genus huma-
num. Quá ratione igitur hujufmodi
divinitüs 4damo datz Ícientiz ad po-
fterós fuerint propagata , tempus eít,
ut aperiamus.
Soc pxPT- MILES
- De lingue Hebraea mira vi in rerum fignificationibus. eluce-
. fente , quam infu[am babuit. Adamus.
C. VIIL Irum fané id in lingua 7e
TB braa videri debet , quod nomi-
| 7pà rebus perfe&te conveniant,
eundemque quomodocunque tranfpo-
fita , femper fenfum efficiant. uod
Cim nulla in alia lingua locum habere
" COmperiamus , meritó ei inter caeteras
linguas principatus debetur. Verüm
ne quicquam fme ratione afferuiffe vi-
deamut , hujus rei lareiffima fpecimi-
EJ
na dabimus, ut le&or immenfas divine
fapientiz hujus primüm inftitutricis
divitias füb illa latentes afpiciat, & mt-
retur. Antequam tamen ulterius pro-
grediamur, hic quedam prarfupponen-
da funt, veluti regulae & canones ; qui-
bus fülti , & dire&ti licite in fimili veri-
tatis indagatione uti poffimus.
onem in Zi-'
braicis
tantüm vocis co
C. VHI.
*
TURRIS BABEL L r5. III.
braicis nomenclaturis , fed & multipli-
cem'etiàm repetitionem eofdem di-
verfofque fenfus , & conftru&tiones |
ufurpari poffe.
Secundó, literas 3 y 3 & n, ve-
luti vocales fübinde intelligi , & confo-
nantibus fübeffe , etiamfi non expri-
mantur; & quod confonantium fimi-
lis foni fübinde inter fe fiat tranfmu-
tatio. HPTOUH 1
"'Fertió ; quód plenz dictionum de-
terminationes fub verbo etymologice
difpofito non requirantur.
-. Quartó, quod vis verborum primo-
geniorum innotefcat varié , fcilicet in
varia literarum metathefi , five tranf-
pofitione , per variam vetborum acce-
ptionem, vel aliamJe&ionis diftin&io-
nem, & feparationem fyllabicam, aut
vocum repetitionem directam ; & hac
ratione fenfus myftici & arcani alicujus
feries füb ipfis verborum penetralibus
recondita, aliaque fcriptura interna
expreffa effe demonfílratur. His igitur
ita rite difpofitis , jam videamus, ids
modo nomina à primavo eorundem
inflitutore rebus fingulis impofita,
Adam
primus a-
nimalibus
nomina
impofüuit.
vim , quam quodvis poffidet , ini-
tium ducentes ab animalium nomini-
bus, deindeà propriis quorundam ho-
—
. 16$
dole, difpiceret, Y» sp n, quid vo-
caret ea. v5) COND 32 jp vs 251
Jov mun mm Et quodcunque appella.
vit id Adam anime viventis , id eff no-
(men ejus. Vel ut pulchré Onkelos
Metargeman Chaldzus hoc loco ex.
plicat, addu£his enim animalibus jubet :
| Humo DART) no mma», ut Jfpeculavetur quo-
gnodo Yocaret ea.
Nunc igitur videamus , utrum ali-
qua adhuc nomina fuperfint inlingua
Sect, [.
| Hebrea , que animantium indolem,
| quam indicant, veré adhuc exprimant.
Certe Rabbini plerique innuunt ali-
qua, veritatem hujus ovopaelecíae
indicantia ; & inter cxteros R.. Bec-
chai , quide hac nominum impofítio-
ne , fuà in genefin commentatione
ita differit : Dicitur in Midras, Fecit
DEUS tranfire ante Adam omnia anima
lia , «* vocavit ea nominibus fuis € dixit:
nunc buic convenit ut Yocetur WR , id eft
Leo; «7 ad illud , convenit ut boc vocetur
on id eft Afinus; «7 adaliud , conve.
| nit tit boc vocetur. Dyb. id. eft Equus; «7
fic faciebat de fingulis animantibus : e»
ecce in boc manifeftavit maximam: [uam
fapientiam , ficut is, qui effet. fimulachbrum
DEI, «7 opus manuum Domini DEI ex.
celfis «x videtur mibi explicare Mideas,
minum eximiorum appellationibus ; quod Adam intellexit in fapientia fuana-
tertió denique snipmaticas quorun-
dam in facra Scriptura locorum fignifi-
cationes Cabalico-analyticz artis fub.
fidio enodare conabimur.
Formatis igitur Dominus DEUS de
humo cun&lis animantibus terre , «2 vola-
tilibus celi, adduxit ea ad Adam , ut vide-
yet , quid vocaret eà ; omne entm , quod Yo-
cavit Adam anime viventis , boc ; "0-
men us. Ecce prima éóvopsa el ecia c
origo. Nomina igitur rebus non cafu,
(ed fummá ratione impofita patet , ut
quod fonarent verba , res ipfie expri-
merent, Adduxitenim DEUS anima-
lia ad Zdam fapientia fümmá praditum
I7WWob, ut videret , id eft , confideratà
cujufque naturà , inclinatione ; & in-
turam cujn[vis animantis 7 Yocdvitunum-.
quodque nomine fignificante naturam cv
proprietatem memoratam 1n €0 ; literas quo-
que nominum fingulorum nunc Conte
do , mmc feparando , nunc permutando ea,
varié cum naturis , € proprietatibus ant-
mantium | combinavit. Pergit deinde
Becchai: sE n
Et ecce fuerunt nomina notionalia jux-
ta verbafua. Cognofcens Adam in fapien.
tia fuanaturam Leonis, quod nimirum effet
fortis , magnus, € rex animalium , adeo ut
etiam. propheta eum. DEO comparayerit,
cum dicat, DEUS ficut Leo rueiet ; impo-
[iit ipfi nomen vow , € quod litere bujus
yocis "nw füngjee/pirationis vebementioris ;
diélo nw Leo explicat fe-
X3 guifi-
Cur Leo:
niimpofuit
Adam bee
nomen
Arieb.
166
CI. gnificationem ejus , € fic Adam cognovit
v3 Aquilam zn fapientia fua ; quod i-
pfa e[fet regina omuium avium ; volatu[que
ejus fortior omnibus aliis volucribus ; ficuti
ex operationibus ejus patet , cum illi fuerit
etas. decem annorum , volatu fefe extollit
ufque ad ipfam [peram ignis 7 pree mul-
titudine caloris, fe inde demittens praecipitat
in mare , ubi decidentibus plumis veteribus ,
acquirit novas in primam juventutem re[h-
tuta , cg ita fingulis decem annis con[ueyit
facere , ufque ad. centefumum. annum » quo
more. fuo [pbeeram ignis repetit ; unde tan-
dem feip[am dejiciens in mare , ibi finem
Yite fue ponit. Tta fcribit W. Saadia
Gaun. Et hacratione Adam cognof cendo
naturam Aquile , ipft nomen congruum
invenit, vocando eam "yz3 quoniam prima
litera 3, i53, id eft cafam fignificat, fe-
cunda v , UN y id efl ignem; tertia ^, nis
id eff fpiritum, ut fequitur, AN 997 D2534
mid eft, cafus, ignis, fpiritus , €7 fic
nomen ejus declarat mores, C naturam ejus.
Pergit ulterius: .
Et fic in nomine "wan ; Chamor, idest
Afinus , cognoyit. per fapientiam fram,
quod is effet fatuus , «7 bajulus pre omni-
bus ceteris animantibus
fet ad portanda onera proventuum y juxta
proprietatem nominis Chamor, «7 ideo Yo-
cavit nomen ejus Chamor. Non aliter cog-
novit in fapientia fua naturam Equi , quo
is nimirum e[[et levis ,
Cur Aqui-
lx Adam
boc nomen
Nefra 15-
diderit.
Hc vox
Chamor
quomodo
exprimat
naturam
Afini.
peus ] f
nuwYy c8 D
TYNOA"YNÓ 6.
id eft,
: w»YNDI
"sy wo ys m» ]
393 :
Me D 27:0 774 |
l
2255.293772
Jvc t
ATHANASII
«7 quod aptus ef- Kf
cz mobilis «7 bila-,
: ; |
715, prom ptu que ad bellum, vocavitque eum
ig
| |j ejus ficut fpeculum.
f
Pid eft, 1
KIRCHERI |
nomine bYo , dYoce nw^U, vel v2, gau- Sai. T.
dere, quod [e fua alacritate exbilaret ; [cri- | ec eox
ptum quoque eft , quod à long? olfaciat bius
lion. Et fic unamquamque vem vocavit n0- primat na-
C
mine convenienti nature f ue: Ft peracia 2
óvop.atlotec a omnium, dixit «7 fibi : «7
ego, quo nomint apptllabor ? dixit ei DEUS,
mu Adon , e quod dominus omnium crea-
turayum fit , juxta quod J criptum eft , Ego
Dominus, hoc nomen meum ; € vo
catus eft boc nomine u[que in hunc diem.
Alii alia in commentariis fuis refe-
runt; nos excepto 7 Palmud , quaecun-
quein Rabbinorum commentariis cit-
ca hoc negotium reperire potuimus,
hic collecta proponemus , ut ex illis
propofito fuo magis apta le&or excer-
pere poffit ; inveniet enim multa quz
admirandam Zebraicelinguz proprie-
tatem commendare poterunt. !
Nomen Leonis in lingua fan&a eft. Sigzif
mw rich, quod refolutam cabalic 77, »»-
methodo, quam 7 Pemuram vocant, E
femper aliquid Leoni congruum pro-
fert;continentur enim in hac propofita
. voce fequentes fenfus: nim 802 DN;
id eft monffrans, feu incutiens afpe&tu fuo
ormidinem intuentibus : Yo "ND; id
eft , illuminans a[pe£lu fuo , quia ignes fuo
vultu. quafi lucem. jaculatur : "m" vw,
id eft. vifus ejus ficuti, [peculum : wrva
4 ngos veo, id eft projiciens ex oculis
fvis fulgorem timori, Qus omnia hac
paraphrafi continentur, ut fequitur:
Leo.
Incutiens vifu fuo formidmem.
Luce oculorum fuorum illuflrat viden -
tes fet. |
Projiciens ex €o a[pectum horroris.
Canis.
Pre omnibus animantibus cor tibi , vel e-
tiam, tbi animus..—
Canis idem ac cor &g animus; id eft, natura
4llius eft cffe vobuftum, generofi um,mo-
bilem , vivacem; € cordialem,
Legi-
| TURRIS BABEL L i FII. Y.
CV CUM ( Legitur recto, & retrogrado ordine , Sect. I.
igo | & fignificat idem, ac fi dixiffet Te
id eft, dam: eft quaft intellectus tibi. 32 enim
RE | | nunc cor , nunc animum, modo aitel- .
J L-— lectum fonat.
"vu ] f Bos.
| wNo3 m wmv | | fBos dominatur capite fuo. — Bak.
(cop 52) vs0n ow "WN id eft, 4 Qui eff. princeps capitis , cornibus enim;
| | & capite pra caeteris animalibus e-
j L |
minet.
ics Homo.
6 $ 4 3 2 i
"2 "MD)'« "MD 4 "D N 27 DOUN ':N DON
VUN . Homo vir.
€ r] 4 ; i 1
DUM) mNU' UN ^ UN UN
L * 3 4 5 DM :
Fiomo ignis, five virtus DEI, cim ceciderit , elevabitur , «? DEUS virtus
& fortitudo ejus.
Atque ut ad nomen Adami reverta- , eftidem ac indeterminala v1 veto predi» *
mur, fecundum alios fignificat id quo- | catro & indicatio rei... Hinc. FHeva mater
que rationalem zftimationem , vel af- omnium viventium dicitur , quia quic-
éditions rerum,qux habentur pet quid ab intellectu per affenfum produ.
difcurfum : eft enim *W ratio , vel ra- | citur , fit neceffario per propofitionem
tionalis , t1 vero eftimatio , vel afsimi- aliquam ; nihil enim perfectum abin-
latio; omnis enim actus judicii huma- | telle&u generatur ; nifi per affenfum
ni, vel eft de aliqua quidditate rei , vel. vel tacitum, vel expreffum enuncietur.
fimilitudine ejus, nam ut re&te Zlaba- | Quicquid autem verifimile videtur ef-
rus oftendit , eft in Greco quoque fe intelle&ui,, & per affenfum enuncia-
dispu G» , quafi &va3pton G ; jd | tur dicitur myfticé vivere. Itaque fic-
eft, confiderans cum ratione , vel , quomodo | üt propofitio indefinite fumpta con-
fe ves babeat ; nam füb ratione tam cau- | tinet in fe omnes propofitionum mo-
fa rei, quàm fimilitudo ejus compre- dos determinabiles , fic Heva fuit ma-
henditur. Sic ergó omnia animalia ad- | tet ommum viventium. Vides igitur,
duxit DEUS ad hominem, id eft, ratio quomodo nomina Hebraica non tan-
nabiliter judicanteny& quicquid hic prz- tüm varios fenfus fecundüm literas ac-
dicavit de re qualibet , hoc eft nomen | cepto» fed & parabolicos, allegoricof-
ejus, vel definitio ; v enim fignificat | que includat. Infinita hujus generis
sc momen , & pofitionem , & definitionem. híc adducere poffem , verüm ut & Le-
mmn an 5 mn nw Dv cn emp &ori inveniendi materiam relinqua.
eg O35 c8 Et yocavit dam momen mas , hic plerorumque animalium no-
uxoris fiue mn. Heva , quia ipfa eft mater | mina varia metathefeos combinatione
omnium viventium. Sicat Comm addam refoluta proponere voluimus , ut &
vocem idem fignificare diximus, ac methodum refolutionis difcat curiofus
Aeneralem «efl imationem vti per difcur[um, | Le&or , & fimul éx nominibus varios
ita mm Zea nihil aliud eft quàm f- fenfus , di&orum animalium naturis
gnificatio, enunciatio, propo[itio : Y epum | COngruo5, elicere poffit.
*
Com-
168 ASHSEDOAONOASSHEIASE RSRUGEBFETRTT
C. VIII. Sect. I.
Combinationes fenfuum , qui fab nominibus
animalium Tr
Q m B. vnius. OB Elpbas M quias ow Servus. D Pardus.
g Ymw domino fuo "n »5 UJ Ju cY
: :
E. "b folutus ne : 2v. D EXPL 12 generet
B o tmoeatur em —» QU —N' — rm !
Z UT vertice me '55 (2n 'wo -| tiva fante
2 segui fn nt Sg? Ui Nob vovv MN
£e 1C ecateris. "
: -— | ——————
Eo 0cmnLoufha. ox Vitulus. Con Monocetros. 2YY Urfa. —2931 Cumelus. 9)
P^ xm Yy mb ^ om pid |
23 am y? 7N 721 37D Loo
z nm cy Iw 2 210 p^
S 4m y» UE 12 t2 |
B na yd "ND. RI» 329 J
i dr. E NMOELIE 2
Nomina 4 literarum , animantibus impofita ab 4damo.
QUR T5: w»n Afinus. OH Sus. C'TDD Ciconia. — 27WY Scorpius.
NE "vn "n "11b p
: "ns o j» o a non - ^ai y B
B "NE tn 8 2i RA E SMPRE p2V 8 Omnia figo
B WE 10) ]£E mn E "bn E apwy zx E
zi c. z S. vil zd
B. O08 3 f-u-Xn : | SIE min : p27 :
* o o '
4 e | S B
E mm . mi E. mr nn" &. Pup &
"i bd e [7 N. [7 Pe á
Bo mn 3mb m3 mb 5 Waipu
B mz "nos mz mmm yp do
sm -. 4n2 - «n & no - Jympun
2" ] e E ü
xmsa. nn» n mmb s Xp &
wn YTY2. A "n 3 nnb Type
3 * T | SS 3
z s. 3 Il
nRSSC 2m mr mmo & yp &
sm cwm (aw nno pma
ms *nY mmc Db pwa
NU nm» m mon ópya
NDY cnm m onnm y pa
Px5n m2» nr nnb pa
[onn wm "m ypa
Ww cim "mmc nom pm
Uv 0C "35" mm non apy ?
NOS T2 'mn nmo? p
Ne cnn nm non yap
"NT non m nnb" app
Atque |
*
C. VIII.
Li
TunRIS BABEL L 1 5. HI.
Atque hzc funt paradigmata me-
tathefeos nominum quorundam ani-
malium , quz curiofo Jectori propo-
nenda duximus , ut.artificium cabali-
cum videret ; ut cüm literze nominis
alicujus quomodocunque tranfpofitze
fienificationem fuam fortiantur, quàm
multa & magna, cüm circa nomina,
tüm circa integros fenfus , erui poffint,
cx hoc veluti ex ungue leonem intelli-
geret. Significationem fingulorum no-
minum datà operà non pofuimus, ut
le&ori aliquid ad inveniendum relin-
ueremus ; ut lector quoque videret,
quanta fub Hhbraicis nominibus visa-
teat, & quàm varia,
ficatio, ut proinde hic quoque qua-
dam nomina propria , unà cum myfti-
ca fignificatione eorundem explicanda
cenfüimus. In. Genefi ita legitur de
nomine Seth: Et Adam cognovit uxo-
vem fuam , «7 peperit filium , e yocayit
uomen ejus wi, quia pofuit mibi DEUS
aliud. [emen pro Abel, quem occidit Kain.
Nomen 7? derivatur Averbo v , id
eft defcendit; fignificat quoque n" plan-
tam , & ponere , & (pro) ns & vnretro-
grade , revellere, difJolver e,ó mv a
yat , «quale fignificat ita ut. COIDOWE-
so metathefeos hujus nominis totam
hanc füb fe reducat fententiam.
169
$8 7 6 5 4 Li 2 I
Ing nenvvnn? menm
ded UST PUT ir 3 iE ;
Pofuit mihi DEUS aliam plantationem
$
5 6 7
pro Abel, quem evulfit Kain.
Hoc loco accipimus Vn pro 44bel;
eftenim Tofcb idem quod evulfor , cu-
jufiodi Jbelem fuifle , nomen ejus
oftendit; fiquidem DEO intentus no-
vitomnium rerum, prater DEUM,va-
nitatem. Schavat autem pro Kain fumi-
mus , quia hic umbris , & fimilitudini-
bus rerum caducarum,dum venatus eft
verum bonum perdidit; cujus loco 5 eth -
fübftitutus eft. Videsigitur, quàm in
nomine Seth pulchre totus contextus
& multiplex figni- | citatus contineatur. Porró Gen. XVIII.
verf 6. de nomine A4brabam ita legitur :
4pu mm cmaw ow nN "Ww op N»Y
Ey3op) nni tw pon 3W'O DXTMN
row rinpn mb nUW "e wy o5
nov muc» nv Nec ultra vora-
bitur nomen tuum. Abram , fed diceris
Abraham quia patrem multitudinis gen-
tium dedi te, «v eges exient ex te ;. Saxal
quoque uxor tua non vocabitur Sarai, fed
Sara erit nomen ejus. Nomen Abram fz-
|gnificat patrem excelfum , patrem creden-
tium , cujus nomen varie combinatum,
ac cabalico artificio refolutum , preter
innumeros alios fenfus , hunc fequen-
tem reddit.
c2 Omas
syn na Qefpexit D E US*' cw» 2)1n fcilicet filius ejus magnus , 7 ex-
cmasa in Abraham
3 oon ez offendit in eo
t2? 33 28 Patre magno cz alto
nj2222 ficuti in fpeculo
2123 quód brevi (cito
wayy. veniet lux magna
44 "ND magna
de excelfo in Syriam
ru cn
Anagogicà quoque cranflatione ita
exponi poteft ex Alabaftro. Quia ficuti
3: fignificat centri ; & principium o-
celfus
ieyan 95 filius Creatoris ; fcilicet Chriftus
exo sm € ipfe liberavit eos, (cil. filios ho
minum
e2955 ab amaritudine ( eccati )
ox» ab infidiis (fcil. diaboli )
ab 4 malediclo.
roa imn. fide
cms Abraham.
mnis expanfronis , five corporeze, five in-
telle&alis ; fic ZLbrabam centrum €
multitudinis nationum , vel catholica-
2f rum
Sect. T.
170 ACT JPAONAOASIISOK IR GHBIgI
C VII rum gentium , quia tY2n1 id valet SEIT
enim cn multorum hominum confer-
ta, & totalis denotatio, unde pon quafi
2x , id eft fidelis multitudo catholi-
ca füb uno complexu apprehenfa, quia
fuit 4Lbrabam pater omnium. Et di-
gnum eft obfervatu , quod patriarcha
4brabam figura fuit non folüm Chrifti,
verüm etiam Perri apoftolorum prin-
Cipis : ficut enim Zbrabam juffus eftà
DEO patriam & cognationem relin-
quere , fic imperavit Chriftus Petro,
ut relictis omnibus fequeretur fe ; &
quemadmodüm diu fterilis fuerat Sara
uxor Zbrabami , fic etiam ecclefia gen-
tium, quz Petroin conjugium deftina-
batur , nondum filios pepererat, & ve-
lati nomen Zbrami mutatum eft in A.
brabam , ideft, centrum multitudinis
catholice gentium fic Simeoni indita
eft.appellatio Cepbas ; id eft, cardo ex-
panfionis , fyve centrum univerfz diffu-
fionis. Significat quoque brabam 3N
conícil. Patrem Qomanum : ficuti enim
ei promiffum, quod in femine ejus be-
uin ano omnes nationes terrz ; ita
in Petro , quod füper illum , & fedem
fuam zdificaretur domus omnium, qui
benedictionem in Chrifto confeque-
rentar. Ecquemadmodum Sar« abla-
tum eft opprobrium fterilitatis , per
nominis mutationem , & interpofitio-
(0 UTBUS Lex yetus. 2
CN ypv fw wu nonaudivit DEUM.
ou3 ii»x Nifi per unbras c: fimi
litudines.
Pari ratione deprehendemus in
IPs nominibus duodecim filiorum
4cob , Cabalico refolutis artificio ; fà-
- z )X.
nem litetz n; ita Xcclelie dempta eft Sec£. I.
immunditiz ignominia per: crucis in-
terpofite contactum , quando omnes
nationes fub unius lintei velamine ad
Petrum demiffx funt, & à DEO fan&ti-
| ficatze, & pro ecclefia gentilium appel.
! lata eft ecclefia catholica. Qui Caba-
licum artificium propofitum penitiüs
rimatus fuerit, percipiet quoque in no-
minibus , pne "ynbvs, J/maél & Ifaac,
rationem utriufque teftamenti , vete-
ris & novi ; fub nominibus autem duo- .
rum fratrum Jacob & Efau clare reprze-
fentatum videbit ftatum ecclefiz ca-
tholicz in hoc mundo, & initium tri-
umphantis. Nam quemadmodum fyn-
agoga fe habuit ad ecclefiam , ut /-
[mal ad Ifaac , ita. ecclefia pracfens ad
futuram inconfummatione hujusmun-
di fe habet , ut Efauad Tacob : ita 4la-
bafl. Itaque fynagoga dicitur habuiffe
umbram rerum futurarum , non ipfam
imaginem: ecclefia habet imaginem,
non autem ipfam fpeciem veritatis, fed
fub Chriftianz religionis ceremoniis,
& totius catholicz doctrinz velamen-
to, adhuc reconditur , donec veniat
jacob , qui appellatur £D, fimplex &
perfectus , qui dicitur apud Ejdram £nis
hujus feculi , & initium fequentis im-
mortalitatis, ut fequitur.
;$
pO? Lex noya.
7" pn Fecit mibirifum DEUS , id eft,
lege gratize lzetificavit.
pns Corridebit mecum , id eft , con-
verfabitur DEUS incarnatus.
pns (Pura veritas b«c eft.
tiones ipfas, ob quas nomina ipfis
impofita , ut fequitur.
Ims»
-l HEP TOF id —m
UP Sue Cd aio RN
JEWRRELS BABEL LISE.IIL I7I
FM BR ov »» nm
Reuben. Simeon. Levi. | Juda.
7 ns? vidit T) YDU | audivit Y» copulabi- MT DEUM
DEUS DEUS tur
"M2 bumili- niN3Uv | quod ex- * | Yir meus TTWY | [audo,
—. |tatem .. jofa —. *w|ad me,
o meam JN [ego, | quia pro- "| Domino
RU) GP Yt "» pue pofuit |duxi ei
2nN diliget mibi So filtos. HUM confite-
me. - my etim bor.
| bunc. |
" "'»nb3 7 OUN
Dan Nephtali Gad. Afer.
3 [judicavit mv ju£lata | F2 V2 feliciter "UN |Beata
me Tunc venit 690,
m DEUS ona contendi- "y"eNv qua
' Ny 67 exa» que YTA | opera beatam
divit "?n533 cum | epus me di-
"23m emula, |cent
afflicio- |. *n'»nb3 ev pre- ompvictrix
| 55 p dedit | Ee | T mmwew mulieres.
57; | "m5 |n forore
mea.
Omfilum.
-— noa Qf | | pou
Iffachar. Zabulon. Joteph. | Benjamin.
-—— vv" | dedit po mam Pac lite 0DN abftulit | filius
mthi " mihi iP dexteree
"| DEUS 9o3r | manebit "n|DEUS
"27 | mercedem mecum »3 filius
meam o5 Yir meus n5bD defectum metus
vuU quia dedi *Bp' addat "ws a Domnt-
ego ?2" | quia. pro- mibi c
2v | ancillam duxi '"|DEUS
meam ^ Yo [ei fex "oY5 | addens
yw uro alium
neo. c2 filios. zoY | Tofepb.
Hacfere ex Zlabafhro. Multa hoc | quàmin Hiebrea , nomina rebus perfe.
loco fimilia adducere poffemus, verüm | &é convenire, & literis eorum quomo-
quia de illis in Cabala Hebraeorum fuse | dolibet tranfpofitis accepta, fenfus fuos
tractavimus , hic iis diutiüs inharere | rei, quam denotant, convenientes ape-
noluimus. Sufficiat hoc loco , quod | rire; quod fane fi ullum aliud, ingens
nobis propofitum erat ; demonftraffe, ' tum antiquitatis, tum przftantize dicte
in nulla aliarum linguarum przter- | linguz argumentum eft, !
j Y CA-
Sect. .
*
92 SAUDPHANASIPOK TIR OT ERI
Cap.TX..
C A&PRUT IX
De literis Coptitarum wyflicis , quorum lingua eft una ex
linguis. primigeniis.
Abent Coptite in univerfum li-
teras XXXIL. quarum figuras,
nomina,poteftatesin fronte hu-
jus operis prafixas contemplare, atque
hifce alphabetum fuum conflant,quod
quidem cum veterum Zeyptiorum al-
phabeto idem, fi paucas literas dem-
pferis , effe in Prodromo oftenfum eft.
Quemadmodum veró prifi Hebrei
alphabetum fuum difponere folebant,
utipfz literz , fua myfticà conftarent
fignificatione , & elementa literarum,
reram omnium oftenderent elementa,
uti in ZZebreorum Cabala fuse explanavit
Oedipus , ita ZEgyptii veteres degeneres
cateroquin à vera Hebraeorum propa-
gine, proavorum tamen, unde defcen-
derant , veluti fimiz, eo fuas literas or-
dine difpofuerunt, ut literarum, chara-
&erumque figurz diverfe quidem ef-
fent, fignificatio autem cum ZZebres
in omnibus effetarcanorum prorfus a-
naloga. Hofce veteres myftagogos fe-
cuti funt pofteriores Coptitequi retento
alphabeto veterum parallelà quadam
ratione multa fané, quz facrofanctze fi-
dei noftrz mylteria concernunt , fub
hujufmodi literarum figuris , numeris,
& myfticis fignificationibus ita abdi-
derunt, ut hoc ipfo prifcam illam hie-
rophanticam fapientiam in omnibus fe
affe&affe innuerint , quod & magnus
ille Dionyfius Zreopagita , in myflicis [uis
libris de Divin. nom. cap. 9. hifce & fimi-
libus verbis paffim indicat : Mentem
Icilicet refpondere capiti , opinionem
. €&vici, pe&ori animum, cupiditatem
Ventri;, crura yeró & pedes naturam de-
noUxe. Quz omnia ex mente 7275-
po T rati. de bieroelyphicis partium buma-
ni corporis [ymbolis fas& oftendimus.
Quid aliud baculus ille Tauticus S.
Antonii /Egyptii manibus in fimilitu-
dinem 'Y litere efformatus denotat,
nifi anfatam illam Serapidis crucem, fa-
lutis normam rectitudinis fymbolum,
& futurz veluti vite myfticam teffe-
ram , de quibus Prodromum fufius tra-
&antem confule. |
Siquidem characteres myfticos ve-
terum, cum primiilli ZEgypt. Patres
infigni rerum divinarum notitia inftru-
&i confiderantes magnam cum noftris
fidei myfteriis affinitatem habere de-
prehenderent , eos in ufum quoque fa-
cris fuis ftudiis, quibus unice incumbe-
bant, infislile Epiftolz quxdam
S. Pachomii & "I beodori ejus difcipuli,
quorum meminit Gemadius Maffilien-
fis Ícriptor pervetuftus , ad diverfa 7£-
gypti voit exaratz , quas non ita
pridem dete&tas , pro fuo erga Rem-
publicam literariam affec&u , mecum
communicavit infignis ille Lucas FHol-
ffenius philologus clariffimus: in quibus
veterum Ícribendi rationem prorfus
obfervare videtur, dum nunc latentis
arcana divinitatis, nunc occultum ani-
morum cum DEO nexum , nunc vitz
fan&té, beatéque inftituendz rationem
abftrufiffimis fané metaphoris,parabo-
lifque intricatiffimis, nunc ex forma, &
hgura literarum,jam ex numeris fub eo
latentibus, fübinde ex ipfa literarum fi-
| gnificatione defumptisjita appofité de-
Ícribit , ut Zeyptiorum hierophantam,
: AEgyptii
| feu Pythagoram quendam Samium fua s
Sed: 1.-
Monachi
an-
n e diceres, vr biero-
eru&tantem fymbola te legere d [ a
Meminit hujus arcanz (cribendi ratio- d;zirinam
nis S. Crillus in quadam epift ad 9. Leo-
Eccles. c. 33. ubiait in tabula Pachorii,
| quam ab angelo accepiffe fertur , fcri-
prum
eveterum
"7! hiex : ; : : (^. 4Egyptio-
puerum terophantarum dicta in Oedi- | nem Papam , & Sozomenus libro 3. iff. com.
TUR RFSSB ABEL'L IB.TIL
Cap. IX.. ptum fuiffe: "Totum conventum in 24.
claffes juffu angeli diftin&tum effe, &
fingulas claffes fingulis literis graecis
vocatas, juffiffe quoque, ut v. g. fimpli-
ciores vocarentur g, vel ;, vafri autem
feu verfipelles ^ vel £, utaliialiarum
literarum notis appellarentut , prout
forma literz rationem vitz claflis cu-
jufvis apt& videretur exprimere. In
vita S. Pachomii ita legitur. Preceptum
quoque erat , ut juxta. numerum elemento-
rum,«7 gracarum literarum, viginti qua-
tuor monachorum turme conflituerentur,
ita ut [mgulis turmis imponerentur fmgnu-
larum nomina literarum , id eff ab a ,e7
deinceps u[que ad tq , ut ciim interrogaret
quis Arcbimandritam de aliquo yin multitu.
dine tanta. facili refponfione cognofceret v.g.
cum diceret qualis effet aq, , vel C, €. rur-
fts. x Yel o ,. proprio quodam figno no-
minis litere , uniu[cuiu/que turme mores
exprimeret, [mmplictoribus, 7 innocentiori-
bus qu, 4. nomen imponens , difficilioribus
autem E competenter accommodans , ita. ut
pro modo conyer[ationis , & practpti, fin
ulis turmis, literarum. elementa concinna-
rent , folis fpiritualibus becipfa que figni-
ficarentur fcire valentibus. NV erüm ut
"le&or aliquod faltem hujus reconditz
Ícriptionis, ejufque folutionis fpecimen
videat , vifum fuit hic pue tantüm
aradigma proponere : quod ex prti-
aen M M nr epic ib M
iw». fic enim in.quadam epiftola ad Cor-
nelium.— Archimandritam. . monafterii
Mochanz:e ícribit. Pachomius. Fac o-
pus Tauda.. Pone Delda. ante oculos tuos,
ut bené fit anime tue. Cane xt » ne forte
Specimen
"d fceticie
di (cipline
ab 4Egy-
pti mona-
chis Hiero-
my[tarum
Zilleg, 1.
Fac Opus
Jud. ^gealendarum. &c. Numquid Kalendz
- fant Pafcha ? & fic dealiis, qux nos
fabfídio lingue Copte ita interpreta-
mur.
Dum igitur in epiftolis fuis dicit Ab-
bas Pachomius Opus fac Jauda , vir fan-
&us nihil aliud intelligit ; nifi quod ei,
qui ad eminentem vitz religiofz fta-
Expofitio
«llegorise.
ceculum. tibi cantet. 4. INe oblivicaris.
173
tum vocatus efL omnia in fimplicitate; 9 ect. L.
| & finceritate , cum intentione recta
fine ullo ad proprium commodum,
utilitatemque reiecta peragenda fint.
Quod enim jóyag. inter numeros , id
Jota inter literas /Egyptiacas , € qua, Jor.
veluti omnium minima, caterze omnes
litere componuntur;ita fincera & recta
intentio humilifque coram DEO con-
verfatio ceterarum actionum , opera-
tionumque altiffimarum in fpirituali
| edificio adhibendarum primum veluti
i fundamentum elt, cxtera omnia com-
| ponens. Unde non immeritó pueris id
fan&us vir applicabat, qui cum impol-
luti ab hoc deeulo,nibil adhuc ex falfis
mundanarum rerum illecebris guíta-
verint, puro naturz inftin&u , fine ullo
dolo, ime , ac preepofterz intentionis
verfatia perágere folent, cüm praterea
Jota lingua ZEgyptiaca , nihil aliud,
qum parvulum denotet, an non appo-
ite ad illud coeleftis magiftri , epipho-
nema , nifi efficiamini ut parvuli , non
intrabitis. in. regnum celorum , alludit
Atque hoc primum eft, quod tamen
fufrus aliis enodandum relinquo.
Cum porro in eadem epiftola dicit 4I«rs-
one / ante oculos tuos, ut bene [it antm«e ante oca.
! tue , nihil aliud denotare videtur , nifi ^19»
perfectam divinarum virtutum imita-* anime
tionem , juxta illud : E/fote perfe£hi, fic-
uti pater ve[Ter coleslis perfectus ef, quod.
fit per unionem illam, conformitatem-
que intelle&us , voluntatifque noftre
cum divina. Càm enim Platone tefte
A figurarum omnium prima fit , quod
reliquas omnes figuras, id eft, omnium
entium perfectiones , quz funt veluti
numeri quidam , & figurze, componat,
& in quam omnes refolvantur , certé
fumma ratione à prifcis patribusid pro
divinz effentiz fymbolo , divinarum-
que perfe&ionum emanationumque
archetypo affumptum fuit , uti Gifs
in noftra Geometria bieroglyphica often-
dimus. | E
X3 mer
Cap. TX.
4lleg. 3.
Canen-
dum «à
quid figni-
ficet ?
Kalendz.
174. AT.H.AAiNNASII
. Aigiturante oculos ponendum eft;
id eft, divinarum perfe&tionum fpecu-
lum , & juxta id reliquz omnes ope-
rationes ordinandz, ut bené fit animz;
ut nimirum per continuam ejus con-
templationem mereantur fieri confor-
mes imaginis filii füi. Siquidem nihil
dignius effe poteft , quàm ut homo
conditoris fui fit imitator , & fecun-
dum modum propriz facultatis exe-
cutor :ut pulchre demonítrat Angeli-
tuptibilis carnis pondere preffis nec
dum ad ftabilem illam ztternz bea-
titudinis , perfectzque unionis cum.
DEO connexionem afcendere liceat,
hinc canendum xo fuadet , ne fzcu-
lum impudentiffimum i» ipfis canat,
eft autem x» in lingua ZEgyptiaca
nihil aliud nifi vox lugentis , ficuti /o^
vox intense gaudentis , dum per conti-
nuos gemitus & lachrymas ad dilecti
prefentiam , & intuitivam fruitionem
afpirant , dum omnia hujus mundi ar-
bitrantur ut ftercora, dummodo Chri-
ftam lucrifaciant , iuxta illud coeleftis
magiftri. Sed quia bec locutus fum vobis,
triflitia implevit cor. Yo[lrum , [ed triftitia
Yeflra convertetur in eaudium , videlicet
ubi poft zrumnofam hujus vitze ufu-
ram verz , & eterna beatitudinis cen-
trum fueritis confecuti.
Per Kalendas intelligit vocationem
ad ftatum religiofum ex fzculari con-
verfatione : dicebatur autem Kalenda,
eó quod Kalendis menfium , five prima
die uniufcujufque menfis memoria hu-
jus tam infignis beneficii celebraretur,
quam confuetudinem adhuc in ZEgy-
ptiacis monafteriis vigere audio,vocat-
que T', eó quod hujufmodi vocatio,
alutis, quam 'T. notat, pignus quod-
am , & fienaculum fit , quo filii DEI,
& commenfiles Chrifti difiboscrh.
tur à filiis tenebrarum mundi hujus.
Per H beta autem Pafcha illud intelli-
git, quo 1D regno coelorum amici DEI
cus Do&or opufc. 65.
Cum porró finceris DEI fervis cor- | ut hocloco, ubi quantum fieri poteft
KIRCHERI
edent,& bibent fuper menfam Chrifti, Se8Z. I.
replebunturque ab ubertate domus
DEI, & torrente voluptatis potabun-
tur, videlicet in beatiffimis illis eterni-
tatis atriis. |
Atque hzc funt , qux breviter le-
&ori circa myfticas literas S. Pachomii
indicare volui, certe ipfa genuina verba
libenter hocloco apponerem. Verüm
cum plura ez E ad myíti-
cum alphabetum , characterumque
arcanorum rationes fpectantia , quam
füccincti efle conamur , pro temporis
anguília tractari queant , ne res ex fe,
& fua natura obfcuras coactà quàdam
brevitate majori caligine involvere-
mus , ea confultius Oedipo illi noftro
fido znigmatum interpreti refervare
vifum eft , ubi abíconditos harum epi-
ftolarum thefauros DÉI gratia non
integre eruturos confidimus.
De literis igitur nunc ad ipfam lin- parue
guam Coptitarum tranfeamus , de cujusrig.
etymo cum fatis füperquein Prodromo
tractatum fit , id tantüm breviter hoc
loco difcutiendum reftat.. Utrum lin-
gua Graca ab ipfis ZEryptiis proceffe-
rit; utrum non? Certe literas ab ZZy-
ptu: primum per Cadmum ad Grecos
tranflatas , ex FTerodoto in T erpfichore &
'Timone patet, unde & confenfus ille
vetuftiffimus totius Cr«cie fatis con-
vincit literas à Cadmo Grecos accepif-
fe, neque caufa eft, cur rem tam ma-
nifeftam, aut nepemus, aut 7 zetz« ne-
ganti affentiamur , qui duplici argu-
mento probare nititur, Cracos ante Cad-
mum literas habuiffe priores, quod ora-
culum redditum fuerit Cadmo. Alte-
ro atgamento , quod Aelleropbon an*
tiquior Cadmo Ícriptas tabellas de fua
cede attulit, utrumque argumentum
futile eft, & à Poétis utrumque fictum.
Quare Cadmzz litere vocata, fi
Cadmo auctori accept non refer untur?
Et fi Cadmus auctor eft , aut faltem pri-
mus do&or , & index earum in Gracia,
| quo-
NEQU EUNDUM ERE eS
TUE RTIS!BHAIBEE LibHE 175
Cap. IX. quomodo ante Cadpuum literas habuere quibus in Oedipo fufiffime. Utrum au- Se£. I.
Cr«ci , càm vetufliores nufquam re- | tem iri Cr«ca quoque ab ZEeyptia j:
perte fint in veterum monumentis , | procefferit, merito quifpiam dubitare.
quam ea, qui xad uaa. yeeu uat. poffet , affirmativam in Prodromo Cdpi-
vocabantur , quibus omnibus fübfcri. | te 4 afferueram. Verüm quotidiana ex- dr
bit Clemens Alexandrinus libr. Y. Strom. perientia inftru&tior tandem comperi, Coptaes-
Unde etiam ZZerodotus Ícribit litteras linguam 4Egyptiacam ex matribus u- n low, |
fuiffe vocatas PPbanicías : fuiffe autem
? (x A i , : . li . ;
nam POTC cüm nulla alia. affini- 27/64. -
Quo ten- Cadmum & Pbenicem Zcyptios S. Hie- | tatem quantum quidem ex idiotifmo, € 4fim- '
9 "2d- ^ E
peeling nymtis teftatur temporibus videlicet
: L : : i ; -? tatem ba-
conjugatione ,' & inclinatione nomi./em.
ge Jofue, Cadmum , una cum fratre Phoni-
ce 1 bebis Zecyptiorum , unde oriundi
num colligere licuit, habere, neque
nos movere debent vocabula £25 fou.
erant, in Syriam profectum fuiffe , ut CULCY redolentia, vocefque Grzcanicz
verifimile fit tempore Otbonielis € Pbo- paffim in lexico occurrentes. Siqui-
nicia in Greciam veniffe , atque ibi in | dem hujufmodi vocum cum Copticis
memoriam 7 Pebarum /Egyptiarum ,| vocabulis commiílionem primum 4-
JI bebas Bocotias condidiffe , relicta fra- ! !
tri Phenici Phenicia, àquo & nornen
lexandri Magni , & reliquorum ex Pro-
lemaicalürpe prodeuntium Q egum ZZ
obtinuit. /Eeyptii autem viri literas a-
lias, quàm quasà puero in /Egypto di-
£)pto potiuntium temporibus , ex fre-
dicerant tradere non potuere. Cadmum
quenti , quod ipfis cum Gracis ultró,
igitur fuiffe primum illum, qui Grecos
citroque commeantibus trecentorum
m, qui v7«cos ! & amplius annorum fpatio intercede-
literis /Egyptiis perfecte imbuit , nulli |
dubium effe debet. Fuiffe autem ante
bat commercio contigiffe , in Oedipo
Cadmum femen quoddam , feu rudi-
fusé docemus, & Coptite circa idà me
mentum aliquod harum literarum,non
confulti. id ipfum affirmant.
tamen à Palamede , aut Bellerophonte, ut
Non itaque verba mea in Prodromo
pr. . 2 - | Copto hoc fenfu intelligi velim , quafs
multi perpéram conjiciunt , fed à pri- |
mo Zthenienfrum Rege Cecrope jactum
afferam, Grecam linguam ad "eyptiam
( unde fabula poftea emerferit literas
eàíeratione habere, ut Chaldza. v. g.
lingua ad Hebream, aut Italica ad Lati-
Grzcos habuiffe ante Cadmum ) verifi- 5 " À
mile eft, fiquidem Cecrops & ipfe 7Egy-
nam , ficuti quidam opinati funt , qua-
M AS /-9Y- | rum hanc Latine ; llam ZZebraice lin-
ptius, Cadmo uno fere Ízculo antiquior !
& Moyfi, tefte Eufebio, ey eovQ",
guz filiam effe, nemo nifi dictarum
^10 linguarum imperitus inficiabitur : non
ideo 7 zttza tefte dure dicus fuit,
quod Grxcam & /Egyptiacam lin-
enim fentio Grzcam ab "Esgyptia origi-
nem fuam immediate traxiffe, multo
guam ex aquo calleret , hunc etiam | minus Crecam linguam ZEeyptiam cor-
(au^ aaeeiow . ex "Ereypto in Graeciam,
una cum aliis ceremoniis tranftuliffe,
ruptam dicendam arbitror. $ed totam
fimilitudinem utriufque ad invicem
au&or eft Paufanias, de quo & "Tzetzes
ita canit.
ex vocum commifíLione , ut dixi conti
giffe , is noverit , qui unam cum altera
Cups — Primus omnium in. Attica Cecrops | axes6ecspas contulerit. Poffuünt enim
p nig (Rex, eg primus qui vocatur dun , €à | alique linguze üiídem vocibus alteri lin.
quod magnitudinem Yirorum duorum in lon- | guz applicatis uti, etiamfi ipfze quoad
4pm baberet , (7 quod Grzcz & /Egy- | fubftantiam toto, ut aiunt;coc]o difcre-
ptiacae Imo x peritus effet. E pent: lta Germanica multas voces Latr-
Lateras igitur Greca: ab AL oyptus nas, Italicas, Gallicas fais intezferit. ILa-
primüm profectas , ex dictis patet, de | tima quoque Gr«ca vocabula libens fuf-
Cipit,
*
176 Acm HAONXAXSEI
QuplX.cipit, cum tamen utraque diverfiffi-
ma fit abiis linguis, àquibus mutua-
tur , quz fufiüs alibi tractata reperies.
Quin & lingua Copta non Gracts tan-
tum vocabulis, fed & Latinis, & 4fra-
bicis, Hebraicis , Samaritani[que, ex vici-
narum, ut reor, nationum confortio
utitur , qux omnia Lexicon hoc no-
ftrum per fequentia paradigmata de-
clarat.
Ab Hebrzis mutuate be Copt
voces.
4bn Gbomtr. wuwoseup
eosv Sidus. ^ cwxAuc
72 Corus, YW«U0QUC
7)2 tegi. "OQ
[2^ Auhr. vxvieex
]
/
4 Samaritanis be mutuo accepte.
| m2ai 2v Creavit. *xs2.eee2
JA 2A£ Nablun. waa.
Ae. Lib. Overrpx,
WA Batbus, A RTEUC
A Latinis Jequentes.
Yu20*72 Dux.
sumpemzurpiom. Pretorium.
? YuXD'*pox"IUp Procurator.
TYXxeAR Cella.
*xC"EpUM Caftrum.
YuCX xA, Scala.
YU EKU££0C "Tomus.
wswyzpzoc Charta.
coca 202 Centenartus.
| weeexxperAADc Cartallus.
"XxÓoU (Payo.
YuTED£é2p10n Codex rationum.
Et fic de cxteris quam plurimis ;
qux in hoc opere paffim occurrerunt,
ftatuendum e. Manet igitur, linguam
"myptiam excepto charactere toto co
KIRCHERI
ilo à Greca diverfam effe. Reftat hoc Sect. I.
loco dilucidandum , quomodo hzc
lingua apud folos Coptitas manferit ,
contigit ideà, qux fequitur, relatio-
ne Coptitarum. Linguam Coptam vide-
licet maximé floruiffe tempore Seri,
id eft Sefoffris Regis ZEeypti , eam ve-
ró declinaffe in occafüm poft Czubyfis,
uti in univerfam | 7 Zgyptum fibi füb-
jugatam , ita & inantiquitatum , lite-
rarumque monumenta fevientis ty-
rannidem , atque hanc fuiffe primam
cladem. Altera clades, qux ab homi-
num memoria eam pane abolevit, fuit
Gr«ecorum in ZEeypttos imperium , no-
biliffimzque bibliothecae Zflexandrine
per incendium omnibus fxculis deplo-
randum interitus , quo praftantiffimo-
rum lingua Copta confcriptorum codi-
cum , innumera perierunt exemplaria,
nec quicquam remanfit deinde , nifi
paucula inter facerdotes, & patriorum
rituum fectatores quzdam veluti affu-
menta ex tam celebri naufragio reli-
&a. Deficientibus veró paulatim fa-
cerdotibus , ritibufque d:isss: , ita
quoque hzc lingua paulatim defecit,
ut vix ejufdem veftigium amplius fu-
pereffe videretur, donec poft falutife-
rum Chrifti adventum gentiles 7Z;-
jtiiluce facri euangelii illuftrati , reli-
&as veluti tabulas , patrie inquam lin-
guz fragmenta colligentes , ut potue-
runt inintegrum ; nelingua primzva;
ac tot , tantique fapientize notis infi-
gnita prorfus peffum iret, reftituere co-
nati funt , quam & inalbum do&rina-
lium idiomatum referentes , ea in fa-
cris ecclefiafticifque codicibus conferi-
bendisimpofterum ufifunt. Cur Vero
folam Coptam , non ZArabicam , aut Gr &
cam in facrorum ufum refervaverint
caufa fuit, partim fumma erga patrium
idioma affecto partim ut hac lingua
nativa ecclefia /Fgyptiaca à czteris ec-
clefs Orientalium veluti notà quá-
dam diftingueretur, neve Chriftianz
fidei myfteria , ab infidelibus contami-
: | naren-
|
|
|
qOUECRCDIS BABER LUTE ILE 177
Cap. 1X. narentur , ea füb lingua propria con-*| fpe&antes nomenclaturz fcitiffime uti Sect. I.
fulto abdere vifum fuit. Quod & Sy- | proponuntur, ita eos non ab Coptitis ex-
ros Maronitas in hunc diem characte- | cogitatas, fed ex ipfis veterum aucto-
re fuo Karfuni facere notius eft , quam | rum authographis excerptas certius
dici debeat. Porró utrum hodiernà die | eft, quàm dici debeat. Quin & cata-
prifcorum adhuc codices , veteri bac | logus paucorum quorundam, una cum
lingua de profana literatura tractantes | catalogo patriarcharum , e celebriori-
füperfint , meritó quifpiam dubitare | bus/Zeypti potiffimum ex Medrafe Cay-
poffet, certe uti nullares me tam du- | 7i Bibliophylacio, extractus, & Qomam
bium perplexumque tenuit, quam hoc | à Perrefcio ante 7 circiter annos tranf-
ipfum, ita nihil majori quoque curà, &
dil gentia inquifiviffe me memini , quo
zítuantis ingenii fluctuatione id tan-
dem confecutus videor , ut curiofo le-
&ori aliquid jam certi me adferre pot-
íe confidam. Nam hujufmodi vete-
rum vetere linguà confcriptorum co-
dicum exemplaria in ZZeypto adhuc
fupereffe, praterquam quod frequen-
miffus fufficienter declarat. Verüm ut
curiofis antiquitatum ftudiofis aliquam
ad inacceffos hujufmodi librorum the-
fauros inquirendos occafionem przebe-
rem , eorum titulos à me é Copto tradu-
&os in Prodromo Copto confideret. Au-
&orum ut plerumque in Orientalium
monumentis fieri confuevit ( eftenim
proprium Coptitarum prophanorum au-
ti cum ZZryptiis commercio mihi in- | &orum nomina filere) nomina non in-
notuerit , vel ipfa Scala magna fatfu. | veni adjuncta, fed librorum titulos tan-
erque teftatur, in quo omnium rerum | tàm,utde quibus finguli tractant, lecto-
ad Theologiam , Medicinam , Phyfi- ri innotefceret, excerptos , quos citato
cam , Metaphyficam, aliarumque ar- | loco vide. Jam Coptiticum WEE.
tium , ac fcientiarum profeffionem | commune & mylticum defcribamus.
Prineva literarum. ZEgyptiarum fabrica , € inflitutio fala
. 4 Tauto /rve Mercurio Trifmegifto.
| Charatter ZÀ oograpinus.
Figura literarum Yulearis.
PX
XUR&SDC AC UN
dicitur, id qft,
Bonus Damon.
e
K*
VRgOUBLUUE
dicitur, id eft,
Norma.
E
2 RANETXY
dicitur, id eff,
Bonus ager.
t — n MÀÀ M!
————————— M Á AÁÓÀ—
iL
Grecorum ad eas afftas;
A
EMERSC- 7 x[6
178 AUpDHAON SS EI: RIR.GCH ESRSI
Cap.1X. | , |Sect E -
| lo 2
€ Proceffus inferiorum ad |. t;
fuperiora
IV. Íymbolum eft.
O
. i3 d O
dicitur , id esl
Mundi Dominus.
A
2522. dicitur, A
Proceflus fuperiorum |
ad inferiora.
X
aue Proceffus animze mundi X à
VIT. uo (Gk xaTO.
| ae C 2
VILE We Lunz fymbolum.
O magnum. :
: M
(06S oO
dicitur, idefh — |
VIO. T — 1
. fseeem o ——— — B pag |
dicitur , id eff, |
Foecunditas.
"3 ^Zekx Z
dicitur , id eff,
Vita.
D onnumnexscatsund ccc
| : 9 |
: saei "[hita. |
| dicitur id eff, x :
Litera 'Thoth. | |
XIV.
————
Cp.IX. —
XIV.
X V.
XVI.
XVII.
XVIHL |
Toy aere: B xmuLp cam HB
dicitur , id e,
Aqua, literaeft
! Kugso2o54xf $ 0d aO».
p— Lo
Ld
| 179
d$
qu^
Amor.
dFeeiniri woe ur) ggnqetnerabeP NDiAPÜmA DS
NunsnazrSUUSEUPUR QrrcestenetenFUNU PUMMZGLEDNOSCINGNSUA QNS UMESDNNNEHUD:
£00
é
gane"
dicitur y id eff,
Catena.
CER a EE
N | :
Literajidem eft, ac pro-
ceffus reram elemen-
. » í
tarium , da (& xaT0, j
| five vegetabilium proceffus.
E i
| XUEAOANO^AX1 ceravy G- |
I Sect, I,
Figuradefumpta ex har-
pagone;quo O/iridis cor-
pus ex undis extractum.
XIX.
XX.
APT
pis
Primus itaque chara&ter feu lite-
ra, ex divaricatione pedum ZLidis , &
roftro ejufdem cranfverfim inferto, in-
venta, Ayalàe Aaipuoy dicebatur, id
eft, bonus demon, initialibus literis fub
una comprehenfis : hic enim prater
di&arum vocum capitales ; ut dixi, li-
teras ejus quoque idee. figuram
quam A paffim ive 2,zovavxi Co^
fticé , hoc e(t, bonum agrum vocant,
exprimit ; atque hujus generis litera-
Signa XV&40^9 ta.
eee.
Litera 7 /oth five T auti
DEL d ef Mercurii. -
"hau Hebrazorum.
v Sol.
6 Luna.
rum , ut plurimum ex tribus, vel per-
fez , vel papyri ramufculis five th fis,
in figaram primz liter alphabeti-
cx , quam fic exhibebant , adaptatis
compofitam infolemnitatibus Coma.
fiarum Deorum ftatutis , ac potiffimum
Mercurio I6yoecoo , ex cujus avis fi.
gura inventa erat, przferebatur, quani
| & Hieralpham vocabant , fed jam fin-
gulas alphabeti hieroglyphici literas
fubjungamus.
: 253
I Hic
180 AUCH EKNASDPICONIR:OHEBUASMI..
Cap. TX. I. Hic chara&er idem fignificat, quod A'ya62c Aal- Seti. T.
| ' L0, id eft, bonus genius , & componitur ex initialibus
literis A & A. Si enim producitur A litera, fiet A,
quod in fe monogrammatice continet A & A, inveni- d
tur autem hzc litera hieroglyphica in omnibus fere zZ:-
gyptiacis infcriptionibuspotifimum in Obelifco Barberino,
Lateranenft, Flaminio, Mabut«o, Mediceo, ut infrà fuis locis
dicetur, quam & Hieralpham impofterum vocabimus.
N
Hic chara&er ZEgyptiace va ee, id eft Norma,
TI. dicitur, & proprie gamma Gracorum literam expri-
LLL mit, quo quidem hieroglyphicé nihil aliud indicatur,
uam Íymmetria rerum hujus univerfi ; unde mun-
di fenfibilis moderatoris Hori manibus paffim infertus
[pe&tatur : quemadmodum enim normá , five gnomont,
omnia juftà menfurà & proportione difponunturin Zr-
chiteclonicis operationibus , ita univerfi genius in mundi
fenfibilis fabrica, omnibus juftam dat proportionem,
menfuram, pondus. -
— . Chara&er hic za vex. dicitur, id. eft, Ponus ager,
& eam Zoypti partem, quam A£N(X vocant indicat;
quia ea regio prz omnibus aliis ZEeypti provinciis, — ^
tum maxime falubris, tum rerum omnium humano
generi neceffariarum ferax eft , ex Ibidis ibidem paflim
| ítabulantis inceffu inventus : quia veró bonorum o-
-mnium ubertas à fupremis potentiis influitur in haec in-
feriora, apte eam per pyramidalem , elementum ex di-
varicatione /bidis pedum inventum , exprimebant.
Ibis aperturà roftri, quam inftrumentum circini di-
| IV. xerunt, occafionem ipfis prabuit inveniendi literam Y,
quo charactere proceffum inferiorum ad füperiora re-
| &é indicabant, à centro nimirum ad circumferentiam;
Ibis enim dum unà roftri parte in arena infixa , alterius
circumdu&tione nefcio quid circulare in arena relin- |
queret , uti in animalium obfervandis actionibus ftu- |
diofiffimi, ita & circini in(trumentum, & centri ad cir-
cumferentiam motus occafionem inde ipfos reperiffe, |
mirum non eft. ! |
Character hic odp*Y dicitur ; quod JEgyptiace i-
s -. demeft, ac Dominus Orbis , zzquivalet Gracorum O mi- |
z cron : ex /bide pariter emanavit. Ibis fiquidem fubinde
: | collum ita torquet, ut circulum imitari videatur ; quod |
cüm notarent /Egyptii , à Mercurioin Ibin transforma.
to, deinfigni quopiam myfterio fe moneri ; faperftitio-
fiàüs perfuadebant, ac proinde ipfi ol nomenimpo-
fuerunt , quod idem eft; ac Mundi Dominus : alludit ad
hoc Plutarchus lib. de Ofiride & Ifide , dam nomen 0m-
phis (verius dices Opbta ) explicat.
V]. Hxc
T-ORRIS-BAPBEL Lu2-a- IH ISI
CapIX. — s Hac litera ZEeyptiis Na 2.2. dicitur, & praecedenti Se&t. T,
oppofita eft , ficut enim przecedens proceffum inferio-
rum ad füperiora, ita hzc fuperiorum ad inferiora pro-
ceffum indicat. Conflituitur autem ex'divaricatione
| pedum idis , ex qua ZZg pti primüm ZEgyptiaci cu-
bii , uti in Mecbanica diximus, menfuram in arena pro-
greffu /bidis impreffam invenerunt , quz fuo loco pul-
chré ex variis auctoribus probavimus. Invenitur autem
paffim hoc fignum inter hieroglyphica , ut fuo loco di-
cetur, refpondetque hzc litera 42 2a 6da. Cracorum
& Coptitarum.
———— —— -
Ex binis precedentibus literis nafcitur compofita li-
tera decadica, five veriüs decuffis, quà. /Egyptii procet-
fam animz Mundi dvo € xoro exprefferunt , ex Ibidis
geftibus pariter inventa ; //;s enim divaricatis pedibus
confiftens , & aperto roftro , & collo dorfo innitente,
dum aperto ore crepitat ; hanc figuram exprimit. Vi-
de quz de hoc numerico hieroglyphico fufiis differui-
mus in fritbmetica bieroelyphica. Refpondet autem
hzc litera 72 o Grecorum aut Latinorum. X.
——
Bovis caput exprimit hic chara&er , & ZEpyptiis i-
dem fipnificat ac litera «s, quamquam nonnulli quoque
hanc literam pro o vel & accipiant ; JE gpytiorum ta-
men fententiz veriüs ftandum exiftimo , cum ad caput
fBoyis cornutum litera «e propiüs accedat. Notat au-
tem conjunctionem Solis & Lune , ita quidem , ut ca-
put Bovis Solem , cornua veró Lunam fignificent. Ve-
7; yüm cüm de his paffim toto hoc opere dictum fit , ad
loca propria le&orem remittimus.
jan RETO TTE EET UM ert ENIRO uacccoT CUP SNRE"
Í
Hiccharacter óieez. dicitur, id eft, fio, & rc-
[X. fpondet literze Coptitarum 6, & qi 2; Grecorum ex capi-
———— teme PUESTOS fuit inventus, qui cum acutiffimi vifus fit,
| re&é literam hanc ifti Numini, quod vifu omnia mundi
receptacula penetraret , id eft, Sol; confecrarunt. Sol
enim diffufione radiorum omnia fovet, animat , con.
d 4 Uu. M 1:33:39 Tw N
fervat juxta illud : 22uG»d's zavr $Qopato; «94 md yr
ETAREGC. |
£3 X. Cha-
132 | ATHANASII KIRCHERI
Ca. 1X. Character hic /Egyptiace a.eevn dicitur, id eft, Fa- Se&?. I. |
, cunditas ; eft enim ex Arietis capite , quod 4mun voca- E
bant, deductus, qui cum foecunditatis fymbolum fit,re- |
| Ge is capite Zrietis cornibus in & literam tortis exhibe- |
tur.Unde & colligo hoc nomen fi x.eeen compofitum
effejex & videlicet & ».eevem , quafi diceres; litera Am-
monis. Verum dehifcevide , qux in proprio Hiero-
grammatifmo Obelifci Pamphili fufrus egimus. -
ue PIQUE MiB peo ed
XI. ' Hicchara&er ZEgyptiace zv". id eft, 7ita di-
citur , nam uti in Hierogrammatifmo Serpentis docui-
mus , fuit ZEeptiis Serpens fymbolum vit: unde mi-
rum non eft , ex Serpentis tortuofo corpore hanc ori- |
ginem fuam traxiffe ; fed de hoc vide citatum locum.
XIL Hic character ZEgyptiis aze*X id eft, litera 7 au-
| ti dicitur, & hieroglyphicé nihil aliud fignificat, quàm |
| vitam mundi, quum Serpens circulo inclufus notat.Spe- |
Py ts» &atur autem hujufmodi hieroglyphicum paffim in O-
belifcis ceterique monumentis /Egyptiacis, uti fuis lo-
cis oftendemus.
amzmmewuece? 7 — 78 Cuxnupuscmusw) URSI DNENNNRUDGEGNGNES.
XIII. Ex przcedenti charactere natus eft przfens chara-
777 &er , quem ZEeyptii ds2No id eft, /4morem vocant, o-
ftendit enim, omnia mundi membra , per vitam univer-
falem , amore connec&ti ; unde & Sphzra amoris indigi-
tatur , de qua pluribus tum in O£elifco Pamphili, tumin
PProdromo , aliifque hujus Operis locis egimus.
—————
Hic character Zpgyptiis esum id eft, Agua. dicitur,
quia fluxum aquz exprimit, atqueadeo XUEA0A9 KO)
T& Udd]G» cvjeoAoy eft , refpondetque M Coptita-
rum, Grecorum , Latinorumque, quo inter hieroglyphi-
ca nihil occurrit frequentius.
Hic character ZEryptiis 2 yvevxxid eft , Caten2 di-
citur , €o quod Catenam circulis connexam exprimat,
& elt xuezoNoyixy 7 céegs v|U Cedy cuju 609) » uti
Pfellus in Zoroaftree Philofopbie expofitione docet, &
refpondet Grecorum E.
XVI
M
TumrrsBasatr Ires 1H: 133
Cap.IX. S ON d. Hzc litera idem eft ac rerum p K Se. I.
| | elementarium proceffus gy» (€ Uo pA um
XT0, quamfiguram, cümfolio ^ C/ NeAvco
Li
3870bel. Pampb. amplé expofue- -
rimus , füpervacaneum efferatus. B/ &&19
fum, iis hic diutiüis immorari. pA.
A.
X Mobdsrr:- Kug10AoA10V TÉ &ematy(G- cup eoDor eft, ideó&
vharpagonis figura defcripta fuit, quo 0firidis corpusà
yLphone án. laenta Nili conje&um , ab /f; extractum
| iit ; frequentiffimumque elt inter hieroglyphica, &
e Coptum , Grecumque exprimit. Quare hzc de eo pau-
caíufficiant — $& |
Hx duz literz xveo)o xdi T8 Aie , € v oeAlwns
cp. eoAa., quid reprafentent, ex ipforum figuris cogno-
(citur, nimirum Solem & Lunam , & eadem funt , ac o
& C Coptitice liter. Videntur hac hiterz in pervetufto
|fragmento abimmortalis memoriz viro Nicolao Perei-
cío tranfmiffo , quod hicapponam , ubi vides quatuor
ítatuas ferpenti in circulum contorto inclufas, cum
characteribus e, & figura in medio joC| quz tametfiin
Supplemento Prodromi , & Obelifco Pamphili expofueri-
mus, eatamen hocloco veluti proprio uberiüs expo-
nenda duximus. | Fc
———
XIX. Litera ez2 Ya. ideft, 7 both feu Mercurii dicitur, |
& 'T Hebraeorum , Grecorumque 'T. exacte refpondet,
" I, [de quo integro tractatu vide Obelifcum Pamphbilium ; ut
"p da "P proinde faperfiuum fit de eodem fufius hic agere.
Atque ha funt 22 litera , quarum in | corum quoque üfüm habuiffe , atque
confcribendis , confignandifque rebus | iifdem nomina integra concinnata hie-
ad commune hominum commercium roglyphicis d inferuiffe, -
ertinentibus ufuserat, qua & fimul | qux uti in Obelifco Pamphilio fol. 147 u-
Licrog]yphicis infcriptionibus fervie- | bertim probata funt ; & in fequentibus
bant. EX quibus manifefte patet; lite- interpretationibus fuo loco& tempore
ras has, utpote qua myfteriosà quà- demonftraturi fumus , fic eadem hoc
dam (tru&urà conitabant hieroglyphi- | loco iterare fapervacaneum duximus.
*
C A-
184.
Cap. X.
ACTDOHOAUN AOSTICK EROTHMERI
(GG AGDIU IAE
2De lingua Phoenicia,
, benicia regio fuit , & nunc eft,
p montis Libani occiduam pla-
gam , 4 ripolim , Sidonem, I yrum,
fBerrbzam , comprehendit. Dicta fuit
Pbenicia à Pbenice, fratre Cadmi , qui
colonias novas quafituri , in hunc ma-
ris tractum ex ZZe)pto , ( erant enim
natione ZZgyptii , utin przcedentibus
docuimus ) appulerunt : & Phe
quidem , operum magnitudine clarus,
& ingenii perfpicaciflimi fagacitate, u-
ti omnium Zfram«eorum , Chananeorum-
que oculos inadmirationem trahebat,
ità quoque rerum potitus dominio,
principem fe totius nationis conftituit;
àcujus nomine regio poftea P/anicia
appellationem apud pofteros fortita
fuit. Cadmus vero frater ejus , relicto
dominio fratri fuo Phbenici , novam in
loniam , five Graeciam , coloniam moli-
tus, iis characteres, literafque, quas fe-
cum ex ZEppto attulerat, primus com-
municavitquz deinde Coptice nomina-
tz funt , vel ut reci dicunt, xa d uote
yeuuatu. Sed hzc uti in aliis operi-
bus meis, Supplemento Prodromi , Oedipo,
& Obelifco Pampbilio , uti & in hoc prz-
fenti opere ubertim egimus , ita ea dif-
fufiüs deícribere Jfupervacaneum cen-
fui. Reftat itaque làm hoc loco de-
moníftranda differentia inter Phenicias,
Coptas , Cr«cas, & Samaritanas literas ;
etfi enim paucos melegiffe memine-
rim , qui de hujufmodi abftrufo lite-
raturx negotio nodum difficultatis at-
Ugerint , atque adeó confufi in tanto
intquitatis labyrintho , veritati non
congrua protulerint; mearum partium
effe ratus fum , difficultatem diffolve-
re, & quoad fieri poteft , rem diluci-
dare. Difficultas itaque in hoc confi-
ftit, quod nonnulli P/enicias , 8c Sama-
*
una ex linguis primigenis.
ritanas literas , eafdem prorfus effe fibi
perfuadeant, atque unà eaídern cum
Chananeorum lingua & literis confun-
dant ; atque adeo ex multiplici aucto-
ritate veterum id comprobare fe poffe
putant , in quibus utrum pun&um dif-
ritates , ad veritatem confirmandam
ab iis adductas , ad incudem reduxe-
rimus.
JS'ofephi , inquiunt , & S. Ffieronym
fententie maxime favet Grecorum ce-
leberrima illa traditio , Cadmum € Pho-
nicia literas primüm in Graeciam attulif-
fe , literafque Gr«cas majufculas , qui-
bus folis olim utebantur tam Cr«c! ,
quàm Latii , efle Phanicias , uibus
poftmodum Greci quafdam addide-
runt; ut linguz fuz naturalem pronun-
ciationem iis exprimerent , atque ex-
colerent. Id lib.2: teftatur Herodo-
tus graecorum hiftoricorum antiquiffi-
mus, dum Pbenices , inquit, qu; cum
Cadmo advenerunt, &c. cum alias multas
doclrinas in Graeciam introduxere, tum
veró literas, que apud Graecos, ut mihi Yi-
detur , antea non fuerant : prime quidem il-
Le extiterunt , quibus omnes Phoenices u-
tuntur : progreffn veró temporis una cum
fono mutaverunt modulum prifinum. Hoc
autem potiffimüm probat ex antiquis
infcriptionibus füperftitibus. Quin ipfe
vidi apud'Y hebas Baotias in Ifmenii A-
| pollinis templo literas Cadmeas in tripodi-
bus quibu[dam incifas , magna ex parte con
fimiles Ionicis. Refert Flerodotus eodem
loco trés ejufmodi infcripsiones. Ea-
dem Plinii fententia lib. V 1. cap. 56. &
Ayislotelis referente Plinio. Idem etiam
paucis verbis lib. V. cap. 12. /pfa gens
Phoenicum n gloria magna literarum in-
yen-
— À—— M MÀ MÀ M — M — € € HÀ
ficultatis tangant , tum videbitur , ubi
priüs dictas veterum fcriptorum aucto-
Seti. T.
XOURORODS CB'AGOEDECLOEITMA 22048;
Cap. X, ventionis , € [yderum , navaliumque , «| bus , que Syriaca Junt , quàm ex ipfo SeCl. Y.
bellicarum artium. "Tacitus Annal. lib. | literarum. ordine
II. Fama f], Cadmum claffe Phoenicum
vettum , rudibus adbuc Graecorum popu-
lis artis ejus ( literarum ) auctorem fa-
Jofephus initio lib. T. contra Appionem
teftatur , Grecorum hiftoricos , qui fi-
bimetipfis literarum ufum quàm ve-
tuftiffimum vendicare volunt , eum à
Phentcibus & Cadmo repetere. Hoc re-
fert Eufebius, & probat lib. X. cap. 7. de
, qui eft utrique unus
c idem. Hoc autem de literis majoribus
imtelligendum. off , que antiquitüs. tan»
tm ufurpabantur , non autem de mino».
vibus , que celeris fcriptionis caufa. poft.
modum invente funt. Quidquid fit , de
if! ius inventionis tempore , experientia cer»
tum efl , omnes marmoreas imfcriptiones
literis majufculis. effe im[culptas : prete.
rea codices ommes ante mille annos uf/dem
| quoque characteribus effe defcriptos , inve-
przparat Euangelica. Idem quoque |?!» quoque. nonnullos boc tempore pofte-
teftatur 4ppion Grammaticus , acerri-
mus Judxorum hoftis : Qu literarum,
inquit , formam , e rationem. tradidit
Cadmus, non nift multis pofl etatibus per
venit tn Bocotiam , ut ex eo refert idem
Eufebius , ejufdem libri cap. x1. 7 13.
Aliud citat ex eodem Zpprone teftimo-
nium S. Zreneus lib.Y. cap. x2. Graeci fe
4 Cadmo primiim. fex «z: decem literas
accepiffe confitentur , ac poftea. temporis
progreffu nunc afpiratas , nuc duplices in-
venif[e. Poflremttm veró omnium Palame-
dem longas adjeciffe tradunt. Clemens
Alexand. Stromat. lib. I. pauló ante
medium : Cadmus literarum apud Grz-
cos znventor, Pbentcius erat. gl)ey D dor-
vitea, à. "yeoupuot. HeodolG» xs-
xNIX vespa. Hoc Epbori teftimonio
confirmat Diodorus Siculus, initio, lib. 3.
dum ex quodam antiquo hiítorico re-
fert, Cadmum primüm literas in Gra-
ciam € Phoenicia detuliffe , & hinc vul-
go dictas effe Phenicias , atque etiam
Pela[eicas, eó quod primi Pelafei is fint
ufi. Hinc 7 1» antiquus Poéta cbor-
viua. equo e, udíd peor. idem. Hofy-
chius in voce ebomixi(» , 8c Suidas in
eadem dictione, & in Cadmo Quintus
Curtius lib. 4. de "Eyrüs : Flec gens [-
teras prima , aut docuit , aut. didicit.
Hiíce aftipulatur Morinus in opufcu-
lo Hebrzo-Samaritico. $i /ileret , in-
quit P bifloria ; idem evidenter. demon-
firaretur tap. ex ipfis literarum nomini-
riores. .Foc pa[sim teflantur "Intiquarit
yiri do£i , Muret. in Epift. 40. Seneca;
Lipfius cap. de pronunciat : Linguz
Latunz ; Leo Allatius , animadverf,
in Antiquit. Etrufcas. Zidimus ejafmo-
di nonnullos Roma 1n bibliotheca Vati-
cana , Parifiis i» Regia , ali/fgue biblio.
thecis.
.. Veràm Jofephus Scaliger Animadver-
Jionibus in Chronicon Eufebii poft notam
M DC XVII. ulteriüs progreditur.
Scribit enim alphabetum Samaritanum
idem effe quod P/enicium ; ideo affu-
mit antiquas Jonum literas , Samarita..
14$ fuiffe , idque demonftrat ex dua.
bus antiquis columnis in Via Appia
effoflis , indeque in hortos Farnefianos
deportatis , in quibus litera Joxice ve-
teres funt incifz , anno Urbis condit
441. Ex illa infcriptione alphabetum
conftruit, quod columnatim opponit -
alphabeto Samaritano , Graco hodier-
no, & Latino , ut loco citato quique
confpicere poteft, Ex literarum ifla
rum oculari comparatione colligit,
Grecas ex Samaritanis ortas, & & Gre.
cis Latinas. Latinas literas & Grecis oy.
taseffe, plané certum eft. Hoc affi.
mat Tacitus Annal. II. Forze literis
latinis que veterrimis Grecorum , five
Etruícos eas Demaratus Corinthius do-
cerit, five Evander Aborigenes ; ambo
enim Grzci erant. Plinius i4 avia.
demonftrat lib. VY. cap. 58. Feteres lite-
ras graecas fuiffe eadem pen? , que f»
Aa
unt
1:36 — ATHANASII
Cap. X. fant latine , indicio erit Delphica tabu-
la antiqui eris, que eft. bodie. in palatio,
dono principum: Minervz dicata. ldeo
pauló anté dixerat : Gentium confen[us
tacitus. primus. omnium confpiravit. , ut
Ionum literis uterentur. INec quis hoc
diffiteri poteft, càm oculi fint hujus
rei teftes. Majufculz enim Latino-
rum litere Grecis majuículis fant fi-
millimz. Hifce refpondet Morinus ;
plurimum dubius , & anceps; Scali-
eteri tamen placito perperam adhzre-
re videtur , fic enim dicit. At non
ita certum eft, characteres Samari-
tanos effe Pbenicios , neque tanta eft
fimilitudo Grecorum cum | Samarita-
ais , ut ex ca fola colligi poffit , ut
vult Scaliger , chara&terem Samaritt-
cum , & Phenicium effe eundem ; ea
tamen eft, quz meo jüdicio rem pro-
babilem reddit , &: multo probabi-.
liotem, fi confideremus id, quod o-
mnes confitentur , ante primum tem-
li excidium , J/radlitarum. omnium ;
Pos eft, Tudeorun , & Samaritano-
KIRCHERI
Hoc admodum probabiliter confirma- Sec. T.
ri poteft ex eo , quod Ícribit S. Augu-
ftin. inexpofitione inchoata Epift. ad
Rom. ante medium : Znterrogati rusti-
ci noftri , quid fmt , unice refpondentes
Chananti, corrupta fcilicet , ficut in tali-
bus folet, unà litera, quid aliud ve[pondent,
quàm Chananzei. (Pbanices fe Chanan«os
indigitabant , hocque erat ipfis tam
confuetum , ut Phenices ruftici fe ipfos
nonaliter vocarent , quàm Chanan«os.
Qui igitur erant Graci; & Latinis (Phe-
nices, libi erant Chananei. Unde ibidem
S. 4ugufl.. Chananza enim, Poc ef? Pu-
nica mulier de finibus 'Tyri €» Sidonis
egrefsa &c. T
'Teftimonio S. ZugufLini plane con-
forme eft, quod refert Procopius lib. M.
de Bello l'andalico , duas fuo tempore
faperfuiffe columnas in urbe 7 zugita-
n4 , quibus infcriptum erat linguà , &
charactere Pheniciis.. Nos fugimus á fa-
cie Tefu predonis. filii Nave. Phaenices
igitur erant, & regione , & de &
nomine Chananei : quis dubitabit &
charactere? Videtur Morimus in ea- In ope-
fculo He-
rim eundem fuiffe chara&terem, eum- |
dem fententia effe cum Scaligero , fed bizo.sa-
que fuiffe , qui nunc dicitur $ama-
ritánus. Nam cum undique 7 5rii & $7-
donii ab Ifradlitis circumdarentur, an-
guítumque admodum effet eorum ter-
ritorium , nec exeo , nifi per //raé-
litárum regionem | excedere poffent ,
nec illud ingredi , probabile eft, o-
mnes eorum chara&tere ufos , fi-
ve ab Jfraiitis Phoenices , & Chana-
a4i ; illum acceperint docente eos
Abrabamo. , five. Ifradlite. à. Cbanana-
ir, quod multo probabilius exiftimo.
Hoc etiam fuaderi poteft Coerilli an-
tiquifimi Poétz teftimonio ; quod
referunt - ofepbus lib. Y. contra. 4ppio-.
nem , & Eujebius lib. YX. de prepa-
rat. Euanotl. qui de Tudeis verba fa-
Ciéns , ait , eos linguà loqui P/c-
AiCld.. ^
UA or a) tp eboístoy'up eros opuetnoy
a Qe les. !
fallitur. maritano,
Sed dimiffa hac qufítione Phenicios
chara&eres fuiffe Samaritanos , quam
praecedentia teftimonia certó confir-
mare videntur , affumamus quod tam
efficacibus & antiquis argumentis de-
monítratum eft, quodque communis
fama ab ultima antiquitate in hunc uf-
que diem invariata nobis tradidit: Cra-
cos fcilicet à Phenicibus literas fuas ac-
cepiffe , ex eo neceffarió confequitur
alphabetum Zfebraicum, feu Pbenicium
ron fecus ac Graecum ex literis , confo-
nantibus, & vocalibus effe compo't-
tum. Quemadmodum enim Latini ,
Q ufsi , IDalmatee, Servii , aliique populi
literas fuas à Grecis mutuantes ; Cr«-
cam Ícribendi rationem fecuti funt:
quemadmodum iterum 7 tali , Calli ,
Hifpani , Germani , ceterique Europei
literas fuas à Latinis mutuati, Latinam
Ícri-
TURRIS BABEL L1B.III.
Cap. X. fcribendi rationem ample&untur; ita |ab E Greco & Latijio , quod hic vides, Sec?. I.
Graci literis acceptis à P benicibus, Cad-
oo & Phenice /syptiis acceptis, quam
nos Coptam dicimus , non à Samarita-
nis , five Febreis literis , five literarum
formam fpectes , five fcribendi con-
trariam rationem , eorum procul du-
bio fcribendi rationem à £Penicibus ac-
ceptam imitati funt. Itaque à pofte-
riori licet argumentari, Cadmus , qui
literas &penicias in Creciam detulit;vo-
cales literas Grecis dedit , erant ergó
(Phanicibus vocales literz , quibus jun-
&tis cum confonantibus fyllabz , & di-
&iones componebantur. Infüper ci-
dem argumento innixus colliget 25e-
uices preter vicinorum morem voca-
les literas ubique confonantibus ad-
junxiffe , non folüm ut FHebrei , cüàm
dictiones incipiebant , aut finiebant,
vel cüm radicales erant, aut nominum
formative , vel pronominum vicem
(uftinebant. Unde enim ita complete
fcribere didiciffent Graci nifi à £^e-
nicibus , à quibus & literas ; & vocales,
& eorum nomina acceperant ?
Confimili exemplo, contrarià ta-
men ratione id illuftrabo : T urce; Per-.
e, Tartari, ab Arabibus literas cum fu-
perfítitione acceperunt : ideo eodem
modo, quo rales fcribunt. "Ires tan-
tüm vocales praeter literas agnofcunt ;-
figuras habent 28, quas inter nullam a-
gnofcunt vocalem , licet iis non fecüs |
quàm ebrei non fint deftituti. Vo-
cales iftas literas in mediis dictionibus
raró collocant. Unde hoc ? quia ab Z-
ralibus ita fant edo&ti , à quibus literas
acceperunt. Valida eft igitur confe-
uentia , càm € Gr«eco fcribendi modo
Ghenicius colligitur. His accedit voca-
lium eadem utrobique fedes, & eadem
figura duarum praefertim , de quibus
ambigi poffet : E,ut II quinto loco
pofita eít , nihilque aliud eft E Samari-
187
differet. Eadem ratio quartz vocalis
y 4in oillius figura Samaritana ad vo-
calem o proxime accedit , locus illius
in alphabeto Ffebraico , Samaritano , &
Syriaco eft 16 , in Graco 15. Sed fi poft
Epfilon inferas « , quod vocat Scaliger
doienuor àv, valtque effe antiquum
"Eolum digamma , feu f, erit ejus ea-
dem proprie fedes in alphabeto Graco,
quain Hhebraico, & Samaritano. De tri-
bus cxteris nihil neceffe eft dicere.
Hunc haenicum Ícribendi morem -
confirmare videtur 2olybius hiftor. lib.
3. cüm enim quas copias ZJannibal in
Hifpanis xeliquiffet in Jtaliam profe-
c&urus, multaque alia minuté admo-
dum defcripfiffet , fibi objicit: Nemi-
nem ita figillatim ifta defcribere po-
tuiffe , nifi aut ipfe ca feciffet , aut hin-
xiffet. Refpondet fe ea collegiffe ex
ZEnee fabula ab Hannibale eo tempore
defcripta , quando erat in /tala. Hinc
apparet Zolybium linguam Punicam five
Pheniciam non ignoraffe ; (Pbenicum
enim colonia erant Carthaginenfes. Nuf-
quam autem Polybius maximae iftius à
Latinis , & Grecis in Ícribendo varie-
tatis, nec hocloco, qui huic comme-
morandz erat idoneus, nec alibi, men-
tionem facit. Unde fane colligere eft,
nullum inter Cr«cos, Latmofque , &
Cartbaginenfes , feu Phenices in criben-
di ratione difcrimen fuiffe. Si enim hu-
jufmodi aliquod fuiffet filentio rem
tam notabilem datà hàc occafione non
involviffet Polybius , càm Hiftotiz fuz
magna pars in rerum à Romanis cum
Carthaginenfibus geftarum enarratione
confiftat. San& Plautus po&ta comicus
hinc occafionem aliquam illudendi
Poenulo fao , aut aliquod fcomma in
eum ejaculandi ad plebis rifum com.
movendum captaffet.
Denique id colligi poteft ex S, 44
tanum , quàm E Grecum feu noftrum, |eu/lino. Punici faltem mediocriter in-
à dextera in finiltram |
ginam inverfam refpicias nihil prorsus |
(criptum. Si pa- |telligebat; ut ex multis fcriptorum e-
jus locis probatur , fed prafertim ex
Aa 2 ferm.
188 AUT HAN ASIIESIR CSHSEARCI
Cap. X. ferm. 24. de verbis Apoftoli , ubi re- | experientia; nam Hebraa, ejufque filize Se£r. I.
laturus proverbium Punicum profatur. | Samaritana , Cbaldaica, Syriaca, ieu Ara-
fe latine xelaturum, eó quod, inquit, zo» | m«a à dextra ad lavam fcribunt, Gr«-
omnes punice noflis, deinde dicit, prover- | ci vero contrario motu, ex Iva ad dex-
bium effe apud eos antiquum. Qua | tram fcriptitare folent & inde fat pa-
loquendi forma manifefte arguit, eum ! tet , Samaritanum characterem. cum
punicé intellexiffe ; Punica enim lingua | Jonio Greco eundem effe non. poffe.
erat vernacula pagis & oppidis regio- | Quod vero urgent, Phenices Samarita-
nis, in qua natus & educatus fuit, & | nam , feu Chananeam linguam calluiffe,
cujus tandem epifcopus renunciatus | quamque poftea in Carthbagmem Zfrice
eft. At nullibi S. 4ueustius mentio- | fub nomine Puwuce lingux propaga-
nem facit fcriptionis Punice à dextra | rint , id quoque libenter , uti poftea
ad (iniftram , & propter vocalium ab- | demonftrabitur, ipfis concedimus ; fed
fentiam tam ancipitis.
Ecce le&or , hz funt rationes , qui-
bus pauló ante citati auctores putant fe
demonftrare poffe , characterem S$a-
mavitanum & Ionium , ive Gracum eun-
dem effe ; quam fententiam nulla ra-
tione fübfiítere poffe, fic oftendo.
Dico enim primó, certum effe &
eandem effe cum ebrea & Affyria
lingua , folummodó diale&o differen-
tem; characterem veró. Samaritanum ,
& 4Affyriun non fpecie quidem à lingua
Hiebraa , fed tantüm. chara&eribus ex
differenti manu fcribendo & dicas li-
teras formando, natis differre. Quz
omnia cüm in przcedentibus uberri-
me ex univerfis Rabbinorum monu-
mentis demonftraverimus , iis hic im-
morari nolumus.
. Dico fecundó. Si lingua Greca ab
Hebraea , & Samaritana originem fuam
invenit, id oftendi deberet ; attamen
càm in univerfz lingux Grece ambi-
tu , nequidem unicum Samaritane lin-
guz veftigium reperiatur , claré patet,
linguam Gr«cari ad linguam Samarita-
nam affinitatem non habere.
Dico tertió, Neque characteres Sa-
maritanos ullum ad lingua Grzce cha-
racteres indicium praebere, quod ita o-
endo fi characteres Graci à Samarita-
nis defcenderunt, deberent utique eun-
dem fcribendi modum tenere. Graci ;
fed nunc totum contrarium nos docet
& chara&eres Samaritanos , cum Gra-
cis , & Carthagine ufitatis , eofdem effe,
doleo mein hoc ipfis fübfcribere non
poffe. Verumtamen ut veritas quàm
luculentiflime pateat, quinam fint cha-
racteres illi Cadpuei , quibus Graci Io-
| nts ex Phoenicia addu£tis primó ufi funt,
reftat demonítrandum.
indubitatum , linguam | Samaritanam
Omnes auctoritates pauló. ante ex
veterum monumentis adduc&tz aper-
tiffimé monítrant, literas à Cadmo Phe-
nicis fratre in Graeciam primüm allatas
fuiffe, quod nos ubique paffim docui-
mus , & adverfariis 1n hoc confenti-
mus , fed Cadmaos hofce characte-
.I€$ , quostotius antiquitatis confenfus
exinde xad uoa yes ua dicit,eof
dem cum Samaritanis effe ob. caufas
jam predictas, conftanter nego, & hoc
pacto oftendo.
In precedentibus docuimus, Cad
mum & Pbenicem fratres fuiffe /Zoypto
oriundos, qui novas colonias funda-
turi, in Pbeniciam , quz tunc tempo-
Tis terra dram , five Aramaa , pars ter-
(rg Canaan dicebatur, à Phaenice, po^
tea ab 4rameis in Regem affumpto»
| Phanicie nomen obtinuit : Cadmus ita-
que regno fratri relicto unà cum literis
& characteribus "Eeyptiacis , quas ad-
didicerat , in Joniam Gracie profe&us,
dictas literas primus indigenis COm-
municavit ; characteres itaque Greco;
docuit, non Samaritanos , non Phe.
ces , fed Zgyptios , quos nos Coptos vo-
camus,
Gd uRSILIS BAPEIL DL psHE
Cap, X camus, à Copto urbe prima , àqua Z£- | quam habeat , fed coactis auctoritati- Sect. I.
Syptus nomen meruit, uti in Prodro-
mo oftendimus. Qualefnam hi cha:
racteres fuerint , fi quxres , dico, 7.
yptios prifcos , uti ex fe, & fuá naturà
ad abítrufiora proni erant , ita quo-
que ea quz fcribebant , per fymbo-
licas literas denotaffe ; unde duplex.
alphabetum in ufu habebant ; unum
myfíticum exanimalium ipfis facrorum
motibus , membrorumque agitatione,
fagaci induftria compofitum , quod &
hieroglyphicum | appellabant ; alte.
rum vulgare , quo in rebus publicis u-
tebantur , cujus tamen literz ab Hie-
roglyphicis , feu myftici Alphabeti li-
teris non difcrepabant, prout le&or
ex utroque alphabeto in przcedenti-
bus pofito videre poterit. Atque hu-
jufmodi literz fuerunt ille , quas vete-
res xod uda. yeouuhata, dicebant ;
quz uti myfteriis conferta exiftima-
bantur, ita quoque Cadmus ea, veluti li-
terarum novam, & infolitam formam,
dignam judicabat, qux Cracis curio-
fioribus communicarentur. Neque
quifquam fibi perfuadeat , uti nonnul-
li, qui prifcz literaturx haud periti,
ex fimilitudine literarum , non Grecos
ab /gyptiis , fed ZE yptior à Gracisli-
teras primàm accepiffe fentiunt ; quod.
uti omnium Veterum confenfui con-
. Sed hifce propo |
tum Samaritanum Tonico alphabeto re-
fpondeat,videamus. ^.
Tofephus Scaliger utrumque in fuis a-
nimadvér[ionibus in Mie ponit , at-
que operose nimis oftendere conatur,
literas Samaritanas lonis omninó re-
fpondere , quod ut probet, dici vix po-
teft, quàm coa&te, quàm anxie omnia
ex antiquis infcriptionibus , pracfertim
ex infcriptione in Via Appia repertà,
comprobare nitatur ; fed non aliud, ni-
fi aérem verberat : primó enim, uti
comparanti literas cum literis patet,
nihil quod. exa&e fimilitudinem ali-
1
tis, utrum alphabe-
189
bus omnia fe probare poffe putat. Fal-
1a omriia ; cum ex pra:di&tis clare pà-
teat ; Samaritanos characteres , przeter-
quàm quod à dextra ad l»vam formen-
tur, é contraria parte Graci , uti He-
brzorum alphabetum, non nifi 22 lite-
ris conftare , folis confonantibus , fine
vocalibus ; Greci veró 28 chara&eri-
bus , quibus Zouicium alphabetum con-
ftat, utuntur, unà cum confonantibus,
| vocalibus ei infertis : accedit, quod or-
| do. literarum Samaritanarum , ab ordi-
ne literarum /onicarum , plurimüm dif-
| ferat : deberet autem concordare , fi
lonieliterz à Samaritanis , five Pboni-
cits defumptze fuiffent; putat enim P/e-
nicias literas eafdem fuiffe cum Sama-
ritanis, quod tametfi concedi poffit ,
non exiguam tamen difficultatem pati-
tur placitum Scaligeri ; càm enim PZe-
| nix non "rameus,Cbananeus, aut Sama-
ritanus fuerit, fed /Zeyptius natione
multó vero fimilius eft, e
meam ,aut Samaritanam linguam, mul-
to minüs characteres noviffe ; unde
non tam à Phenicia, cui dominabatur,
(Phenicii , quàm à Cadmo Cadmei , cum
uterque dE edant. di&i fuerunt.
Verüm ut quecunque hucufque di-
| 1c al habetum utrumque ; damarita-
num & Gracum Ionium , prout Scaliger |
?
eumnec Zra-
| infais animadverfionibus defcribit, ap-
ponendum cenfui, queis & alphabe-
tum Cadmeu , id eft, 4 Ee yptio-Coptum
unà exhibemus, ut ex comparatione li-
terarum unius Alphabeti, cum alte-
rius facta , quaenam ad Alphabeti /oui-
literas maximé concordent , xquus
)ofcat, & inveniet , non $4-
maritanum , fed. Cadmeum., five 4Ey-
ptium, & ordine, & numero, literarum.
que fimilitudine , Jonio exacté zefpon.
dere , exceptis paucis ) qua polteri
temporibus alphabeto Copt; accide-
runt. ! 7
Aa 3 T A-
19 ATHANASII KIRCHERI
| Se8l.].
cp. X. T4 Bo Ui dE :
Qua charatlerum Samaritanorum cum Ionicis & Copticis
.. fee Rgyptiis comparatio infütwimr.
ürrerxer| luerpee | femnelfe pere
PEE AAA p
E^
[ &pAci[AÀA [AD
|o € € m
X
NX
I
^
Q2)
d
Sd ab s Rupe 39
| 1: jlees| o7,
Se A MEP COLERE M
rmm
ES
EIER
[isla
u
a
&
a
IF
uu
E
EE
-E
u
EIE
[Xp T zp ize m
$$es| | |
io qp. S E. "ü
Atque hzé eft comparatio chata- res eofdem effe cum PLosiiciis five Sa.
erum Samaritznorum , quos Scaliger | maritanis ; in quo valde hallucinatur,
Zbenicios vocat , cam Jonicis veterum Quis enim diligenti adbibita compa.
Grecorum literis , ex quibus colligit, & | ratione , vel minimum veftigium repe-
demonftrare conatur, Jonicos characte- | riat characterum. Samaritanorum cum
loni-
L3
CE
TURRIS BABEL L1BIIL
Cap. X.. onicis ? Si quis fingularum literarum
ab eoinftitutam expofitionem penitius
examinaverit, is aperte & luculenter
inveniet , nihil ad ejus propofitum de-
monfítrandum fubfiftere : neque quo-
ad fignificationem , neque quoad fi-
militudinem literarum, neque demum
quoad modum (cribéndi Samaritanis
proprium , uti paulo ante dictum fuit.
Verüm ut hzc ad veritatis lineam re-
I9I
ducantur , apponam hoc loco infcri- Sect. T.
ptionem, quo mirifice triumphat Scalz-
ger, quove demonftrare fe putat, onicos
chara&eres , eofdem cum Samaritants
feu Pheniciis effe." Infcriptio omicarum
literarum , quas ZJerodotus (miles effe
dixit Phaenicis , lapidi incifa , ex via
Appia in hortos Farnefianos tranflata
fuit; ubi etiamnum fpe&tatur , atque
hzc eft:
Exemplum infcriptions Yonicarum literarum 4 prifcis
| Grecis /apidi incif e.
ODENIL eEMITON. METAKINESAI. EK. TO. TRIO-
Hl1O. HO. ESTIN. EHI. TO. TRITO. EN TEIL. HODOI.
TEL ADHIAL EN. TOI. HEROAO. A^ROI. O^AR. AOION,
TOL KINESANTI MAR TVS AAIMON ENHODIA;
KAL HOI-. KIONES.. AEMETROC. KALI. KOPEC,
ANASEMA. KALI. X€ONION. €EON. KAI.
Id eft , Nemini liceat movere (transferre) e
in Via Appia, in agro Herodi ;
licet lapidem ;
ex boc trivio quod e3t juxta tertium , Íci«
melius tamen erit ; melius ed ei qui
moverit , eft enim fub protectione demonis Viarum. Et canes Cereris , & puelle anathe-
ma, «v deorum terre rium.
am videamus , an hifce literis 'prifcorum Zonum , literze Samaritane , five.
» *
Phenicice refpondeant :
TeLye uemuen Arwmnse maso
Cc. *I&7À lv ICT 3TEAOYT IAS
Ecce hanc infcriptionem Pheniciis;,
[eu Samaritants. characteribus exara-
tam , infcriptioni. Jonicis literis defcri-
pram fapponimus , ut le&or ex com-.
aratione unius cum altero , colligat,
vàm falfum fit; quod Scaliger tam au-
da&er de identitate lonicarum litera-
rum cum Pheniciis afferuit. Cuienim
(afficiet animus , ad legenda ea, qua:
toto, ut ajunt, coelo difonant?. .
Primó enim fc cribendi modus Sama-
vitanis ufitatus eft à dextra ad finiftram,
Hleby eorum more ; Contra characteres
lonici, à leva ad dextram.
Secundo , Jonum alphabetum voca-
libus conftat & confonantibus ; Sama-
ritanum folis , fine vocalibus ; conío-
nantibus , uti. Hiebraorum, Syrorumque
alphabetum monftra, componitur.
- 'fertió, uti dicta alphabeta in omni-
bus effentialibus diferepant , ita nulla
quoque literarum utriufque ad invi-
cem collatarum fimilitudo affignari
poteft ; quod tamen, ut probaret. Scalr-
424 alphabetum Samaritanum, five Pbe-
nicium. Ionico junxit , ut fimilitudinem
characterum evolveret , quam in fe-
rentibus ex variis veterum infcriptio-
nibus, vano labore, & oppidó coactà fi-
| militudine demonftrat. Quid itaque
nos de hac controverfia fentiamus,par-
timin przcedentibus diximus , & p
etiam loco paulo fufiüs dilucidiufque
expofituri fumus.
Notà
192 AGEOHOIAANOASTE TK pm HHBEI
Cap.K. — Nota itaque lector, quando cha-
racteres feu literze Jonice , xaduoia
yeu vocantur , ab auctoribus,
illa Phenicia , feu Samaritana dici mini-
mé poffe , utex pauló anté dicis lucu-
lenter patet, fed Cadmuee litere pro-
prié vocantur ez , quas /Zeyptias, five
Coptas vocamus, quas Cadmus & Phoenix
fratres, ZErgyptii, novas colonias funda-
turi, fecum ex ZZeyptoin Pheniciam at-
tulerant, ubi & 2enici relicta colonia
apud Syros , feu Aram«os fundandz re-
gioni primum nomen dedit 2/eniciz ;
Cadmus veró ad. Jonas progreffus , ibi-
dem Ene myfticum Z£eyptioruin
alphabetum , quod unà cum fcribendi
modo à juventute in "pto didicerat,
tradidit. Atque hzc fant proprie 44,4-
paa. Ma y, eiu uae. que per abufüm,
à fratre Cadmi , Phoenice, pofteri Phani-
cia dixerunt. Sed hzc meliüs intelligi
non poterunt , quàm comparando fin-
gulas literas Jonum cum Coptis, five Cad-
m5 in przcedenti tabula pofitis, & in-
negare non poffe, quamvis de literis, à Sect I
Thbenicibus acceptis, nulla prorfus apud
veteres fiat mentio. Id itaque intelli-
gendum exiftimem de lingua Phanicia,
non de literis ; càmenim lingua com-
munis tempore (Pbenicis Aramaa , lin-
gue Hebraice diale&us fuerit , uti Sy-
riaca, Cananea, & Samaritana;toti paffim
terrz Canaan, feu Palef?ine afüalis; cer-
té colonia 2/enicum in Africam tranfla-
ta, aliàlinguà uti non poterant, quàm
ۈ, quam ab ineunte pueritiz ztate di-
dicerant. Quemadmodum itaque Ca4-
3nu5 onicos characteres tantummodo,
non vero linguam , quam Pelafzi, pro-
genies faleg in Greciam 3co fere an-
nis poft diluvium , introduxerant , ita
?Pbenices Afris non literas, fed linguam
folammodó communicárunt ; unde &
à Phenicibus Peni, & Puni, ficuti & lin-
gua Penicia & Punica corruptis vocibus
poftea appellati funt.Extant apud Plas-
tun nonnulla hujus linguz veftigia,
que ad fententize mex confirmationem
venies , ovum ovo non tam effe fimile, | hic adducta, exponenda ceníui. Sic
quàm Zonicas Coptis , fingulatim in- [autem loquitur Plautus. Introducit Pa-
ter fe collatas. Si veró quis dixerit, ZE. |! loquentem.
£)yptios à Grecis , non Grecos ab ZEgy- | IN T halonim valon utb. fi corathifima
. ptssaccepiffeliteras,isfibiconfequen- ^ —— | —emfit |——
ter conttadicit; càm jam in przceden- |: Chim Sach chunitb mumis tbyalmyGlaba-
tibus ex omni antiquitate oftenderi- Ti imifchi
mus, Cadmun ZEeyptium ZEgyptiasli- | Laipho canethyth bymichy ad udin Bynuthi
teras Jonibus primüm multisante /lum |. 'Byrnarob Syllo bomaolinin uby myfiftobo
ztatibus attuliffe, & myfticum ZZgy- | Bythlim motbyn no&lothy nelechanti da-
ptorum alphabetum fatfuperque de- | — — mafcon |
monítrat, quod non nifi ex i e as Vus brimtyfel th chilis chon, tem, liph
nimalium motibus & geftibus defüm- tbynim. I/dibur thinno. cutbuu Zfgora-
ptum , atque vel anteipfum Moyfenin |. docles |
ufa fuiffe , variis in Oedipolocis expo- | 'Übe manet iby cbyrs lycoth fitb nafo
fuimus. Reftat altera difficultas hoc | Bémiid chil Tubili gubilim lafibit thim
loco enodanda, que eft de fheniciorum | 'Bodoalit berain niu nus tim montoth lu-
colonia in Africam , & Carthaginem tra- (o fm
du&a, ubi Phenicia linguá locutosfui- | Ex«nolim volanus.
fe, €x Plauro, Plinio, Divo Zuguftino,fa-| ^ Quorum interpretationem. alia -
Pra citatis conftat, nec non ex infcripti. | rumque infcriptionum curiofus le&or
onibus ad Cad;tayuy littus repertis. quam ampliffimé defcriptam reperiet
Di1coitaque, coloniam ?enicum in | in Ztlante polyeloffo, fyntagmate de Lin-
Africam , & Carthaginem tradu&tam nos | gt Pbenicum Íeu Punica,
SECTIO
T*ummbrsrBASBEIFT LIiB8lHL 193
T SERAIS DI im
De linguis primigeniis, quas matres vocant, queque poft
confufionem Babylonicam etiamnum fuperftites
in ufu funt. |
| D noB E ASEMX O.
$5 Onflitutum e$ nobis im boc tertio libro tantummodo de brüni-
NOR geniis linguis quas do&lrinales oocant, agere, &- de earum voide-
licet origine, antiquitate, propagatione , C corruptione , per qua[dam
faitu nece[farias annotationes veluti prodromo quodam rerum in Atlan-
te fecuturo. exponendarum preeludere : Itaque letlorem bic primo nota-
re uelim , tria potiffimum linguarum genera 4 tanta linguarum conf u-
fione , € corruptione, utique. droimo quodam nutu, immunia re[litiffe,
ue C ea. de caufa quoque in facrofantle crucis trophaeo 3«dspo-
76» Chriftus mundi dominus € redemptor , titulo impofito con[ecra-
ta fidelibus comnendavits fueruntque Hebraea, feu vernacula Chrifti
Syriaca, Grzca, Latina, unà cum earumdem filiabus , wt videlicet
pe bafce magnalia Det » e facrofanti euangelii "Uerit4s is Hntoer / 0
mundo pateceret , € facrofantiee mif[ze [acrifiium ubique tis veluti
privilegio fmgulari honoratis legeretur. locantur preterea dotkrinales
ob idiomatis diftinthionem , eó quod tum in [acrté , profanis confcri-
bendis, à dothoribus tantum ubique locorum ufurpentur. Quamvis vero
lingue Hebrza in catholica eccleftanullus in [acris fit uft us5 in filiabus
iamen, Chaldaica, Syriaca, &thiopica, &* Arabica pro ritu,
cz confuetudine dictarum gentium earum ufus in [acris permittitur ,uti
Romz bi Maronitz Syriaca, & Arabica, Chaldaei fus, A-
byffini Athiopica , folenniaribus fefts, juxta ritus fuos, in bunc
ujque diem peragunt. Sed jam ad particularia ditarum linguarum ex-
ponenda , calamum convertamus. |
OnoPUU, I :
De lingua Hebtza linguarum omnium prima.
d dd E
& à DEO Opt. Max. protopla- | facra fua Genef expofitis , quàm lucu.
(tis infitam, ac proinde mundo lentiffime patet ; ut proinde nimiüm
Coxvam, necnon divino eloquio ex- | audax, ne dicam temerarius cenferi de-
ornatam, jure uti dixi primigeniam ef. | beat ; qui contrarium fentiat. Verüm
f*, omnium S S. interpretum do&o- | cüm hac in precedenti capite de pri-
(ententia eft; & vel | matu linguarum fuse tradiderimus ; €ó
Bb ]ecto-
Hi» linguam primigeniam, |ex ipfis primzvis nominibus, à DEO in
rumque communis
mac ABEHOGUN OE SOME
Cap. Ll. lerem relegamus. Quod veró Goro-
Gore pius Becanus Beleicam linguam primam
ecanus * * . . 2t x
Belgiam omnium linguarum dicat fuiffe, is illud
1s, non tam veré fenfiffe , quàm lepido
j«ofeajt- quodam ingenii lufu afferuiffe , exifti-
"" Amandus eft; cüm idem & majori jure
de Germanico idiomate, cujus Beleica fi-
lia quzdam elt , dici poffit, càm vix
ulla monofyllaba vox appellativa in
Germanica occurrat, quz non ad aliqua
monofyllaba Zebrara reduci pofht,
quod & in aliis linguis experientia nos
docet. Prima igitur omnium lingua eft
Elebraica ; qux lingua fancta dicitur ,
quia hàc DEUS mundi opifex primus
omnium Adamum & Evam appropria-
tis nominibus allocutus eft, cui eàdem
Protoplaftus & Eva, DEO interrogan-
ti de lapfu refpondere. i
Hzc eft prima lingua, quà primi
patriarchz ab Adamo ad No&mum, con-
tinua facceffione ufi funt , uti ex nomi-
nibus, zdam, Ea, Cain, Seth, Enos, Cai-
nan, Melalael, Tared, Enoch, Matbufalem,
Lamech, No£, quz omnia pure Hebrai-
ca nomina funt, patet. Hàc poft dilu-
vium Noé , & tres filii, Sem, Cham, Sa.
phethb,in ea ante & poft diluvium exer.
,
KIRCHER!I
276 annis unà cum univería generis
humani congregata multitudine ufi
funt ; juxta facrze Genefis cap. T. effatum;
Erat enim tunc terra labii unius , eorun-
demque. [ermonum: &c.. Duravit itaque
lingua fan&ta ab orbis origine , ufque
addivifionem linguarum , annis 1932.
Poftea vero exillaà DEO juftis decau-
fis immiffa confufione , illa pariter in.
varia, & differentia idiomata diítracta,
| maximam confüfionem paffa fuit , in-
tegrà tamen in domo £zeber ufque ad
Abrabam,Moyfen, Judices &c. in fynago-
ga magna Rabbinornm ufque ad C/;-
fium , & ultra adhuc exiftente , ad nos
tandem pervenit myfteriis confertiffi-
—
| ma, dé quibus vide, fi placet, ZZebr«o-
rum Cabalam , quam in II 7 omo Oedi-
pi 4E eyptiaci quàm fufiffimé defcripfi;
de quo, uti fupra dixi, nulli dubium
effe debet , nifi ei forfan, qui ex U-
topia quandam linguam delatam,
tunc temporis viguiffe , fibi impru-
| dentiüis , ne dicam ftolidiüs perfuafe-
rit. Sed jam qua ratione , quave oc-
cafione illain alia idiomata declinarit,
videamus.
G.A POULT SLE
"De lingua Chaldaica , una ex primogeniis linguis.
& Euphratis confluxum , uti fu-
periori libro dictum fuit, natu-
ralem in terra fitum habet, primorum
poft diluvium hominum , atque adeó
Gin. II. B5 portio Z/Syrie , ad T teris
totius humani generis colonia fuit, ibi-
dem unà congregata, labii unius , ejuf-
. . demque linguz , videlicet ex omnibus
Chaltaica linguis primogenita ; qux tamen poft
Ea confafionem ex fimplict FZebraa , fuc-
s d. CC€?U temporis in quintuplicem diale-
via — Gum, Chaldaicay , Syriacam, Samarita-
nam , Zrabicam , /F.thiopbicam degene-
ravit. Et Nembrod; quidem foboles in
(Babylonam , S Affyriam diffufa, pri-
mam faubiit ZZebrezlinguz corruptio-
nem , uti füpra de Nzno & ZfJur olten-
dimus, & nomina Regum tum Z/f;-
riorum , quorum fedes in Ninive, tum
Regum Chaldeorum , quorum fedes
in Babylonia , fat demonítrant. Cer-
tum itaque eft, Chaldaicam (ive 'Baby-
lonicam linguam unà cum Zffyriorum
monarchia femper , & affidua at-
tium, fcientiarumque cultura , legum-
que ac jurium , fine quibus nullum
imperium confiítere potelt , promul-
gatione excultam longe lateque fua
pomoeria protuliffe ; fic. enim natu-
rà comparatum eft , ut 15; uti & fupra
docui-
citati ufque ad divifionem linguarum Sel. ]T.
CTiuReRIS: BRAOERÉL
Cap. TI. docuimus , penes quem eft fammaim- | ipfe. Clearcbus. Ariftotelicze difciplinz Sect. TT.
perü orbis terrarum adminiftratio ,
cam legibus quoque & edictis fuam
linguam populis fibi fubditis tribuat,
aut faltem, finon continuó In omni-
bus provinciis , quibus princeps impe-
rat , ipfius idioma ceu vernaculum o-
mnium ore verfari jubeat, & fenfim ta-
men eó irrepfit, ut radicem fuam quàm
latiffime diffuderit , uti ex Zlexandr:
Macedonis a&is , (Romanorumque Ca-
farum hiftoria luculentiffime patet.
'ametfi veró hodié tanta librorum
copia in chaldaifmo non extet , quan-
tà in hellenifmo , latinoque fermone,
credibile tamen eft , primz monar-
chiz tam late patentis idioma, non mi-
nori, quàm alia duo , fplendoris, ele-
gantiarum , nominum verborumque
opulentià inftrudum fuiffe; fed quod
fümmopere deplorandum eft, injurià
temporum, maximam veterum mo-
numentorum partem antiquiffimz lin-
arum , Chaldaice thefauros , fummo
Reipublicz literariz damno periiffe.
Quis. enim dubitaret , quin Med; &
Perfz , qui clavem imperii , quam ab
A[[yriis , ut in praecedenti libro dictum
fait, vi & armis occupaverant, alter-
nis tenuerunt, eorum quoque libros
ex archiviis publicis expilaverint ? cer-
t& Alexandrum. 4[[yriorum , Medo - Per-
Lm Hk 19$
haud ignobilis alumnus , in [bro de fo-
mnis id claris verbis oftendit ; cim enim
Ariftoteles di/ceptaret cum Hyperochi-
de Judzo , qui ab altioribus Afiae locis ad
maritimas civitates de[cendens, pbilofophiee
amore ad. Ariftotelem venit , tpfemet fa-
teri non frt verecundatus , plura fe ab eo ac-
| cepilfe , quam is à [eacceperit : ita. Cle-
archus. Quin velipfe Plato magni fe-
cit Chaldeorum monumenta in fuo ZAl-
cibiade , ac maximopere commendat
magiam Zoroaflris , quam nil aliud ef-
fc tradit, nifi divini cultus fcientiam,
quà & Zerfarum. Reges erudiebantur
ut ad Reipublice mundanz exemplar,
fuam ipfi Rempublicam rité admini-
ftrare diícerent ; fuccentorefque aftro-
logiz facit : verüàm cüm hactum fu-
prà, tum in II. T omo Oedipi faftus de-
| fcripferimus , eolectorem ablegamus;
ubi & de Sanchatboniate, & (Berofo pri-
fcis. Chaldeorum facerdotibus , ahif-
que plura ex Tofepbo , Augustino , Pto-
lemao , LLatlantio , Tuflino , 4mmonio
traduntur. Quidquid igitur hodie ex
lingua Chaldaica reftat , id totum par-
tim ex prophetia Danielis extractum
fuit, partim ex 7 bargumtm fBabylonico
& Fherofolymitano , quorum auctores
fuerunt. R. On&elos , & Tonatbas Ben
Uxid , qui paraphraftica expofitio-
ne Biblia in linguam Caldaicam tran-
ftulerunt. |
Chaldaicam itaque linguam , fecun- chataai-
dam poft Hebream itatuimus , im- eta
mediaté poft confufionem ex Hebrea mne
corruptam , ut jam fepiüs inculca- epe
vimus. 'lertiam ex Hebraica fli-
am conftituimus Cbananeam , five Sa-
mariticam , quam alii 2/5aniciam di-
cunt. |
farumque literaria monumenta ad bi-
'bliothecam Alexandrinam poftea in-
cendio deftru&am , augendam fus-
tuliffe , Francifcus Picus Mirandulanus
quàm diftin&iffime in fuo de do&rinz
Ariftote- veritate libro refert. Addit Zri/lotelem
lemuhs fjexandri magiltrum in comparata bi-
daicis mo- b]jotheca fappreffis auctorum nomi-
i nibus ; quafi mercem interpolatam in
proprios ufus convertiffe, quin vel
Bb. GA.
CAPUT IIL
KIRCHERI
Sect. I].
De lingua Samaritana feu DPhoenicia.
196 ATHANASII
Cap. TIT.
Difeen- C maria Ptolemao, tra&us Tudes, &
Hebe: , Jin eo ejufdem nominis urbs, civili-
€ Sams — bustumultibus vaftata , ab ero-
ritanos.
de reftaurata, tandem Se/a/7e dicta fuit.
De Samaritanorum Ítudio, moribus, in-
genio , S. Epiphanius in Panario fic Ícri-
bit: Samaritz five Samaritani 2 Judaeis
erant feparati , non templum , non facrifi-
ciaaut cerimonias cum illis babebant com-
munia ; quinque tantum libros Moyfis le
gebant ; prophetas, ac cetera. [acre p
re Yolumma rejiciebant , mortuorum refur-
recttonem una cum Spiritu [antlo negabant.
Mim Erat autem. Jadacorum gens in tres fetlas
wipex, — divifa $ prime fele affecle Effen dice-
bantur 5 fecundee Sebuzei qui cum Effenis
in omnibus concordabant, preterquam quod
tempora. folennium fef'ivitatum mutarent;
tertie fele Gortheni , pedi[[equi appella-
bantur 4 Sebufzis in temporum digestio
n difcrepantes ; ex quibus poflea orta eft
quarta fecla , que fautores Dofithei dice-
bantur. à reliquis [e&his. prorfüs diffentien-
tes : nam re[urrectionem mortuorum profi-
tebantur ; ab animatis abflinebant. Sab-
True bathum adeo fuperftitiose fervabant ,
«andodi; ut quo inloco & ftatu reperiebantur,
£225. immobiles permanerent , donec diei
majeftas tranfiffet ; uti dicit Origenes
NO eS . he
ET. «eA 2v»0y, Samaritas veró cum
. Sud«is odio incredibili diffediffe, prae- | tuncator ; c |
Toanne in Euangelio | filium , ftatim poft confufionem eam
de muliere Samaritana cum | CPri/fIo |
-.ter eum locum à S.
colloquente , allegatum , omnes He-
braorum, Rabbinorumque libri teftan-
tur. Diffidium originem inde habuit,
quod templum , à Samaritanis in mon-
t€ Garizim in defpectum templi Hiero-
folymitani xdificatum , Tudeei ab 4le-.
xandro Mago Macedone , obtenta fa-
e cultate deitraxiffent , vel ex eo capite,
quod facra profanis mifcentes,, juxta
gentilium morem, Zenerem fub colum-
| bz forma adorarent. Vide, quz de
hifce pluribus in I T omo Oedipi , de Diis
Samaritanorum tranfegimus.
Quibus autem literis fcriberent, aut riu
cbara-
E P OETD
linguam profiterentur , Divus Eero- z,.; Sa-
nymus in prafatione ad libros Regum maritano
paucis definit ; viginti &z duas literas ,
ait effe apud Hebraeos, Syrorum quo-
que lmgua teftatur , quae Fiebre lingua
magna ex parte confinis eft ; nam & i-
pfi viginti duo elementa habent , eo-
dem ferefono , fed diverfis chara&te-
ribus ; Samaritani veró pentateuchum
Moyfis totidem literis fcriptitant , figu-
ristantüm & apicibus difcrepantibus,
certumque eft E/dram poft captam
Füierofolymam | & inftaurationem fub
Zorobabele , alias literas reperiffe , qui-
bus & nunc utimur,cum ad illud ufque
tempus iidem Samaritanorum Febrao-
rumque characteres remanferint. Ve-
rüm de hifce vide fufiüs tra&atum in
IL T omo Atlantis polyglofft , & in praece-
dentibus, ubi de lingua Samaritana am-
plius egimus.
Etymon
Dixi fuprà 2 linguam Samaritanam literarum
effe eandem cum Chananza, propagata samarita-
à Canaan , unde regio Canaan nomen
habet , in undecim filios divifa, inter
narum,
juos & Samar«eus nominatur , Samariz Samarzus
: ; - Samariz
ndator ; conftat enim Chanaan Chami 774;ur.
partem occupaffe cum undecim filiis,
quz ànomine fuo innumeris fere locis
facrz fcriptura , terra Canaan , & à po-
fteris Paleflina , five terra fanéta dicta
fuit; fueruntque poft divifionem pri-
mi hujus partis orbis incole ; fiquidem 5,
& inde patet , quod 4brabam 50- poft diis i
divifionem gentium annis , €x Chaldeea Canaan.
in terram Canaan profectus dicatur.
uemadmodum igitur illi undecim
Gli Canaan , quifque fibi locum ad in-
habi-
JOURORESUDBADBELVIUEII.
Cap. TIT. habitandum elegit, ita quoque urbi-
bus extructis , quifque nomina ipfis
impofuit : Sidon urbs à Sidone, primo-
genito Chanaan extructa nomen dedit
populis Sidonim ; Hethbei urbem He-
bron ; Tebuf;ei , Tebus , que poftea Te-
rufalem dicta fuit ; 4morrb«i urbem Ca-
desbarne ad Libanum , & plures alias in
terra Chanaan ; Klevei montem Hermon
in Mefpha ; dracei utbem Arcas, poftea
Tripolim ditam ad radices montis L;-
197
bani , & fic de cxteris; Samareeus vero Set]. 11.
| nomen dedit Samarie in tribu Benja--
mm , à quibus lingua, quam Samariti-
cam dicimus, nomen affampfit ; quam-
vis veró una & eadem lingua fuerit Cha-
nanza & Chaldaica, haec tamen tanquám
in medio terre Canaan fita , peculiare
pofteris temporibus dedit nomen lin-
gua Samares , occafione diffidii orti
inter $ud«os , & Samaritanos , de quo
pauló ante. |
MGDUAUIU iDemorV, s
De lingna. Syriaca.
Anta eft Geagraphorum de Syria,
ejufque lingua concertatio , ut
cui fabfcribas vix competias.
perque patet : czterüm eadem pror-
fus eft cum 4ramea , Chaldaica , Cha-
nanea , Pbenicia, ut fao loco dicetur.
Characteribus differt ab Febre , uti. zingus
inferiis patebit, ex quorum tamen M n
forma facile colligimus , Syros ex Efe- aitingue-
reis chara&teribus originem fampfif bras, 6
tur ab He-
: po: du N . -«— ceteris ejus
Íe. rama. dicitur, eó quod in Íacris 7; isis.
Sunt qui univerfam Syriam cam 4ffy-
ria, (Babylonia, & univería terra Chanaan
confundunt. Sunt qui cum P/enicia i-
píam eandem. effe putent. INon de-
funt qui Syriam in 4/iam minorem ex-
tendunt , quorum quidem fententiam
referre fapervacaneum effe ratus fum,
cum illud nihil aliud effet, quàm in-
genia incredibilibus errorum nebulis
offundere ; relictis itaque aliorum
(ententiis, nos ftricté Syriam hoc pacto
una-cum Syriaca lingua proprie dicta,
deícribimus. iren
Syria proprie dicta , qs & in fa-
cris literis "x dram , ab Aram filio
Sem , primo ejus poffeffore, à quo &
lingua 4ramza dicta fuit , & quam-
vis illa à Chaldaica , Chananea & Sa-
maritana , nifi chara&eribus , vix in
Alio differat ; ex invaftone tamen re-
gni Grécorum , fab Zlexandro Macedo-
ze , nonnullam corruptionem paffa
fuit, uti ex nominibus Gracis, quz in
linguam Syriacam irrepferunt , fat fu-
——
literis Syria paffim toos Z4ram dicitur,
ab ram filio Sem, uti dixi, qui primus
ejus poffeffor fuit, fic di&a. Differt
igitur lingua. Syriaca à Chaldaica, Sa.
maritana , five Chbananea, tum diale.
&o , tum literis , haud fecus ac lin.
gua Ju[ca in Italia, à Qomana , Nea.
politana , Mediolanenfi , Sicula ; quz
tametfi quoad. diale&um differant,
Italitamen omnes & fe intelligunt, &
exercent commercia , & fibi ipfis mu-
tua negotia communicant , quamvis
una fit purior inter illas , quà curi
utuntur , ficuti. ZZebraa inter primz-
vos mortales. Fuit autem lingua $5-
riaca vernacula. C5r;2; Salvatoris no-
ftri, uti ex variis S. Euangelii nomi.
nibus patet. PE
Bb 3 CA-
198 AUCTEDGAUN KS STI ICOIR GOGH ERNI
Cap. V. Sect. TT.
A nho AGPUUOGT: SV.
De Lingua Arabica.
N*? minor Geographorum de | Syro , nunc verba , nunc fenfus , nunc fr-
ralis fitu, controverfia eft, | mul utrumque refert. Ya. D. Hieron, A-
ut proinde pigeat me , inutili | deó tamen polt execrandi Mabunedis,
labore , hoc loco recitare infuperabi- | impoftoris nequiffimi datam legem in
lem nominum , quibus eam appellare Alcorano praícriptam , culta fuit, ut
folent, confüfionem ; nos communi | nulla lingua nec hodié , nec ufquam
fententiz infiftentes , triplicem faci- | olimintot Orbis partibus , illa ufum
. mus Zrabiam 5 Defertam Petream, | majorem invenerit : irrupit illain Zfri-
& Felicem : prima Palefline confinis | cam univerfam , prater Nubianam , 4-
eft; fecunda monti Sinai adjacet: ter- | Pafsinam five ZZtbiopiam ; habet illa 4-
tia, littus maris Erytbrei , quod Hebrai, | fiam totam à noftris littoribus in ulti-
mo c fam fupb , ab arandinum, qui- | mos ufque Orientis terminos diffuía ;
bus Íqualet , copià dicunt. T'urce id | intravit illa Zrcbipelagum , & vel ipfas
iA) E cm. Pachar corfun , mare clau- | infulas Moluccas , quas Philippinas vo-
fum vocant, €ó quod ad fretum dei, | Cant , inter quas Celebes infula prz-
quafi occlufüm videatur. In facris hit- grandis Mabumedanorum Wegis fübeft
teris Zmalecitica dicitur ; à primis Zma- | ymperio. In Europa tenet Graciam, Ma-
lecitarum habitatoribus ; plerique facra- cedoniam J braciam , Daciam , partem
rum literarum interpretes eam quoque Hungarie , Serviam & fBofnam, omnef-
Ifmaéliticam appellant , eó quod ejus | que hodie ab Adriatico finu , ufque ad
primus poffeffor fuerit Ifmaél , filius Pontum Euxinum , interjacentes regio-
Abrabe ex ferva ejus gar genitus ; un- | Des. Hujus beneficio folius quifpiam
de & lingua Arabica in hunc ufque | €x Europa , pet T artarie y 4fie utriuf-
diem , apud Orientales fcriptores lin- | que; Indieque regiones fine interpre-
a Ifmaélitica , & Flagarena dicitur. ! te in Cbinam ufque iter fufcipere poteft. .
Sed hifce paucis przmiffis , jam adlin- | Cum enim omnem Orientem Reges, Arabico
guam ejus enodandam procedamus. & Imper atores Perfie ; Syr (e, Zr abis; "cm dii.
Arabica lingua , uti eft filia fpuria Zlfricepartemque Europa fuo fubjecit- cob
Hiebree , ita quoque femper linguz fent imperio, ejufdemque femper reli- digajz-
Chaldsice cozwva fait , quemadmodum | gionis , videlicet Mahumedanz fequa-
fcité docet D. Hieronymus in prafa-
ces fuerint , cujus leges & ftatuta cum
. tione ad lib. Job. Habitaffe, inquit, ss non nifi Alcoranus , quem. & Zlpburcan
Mm 4n Hus in fimibus Idumzz, cz Arabi
Perf vocant, contineret ; omnes ejus
natus, fertur , eratque £i anté nomen Johab ;em interpretes 3 Arabicam linguam puram, |
accepit uxorem Arabiffam, que genuit ci | & elegantem, quà fcriptus fuit ab im-
filium , quem vocavit Ennon ; erat. autem
poftore Mabumede , calluiffe , & et
ife filius quidem Zato, de Efau filiis , fi- | amnum prater linguam vulgarem, cal-
lius : de matre veró Bofra, ita ut [it quintus
lere neceffe fit , ut proinde fxpe mira-
| 4b Nbraham. Et bi funt (Reges, qui regnas | UuS fim, cur DEUS OPT. MAX. do-
verunt in Edom , in qua «7 ipfe regnavit.
Hiec autem tranflatio nullum de veteribus
&rinam tamimpiam , & prorfus Q.A0-
ee yv in tantum incrementum excre[ce-
fequitur interpretem , fed ex ipfo Hebrai-
CO Arabicoque fermone , «7 interdum
re permiferit. Verüm qui novit ab-
fcondita DEI judicia , circa multa alia,
quz
NECS NU ONE MMNDUA QUE UO n noi citta OR M sca RUNI cU tq Ei DU Mi e E E e a name qM EDMMCPD TEM DE MERC
JOUSRIRCESI BSA BED I1 HHIL.
Cap.V . quz facrz hiftorix nos docent, is mi-
rari ceffabit. Zrazica itaque lingua ita
pofterioribus feculis floruit, ut femper
"lrabes habuerint fcriptores eminentit-
fimos in omni poene Ícientiarum gene-
re; quorum monumenta fi hoc loco
recenfere vellem , id effet , librum 1i-
bro jungere. |
Quis enim nefcit celeberrimos fcri-
ptores, ben Sina medicorum princi-
pem , Zbenras, vulgó Averroem. Arifto-
telicorum operum fübtiliffimum in-
Scriptores
Arabes
celeber-
rimi.
terpretem, Zbenragel , Aben Mazar , AL
199
| pharabium , Gebrum chimicorum cory- Sect. ]T.
phzum, & innumeros alios, quos alibi
citavimus 5 & quamvis lingua Zrabica
|fit Hebree quoad inflexiones nomi-
num, & conjugationes verborum , no-
minumque etymologiam,vicina;habet
tamen alia quamplurima nomina, quze
Chaldaicam & Syriacam fapiunt; adeoque
verborum nominumque opulentià fce-
cunda eft , ut linguz Grece non cedat,
five elegantiam , five copiam fpectes,
Qualis autem fuerit Phenicia lingua,
| jam fupra expofitum fuit. - |
CA PU WT
qe Lingua
Cap. VI. thiopia proprie illa regio fri-
ce elt intima, totius rice
Defcriptio
4Ethio- E)
P* — fiam vocant. geopraphi , fub dominio
Magni Negu/cP, five Imperatoris 45y/-.
fmorum 5 terminaturque Montibus Lu-
ne à Meridie ; à Septentrione mula
Meroe ; ab Oriente Mari-Erytbr«o ; ab
i, c4. Occidente , oigo & mola ; Nilo , cu-
"i" jus fons in monte edu vifitur, qui &
The efie. c radice ejus ingentem aquarum mo-
lem , per umen fat amplum in Bed
lacum, quem aliqui perperam Zaire
dicunt, evomit ; & hinc in varias par-
tes divifüs, tria maxima flumina gene-
rat, quorum prior eft Nilus , qui in-
gentibus terrarum ambagibus, tandem
ingenti aliorum fluminum augmento
ditatus , per Catadupa in ZZ gyptum pra-
cipitatur : alter eft Niger, qui maxi-
mam Occidentalis Z£:thiopie partem
irrigans, tandem in fuübterraneos mea-
tus devolutus , deinde poft triduani iti-
neris fpatium eluctatus, & priftinze li-
bertati reftitutus, in Oceanum occi-
dentalem devolvitur. "Tertius fluvius
eft Zaire , qui meridianz JZfiice occi- |
duam repionem , per vaftam folitudi-
nem in Zola , oceano illabitur. De
quo vide chartam hicappofitam. In
A&thiopica.
hujus meditullio mons eft , Zara no-
mine , inquo Imperator cum aula fua
l
meditullium , quam & 4la/- | commoratur , viginti feptem regno-
rum dominus ; qui tametfi religione -
femper Chriftianus extiterit , à pelítife-
ra tamen Diofcori do&trinà corruptus, -
in fua pertinacia perflitit, & proIm-
peratorum ingenio , jam Ecclefiz Ca-
tholice Romanz unitus, modó ad vo.
mitum reverfus , fidem unice &lutife- -
ram füfceptam rejecit. Sed hzc pauca
de Ztbiopie fita fafficiant ; qui plu-
ra noffe cupit, de hifce confulat 7 o-
mum Y Oedipi noftri Zeyptiaci , ubi de.
origine Ni; fuse egimus , & quomodo
in ipfiusImperatoris Zelacbrif?; przfen-
tia anno 1615 , unà cum noftris Patri-
bus, fons Nil; verus, & hucufque inco-
gnitus, detectus fuit. |
Adantiquitatem ZZthiopie , & pri- Aniqi-
mos ejus colonos quod attinet, dico;
Chami filium Chus primum hujus regio-
nis poffefforem fuiffe , idque vel ex i.
pfts facrisliteris patet, ubiterra Chu;
paffim ZEithiopia dicitur , & terra Cy.
fümyterra /£ thiopum dicitur; nam quod
inZrca Noé fufius oftendimus,id in hoc
| przefenti volumine degenerem Cami
| progeniem poft divifionem gentium
univerfam Africam , fuo imperio fibi
-
Cap. V T.
Coloni
primi /£-
thiopic
quinam?
Reginz
Nicaula
eadem cum lib.IV Regum $ abam vocat,
' Saba.
juditha
Regina /£-
thiopiz;
quam
Candacis
dicunt,
200
fübjeciffe clare fed paucis demonfílra-
bimus ; ita ut Mifraim, zEgyptum ; Chus
ZIithiopiam mediterraneam ; Put. ve-
ró totum illum Z/rice tractum, ab ZZ
gypto ad Gaditanas fauces mari mediter-
ranto adjacentem occupaverit ; & con-
firmatur ex hiftoria ZEtbiopum Aby[si-
norum, quz refert, fex Reges poft Chus,
regni fücceffores , "Ethiopie prafuif-
fe , & feptimum fedem fuam in civita-
te Caxumo conítituiffe , quos referre
ob chronologiz incertitudinem , &
confufam hiltorix relationem potiüs
filentio fapprimendum cenfui, quàm
tempus in monítraofis nominibus te-
rere. Certitudinem, quam habere pot-
fumus ex archivio Zbyffmorum , hac
eft : quod. Makeda , vel ut alii volunt,
Nicaula Regina ZZtbiopie , yis &
ad fapien-
tiam Salomonis tenrandam magno cum
comitatu pervenerit ierofolymam ; at-
que ex diuturna cum Rege confuetu-
dine füfceperit filium , quem Melich
appellavit ; alii David nominatum vo-
Junt : hic primusin meliorem politici
ftatus formam 29 annorum , quibus
vixit , fpacio, reduxit ; pofbhunc fecu-
ti funt alii 22 Reges, bg ad Chri-
fium. Referuntur przfuiffe regno ZE-
thiopie tunc temporis Reginam Tudi-
AGTGIAON.GAOSIIAK DROOUREUI
ufque ad falutis noftrz ortum, quorum
nomina, &annosregiminis qui volet,
confulat Marinum (Romanum 1n defcri-
ptione Ztbiopie. Caterüm prx omni-
bus , qui ZZthiopie five Abyffiorum
hiftoriam defcripferunt, auctoribus,
merito fuo palmam prafert fapientif-
fimus Patriarcha ZEthiopie & Societate
noftra , 4lpbon[us INunnes , qui opere
fané digniffimo , & reconditis erudi-
tionibus conferto , univerfam Z£thio-
fia vidit, & in vetufliffimis archivio-
rum monumentis legit , fcité fane con-
fcripfit. :
Hifce itaque prmiffis , jam ad ra-
tionem lingue J£tbiopice exponen-
dam progrediamur: de qua quid ipfe-
met in eorundem codicum Aby[fmorum
evolutione obfervàrim , candidé le-
cori proponam. Dicoitaque ZZtbro-
picam linguam , totam ex C/aldaica, aut
FHebraa linguayaut Syra, nec non Zfrabi-
cayob Arabum Érytbrei maris incolarum
confinitatem , compofitam effe : ita
ut , qui hafce linguas probe calluerit,
nonadeó magno labore /Zthiopice lin-
guz notitiam acquirere poffit : alpha-
betum tantummodo toto , ut ajunt,
ccelo, à chara&eribus Ffebr«eis , Chal-
tham nomine ; eandemque effe, quz , daicts , $yriacis & ZArabicis differt: cx-
per eunuchum Candacis Regine Hit- terüm inflexio nominum verborum-
rofolymá in. 2itbiopiam reducem , & | que conjugationes exdem fere funt,
ut
à fancto Philippo difcipulo Christ in in Atlante Polyeloffo fuo loco dicetut.
via , uti eft Z&forum V1I. baptizatum, | Quomodo vero ZZebrea, Chaldaica,
oftea converfa, nec non ardentiffimo
LI * Poe . . E.
zelo gloriz Christi accenfa primo le-
aut
Syriaca lingua in Z£tbiopiam in princi-
pio divifionis gentium pervenerit ; €-
em Chrifli Salvatoris , magnificen- ' nodandum reftat. Certum eft itaque;
tiffimá ecclefià in ejus honorem 5. Ma-
|! Cbami progeniem , aliam poft confu-
gie in Sion extructà , propagaverit ; fionem linguam , plurimüm ab He.
cui poftea S. Mattheus apoftolus fuc-
cedens univerfum regnum euangelica
praedicatione , & fanguinis effufione
Chriffo fubjugavetit ; qui cum euan-
gelium fuà Hebraica linguà confcripfe-
rit; Zthiopesid poftea magno femper
in honore; & veneratione confervàrint,
bra & Chaldaica differentem in /£-
ptum , & reliquam 4fricam contulif-
íe, cüm Hebraea fola in domo Flebey
permanferit. Qui nodus ut folvatur,
Íciendum eft, plurimos €x progenie
Sen & faphetb. polteris temporibus
Chamz progeniei commixtos fuiffe,
pro-
Sect. TT.
Hiftoria
Al phonfi
Nunnez.
2 Soc. Jefu
Patriar -
che /Etchi-
pie hiftoriam lingua Lufitanica com- opiz.
| ) .
| plexus, quacunque dur oz In in ZDaf-
JEthio-
pia chara-
&leribus
differenti-
bus utitur,
id eff con -
trario modo
fcribendi
ufitatoHe-
brzis, Sy-
ris & Ara-
ibus,
Cap. VT.
C. VH.
Perfiz
defcriptio,
JEU RN RIS bBAPBSLL LITIIE
proutingeniorum fimilitudo, & affe-
&iones mortalium fecum ferre folent,
qui ZZebrea , & Chaldaica linguà inftru-
&i, poftea potiti rerum in ZZthbiopia
linguam fuam ibidem colonià inftitu-
tà propagarint ; nam uti in Oedipo o-
ftendimus , habebant Cham«i populi,
id eft, ZEeyptii linguam ZZeyptiacam,
quam & Pharaonicam dicebant , ab o-
mnibus cateris linguis oppidó diffe-
rentem , cum mu Chaldaicá
linguà inftru&tus in ZEeyptum, à fratri-
bus fuis venditus duceretur, dicit fa-
cra Ícriptura , linguam , quam non intel.
QN PU
2OI
lexit audivit ; quamvis poftea fucceffu S$e&f. T].
temporum alii & alii £Zebrzce & Chal-
daice linguz periti illuc concefferint, -
linguamque propagárint. De linguis
veró extra /Ztbioptam , Abafsna, baxba-
ris & peregrinis poftea loquemur. At-
que hzc funt quz de ZZtbiopize ftatu &
lingua dicenda putavimus. Qui hifto-
ricas Z.tbiopie relationes fufiüs defide-
derabit , is adeat faprà ciratum venera-
bilem Patriarcham "lpbonfum. INun-
nex. , P. Alvarez, P.Godignum, Marinum
(Romanum, I enetbum, & innumeros ali-
os, qui de ZZirthiopicis rebus fcripferunt.
TOCABEE
De lingua Perfica, feu. Xlamitica.
Erfia à voce 7*5 id eft , equus,
à bonitate equorum, quos produ-
cit, fic dicta;olim 7 /4m, à primo
ejus poffeffore Z£ lam filio Sem , & ne-
pote Noé, nomen obtinuit ; unde &
Perfe tum à facris, tum profanis Ícri-
ptoribus ZElamitarum nomine clarue-
runt. Perf itaque quondam , fub
primavis poft divifrionem gentium
colonis , qui totam pene Afiam difper-
titis regnorum juribus occuparunt , uti
in przcedentibus docuimus ; fabdita
fuit. Hodierno veró tempore plurima
infe regna continet , magno $op^; Im-
peratori Perfarum fabjecta ; quorum
prior eft ipfa Perfia , & pertingit à Mari
Ca[pio ad. Perficum ufque Sinum , cujus
Metropolis eft Siras, olim Perfopolis,
vel uti alii volunt , Cyropolis , à fede Cyri
Regis Af[yriorum domitoris fic vocita-
ta, & magnifice ruderum reliquiz id
fatis teftantur , uti & tineraria per Per-
fiam tranfa&ta referunt ; fequitar hanc
T auris , qux olim Ecbatena dicebatur,
regni Medie caput, veterum monu-
mentis celeberrima ; tertia Perf urbs
caput Regni Partie eft Efpabanum, fe-
des modó Regis Per[arum , feque ex-
tendit ad regni Mogori ufque impe-
rium , continetque regnum Candabar,
Indie confine ex parte orientali, ex Oc-
cidente Armeniam majorem ; przterea
Iberiam , olim Colcbidem , quam hodié
Georeiam vocant , regionem tenet. Se.
quitur hoc regnum Ghilon Mari Cafpio
adjacens, ferico confertiffimum ; poft-
ea Korafan , in bina regna , Margianam,
& Zriam divifa. Sunt praterea alia re-
gna huic magno Sophi fabjecta , uti Lo-
reffan , 1 urchiflan , infula Ormus , nobi-
liffimo emporio , nec non preciofarum
mercium ubertate conferta ; poíteris -
à Oro, Dario , & Zlexandri Magni tem-
poribus , poftea ingentes viciflitudines
perpeffa, vicinorum dominatorum po-
tenti , & viribus devicta, praefertim
J urcarum Xiolentià monarchicum fta-
tum perdidit, ufque ad //maélem Sopbi :
filium X7que Aidar, qui vir ftrenuus , & pr;
magnanimus , ortus ex Zfrdovilla civi. inre
tate regni G/ilon, videns totam provin,
ciam 7 urcarum tyrannide oppteffam,
nullum non lapidem movit, ut eam in
priftinam libertatem , abjecto T;ca-
rum jago , reftitueret ; qui uti vir erat
zelotes patrie, & vulpino callidus
aftu , ita quod fieri poffe cogitaverat,
confecit ; abfolutus iftius regni domi-
Cc nus ;
Ifma&]
ophi
li.
ator
202 ATHANASII
C. V1I. nus; atque adeó primus familiz Re-
gum Perfze , qui Sopbi dicantur. Hic
fatis cedens fuccefforem habuit filium
bus fuum Cha Abbas , qui intra breve tem-
2Rex Per. pus ad fupremum Perfici imperii cul-
lis i"P- men afcendit, receptis omnibus iis re-
pav. gnis, quz Regi Parthorum prius à cir-
cumjacentibus Regibus violentà inva-
fione fuerant ablata; fedemque fuam
incredibili urbis hominumque incte-
mento E/pabani fixit; & eadem felici-
tate , vivente adhuc patre in potefta-
tem reda&à Siras metropoli Per/ze,
nec non regno Lori/fan, victricia armo-
rum trophza à Mari Cafpio ad ufque Si-
num 'Perficum extendit ; nec hifce con-
tentus in Mediam regnum vaftiffimum
movens exercitum , 7 auris , olim Ec-
batenas , fai juris fecit ; deinde movens
infeptentrionale regnum Colcbidem Íeu
Iberiam Armenie majori junctam, Baby-
loniam , Mefopotamiam , aliaque inter-
media regna fuo fübdidit imperio ; re-
gnum quoque Candabar , quod magni
Mogoris monarchz imperio fubdeba-
tur , expugnavit ; tandem in obfidio-
ne Bafora Arabie felicis urbis ad Eu-
phratis [inum Perficum fitze, & ipfe mor-
tis obfidione cin&us, vità ceffit, relicto
imperii fucceffore uno ex nepotibus
fuis ; corpus ejus Zrduillan commu-
ne omnium Regum Perfue Sopho-
rum fepulcrum , tranflatum fuit ; urbs
eft, in quaob merita /maélis Sophi, pri-
mi, ut dixi imperii Perfici fundatoris,
Regum Sopborum cadavera in hunc
ufque diem , magnà folennitate depo-
ai blent Hifce itaque prolixiüs, quàm
par eft , prolatis , jam ad linguz fer/r-
ce conditionem exponendam progre-
EMEECTPE EI T
Poft. . Duplex hocloco ftatus Perfidis con-
quala olim fiderari poteft; vel à primzvis poft di-
P7 vifionem gentium temporibus ; ufque
KIRCHERI
ad Alexandrum Macedonem ; & fub hifce Se. II.
Regibus Z/$yriorum &z Cbald.eorum,Chal-
daicam linguam , five quod idem eft,
Affyriorum viguiffe , velipfa facra fcri-
ptura in Dauelis prophetia teftatur , ubi
fere nihil , nif de Chbaldaica lingua pro-
fertur. Nulli itaque dubium effe debet, PU.
de Chaldaice linguz ufu , qui tunc tem- irre
poris vigebat per omnia regna Chaldeers 77775 77
Regibus , uti Nabuchodonofor , 'Baltba- prumv-
fari ejus filio , & poftea Dario AJuero, Hi Clg
czterifque fübjecta : accidit tamen , ut
Alexander Macedo valtà Grecorum mul-
titudine , Dario interfecto , omnia im-
perio ejus fubjecta, in fuam poteftatem
redigeret , quo facto , Ceci commixti
Chaldeeis , aliarumque diverfarum gen-
tium nationibus , Chaldea corrupta à
fuo genuino ftatu paulatim in varias
differentium populorum linguas divifa
deflexerit : fecuti poft Zlexandri obi-
tum f omani , & polt hofce T urce, lin-
guas intotgenera mutarunt , quot re-
.gnanationes & provincias Perfarum te-
nebat imperium ; & hodiernus monar-
chicusPer/arum ftatus luculenter docet,
fiquidem primava Chaldaeorum lingua
linguà Greca, Latiná, Arabicá , T urcicá
& I artaricá varié corrupta fuit;hodier-
na enim Perfarum lingua à T artaris re-
gnum ferre invadentibus , 7 artarica
eft ; commixtis nominibus Zrabicis , ob
Zlcoranum , qui uti pur Zrabica linguà
à Mabumede conícriptus eft, ita quo-
que nemo pro viro literato & docto ha-
betur in regno Perfidis, qui eam non
calleat , ut poftea ex ejus inftitutioni-
bus patebit ; in reliquis veró regnis;
Tartari, Candabar, Loriflan , Gorgiflan,
"rmenia , Cora[an , Carmania, Samarcan-
da , omnes ita differentes funt , ut
una gens alteram intelligere non pof-
fit. Atque hzc de lingua fPer/ica fuf-
ficiant. |
GA-
x
TuRRIS BABEL Lrs.Hlr. 203
C. VIII.
CAPUT VIIL
De Iingua IX.gyptiaca, feu Copta , quam € veterem
| Pharaonicam appellamus. |
Gyptus regio Africe omnium
ans eft, & in facris
literis non folüm, fed & apud
profanos fcriptores nullo non tempo-
re , celeberrima fuit, cujus fitus, &
conílitutio uti omnibus nota eít, ita
uoque ulteriorem ejus defcriptionem
hic omittendam ceníui , przfertim
cüm eam in Oedipo quàm uberrime de-
Ícripferimus. Hodie in ZEgypto domi-
natur lingua pura Zfrabica , exceptà Co-
pt, quà monachi, quos Coptitas vo-
cant , in facris utuntur ; & ab hac , ut-
pote omnium , ut dixi regionum anti-
quifftma , & à filiis, Cham, Chus, & Mi-
fraim , àÀquo ZEeyptus nomen accepit
primüm cultafuit. Nam facrae literz
quando nominis Z£ypti faciunt men-
jim tionem , illam femper nomine j"w
Rex Egy- t3"1yn terram Mifraim nominantquam
Pues frabes, Chaldei, Syri fequuntur, polt di-
cd AR vifionem gentium primum introdu-
Mifaim ctum nomen; P/araonicam appellamus,
re quod primi Reges ZEgypti , Pharaon
primz dignitatis nomine appellati vo-
luerint ; eft autem Pharaon idem quod
moderator rerum , uti hoc tempore o-
mnes Imperatores Romanorum Cx-
fares , à primo ejus imperii Romani
fundatore Tulio Cefare denominantur
Czfares , & Reges Perfidis ab /[maile,
primoinftitutore, Sopbi. Ettametfiin
(Prodromo Copto , & in 7 omo integro,
quod OnomafHicum Copto - Arabico- Lati-
num, five ZEgyptiacam, feu Pbaraonicam
linguam refhitutam infcripfimus , de hu-
jus linguz origine , antiquitate, & COI-
ruptione quàm fufiffimé eres,
nonnulla tamen ibidem omiffa hic ap-
ponenda cenfuimus. ja
ic Certum eft, ex nominibus 4Egy-
*a zulam Ptiacis hanc linguam fuiffe unam ex pri-
mogeneis linguis , à filiis jam, Chus,
Sect. TT.
ad alias
. . ^ . ta-
& Mifraim poft divifionem gentium zr iab.
in Z&eyptum tranflatam , & propaga-
tam; & quamvis illa nullam prorfus
fimilitudinem ad ebream , Chaldai-
cam,Syriacam, Arabicam, & ZEthiopicam,
linguz Zebra filias habeat , mutuata
tamen videtur denominationem lite-
|
quafi reduxit, u
.xandri Macedonis , qui regno potitus.
fem collectis pauculis tritici
gua Coptainftaurata quidem uh
rarum alphabeti fui à linguz Febre,
aliarumque linguarum confinium al-
phabeto , quemadmodum ex alpha-
beto infrà fuoloco ponendo patet , li-
teris ab illis, & characteribus toto coe-
lo differentibus; cum veró dictum al-
phabetum Copticum 32 literas habeat,
omnes reliquz, przter 22 Hebrais pro-
prias , fucceffu temporis adjunctz vi-
dentur , vel vocalium loco , vel ZEgy.
ptiace pronunciationis rité formandz
causà. Duravit autem lingua Pharao- ;
ingue ZE,
gyptiacz
Ji
nica, feu ZZ eyptiaca, vel Copta , ufque ad
Cambyfts tempora , qui ZErypto Tbe
gatà, devaftatà, facerdotibus, & hiero-
*
Duratio
frve Co-
pta.
*
j--
" 3 E d mov-
manthis occifis, nec non obelifcis,cun- tes id
&ifque facris hieroglyphicorum mo-
"eyptiorum gie in nihilum
que ad tempora lc-
"gyptiorum , expulfis Perfarum fuper-
ftitibus, totum fuz fecit poteftatis, li-
bertate perampla iis, fiqui adhuc re-
perirentur , hieromyftis facerdotibus,
veteris religionis fuz inftituta exercen-
di, relictà. Hoc pacto, veluti poft mef-
Dicis lin-
It, ita ta-
men, ut perpetuo Crecorum commer-
Cio, magna ex parte corrupta , loco
g)ptiorum , quorum inopi labora-
bant nominum, ex Gracá fappleverint,
ità tamen /Egyptiace Grammatice
ccs adapta-
ZEgyptio-
rum e«er-
numentis proftratis & diffra&tis, totam fr.
204. AUUDGHE ADN A353 EK LARGO OGGE Sg
C VIII. adaptatà,.ut neullum quidem Craco- | tinuerit ; quemadmodüm infia ex in- Sect. T1.
rum declinationis nominum , aut ver-
Ítitutionibus ejus in Atlante polyeloffo
borum conjugationis veftigium | re- ! patebit.
Q AP UT. LX
2De lingua Atmenica.
Cap. TX. Uemadmodum ab Ze linguis
primzvis initium duximus Po-
lyglottias noftrz ; ita hic reli-
quas in Oriente linguas ordine profe-
quamur, quz tametfi toto, utajunt,
colo, ab Hebraice linguz hucuíque
' declarata loquelà, & chara&eribus dif-
ferant, uti funt Zrmenica , Georgiana ,
J artarica, 1 urcica , quia tamen & hz
magna progenie ex corruptione unius
cum altera foecunda funt , illas ordine
deícribemus.
Armenie — Zymenia, magna ffe majoris por-
dejeripiio. cm : divilitur in Majorem , 8 Mimorem,
quz prima tunc fab unius regni Perfa-
rum imperio fübdebatur , pofteris ta-
men temporibus à Rege Perfarum dem-
pta, Mabumetani , & T urcici juris facta
fuit ; contingit hzec fi minoris,quam
ZInatoliam vocant , terminos ab Occa-
fa , ab Ortu Zirmeniam majorem ; à Se-
ptentrione Mecreliam , five Georgiam, I-
beriam , olim Colcbidem ; à Meridie Me
fopotami«e partem ; Major ab Occafu A-
fiam minorem ; ab Ortu Perfidem ; à Se-
ptentrione Mare Cafpium , & montem
Ararat , quem in rca Noé uberrime
defcripfimus ; à Meridie regiones, &
deferta ufque ad Sium Perficum con-
terminata. 4rmenia etymon fuum ob-
tinuit ab Z/ram filio Sem , primo ejus
poffeffore , quafi diceres , A4ramemiam ;
quicquid alii dicant tum hiftorici, tum
geographi de etymo hujus nominis,
infinitis litibus inter fe diffidentes,quos
Confule. FIzc hodie magno Perfarum
Regi paret; regnum quafi totum Chri-
S esu. ftiana religione colitur, per Patriar-
"onm. Cham proprium, quiin Nafchevan ut-
be , ad radices montis Ararat , 1efidet;
qui quamvis pluries ecclefiz Romanz
fuerit unitus , femper tamen ad fchi-
fima teverfus , fai juris & arbitrii in ec-
clefia Zrmenorum gubernanda effe ma-
luit, quàm Romanz ecclefiz catho-
lice , & orthodoxx legibus humili
mentis obfequio fe fubjicere. Linguam
habent proríus & loquelà & chara&te-
ribus à cxteris Orientalibus diverfam;
& quamvis non exiguam huic operam
olim impenderim , ne ullum tamen e-
jus veftigium in Eebrea, Chaldaica, 9y-
riacaque ondatum , me reperire potuif-
fc fateor , uti ininftitutionibus ejus fe-
cuturis patebit.
Lingua Georgiana proprie utuntur
Chriftianz legis cultores ii , qui Me-
creliam feu Iberiam , quam Ceorgiam , o-
lim Colcbidem vocant ; eftque regio in-
ter mare Euxinum , & Ca[pium interje-
&a, nec non Caucafeis montibus fub-
je&a ; Ceorgiam. nonnulli appellatam
fuiffe autumant à S. Georeio , gloriofo
Chrifli martyre , illius regionis apo-
ftolo ; linguam habent ex 7 artarica,
& Armenica compofitam , characteri-
bus tamen ab A/rmenicis oppido di£-
ferentem , de qua fuo loco in fequen-
tibus , ubi inítitutiones ejus produ-
cemus. |
TT artarica lingua , univerfam T arta-
| riam magnam occupat , quamvis innu-
meris idiotifmis diverfa , pro varia vi-
delicet vicinorum Regum in eam 1I-
ruptione , eifdemque fubjugatione fa.
&a , quà lingua quoque primzva va-
ri& corrupta in diverfiffrmas linguas, in
Indias ufque propagatas abit. Reges
enim Zndoflan us Mogor, ex T artaria
tranfmigratores femper cam unice ceu
| : nati-
Georgia-
ga lingua.
Lingua
"Tartarica.
T ERRÉS BABELIL rs. i m
Cap. TX. nativam tenuere ; quamvis ea poftle- | fam tamen Tartaricum füb ipfis laten- Se& TT.
20$
gem Mabumetis in iltud imperium in-|tem , ex lingux imperitià penetrare
troductam ex Zfrabice miftura linguz
non exiguam corruptionem paffa, à
finceritate fua deflexerit. Verüm de
jHsyton dfe confule Flaitonem ZArmenum in lc
M. Paulus bro de J artarie regionibus, Marcum Pau-
Venetus, pn Venetum , & noftrara Chmam illa-
f'ratam , in quibus fusé de hifce egi-
mus. Hodie 7 artari utuntur adhuc ve-
teri fuà linguà , fed characteres , quos
olim obtinuerant à facerdotibus Chal.
deis, qui primi in 7 artariam magnam
fub magno Cham Imperatore, fidem
Chriftianam introduxerant, in hunc
ufque diem , quemadmodum in C/ina
noitra ;lIuf?rata docuimus , confervant.
Edilus Extat innoftro mufzxo ingens tabula,
Rus Sr ex China ad me tranfimiffa , quà Rex,
Tatar^ feu [mperator 7 artarie , cum univer-
co-Sinico
eharaélere fum Simarum regnum in quindecim re-
ap gna divifum fuo fabjeciffet dominio
& jurisdictioni, fab duplici lingua Tar-
taríca , & Chinen[i , promulgationem
legis Chriftianx ; templorum, feu ec-
clefiarum ritu Chriftiano extruenda-
rum, liberrimam toti fuo imperio, quo
vaftius orbis terrarum hodie non con-
tinet, permiffionem quàm clementit-
fimé concedit. Et Tartarica quidem
tabula , non aliis, quàm C^aldaicis cha-
ra&eribus , altera Sici , eo fine in-
fcripta fuit , ut in utroque imperio,
& 'Tartarico , & Smico, mentem Im-
| peratoris quifque. fuà. linguà intellige-
re poffit. Characteres quidem CaL
daicos fine ulla difficultate legi, fen-
nonlicuit; haud fecus , ac fi quis cha-
;racteribus latinis fcriberet cujufcun-
| que alterius linguz ignotz idioma. In-
| numera hoc loco apponere poffem ad
hanc materiam pertinentia ; verüm
| : : Y ET - : :
| qui ea dilucidiüs noffe cupit , is Cham
noftram Zllvffratam , paulo anté cita-
tam confulat. |
J urcica lingua, tametfi multis va-
riifque gentium confufionibus corru-
pta , tota tamen ex 7 artarica lingua
originem invenit. Certum enim eft,
& omnium geographorum hiftorico-
rumque teftimonis comprobatum,
| d urcas primos omnium ex/7 artarize
regione , quam 7 srisian ex fepten-
trionalis plagz regione , à quo & no-
men obtinuére, profectos, per Mare
| Hircanum , portas Cafpias penetran-
tes in citeriores Zrmenie, & fie mi-
noris regiones innumerabili hominum
multitudine irrumpentes , illud fai fe-
ciffe juris; & tandem quoque impiam
Mabometis legem amplexos fuiffe cum
magno Chriftianz Reipublicz detri-
mento; 7 rci/que à Regione T 'ucbi-
fan , unde eruperant , impofitum no.
| men in hunc uíque diem reliquiffe.
Vide de hifce Leonclavium » JTovium,
uguftinum. Curionem , Lambinum , li-
Vnus de origine I urcarum. Porro lin-
guam T urcicam , ex T artarica , Bofni.
c4, nec non Zrabica commixtam , in
ejus inftitutionibus fecuturis oftende-
mus, T
— à
SECTIO
206 ATHANASII KIRCHERI
Cap. T. — - Sec Mil.
SEC TIO- FEE.
- Delinguis Europe primigeniis , carumque
proprietatibus.
(UUEAPHU T E
De lingue Graecae origine.
T ie haud dubi& perdam , fi
de argumento tam vato, tam
celebri, & antiquo novum quid-
es quo à magni ingen viris Jam à
is feré mille annis, affatim defudatum
fuit, adferre me pofle «zeedayssépuc
mihiperfuafero. "Iriaitaque cumpri-
mis confideranda occurrunt ; primum
eft, linguz Grace origo , & antiqui-
tas ; fecundum, hujus linguz excel-
lentia & dignitas; tertium eft propa-
gatio , cultus, ejufque Jam ruinz vici-
nz nova per viros doctos facta , in-
Ítauratio.
Lingua Ad primum quod attinet, nulli du- P eloponnefo nomine ei indito à fuo no-
Graca t- biam effe debet , quin hzc una. ex pri- | mine Pelafgiam appellavit. Quis veró
ct biumeffe deber, q pi. m iced
edges ; mogentis linguis , poft Hebraam filiaf- | hic Pelajgus fuerit ; paucis enodan-
14 8 pe que ejus , merito fecundum inter o- dum duxi. Dico itaque hunc unum
/"* nes linguas locum poffideat ; verifr- fuiffe ex domo £ieler , qui dum feli-
mile enim eft , poft divifionem lingua- | cesin regnis occupandis fecreta cogna-
rum , à filiis Tapbeth , qui T urrisruinoe | torum javan , id pra fucceffus
prafentes adfuerunt in divifione gen- audiret , & ipfe heroico fpiritu agi-
tiam , hac lingua utique divino nutu | (àtus, nomine Phaleg fili Heber , cut
beatis eam in primam obviam regio- divifionis linguarum nomen impofi-
nem , quz poftea Grecia dicta fuit; | tum fuit , infignitus, five frater Pha-
tranflatam fuiffe, quz quidem fücceffa | "^t , five nepos fuerit perinde eft, in
temporis tantos progreffus fecit , quos | Peloponnefum abiens , à fuo nomine Pe-
fatis in hunc ufque diem mirari non lagiam VOCAVIt , quafi diceret 1255
poffumus. | id eft, centem Phaleg ; qua poftea cor-
Et primum quidem hujus lingue | rupta, Pelaft ia dicta fuit , & populi ?e-
Propagatorem fuiffe /van , quem & a- la[ee ) ide ) populares Phaleg, & Pan-
ltü Ionen vocant , filium faphetb , à cu- fanias : lib. 8. de Arcadicis id haud ob-
. JUS nomine Zonía pofteà Gr«cia , Ionia Ícuré innuit : ubi dicit, veniffe in 4r
communi Zrabum , Hebraeorum , Cal. | cadiam hominem quendam P ela[gt di-
deorumque fcriptorum teftimonio di- | Cum , quem poftea Gorici filium To-
Ga fuit ; cui fübfcribit Bibliauder in li- | is; & Niobe , que idem juxta zqui-
bro de lÍnguarum proprielatibus ; centum, | VOCa Xenophontis funt , ac iNo£, & uxo-
inquit , hiftoria facra Genefis facit filios | re Rea prognatum ; virum excellen-
tem
Tapbetb , Magog, Madai, Tavan, Mofocb,
J byras ; nepotes veró fuiffe ex Gomero,
"cenes;, R ipbat & I bogorma ; ex Tavan
autem mus ; 4 harfis , Cethim & Doda-
nim ; ab hifce divife funt infülz gen-
tium in regionibus fuis, unufquifque
fecundum linguam fuam , & familiam
in nationibus fuis. Ab Zvane itaque fi-
lio Tapbetb Grecos originem fuam ob-
tinuifle , FJecateus apud. Strabonem a-
ferit ; confirmat hzc Plutarchus in T be-
ft»; de hoc igitur nemo dubitet. Se.
cutus fuit /vani fucceffu temporis qui-
dam nomine zelafrus , qui occupata
Cap. T.
Cap. 1I.
Tzu MIS LDSI-.BA
tem nobili formà praeditum, ingenio
& viribus pollentemi , quem Zrcades ex
fplendidis corporis , animique talentis
impulfi in Ducem Regemque fuum
affumpferint, qui & eos, cum rudio-
res eflent , Decingenio , nec induítrià,
ad humanam vitam commode tranfi-
gendam pollerent , ad politioris vitz
cultum traduxerit ; unde memores be-
BEL -T-rB5IIE 207
neficiorum ànomine ejus Phalefce,pau-$ el. Hl.
latim univerfam Greciam "Pelafgiam ,
& incolas Zelafros nominarent. At-
ue hi primi fuerunt , qui coloniam in
Italiam , abi Aborigenes & Siccani domi-
nabantur, traduxerunt. Quz omnia
in Lato noftro de Latini agri antiquitati-
bus quàm ampliffime profecuti fumus,
ad quas le&orem remittimus.
Quac nur Todd
"De lingue Graecae dignitate €&- excellentia.
Ed jam de origine linguz Grece | Siloni Capefones , vibri[fa a[ptramenti
Sis prolocuti, pergamus ad fe-
cundum punctum lingue Grace,
quod eft hujus linguz dignitas , & ex-
cellentia, qua ramos fuos in tantam
celfitudinem , amplitudinemque ex-
tendit , ut quotquot in orbe terrarum
lingux viguerunt unquam , five ele-
gantiam , five dicendi fplendorem, Pie
ve denique verborum, nominumque
ubertatem fpe&tes , hzc unica meritó
palmam przripuerit. Quamvisautem
primevi Grec: corrupto jam ex aliis
linguis barbaris idiomate ufi fuerint,
varia tamen, & ingeniose excogitata
carmina , variis nominibus in unum
Mantico barbicole ex terebro patine
Plantpedutique lucernitui fuffarcinamichi
INoctlatenttvori , no&lidoloffudii |
Pullipremopagu , futelo captiotrica
(Rumigeraucupide, nugicanoicrepi. —
Hofce fecutus Aristophanes ex Comedia
latina Plauti, gtzecis fuis poématibus in-
feruit fequentia: |
INugtpolyloquides , argenti extenebronides
4 echniloquidesynummorum expalponides.
Ubi vides vel unum nomen ex tribus a.
liis compofitum ; uti Nugipolyloquides,
homines in nugas multum loquaces ;
argentum ex tenebris fodientes , dolo-
se loquentes, & nummos mira arte ex-
torquentes. Utrum autem talis fue. Scip
ritin principio, non aufim dicere, cüm s ec"
Ícriptoribus ante bellum Trojanum ca- ipic
reamus: quamvis plures exiftiment, ——
Linum , Orphea & Mufcum poft Mofem,
coagmentatis pangebant , quibus mo-
res ied miris farcaímis cavilla-
bantur ; cujufmodi eft fequens:
Oda. va. zai.) pwey xo(gamEo-
Linus,
S | multo ante 7l; excidium te Bi Mura
o0; A7 Xd MET G- ; Qe Mosus,
CIUBHTEP E E S : tentes , hymnos fuos de Diis, linguá
doa Greca quàm elegantiffime ícripfiffe ,
Tuo guo. «Xeupaohor vytumroxod (22«- quos etiamnum cum admiratione le-
TeNROR gimus ; quos fecuti fant poftea tempo-
NuxAa Sporooyos , vux(arra, | ribus fequentibus Demodocus, Pheniu;,
TOLTAO Mob c Epimenides Cretenfis , Arifieus. Procana.
Maegxue£ amracw € cuNvaGo run Jtts y asbolus , Centaurus, Ifatis, Drimon,
^aa Orus Samienfis , Protenidas 4tbenienfis ,
AcÉouala, cor Gliemaa).
(Pbilammon , I bamire, "mpbion, Oriban-
tius I brecantenfts, Syagrius, Dares bryx;
Quos aliqui moderni fic vertunt, fed | quos omnes Grzcos Ícriptores ante
perper am:
porem floraiffe , Solinus , d atianus,
& Su-
208 ATHANASII
KIRCHERI
Cap. I. & Suidas teftantur ; imó Homerum po8- | disftylo graco fané pereleganti Chri-5 ect 1l.
ticam Zl; hiftoriam ex quodam Zueclo
& Corinno, quorum hic poéta heroicus,
difcipulus Palamedis , durante adhuc
T rojana obfidione, hiftoriam ejus con-
Homerus. fcripfit , quam multüm £domero pro-
fuiffe, Suidas afferit. Poft hofce itaque
furrexit FJomerus , centum fere annis
poft captum Z/um ; divini ingenii ve-
nam tanto altiüs extulit poéft fané ad-
miranda , quantum ramos altius extol-
litinter viburna cypreffus, de quo plu-
ra vide tranfa&ta in noftro Latio. Secu-
Hefiodustus hunc. Hefiodus, aliique, qui Grecam
€ Euripi-
des.
Herodo-
tus.
linguam ingeniofis operibus egregie
promoverunt. Poft hos fecutus eft Ze.
rodotus , primus hiftoricorum parens,
quo nullus aliorum hiftoricorum vete-
res & inacceffas AEgyptiorum ; (Babylo-
niorum , Medorum & Perfarum antiqui-
tates fcitiüs defcripfit , f1 ei quidem fi-
des habenda fit quam in enneade Mu-
farum onico ftylo pofteritati reliquit
ftianz fidei dogmatis zquitatem ; in
interpretandis facrarum literarum fen-
fibus perfpicaciam ; in hrefibus extir-
pandis zelum, & conítantiam ; quo-
rum quidem facris , piifque laboribus
actum eft, ut per univerfam Europam
Grece lingua ftudium; uti in omnibus
ardentiffimum affectum 'excitavit , ita
longe lateque diffufum innumeros
mox invenerit hujus liuguz cultores.
Cum enim id 7 urcarum Mabumedano-
Inftaura-
tores lin-
rumque truculentià, quà Creciam de-suegrece.
Ítractis & templis,& gymnafiis)biblio-
thecifque exuftis , invaferunt, illud mi-
rum in modum debilitaffet ; non de-
fuerunt tamen eximii viri, qui Reipu-
blicz literariz bono impulfi, illud in
Italiam primo , deinde in cxteras Éuro-
p« partes tranfplantàrint, cujufinodi in-
ter alios principales fuerunt Beffarion
Card. Emanuel Chryfoloras, Lafcaris By-
zantinus , Georgius "Trapezuntius ,
0»
hiftoriz ; cujus exemplum fecuti in | nues Argyropylus, Chalcondylas, qui ia
Athenienfium polypzdias orchefílra
fuccefferunt in omni fcientiarum ge-
nere coryphzei, Socrates, Plato, Ariftote-
les, univería: philofophie capita ; in ma-
thematum cultu , Euclides, Archimedes,
"dpollonius Pergeus;ex medicorum athe-
nzo, JHippocrates, T beophrafius, Galenus;
ex jurisconfultis , Lycurgus , Solon; Gri-
tias ; ex hiftoricis 7 bucydides, Paufanias,
Diodorus Siculus ; ex rhetoribus, Demo-
(— fllbenes , Ifocrates , Lucianus, Heliodorus,
Gtzci do-
elores.
aliique, uti & ex poétis, quorum mul-
titudo vix fub numerum cadit ; qui o-
mnes ftylo Graco elegantiffimo , & u-
berrimo commemoratas fcientias, bo-
narumque artium ftudia promovere.
Sileo hic fan&orum Patrum, Tut,
"thanafíi , Cyrilli, Bafilii, Cbry[oftomi, E-
Piphanii , &, Gregoriorum in profequen-
neficio principum, potiffimum magno-
rum ducum ZZetrurie, (de quorum ge-
tis vide noftram Hitruriam ) advocati
magnifque ftipendiis adjuti, non folàm
Ícriptis fuis Jtaliam illuftrarunt: fed ex
Grecia libris manufcriptis magno nu-
mero afportatis , animos literatorum
vehementi defiderio eas in Latinam
linguam tranívertendi , accenderunt ,
uorum quidem ftudio accidit, ut con-
(sito emolumento per totam Euro-
pam in omnibus paffim fcholis linguz
Grace ltudium publicà prelectione,in-
numeros in hunc ufque diem excitave-
rint linguz Crece cileclát & propaga-
tores, ita-ut ut doctorum numero viro-
rum hodie non accenfeatur,qui Gr«cam
linguam ignorárit. Sed hec de Crece
linguz origine fufficiant.
CA-
TURRIS DABEL Lr1IBE.IIL 209
Cap. TI. S'e& TT:
GIA POUrre «I
De lingue Latine origine , antiquitate , corruptione , &^
resfaur tione.
Anipi- 4ttina lingua à Latio fic dicta , in- | tute didicerat, Grecis communicavit;
t .- » H x . . : : 1 z
Misingue digenz veró Latini , five Aborige- | nam ut. in linguz Copte Onomaftico
ne , de cujus fitu, & habitatori- | docuimus, erat ingenium Zeyptiorum:
bus cum integro "Tomo , quod LA- | ànatura ad omnia fua mylteriofis for-
TIUM, five de Latini Ari antiquitatibus | mis & fignificationibus obumbranda
infcripfimus , jam quàm ampliffime | proclive, quemadmodum ex eorum
a&um fit, fupervacaneum effe ratus | myítico alphabeto patet ; unde veri-
fum, ea hocloco reiterare. Quare ad | fimile eft Mifraim Chus filium primum
linguz Latine originem & antiquita- | ZZeypti Regem aut 7 rifmegifLum ejus
tem deícribendam , tanquam argu- | confiliarium ,. notas ipfis literas , &
mento nobis propofito propriam, ca- characteres linguz febre, in alias
lamum convertamus. Et primó qui- | more ipfis folito , figuras ingeniose ex-
dem ad literas, & characteres quod | cogitatas transformaffe , uti in Oedio
attinet; non defuerunt lio , & Soli- | fuse expofuimus , hos poftea à Cadmo,
110 teftibus , qui Nicosratam , five Car- | tanquam fingulare quidpiam , in Cr
mentam Euandri matrem , characteres | ciam allatos , juris communis feciffe ,
& Latinam linguam ex Arcadia in Jta- funt enim plerzeque litere adeó Cr«-
liam primo tranituliffe, putàrint. Alii | ers fimiles , ut fi octo exceperis, pofle
ex (Phalifcorum regione ab Hercule in | ris temporibus 22 propriis adjunétas,
Latium allatam arbitrantur. Dionyfius | exactà fimilitudine in omnibus , Gra-
Hlalicarnaffeus Euandrum ait ex 4rca- | cis. correfpondeant. Verüm ad hoc
dia profugum hujus beneficii auctorem demonftrandum , nihil ud vide-
fuiffe in talia. Aliialiterrem narrant. | tur , nifi ut utriufque alphabetum,
Quicquid fit , nos pofthabitis aliorum | quod. in. precedentibus exhibuimus,
opinionibus , quid nobis videatar , & | confulas. | |
quomodo hujufmodi opinionum con- Aque hac eft differentia. alphabe-
geries concordanda fit, pauló fufrüs | torum Copti , five ZEeyptiaci , & Gre.
exponemus. : . € ; ex quo apparet , ab ZZpyptis,
Cadmus — Cadmum , & Pbenicem orta 7 £igy- | vel per Cadmum , vel etiam per Ima-
viget ptios fuiffe , S. Hieronymus teftatur: | cbwn , qui & Phboroneus dicitur , aut
cosliteras "Temporibus , inquit , ofüe, Cadmus | Gres à regno Grete , cujus primus Rex
I at cum fratre 3s Phoenice "Thebis | fuit; utrumque ZEryptium , ad Grecos
tranflatos fuiffe characteres ; vixit au-
Syriam profetos efe , & tempore Otho- | tem /nachus poft diluvium anno 2100.
nielis. fudicis Ifraélitici € Phoenicia i Cadmus veró poft diluvium 2400 anno.
Graciam Yveniffe , atque ibi in memo- Verüm de hifce in przcedentibus u-
rian'Yhebarum ZEgyptiarum Thebas | berius.—
Bocotias condidi[e , reli&la fratri Phoe-|.— Cum itaque Greci literas ab P m
nici Syrià , que deinde. ab ejus nomine | ptis. acceperint , & Latini à Crecis ,
Phoenicig nomen obtinuit. LZ Egyptias | certe latinas literas inde orieinem (am-
itaque literas , quasin Z£)pto juven- fiffe quam clariffimé fuo loco patebit.
JEgyptiorum ; unde oriundi eyant. , in
Dd C A-
"rm F i , TC
210
Cap.
ATHANASII KIRCHERI
| | SeCL IE.
GIA FEOTI AT Ó
*De varia qualitate , "vicifitudine , augmento lingue
" Latinx.
f XErtum eft, linguam Latinam ab|te ufque ad hec tempora. Si ita-
que prifcam confideremus , illa uti-
que tempore Pela[gorum, Euandri,T ur-
ni, Faunique à (Romana lingua mul-
tüm diítitit, cujus argumento funt
Varits
flatus Ita-
lie varia-
vit lin-
&£uam La-
tinam.
initio non ftatim ad ultimam
fuam perfecionem pertigiffe ;
quare hoc loco triplicem lingua fta-
tum confideramus:. prifcum , Roma- ;
norum, & pofterum mixtum. Prifcam verfus & carmina facerdotum Salio-
linguam vocamus , quz tempore Pe-| rum numinum ; hac enim tefte D;o-
lafgorum , Euandri , 1 urni , Aborigenum | nyfo Halicarnaf[ eo , vix, ac ne vix qui-
in Latio ; Romanam vero linguam vo-! dem fuo tempore à quoquam intelli-
camus. quz pauló poft confulatus | gebantur , utpote qux cum Cr«ca &
(Romani initium ufque ad declinatio-
nem imperi Qomanmi , ejufque mo-
narchie ex Occidente in Orientem
tranflatione , ufque ad Gothorum ad-
ventum duravit ; polteram, quz à bar-
baris corrupta in varias dialectos, I-
talicam , Gallicam , Hifpanican , quae
funt Latine lingux filiz , abiit ; Lati-
n4 Íolummodo inter doctos remanen-
Latina Aborigenum commixta , legenti-
bus inextricabilem difficultatem ad-
ferebat ; idem de verfibus deorum,
& legibus regni à Numa Pompilio com-
pofitis , & promulgatis , quz vix à po-
[teris Romanis intelligebantur , & /-
bule Roftrate , tempore Confulumin
Capitolio (Romano etiamnüm fuperítes,
infcriptio fat teftatur.
WUADULTE JC INA TIZE
| Tnfcriptio prifca lingua Latina perada.
e" Ed hanc noftram interpretatio-
.J nem genuinam effe , duo magne
confiderationis antiquitatum. monu -
menta quàm luculentiffimé demon-
ftrant : quorum primum eft 7 abelle
Columne f oflrate fragmentum , in Ca-
ex quo vera horum numerorum ra-
tio petenda eft , quam ad majorem
veritatis atteftationem hic apponen-
dam duxi, cujus defe&um Petrus G-
acconius fupplevit in proprio de hu-
jus columnz interpretatione edito li-
pitolio in hunc ufque diem füperítes, | bello.
Coli
Z2II
AoUR ROS JB A DEGOSL BBiIH.
| | Sec TI.
Cap.IV. ;
| Columnae "Roflrate Infcriptio.
- C.Bilios. M. F. aduorsom. Cartacinienseis. en. Siceliad rem. Cerens. ecest.
ANNOS. cocnatos. Popli. Romani. artisumad obfedeone D. eXEMET. LE-
CIONeis. Cartacinienseis. omneis mAXIMOSQVE. MAGISTRaTOS-
Lucaes bouebous. relicteis noVEM. CASTREIS. EXFOCIONT. MA-
CELam. moenitam. vibem pV CNANDOD. CEPET. ENQVE. EO-
DEM. MACestratod. profpere EM. NAVEBOS. MARID. CONSOL.
PRIMOS. Ceset. resmecosque cLASESQVE. NAVALES. PRIMOS.
ORNAVET. PArauetque. diebous. LX. cVMQVE. EIS. NAV E-
BOVS. CLASEIS. POENICAS.: OMnis. paratasque. sVMAS. COPI-
AS. CARTACINIENSIS. PRAESEN'TEd. maxumod DICTATO-
RED. OlorOM. IN. AL TOD. MaRID. PV Cnandod uicet. xxxQVE.
NAueis. cepeT. CVM. SOCIEIS. SEPTEm. res momque. ducis quin
res mOSQVE. TRIRESMOSQVE. NAVEIS. Xx. depreset. auroM,
CAPTOM. NVMEL. o. o. o DCC.
arcenTOM.CAPTOM. PR AEDA.NVMEL cccIoo3. e craue. CAPTOM.
AES.cecclo»» cccloo2 ccclIo25 cccI222 cccl052 ccclooo ccclooo ccclooo
cccIooo cccloo» cccloo» ccclooo ccclo55 cccloo5 ccclIo»5 cccI225
cccloo) cccloo» ccclo5» cccloo» cccloo» pondod triompO QVE
NAVALED. PRAEDAD. POPLOM. romanom. donauet captiuos.
CARTACINIenseis inceNVOS. Duxet. ante. curom. primosque. Con-
(ol. de. sicelEIs. claseque. C A R.Tacinienfeom. triompauet. earom. re-
rom. erco. S.P. Q. R. ei hance columnam. p:
In hac price Latine linguz barba-
ries unà cum exotico numerandi mo-
do claré apparet, dum enim expedi-
tionem C. Duillii Confulis contra Car-
thaginenfts xefezt in. Sicilia , praedam
uoque ex parta vi&toria reportatam
gàm exactiffimé , tum quoad naves,
tum quoad monetam , aurum, argen-
tum , znea , defcribit , ubi & inter
ceteras figuras millenarii hec nota
o o O teroccurrit, unacum DCC,
qug numerum 3709 conílituit. Sed
fitam : deinde vigefies femel repetit
hanc notam ccclo22; & quoniam il-
la 100000 numerum conftituit , hic
in 21 du&us dat 2100000 numerum
jn zre , cupro , pondus. Contigit
autem haec vi&oria C 2wili con.
tra Cartbaginenfes anno Urbis condi-
te CDXCIIL 493. |
Primi igitur , qui ad linguam Lari.
nam excolendam fe accinxerunt , fue.
runt Z/autus , Accius, Pacuvius, Ennius,
Naevius, veteres Poétz; quos fecuti funt
Oratores , Cato, Sifennas , Quadriearius
"ntius , Varro, Quintilianus, ulus 5.
hujus notz originem fapra vide expo- | far , Gero; Hiftorici, poft Livium, Pli-
nium , Florum , Solinum , innumeri alii
jam noti, quorum ftudio , curá & la-
Dd 2 bore
212 A T:H &NNAS$d4JLI KPRC€AE*TI
Ca5.1II. bore veluti exculta Latima lingua ad
;177* perfectionis apicem pertigit. Verüm
ingue AES : o 15
Laine uti viciffitudo temporum incerta eft
UP" & inftabilis, ita quoque tum ex mo-
narchiz, à Conflantino in Orientem Bj-
aantium tranflatze ingenti mutatione,
priüs tenebat, commixtione, à fua pri- Sec/.1H.
ma puritate defle&tens , /talicam, Calli-
| cam, &c Hifpanicam peperit , Latina lin-
guà folummodo inter viros doctos re-
manente. Quomodo vero hz linguz
inter fe differant , in fequentibus pate-
tum ex inundatione barbarorum , Go- | bit. Verüm cum multitudo do&torum,
thorum , Herulorum, Vandalorum , Hun- | qui de lingua Latma Ícripferunt , vix
norum , Longobardorum in. totam quafi
Europam diffufa, dum Galliam , Fiifpa-
niam violenter irruunt, ex linguarum
barbararum cum Latina , quz princi-
pemlocum in ralis, Gallia, Fifpania
fub numerum cadat, ad eos le&orem
remittimus ; noftrum erat originem
ejus , propagationem & corruptionem
hic pro nobis propofito argumento
paucis demonftrare. j
CASES T D VE
2De lingue Germanica origine, propagatione, C corruptione.
| "Ulli dubium effe debet, Ger- |
Ne ab 4canex; filio Tapbeth, |
Videatur , idque innumeri auctores,
: "Theologi, Hillorici, Phyfici;Chymici
qui in divifione gentium in fe-
ptentrionales partes fe receperat, de-
nominatos fuiffe, & unanimi Z7ebr«o-
rum opinione ftabilitur, qui in hunc u-
Athe? que diem , Germaniam 11288 , & indi-
nis Ake-oenas toviovw Z[chenasrm , vocant,
moni. ^" uti pluribus teftatur in fua 7 J;fTe Rab.
Elias , ubi fe Askenazi vocat, id eft, or-
tu Germanum; quoniam vero 7 wcon
pronepos Noé unà cum Aenea; , divi-
fis dominiorum juribus hancce terra-
& in rebus genuine exprimendis aptitu-
dinem fpectes nulli alteri lingue cedere
Medici, Mathematici, Poétz,Oratores
qui omnis generis artes,& fcientias,lin-
guà Germanicà excultas publicz luci
dederunt, apprime teftantur. Ad diale-
&os ejus , quod attinet , illze in Germa-
nia adeo differentes funt , totque in-
veniuntur, quot differentes provinciz,
& regnain ea inveniuntur,quod & //a-
lie, Gallie, & Fiifpanie ufu venit.
admin de em EE
Filiz autem, quas peperit, funt Bel-. itus
gica , Znglica , Scotica , Danica, Sutcica. Q2"
fBeleica & Follandica communicat cum nice eu
rum portionem vaftiffimam primó in- |
habitabant, hinc ab ejus nomine Ger-
mania, I uifconia, Íeu I beutonia, & Ger-
aus.
mani I eutones , in hunc ufque diem ap-
pellati fuerunt; à robore veró & Mar-
tio fpiritu, quo vigebant, Germani id eft,
Oum. (7:5 mannt, quafidiceres, totos viros, vel
Wü. llemani , 1d eft, omnes viri , etymon
vocis fortiti fant , de quibus vide 'Bibli-
andrum , E ritbemium, Ayentinum , Ger- |
! manicz ufüm recipit, quitamen füc-
ceffu temporis ita deflexit, ut vix ta-
men, nifi frequenti ufu & confüetudi-
ne fe mutuo intelligant. Sed de hifce
'faoloco.
manos Ícriptores.
Lmrus Germanica £mperialis.
Germ- — Hodie ad tantam perfectionem Im-
nicz /in-
gue cu... peratorum cultu exaltata fuit, ut five |
adeo hodié dilatata fuit, ut vel in ulti-
us,
ubertatem;& copiam,five elegantiam,
-
proximis Colonienfibus, & Wefl pbalis. 4n.
| lica originem fuam fumpfit à Saxoni-
bus , qui expulfis Pallisinfülam occu-
parunt, Saxonica in Wallicam veterem
fubítitutà: unde & in hunc diem "Inglo«
Saxones dicuntur : vide de hifce Bedam.
"Totus denique Septentrio linguz Ger-
Lingua Zollandica filia. Germanice
InlS
*
T Ummrss B ovcnbEkTTr5 1H 213
Cap.IV. mis finibus terrz , quin & in meditul- | bus diverfiffima utitur. Quod at expli- e£ rri.
CE cud lio /ndiarum, Batavia nova, quam Geo- | cetur ; dico FZungaricam linguam pror-
graphi Java vocant, non audias nifi | fus effe Ceticam , (eu. Scytbicam , quod
linguà Germano - Batavicá loquentes, | innuere videtur Matthias Micbonu in fuis
qu procul dubio fucceffu temporum, | de regionibus Septentrionalibus com-
barbararum hujufmodi regionum lin- | mentariis: Tubres , feu Tubi, de Tubra
guis commixta, novas femper & novas , terra Soytbie Septentrionaliffima jux-
Ípurias parturiet.Conftat lingua Germa. | ta ac frigidiffima , utpote ad Mare ela-
nica tot ac tantis monolyllabis, ut non- | cale fita, soo milliar. Germanicorum
nullas integras periodos non nifi mo- | à-Mofcua Moftovie metropoli diffità ,
nofyllabis vocabulis congeftas proferre | defcenderünt , & invenerunt terram
foleat, v. g. $05 teil mit oit waco Baus | planam ad Meridiem in regionem Go:
acbn/Too id) itoir reben teif/tecil itf | tborum in Scythia; ubi modó Tartari
ict fein 3eit pab : & fimilia. Conftat | Zavalexfes degunt, qui poftea dum zt
& polyfyllabis vocibus verborum no- | tla FInnnorum, & Panionie Rexingen-
minumque , quàm elegantifimé con- | tes exercitus ad intentam expeditio:
textis , que quidem nulli nifi dicta lin-
gus peritis pàtent. Verüm de elemen-
tis, articulis nominum , pronominibuf-
que fuo loco amplius. |
Caterüm czterz linguz ex Germa
"icà , tantó majorem corruptionem
paffz fant, quantó magis ad Septen-
trionem accefferunt , Znelrca, & Scoti-
ca, uti & Beleica ex vicina Galla , pluri-
ma verba Gallica faz inferuerunt , a-
deoque ex Gallica , & Germanica com-
pofitze videntur, radicali tamen Germa-
nico femper retento. Danica , Nortve-
gica, Suecica adeó deftexerunt , à ma-
terna indole, ut vix intelligantur, uti
fuo loco oftendetur. Eft & in Se-
ptentrione lingua , quam fricam vo-
cant , & verbis, & characteribus
differens ; de qua pariter ir fequen-
tibus.
Linguam feémiícami in meditullio
Germanie ufürpatam, Selavonice linguze
filiam effe, uti & Polonicam ,& Mofcovi-
ticam, non eft quod memorem , utpote | fci :
eam tantüm coinpre !
fipàm , càm qua ea , que dicta eft
| fecunda Pannonia, ab Atrabone Savio :
ex Dalmatia illuc introductam: cum o-
mnibus hujufmodi regiones riotz fint,
eorumque idioma , inftituta, & mores
paffim explicentur à Geogrtaphis ; una
fan& confideratione digna occurrit
Fungaria , qu tametfi inter dictas re-
giones medium feré locum P fitur-
que obtineat, linpuá tamen ab omni
nem cogeret , & hi & fede fua moven-
tes , ad ripam Danubii confederunt ; &
cam tota Pamuonia Sclavorum. jurifdis.
€tioni fübeffet, 7ubri bello moto poft
abitum Zttile Sclavos omnes fere tru-
cidarunt , terramque in hunc ufque
diem poffederunt, reliquis Sclay;s in fi-
nibus Pamenie tegiones inhabitanti-
bus. Itaque 775r; regione Scythiz fic
dicti, de qua oriundi exierunt, nomi:
nati fünt , quos poftea Sclavi Hurros,
& vicinz nationes FZuigaros vocarunt ;
| unde profe&ó diverfitas linguze £iun-
garice laculenter patet, quam. Hugri
Scythe fecam , tanquam vernaculam,
& nulli alteri permixtam ex 7 artaria
in £fwmariam tranftulére , in hunc
ufque diem durantem. Si quis veró me
liorem Hungarorum originem oftende-
rit, huic non difficulter fübfcribemus.-
Tetmini veró Fiurarie nec non lin«
guarum diverfitas à Ceoreio P'ernero lib.
de Aquis mineralibus Hungarie. fic de-
fcribuntur. amonie o. non
iendo Danubii
qui Ptolemaeo eft Narabo , nunc vuloó
(Raba, ad Savum excurrit ; fed quicquid
praterea Fimeari in altera Danubi; ripa
tenent, quod quidem latiffime patet. -
"Tenet enim totam az yum Metanafla-
3 run
214 AUEH &N &SEDLORKE rEOHBENI
Cap.IV .rum regionem, quam Ptolemeus fiumi-
nib. Danubio, T ibifco, ac montibus Sar-
maticis finit. Sunt autem montes Sar-
matici , qui FIungaros à (utenis , Polo-
nis, Moravis, Silefüs, & eà Auftrie parte,
quz citra Danubium eft, dirimunt. Ad
quos pertinet Carpatbus, ita ut Jam vul-
gata appellatione , omnis tractus $ar-
maticorum montium Carpatbus vocetut,
quanquam mihi Ptolemaei deícriptio-
nem intuenti, Carpathus iifdem, quibus
"Dacia finibus videtur terminari. Porró
extat nunc quoque Taz yeum natio 1n-
ter Hungaros , quos ipfi voce decurta-
tà Taz vocant, ac retinent iidem etiam-
num linguam fuam avitam, & parti-
cularem, FZurgarice diflimillimam, at-
que eas fedes , quas Pli defcriptione
quondam tenuerunt , nimirum cam-
pos , & plana, Dacis, ut idem ait ,. pul-
fis ad Patiffum amnem , quem ego de- Sei.
tractà primà fyllabà T iffum , vel , ut
nunc vulgó vocant, 7 ;zam accipio. Is
vero T ibifcus eft Ptolemao , limes vete-
ris Dacie , cujus cultiffima pars eft
T ranf[ylvania, provincia multis habita-
toribus frequens. INam eam & Germa-
ni , quos appellant Saxonas, & Flunga-
r1, & Flungarorum antiquiffimi di&i S;-
culi, qui linguà fuà (ant Zekbeli , & ad
hujus imitationem à quibufdam vo-
cantur Ceculi, incolunt, ut omittam
pervetuítas Romanorum reliquias Zala-
chos , qui frequentes ibidem vicos ; &
pagos habent: potiuntur tamen rerum
Fungari , & penes eos imperium eft:
eoque fit, ut 7 ranfslvani quoque Hiun-
garorum nomine cenfeantur. Verüm
de elementis hujuslinguz in II 7 omo
Atlantis Polyelofst.
COMTTPTUUT VS
2De intimis. Septentrionaltum regionum linguis.
"Ww Geographi Scandiam , live Scandi- | ventur, & apud Batavos, Belrafque pat-
Cap. V. Qi ceorpii mundi pars , quam | gelatos ex uno loco in alterum promo-
Situs ba-
;um regio-
num.
dividitur, ut funt Finlandia, Suecia, Lap-
pia , Scricfinnia , Finmarchia , Norvegia,
Finlandia. Gotbia. Finlandia ex Oriente confinis
schric&a- €ft Mofcovie ; ex Occidente Sueciee ; ex
nia,
Septentrione Scricfinniam , & Lappiam;
ex Meridie Livoniam refpicit , & à Sue-
cia. diftinguitur Sinu fBodnico ; à Fin-
landia , cajus metropolis Fibureum eft,
& ex parte Orientali habet emporium
Mofcovitice jurifdi&tionis Michael arch-
angelo di&um toto feptentrione cele-
berrimum: & Germanice Seínfanb/di-
. citur, id eft pulchra regio; & hzc regio
- linguam ex Suecica & Mofcovitica com-
pofitam tenet. Scricfinnia inter Lappiam
& Finmarcbiam wedia eft; incolz Scric-
. fmi. dicuntur , à calceis ligneis ; cha-
lybeata lamina fuffultis , quibus celer-
rimo motu per olaciales , & nive indu-
. .fatos campos, flumina, lacufque con-
navim vocant , in varias regiones | fim Gtljtichiftljot vocantur;linguà u-
tuntur Germanica, corruptiffima tamen. et
. . n ; cula.
Finmarchia,quafi diceres, Seinmatt/ex
Oriente refpicit Lappiam ; ex Occiden-
te Oceanum Septentrionalem , cujus me-
tropolis eft JNortcap , eftque ultimus
terminus habitati Septentrionis; ANor-
Yegiam refpicit ex Meridie ; à Septen-
trione J/tigaz fretum , & Novam Zem-
blam. INortvegia , quafi diceres, Stott- Norvegia.
iveg/id eft, 77 Septentrionis, Dante Re-
gis jurisdictioni fübeft , ejufque me-
tropolis olim Nidrofia, T runden vulgo;
fedes epifcopalis , totius Septentrion!s
domicilium erat , uti fplendidz eccle-
fiz adhuc ibidem fuperftitis veftigia
fat oftendunt: hodi& Bergen totius Se-
prentrionis nobiliffimum emporium in
Norvegia , celebris urbs eft ; & refpicit
ex Septentrione Finmarchiam ; ex Ori-
ente Sueciam ; €x Occafu Oceanum ; ex
| : Meri-
dammunrpsrDASIBPBL EkasH 21$
Cap. V. Meridie, interfluo mari Daniam, & Go- utuntur , & uti velociffimo curfa pol- Se&L IIT.
Suecia. thjayi. Suecia nobiliffimum regnum, & lent, ita quoque trahis alligati longiffi-
rerum geftarum gloriiceleberrimum, | ma itinera breviffimo tempore confi-
à Septentrione Lappiam; ex Ortu Smum 'ciunt. In nonnullis quoque locis non
fBoduicum ; ex Meridie Mare Baltbicum; | defunt urfi pregrandes , & albo pilo
ex Occafu Gotbiam. Atque omnes hz | praediti ; item vulpes, &lynces; cx-
vaíliffimz regiones idiomate utuntur |tera animalia domeftica ob frigoris
ex Danico , Suecicoy Znglico adeó corru- | atrocitatem , ibidem fübfiftere non:
pto , ut vix à Cermants inteligi poffint. | poffunt ; de quibus lege Zrmeraria va-
Cxeterüm ex aliquibus hifce regio- | riorum; Olaum Magnum , in multis ta-
nibus plereque perpetuo damnatz ge- | men fufpectze fidei. Scripfit de hifce,
lu, nec frumentum, neque fructus fe: | dum hzc fcribo, librum de Septen-
runt, neque pecoribus alendis aptz, fo-
lo aquz potu;& pifcibus fole exficcatis,
vivunt ; exceptis iis partibus , in quibus
aliunde panis, vinum, cerevifia, & car-
nes infumatz advehuntur. Pecuniam
non habent, fed fola commutatione
pellium , pifciumque, mercimonia fua
exercent.
, trionalium partium natura & proprie-
tate, dis Nerius Italus , Raven-
nas , Sacerdos religione & zelo anima-
rum confpicuus , amicus inter paucos
fingularis , qui Sueciam , Daniam , Nor-
a
1
vegiam, Lappiam, Finmarcbiam uíque ad
ultimum habitati Septentrionis termi-
num, Nordcap dictum , ipfemet qun
curiofiffime luftravit, & quz obfe
mawift. — Habentin Lappia certum cervorum rva-
tiov genus , quos Rangi/eros vocant quibus | vit , publica luci tradidit. Verüm de
gionis poffeffor fuit ; quamvis nonnulli |
Elifan fratrem ipfius primum hujus re-
gionis colonum , ex vicina Grecia huc
motum fuiffe exiftiment. Nos ex Rab-
|
| hifce fufiüs in fequentibus.
femme. loco equorum y afinorum " boumque
Q'A TR U-T MI :
- De lingua Ilyrica , Dalmatica , Slavonica , eu/que .
| | filiabus.
Cap. VT. V llyris , hodie Slavonia , vel gu & quamvis hodie » quz olim T bracia,
-.Eymn B antiquitus T bracia, à T byras nepote | vel Zer via dicebatur , 1n innumeras re-
Thracia. Sapbetb di&ta , qui primus hujus re- | giones divifa fit, unà tamen hac linguà
utuntur omnes regiones fub 7 5racia,
five Illyria comprehenfz ; cujufmodi
funt Zervr, Dalmatze, Bofni, Croat, a
fci, 'aldavi, Walacbi, Podoli, Daci, & co-
binorum fententia, 7 braciam, à T bras, loniz (Boemorum , Moravorum , Polono-
uafi diceres 7 5yraciam , etymon fuum
('ampíiffe, verifimiliüs credimus. Qua-
lisnam lingua illa à T byrasin I braciam
traducta fuerit , difficile eft conjicere.
Hoc conftat, hanc pofteris tempori-
bus polt Chriftum ex Graco, Latino-Ita-
lico , imo & Germanico idiomate , tan-
denr in propriam ,& naturalem lin-
guam, ab omnibus differentem dege-
netáffe. Habet tamen complures dia-
Je&os , diverfis nationibus proprias ;
rum , & Mofcovitarum ; de quibus Bibii-
ander. Vide de hifce quàm ira
| mé tractantes , Gefnerum , Sigifmundum
ab Herberflein , Matthiam Michou Polo-
num, & Boémumífcriptorem Sieif/mun-
dum Gelentum.
Ex hifce patet, linguam Zllyricag,
five Sclavonicam , Boémicam, Polonicam,
Litbvanicam , Mojcoviticam , & quz in
aula Conftantinopolitana maxime in
ufu eft, unam & eandem effe linguam,
folum-
Illyrice
lingue di-
alccli,
6 — AVNDHAONSOWSUGELO Dh'CHHOBÓROH
Cap. V I. folummodo diverfis , pro conditione | copo Felegradenf? compofitum ; alte- Sect1II.
diverfarum regionum , dialectis cor- | rum. Divo Zieronymo attribuitur ; de
ruptam , utpote quz omnibus cxteris | quo Bibliander : veràm de hifce vide
linguis communem corruptionis for- ampliffime actum in fequenti libro, de
tem , cum tempore fubiit. Sed relictis | principiis lingue IIllyrice , alphabetifque
hifce , ad literas & chara&teres expli- | variis quibus utuntur Dalmate. Nihil
| candos progrediamur. porró reítat, nifi ut ad meliorem lecto-
,ZPs- — Duplex Illyrici habent alphabetum li- | ris inftructionem , apponamus chro-
Iyricz /iy. Éerarum iis propriarum , queis in libris | nologiam annorum poft diluvium , ut
i". ^ confcribendisutuntur. Prius, exceptis | quo tempore quifque ex citatis hucuf-
aliquibus,Grecorum alphabeto ita fimi- | que au&toribus /Jebreis, Grecis , Lati-
le, utvix fitlitera, que non Graecum | nis, vixerit, innotefcat,
quid fapiat, & hoc dicitur à Cyrillo epi-
JM SUB A OC H.R:0:N:075. OGiC-A
e norum poft. diluvium , quà linguarum. ortus , C incremen-
iun exponitur.
Anno
mundi,
1656.
Poft diluvi- |
um anno
1984. | Divifio linguarum. A4brabam. Cres Rex Crete. Incendium Sodomiti-
cum. Regnum Sicyonium in Grecia. Regnum Argivorum. Regnum
Afsyrtorum. Regnum ZZeyptiorum. T rifmegiflus.
2006. | No? moritur, fub quo jam orbisinhabitabatur , urbes condebantur.
Inachus , Pboroneus Argivorum Reges. |
2158. | Sem moritur. 'Irbus //ra&l dominantur. Deorum regnum fabulo-
fura em j |
2373. | Mofes nafcitur. Zmenophis Rex ZEeyptiorum. Cecrops Rex "tbenienfts.
Linguz Crece initium.
2493. | Mofes moritur. Tofue , & Tudices.. Cadmus, Pbenix, Orpheus.
2600. | Debora prophetiffa Tudee. Picus Saturni filius. /lium conditur. Sicani,
Latii, Aborigines. Wu |
2700. : , & cxteri Vase Faunu: Rex. T3rus conditur. Pelafgorum
Diluvium.
in Jtaliam expeditio , & lingua Greca commixta Latine. Sicani , &
Aborigines expelluntur ex Ztalia. | |
Judices. Tephtefilia mactatur. Zeli nafcitur. Incendium 'Trojanum.
"neas. T urnus. Lucumones in Hetruria. Samp[on apud PhilifLeos.
Reges Hebret. Saul , David , & cxteri. Samuelobiit. Homerus nafci-
tur, anno mundi 2960. & non longé poft Flefrodus. "Templum Se
lomonis abfolutum. Cultus linguz Grace.
Reges EE Achab. Regni Affyriorum finis füb Sardanapalo.. fonas
praedicavit Numivitis. Reges Alba. Elias 3079. Flelifzeus. Carthago
conditur 3098. Lingua Phenicia in Africa viget.
Reges Tude & I/radl. Perfarum regnum füb Cyro, & Babylon fub Chal.
deis Regibus. !
| Reges Tude, & I[rail. Captivitas Hebraeorum in Babylone. Olympiadum
initium anno 3208. f omulus nafcitur 3214. Roma condita 3» 3o.
3300.
2800.
2900.
30oo.
3100.
3200.
* * .
Teutmnuss DA maELD.:L:s.l1lb 217
"Tranfmigratio Babylonica. Nabucbodonofor. Daniel. Albee excidium. Sect.III.
"T bales Milefius. Steficborus. Grace linguz ftudium promovetur. -
Salathiel. Zorobabel. Finis fervitutis Babylonicz,7oannorum, 3446. -
arius. Cyrus. "Tarquinius Superbus. Confules Romani 3473. (Phere-
cydes Pytbagoree praceptor. Poétz veteres. ZZfchylus. Pindarus. 4na-
xagoras. Linguae Latine ruditas.
Xerxes, Furius Camillus. V'ejorum obfidio. Roma captaà Gallis. Eiero-
dotus nafcitur 3501. T bucydides.. Socrates nafcitur 3515. Plato. Me-
|. diffus. Simonides. Empedocles. Diogenes. Cynicus. Ariftoteles nafcitur
3565. 4lexander Magnus nafcitur 3595. Darius. Demoftbenes.. Calipe
pus. Demetrius Phalereus. | |
Alexander Magnus moritur 3625. Regnum 4Egyptium Ptolemeorum.
Scipio Africanus. Incipit cultura lingux Latinz. |
Ennius po&ta nafcitur 3712. Terentius. "Archimedes. Flannibal. Cannen-
fis pugna 3707. . |
'"Machabei pro fide trucidati. Judas. Machabzus bella gerit. Pacu-
vius. Plotius Gallus, primus legit Rhetoricam in lingua Latina...
ZÁccius pota. Lucretius. Marius & Sylla. Bella civilia. Gicero, & Cn.
Pompejus nafcitur. | |
Sofipb, Toachim, Ama, beatiffima Deipara nafcitur. JESUS Chriftus fi-.-
lius DEIanno 3984. Bellum Triumvirorum. M. 7 ullius Gieero. Ta-
lius Cefar, & Monarchia Romanorum Czfarum. Ovidius. Hora-
tius. Virgilius florent. Cultus latinz linguze magno incremento pro-
pagatur. ! - |
Anno Chrifti. Ab anno primo ufque
ad 1oo. florent 7 ibullus , Catullus ,
Qropertius, Dionyfius Halicarnaf[ eus.
s Philo, Orofius, Lucanus; Cornelius T a-
citus, Falerius Flaccus, Tuyenalis, Mar-
id tialis , Plinius, Pedianus , po&tze, fub
Augufto ufque ad 1 rajanum.
Ab Anno Chrifti roo ufque ad 200. |
fub T rajano , Adriano, Zntonino, &c.
CVIL 3300.
3400.
3500.
3600.
3700.
3900.
3900.
S.S. Patre sEufebius Caefarienfis, 4
thana[ius , Gregorius Nazianzenus,
Epiphanius, Ambrofrus , Cbryfoftomus,
Hierony mus, AugufHnus.
Ab anno 4co ufque ad 5co. imperium
Romanum ex Occidente in Orien-
tem tranflatum , Barbarorum inva-,
fio; atque huc ufque Latina lingua
pura in Ztalia viguit ; fed à Gothis, A-
ufque ad Severum Boruerunt, Plutar-.
chus , Paufanias ; Favorinus , Ptole-
menus , Galenus, Tu[flinus Martyr, 4tr-
rhianus , Max. I yrius , Lucianus, 4
tbeneus, Apulejus, Gallus.
Abanno 200 ufque ad 3oo. fub Impe-
ratore Caracalla ufque ad. "Diocletia-
»um Boraére Philostratus, Appianus,
Cafsiodorus, Plotinus, Cenforinus, Por-
Iyrius; Lampridius, Tertullianus.
Ab anno Chrifti 300 adufque 400. Con-
flantinus Magnus , & Chriftianz res
ligionis propagator » floruére jw
vencus Presbyter ; Libanius; T bemi-
flus , Claudianus, Au[onius, S ynefius ;
|
l
|
- lanis , Vandalis , Hunnis, Longobardis
corrupta in varia idiomata Jtalicam,
Gallicam , Hifpanicam , aliaíque de-
generavit , Latina lingua folummo-
do inter literatos permanfit. Sed
hifce fat & in genere quidem expo-
fitis, jam ad IV. Librum, przci-
puum hujus operis argumentum
progrediamur , in quo linguas & i-
diomata ex primzva illa rerum
confüfione in ordinem redigere no-
bis propofitum eft. DEUS O. M.
- Spiritus fan&i 742 or& gratia
aufibus noftris adfit.
Ee Verum
*
E
218
* 3
AcfOJGIAGN A Sue CER D RIGUIBBIRI
Cap.V]. . Verum antequam opus tlantis po- | fionem examinabimus ; & deinde no- SecZ1II.
lyzloffi arduam ordiamur, hoc loco ce- | (tram de univerfali lingua intentionem.
lebrem illam de univerfali lingua quz- | in curiofi lectoris gratiam apponemus.
C AP-U T- VM.
Qtrun radicer fimguarum veperiri. queant Ad univer[alem quamn-
dam lmguam
fione delufi primxvarum lin-
C. VIL aec varia quadam perfua-
*
guarum radices conllitui & affi-
gnari poffe , ex quibus univerfalis lin-
gua confici poffit,etiamnum credidere.
Cum itaque à multis égde re confultus
fuerim;potiffimum à Ferdimandolll. Im-
» peratore Meccenate munificentiffimo,
qui uti inaliisita & de hoc clientis fui
Judicium more folito experiri non fuit
dedignatus : ( nam quid de hoc propo-
fito univerfalis linguz argamento is
tirem , fibi exponi przcepit: ) uti-
e Cafareo perculfus imperio , ut
laudabili Cahris curiofitati quovis
modo fatisfacerem , à primis princi-
E- ropofitum mihi dubium , fingu-
ari ftudio & diligentia adhihita, eno-
dandum cenfui. Sed vix dum coepe-
ram, cum ecce , ut verum fatear , i-
dem mihi accidiffe videtur , quod ty-
pothetz , qui plura librorum folia,
compofittione peracta, jam typis przlo
deftinata in promptu habet. Verum
nefcio quo cafu diffolutis ligaminibus
typi fparfim per terram diffipati , nul-
lurn prorfus veri fenfus veftigium relin-
quünt, feque ad priftinam formam
prototypi jam perditi reduci queunt.
Pari prorfus modo accidit in infinita
illa prope linguarum & idiomatum
didipediom & varietate, quz ab oripi-
ne mundi hucufque ob inacceffam an-
Uquitatis vetuftatem , ob tot imperio-
Tum mutationes, tot populorum diver-
forum commixtionem , inter tot deni-
que rerum humanarum viciffitudines
& corruptelas expofitz fuerunt , ut
proinde minime fieri poffe exiftimem,
conflituendam.
aut fundamentum omnibus linguis
commune reperiri poffe;credam.Q uot
enim in lingua Chaldaica, $yríaca, Arabi-
ca & Ztbiopica verba occurrunt , quz
nullam prorfus ad primariam linguam
quam nos Jebream effe determinavi-
mus , ( exceptisiis quz ab ea demana-
runt ) fimilitudinem obtinent ? toto-
que ut ajunt coelo differunt ? Quis ro-
go vel unicum verbum in lingua Ze
brea cxterifque reperiet? quod ad lin-
guam Cr«cam , ne dicam Latinam ali-
quam affinitatem habeat ? f1 veró non-
nullz voces occurrerint , qux tametfi
quoad fonum quandam fimilitudinem
polliceantur, illz fignificatione tamen
prorfus contrarium exhibeant. Haci-
taque diligentia praemiffa , & combi-
natoriz artis amuffi applicata , dico te-
merarium ,.ne dicam ftolidum eorum
effe tentamentum , qui in hoc negotio
adeo arduo & viribus humanis fupe-
riori aliquid fe praftare poffe przfum-
ptuofius credunt. Definant itaque hu-
Jufmodi imperiti rerum indagatores
pifcari in aére ranas, quz fine alis vola-
recenfent. Sifyphi faxum volvant , at-
que inutili labore revolvant , omnem-
que humanam in hifce explorandis
induftriam vanam irritamque fe com-
perturos certo fibi perfuadeant. Ho-
rum numero jungi poffunt omnes ii qui
linguam Germanicam , aut quamvis 2-
liam. ex JHebraics. verbis vocibufque
conítitutam demonítrare fe poffe exi-
ftimant. Quos inter meritó primum -
locum obtinet Goropius (Becanus , qui
Beleicam linguam libro integro prima-
vam illam veramque Zebreorum lin-
guam
grt te even es
J| UmRDIS DBARBILD Jg EhIlL. . 19
C VIL guam aut faltem mediaté ab ea deri-
vatam conatur demonílrare ; miratus
fum equidem virum cateroquin eru-
ditiffimum, in re adeó ludicra, tot bo-
nos dies horaíque confumpfiffe. Quis
enim nefcit, in omnibus pene linguis
nonnullas voces Hebreis quoad fonum
fimiles reperiri , quarum tamen genui-
nam fignificationem ut exprimat dici
vix poteft, quam violenter quam co-
a&té;ut quoad fenfum Hebrzez refpon-
deant , io m conetur. Et certe
mihi perfuadeo virum judicio pollen-
tem difficultates occurrentes non po-
tuiffe non przvidiffe. Ut proinde ne
cjus exiftimationi nonnullo przejudicio
effe videar, eum non tam veritate con-
vi&um , id fenfiffe, quam ingenii lu-
xuriantis etu abreptum ad fagacita-
tem fübtilitatemque ingenii oftentan-
dam ftmilia effutüffe arbitrer. |
Sed hifce jam fatis expofitis , reftat
ut hoc modo alium univerfalis linguz
modum defcribam, qui ad Caefaris po-
ftulationem noviter detectus fuit : &
dicitur Polygraphia wntver[alis, qua. quif-
que tametfi non nifi vernacula lingua
inftructus, cum omnibus tamen popu- Jec.II.
lis & nàtionibus, per literas reciproco
commercio , mentem fuam aperire
| poffe demonftratur , quod & jam du-
dum ad multorum follicitationem non
E aucis tantum exemplaribus im-
E. ublici juris fecimus. Eft vere
univerfalis methodus qua quis fuam al-
terl intentionem quacumque lingua
communicare poffit; fateor fane illud
ab omnibus antequam in lucem edere-
tur velutincredibile & quafi vsedoÉoy
habitum fuiffe. Sed dn jam opere,
poftquam in praxin id redegerunt mul-
|t ex magnatibus , tum enimvero illud
|non dicam &dw/a'y , fed vel maxime
facile compererunt. Quo cum ee
| s S. :
| relexandi animi caufa Ferdinandus ILI.
Caefar & Leopoldus Guilielmus Axchidux
ufi fuerunt; uti in fronte olyrrapbie,
ex litera ad le&orem datá contefíta-
ta rei veritas demonfílratur. Quin &
Alexander V]. glor. mem. fümmus
Pontifex comperta veritàte adeo ipfi
artifit artificium ; ut inventori annux
penfionis minerval affignare non fit
dedignatus.
| C 0 *NCOU bises 0
Orrendos tandem cataclyfmi flu&us elu&ati invifam WE TAM
| mundi cataftrophen, ob 'enormia filiorum hominum vindice DEO il-
latam cum tremore confpeximus ; qua finita ex monte Zfrarat in fübmonta-
nos campos , itinere directo j tandem intérram Sennaar appulimus. 7 wrrim,e-
jufque portentofam fabricam dimenfi uti intercurrente linguarum confafione
imperfectam incompletamque reliquimus; ita quoque ex confufo fermonum
commercio , novorum femper novorumque idiomatum argumentum exor-
tum ; mire ad id profequendum , animum meum follicitavit. Verum cum id
primi as tomi limites longe excedere videretur , operz pretium me factu-
rum exiftimavi , fiin auxiliarem adminiculationem , Ztlantem adfcifcerem ; üt
is Geocofmo univerfi orbis terrarum linguis confpicuo humeris fuppofitis vi-
rium mearum imbecillitatem , ea qua feri poffet induftria füblevaret. Quod
tandem afpirante divini Numinis gratia accidit, éo modo, quo le&or in fe.
cuturis , fuo tempore , duobus Tomis in 72 linguarum , juxta 72 tribus trium
filiorum Noé difparatiffima genera divifis pera&um videbit. Vale le&or & (; ;n
hifce quidpiam admiratione dignum occurrerit, id unicé D. O. M, qui folus in-
fantium linguas facit effe difertas ; adfcribas velim.
Laus DEO Zirgmque MATRI.
be 5 IN.
EN oPDGEIX RLESRASU M.
in boc opere contentarum : in quo |
Numerus paginam denotat; 4 columnam priorem , ^ pofteriorem.
nis. j 17.2
Jfchylus.. 217.
J&thiopes primos bomines iu &thiopia velut
5n medio terrarum natos afferebant , & ex
quà cau[à. i35.b.
Jüthiopia primorum bominum genetrix , fe-
cundàm Z&thiopes. ibid. ejus defcriptio.
199.2. antiquitas. ibid.b. colomz primi qut-
Ham. 200.4.
Jithiopica Jinguaex Hebrza. 1 31a. 200b.
I:
C Bimelech Rex 4544 Palzftinos
S tempore Abrahami. 44. 2, b.
BEZZANE Aborigines. 216. expelluntur.
ACER) N- ex lralia.- ibid.
Abrahamuszatus anno regni Nini.43.1 o4.b.
og.a. ammo vitg patris (ui. 6o. xo 5-8.
| 106. 113.2. ex ejus femine qui populi pro-
dierunt. 120. b.
Abubacer de prava opinione , que fuit Za-
bzorum. , ii4b.| Aquadiffert charatleribus €9 modo fcriben-
Abydenus de /apfu "Turris. iio.b.| d. ibid.
Abyffina Zingua. 132.2. | JEthiopicum alpbabetum drverfifsimum ab
Accius Poeta. 217. Hebraico. ibid.
Achab. 216. | Africanz Zigue. 132. .
Achad Hieronymo Edeffa. 1:17.23. | Agareni. Jide Ifmael.
Adamus primus iegotéms. 146.b. [ree pri- Agriculture meceffrtas. — j.2-
mus animantibus nomina impo[uit. 147.2. Aivan Kefra. 97.b. 99.2; b. 100. a.
xóg.a. ommium purorum bominum per]E- Albz excidium. 217.
&iffimus , C feientiffimus. 1 62.2. infufam | Alcoranus Imgua Axabica pura coufcriptus à -
concreatamque. fcientiam babuit. ibid. b. Mahumede. 198. b. 2o2.b.
linguam babuit pariter fibi infufam. ibid. | Alexander Magnus nafcitur. 217. vk
ibid.
- ejus theologia. ibid. phyfíologia. 1 6 3.a. o-
mni[cius. 62.2. 163b. ejus inflrutlor An-
gelus. 164.2. eum ex luna prodi;[fe fuit Sa-
bzorum zraditio. 00085. b. 134.8.
Adonis vide Ofiris. $i |
Adris arabice (9 grece Hermes Trifmegi-
ftus dicitur &gyptiorum TThoyth. 82.b.
Higyptiaca //ngza. Vide Coptica. Ejus pri-
Allegoriarum J£gyptiarum expofítio.17 3.a.
& feqq.
Alphabetum. Z£xhiopicum diverfiffmum ab
Hebraico. 200.b. Copticum commune O1
my[licum. 177. 8 feqq. Dalmatarum va-
ría. 216. b. Illyricum duplex ; alterum
Cyrilli, a/terum Hieronymi. 216 SED.
matus. 152.3.| Samaritanum oz eft idem quod Phcee-
J&gyptiaci regni initium. ir2.b.| nicium. : 185.b.
Zigyptiarum Atererum primava fabrica 65 Altitudo lung à terra. 37.b. triplex : major in
in[litutio. —— i77&feqq.| apogme, minor in perigeeo, mediain quadra-
turis.39.a. Lurris quanta debuerit efie
u[que ad celum lun. 37. b
Jügyptii Simi Babyloniorum zz e£e/ifcis
: Amalech fflius Eliphaz, fílji Efau, à quo A-
erigends. 65.a. credebant primos bomines
m IRgypto natos. 135. b: 09 ex quà caufa.
ibid. monachi fequebamtur . bieroglyphi- |. malecitz. I2I.42.
cam doílrinam. veterum Agyptiorum. Amara mons. 199.b.
pelis ac oca. | Amafis Rex Igypti advexit templum mono-
Z&gyptus non fuit babitataante drvifouem G) | — litbum. 72.2.
con fufionem ling narum. xx 3 b. Primorum | Ambrofius floret. 217.
- bominum genetrix fecundum IEgyptios. | Amenophis Rex Egyptiorum. 216.
135.b. 4 primo Rege Mifraim dida., Americanz Jinguz. 132.2.
203.8. | Ammon Jf/ius Loth, 2 q4 Ammonit2.
I21.4.
Rlamitica Jingua. Vide Perfica. 2
Zmilius Scaurus» fuà edilitate extruxit a- Amraphel Rex Sennaar. 19. a. Rabbini fa-
pud Romanos theatrum 360 columnis con- Dulantur eum effe Nembrodum ibid. fuit
fpicuum. 390.b. prorex Ninyz Regis A[[yriorum . vt gu-
eas. : Senn
4Eneas.— a16.| Aernator Babylonis, aut terr aar.
Z&olica diale&us lingue Grzcz. 1231.8. 19. b.
JEre Colofói Solis quot cameli onerati fuerint. Amftelodamum «rZs incredibili magnitudi-
e. xd .$8.b. 89.a, b. 90.a. ne pra dita. : 45.2. ,
4éris benignitas requifita ad bonitatem regio- Analogia rerum à primis mundi patriarchis ge-
: , fla-
2] »
b 7
]iNGDEZEZJX.
ftlarum , geftis Ofiridis, Ifidis, Typhonis,
Hori para//eía. I236.
Anaxagoras. ZI.
Angelus qua lingua G9 charatlere fcripferit in
pariete Balthafaris fententiam ei à Deo la-
tam. I54.2.
Anglica /zguafflia'Teutonicg. ^ r3r. b.
Angolana Zngua. 132.2.
Anna. | 217.
Appianus floret. ibid.
Apulejus fleret. ; ibid.
Aquilacur bebraíce dicatur Nefra. 166.a.
Arabes putabant Arabiam felicem przmo-
rum bominum genetricem. 1 35.b.. [cripto-
res celeberrimi. 199.2. eorum relatio de
pyramidibus gypti. 7o.b.
Arabia triplex; Deferta, Petrea 6 Felix.
198.2. Deferte fitus. ibid. Petrez f-
tus.ibid. Felix primorum bominum gene-
trix. fecundum. Arabes. 135.b. ejus ft-
145.199.2.. Amalecitica C9 Ifmaélitica
ditla.- - ^. ibid.
Arabica //ngua, i» Andaluzia commixta La-
tinis Arabicifgue vocibus, in Melitenfi
infula commixta vocabulis Yalicis Arabi-
cifue. x 30b. ex Hebraica. 1 31.a. 198.a.
per totum Orientem €& Occidentem. dif-
fufa. x98.a.. pura dominatur in A£gypto.
; —— 203.2.
Arach Hieronymo Nifibis. 113.2.
Ararat non efl unus mous particularis , fed ia-
gens concatenatorum montium feries. 12.2.
Arcadia primorum bominum genetrix, fecun-
dim 'Theodoretum ex relatione antiquo-
rum. 13j.b.
Archimedes. 217.
Architetlura'Turris Nembrod. ^. — 40.41.
Arcus Soliman Pac. 100.2, b. 101. a, b.
Ariftides Atbenienfe folum primam 1erram
bominum genetricem a[ferit. 135.b.
Ariftoteles nafcitur. 216. multa ex Chal-
daicismonumentis accepit. ^ 195.2.
Arinenia duplex: minor (9 major. Minoris
fitus. Majoris ftus. x r.b. Defcriptio. 204.
a. etymon ab Aram fí/io Sem. ibid. Arme-
nica gua. - '204, 205.
Armenorum Patriarcbe fedes in Nafche-
van. 204. 2.
Arphaxad zertius fílius Semi. 120.2. satus
duohus annis pofl diluvium. ibid. à quo pro-
dierunt Chaldzi && Sufii. 120. b.
Arrhianus floret. /217.
Artapanus fcrilit à Mofe literarum inven-
tore literas accepifje Judzos ($ ZEgyptios,
à Judzis Phoenices, àPhenicibus Grz-
COS. 123.b.
Artemifía Regina Cariz Maufolo marito
defuntlo fepulcrum erexit, àquo omnia Re-
gum Imperatorumque monumenta preciofa
Mauf[olea vocantur. 83. a,b.
logus à Nino ufque ad ultimum Sardana-
D * oix
A M — — MÀ —À —— 7
REB;RIU:M.
"Artes quas fuos docuit INoG.27.a. earum pro-
- pagati. ibid.b.
"Afinus cur bebraice dicatusChamor. 166.2.
Affur fecundus filias Semi, à quo Aflyrii.
119.2. diver[us ab Aflur egre[fo de Baby-
lonia, qui edifcavit Niniven. ^ i19.b.
Aflyria efl terra Sennaar. 18. b. que nunc
corrupté Azimia dicitur, fitus. — x19.a.
Aflyriacus cbaratler. Vide charatler. H
Aflyriorum Aeges dicli Affur. 120.2. cata-
palum. 5o. eorum imperium duravit fu
32 Regibus anuos 1239. ibid.
Athanafius floret. | 217.
Athenzus fleret. gd ibid.
Athenienfe folum primos bomines produxit
fecundum Axiftidem. —.— 13j.b.
Attica dialedlus lingue Grac. 131.2.
Atribiticus nomus. 79.2.
Aule labyrinthe terrorem incutientes. 83.2.
Auguftinus de namero linguarum.199.2. ffo-
ret. 217.
Auri abundantia primis feculis. 27.b.
Aufonius floret. 217.
D.
B^byleon urbs magnificentia pene incredi-
^ Lilis àSemiramide cozdita. 93.2. ejus
magnitudinis & operarum examen. 5 5.2,
b. rudera an bodie fuperfint. .—... 92.a.
Babylonia eff terra Sennaar. 18. b.
Babylonica Zisgua. Vide Chaldaica. Ejas
charatler. Vide Character. — —
Babylonico regno nullum necantiquius nec ma-
jus. 112.b.
Baculus Tauticus S. Antonii. . 172. b.
Bagdadum exzrutlum ex lateribus bonis (9
vetullis Babyloniz vezeris,&c. — 104.a.
Datavica Zizgua. 97 WE ms.a.
Becanus ( Goropius) pro£at linguam Bel-
icam omnium primam fuiffe. 194.2.
Belgica /ingua omnium prima fecundam Go-
-ropium Becanum. 194.a- -ff/ja Germa-
- fnicz. Le 131.b. 194.2.
Bella civilia. :i9237-
Bellonius ( Petrus) de pyramidilus Z&gy-
pti. | ..68.b.
Bellum Triumvirorum. — " 217.
Belus idem qui Nembrod. 82. b. 104.a.
-.xog.a,b. 112.a. ejus fepultura. 47. b.
templum. y2.a. Vide Ofiris. |
Ben Salamas 4e pyramidibus Egypti. 70. b.
! Benjamini Tudelenfis o2fervato de civita-
teg Turri Babel. — . . 9s. b.
! Berofus Annianus v«/t Zoroaftrem fuiffe
| Cham ///ium No&. 44. 8.
! Bibliotheca [acraMmendii. 76.b.
Boémica /ixgua ex lllyrico traduda , &
lingue Germanicz ac Polonicz ita com-
E e 3 mixta,
INDEX RERUM.
mixta , st nec Dalmata , sec Polonus
eam pror[us intelligat. 1 30.b. ffília Scla-
vonicz. 213-4.
Bofnica Zingua ex Illyrica. 1 31. b.
Bubafticus som. 79-3
Bulgarica Zi;gga ex Illyrica. 1 3r. b.
Buratinus(Titus Livius) pyramidem Mem-
phiticam de/izeavit. 71. b.
Brachmanica lingua. I 31. b.
Brafilica lingua. 132:2.
Briax Maufoleum Artemifiz Carie Reginz
à Éorea celavit. 88.2.
C;
QAdmus literas primum ad Grecos al
4Egyptiis, zpfe /Egyptius exz/fens, attu-
b. 175.8. 184. a, b. 185.a.
209.8. 216.
Cadm litere quo tempore Gracis tradite.
175 a. dile etiam Phoniciz , item Pe-
lafgice. 185.2. diverfg fuerunt à Sama-
ritanis. 188.b.
Cafrarienfis Jingua. 132/23.
Cainan generatio fecundum quofdam minime
computanda.xoy.a. gemuitSale. ^ 106.
Cairus urs incredibili magnitudine predita.
45.2.
Calcis preparandz artem fuos. docuit No€.
Jit. 174.
| 27.2.
Calculus propagationis generis bumani ad'Tur-
ris fabricam. 9. 37.2.
Calippus. 217.
Cambyfes regni ZEgyptiorum everfor.203.b.
Cannenfis pugna. ZI».
Canopicus »omus. 79.2.
Captivitai Hebrzorum zz Babylone. 216.
ejus finis. 217.
Cares arcbiteclus Coloffi Rhodii feu Solis.
88.b.
Carthaginenfes Phoenicum colonia. 187. b.
Carthago ur£s incredibili magnitudine pre-
dita. 45.a. "conditur. 216.
Caffiodorus floret. 217.
Catalogus Regum Aífyriorum à Nino afgue
ad ultimum Sazdanapalum. jo.
Catullus /ferez, ! 217.
Cau[ univer[ales quinque corruptionis limgua-
rum : 1. diverfarum gentium populorumque
commixtio. 2. imperiorum monarchiarum-
que mutatio. 130.2. 3. calamitates publice
regnorum. 4.varia in differentia regna co-
loniarum introdutlio.v30.b.. g. cei foli-
Que zn certis nationibus conflitutio. x 31.2..
€CtOps Rex Athenienfis. 216. reyes
altitudo ejas. 175.42.
Cenforinus 7;,;. i
Cha Abas Sophi fecundus Rex Perfiz. impe-
riam ampliavit, 202.4.
Chabreus Rex 4Egypti erexit fecundam p»
6.8.
ramidem.
Chabor feu Chobar flsvius. 163.2.
ChalanneHieronymoSeleucia. 11:7.a.
Chaldza e[l terra Sennaar. 18. b.
Chaldzi a£ Arphaxad. 120.42.
Chaldaica Zi»gua ex Hebrzá , ejufque diale-
(u$. 131.8. prima linguarum à nonnullis
perperam traditur. x49. b« fecundum in
primatu linguarum locum babet. x 1. a.
195. b.
Chama familia cur tam grandia monumenta
poft fe reliquerit , non ver familia Semi,
.€& Japheth. 65.2.
Chamus Noé /f//ius Zoroaftres diclus. 9. a.
44.2. ejus progenies autbores Bue:
135.b.
Chananza Jizgua. Vide Sei dranae
Charatler lingue Samaritang , utrum ver
AíTyrius aut Hebreus fit. 152. & feqq.
Aflyriace feu, Hebraice. 1 5 3. a. & feq.
Dabylonicz. 154.a. Samaritanus acc-
dentaliter tantàm ab Affyriaco differt.
154.b. Affyriacus //ve Efdreus in facris
Jcribendis fuit adhibitus; in profanis vero
Samariticus. 155. a. Aílyriacus He-
brzus verus eff , quo tabule legis fcripta
fuerunt. ibid. Samaritanus z» sic/is He-
brzorum. : ^ 1$8.b.
Chemmis Diodoro ; a? Herodoto Zicius
Cheobus edvus Rex Hgypti edifcavit
drium pyramidum maximam , inter feptem
preclariffma operanumeratam. | 66.a,b.
Chilenfis Zizgua. 132.42.
Chinica Zingua. 131.b.
Chobar fes Chabor ffevius. 103.2.
Chodorlahomor fuZegit Sodomitas. 10.
Chriftus per titulum Crucis , reduxit per va-
rias éinguas , populos in unitatem , die Pen-
tecoftes miffo Spiritu fantlo fuper Apoflo-
los. 128.a.
Chryfoftomus fieret. 217- ejus fenfus myfli-
cu$ biflorig 'Turris. . 22.3,b; 23:8.
Chuft progenies , && utrum fuerit veré colore
uigro imbuta , vel faltem , an omnes , qui
.— poftea nigri nati funt, ab ipfo prodierint,
113, &feq. »igredonaturalis. y 12,8. un-
de. x14-b.. altera caufa. 115.a-. genealo-
gia. 115.a,b.
Cicero. 217.
Circulus aureus. qui circumdalat Simendis
monumentum. i 77.2.
Crvitas quenam fuerit , quam facer textus
Nembrod extruxiffe refert. 41.b.
Claudius Marius Vi&or de confuftone Hin-
107.b. 108.2.
guarum.
Claudianus feret. 217.
Climatis bonitas requifita ad bonitatem regios
nis. 17.2.
Cn. Pompejus zafcitar. 217.
Colonig filiorum Sem , Elam (& Affur, 115.
& feq.
Coloffi
INDEX: RERUM.
Colo[ff Eg yptiaci omues alios mirabilium ope- | Cubitus unustrium palmorum. 66.b.
rum magnitudine [uperantes. 90.a.. Capi- | Cynopolitanus nomus. 79.2.
tolinus.;Z;d. Palatinus.;/;d. Rhodius fe» | Cyrus. 217.
Solis, Apollini dicazus. 88.b. ej«s altitu- !
do, deque eà diver[a fententia Plinii &g D. "
Volaterrani. ibid. 'Tarentinus. 9o. a. zi
Thebanusperegrinum fonum edens. 385b. T) Adan alter fílius Regmz, à quo Deda-
nai IIÓ.4.
Columng roftrratg infcriptio. 2rI.
Columng27 intemplo Diane Epbefie. 88.
a. 36 Mau[olei Artemifiz Caria Regzsg.
Dzdalus admiratione labyrinthi Zgyptiaci
captus, alium in Lemno condidit. 7 3.b. ar-
ibid. chiteclus labyrintba Cretenfts. 8 5.a,b.
Computus totius Symmetrig templi monolitbi. | Dalmatia ve Slavonia olim Thracia dicla.
ict 2I5.42.
Commorina //sgua. 131.b. | Dalmatica Zizgua. ibid. ejus alpbabetum.
Conciliatio duarum fenteutiarum de primatu | — Vide Alphabetum. |
linguarum. 150.2. | Danica Zzzgua fí/;a'Yeutonicz. PILD.
Conditiones tres requifite adlonitatem alicu- | Daniel. | ! 217.
j^$ regzonis. ] 17.3. | Darius. ibid.
Confufto linguarum. yo4. & feqq. 216. ideft, | Debora prophetiffa Judzz. 216.
A. M. 1931. 15.b. accidit a. 275 pofl di- | Dedanzorum fias. Ir6.2,Db.
Iuvium.xoy.b.xo6. quomodo fala. 107.b. | Delubrum ex unico lapide conffrutium. 72.2 Jb.
caufe. 25.8. auclor folus Deus, non bomi- ejus menfura. 72.b.
nes. x2 y. b. cacodmones effe non poterant. | Demetrius Phalereus. 217.
Demonfiratio de 'Turris ad lung celum exal-
ibid. radix malediélio No& in Canaan ff-
tande impoffbilitate. — 36.2.37. 39.40.
lium Cham. 126.a. gravis fed ju[la (9 ma-
ximé digna pena. 107. a. 126. b. znqueea | Demofthenes. 217.
maxima DEI clementia. 126. 127.2. fa- | Deorum JE yptiorum 48 manuftones , ima-
pientia , potentia, Lonitas, juflitia. y27.a. | — gines C flatus. 76.b. 8r.b.
& providentia. x27.b. im ea jurgia C9 ri- Defcriptio cenaculorum porticuumque laby-
x. | 125.3., rintbi Égyptiaci. 74.a. bortorum penf-
Congana //ngua. ! 132.a.| Jum Semiramidis. 61. a, b. Jadyriutb;
Con[eclaria quatuor ab[urda ex po[fibilitate 4Egyptiaci. 78. & feqq. /acus Meridis.
Turris ufque ad celum lumgerigenda.39.b. | — 77. b. pontis Babylonici à Semiramide
40.3.| fupra Euphratem extrutli. yy, g&. terre
Confeclarium ex de[criptione fa£rice Iímen- Sennaar. 17. &feqq.
dis. 77.3. | DEUM omnes bomines femper agnoverunt.
Conftantinus Magnus. Lom co E I 36. a,b.
Confules Romani. - |. bid] Dialetli lingue graece, FEolica, Attica, Io-
Coptica J;ugua una ex primigeniis , ejufque nica, Phrygia. s Xaxcs.
litere myflica. 172. & feqq. x7 y. b. erige. | Dialet; varue an fuerint in lingua primordiali
174.b. quomodo corrupta, x7 y. b. 176.a,b. feu primeva. — I1.2.
alphabetum commune C) myllicum. 77. & Differentia exterioris g interioris dimenfto-
feqq. ad nullas alias affnitatem babet. 203. nis templi monolithi, 73.
a,b. characteres ab Hebraicis toto celo dif- | Diluvium. 8. 216
ferunt. 203.b.. duratio. ibid. ' Diodorus Siculus defcrilit res geffas Nini.
Corruptionis linguarum cau[g quinque. 30. | — 42.8, b. 43. quando ait eum [ubegiffe E-
a,b x3t.a | gyptum, ac fimitimas regiones, inteligen-
Cres ex Cretz. | — 216.| dumideflvelnonplenà , veldicendum eum
Crocodilopolitanus nomus. 79.3. | mon diu eas poffediffe. 44. a,b. ait turres
Crocodilorum facrorum fepulcra feu monimenta |, x oo in menilus fuiffe , quas non omnes
in medio feu fubterraneo labyrintbo. 80.b. manibus infertas fuiffe putandum efl. 47.2.
8r. b. nibil babet de'Turri Nini €9 Semiramidis
Ctefias Cnidius referr. Pyramidem Nini oclozonià, nifi forte id zntelligat per Beli
fuifie molem altitudiuis novem fladiorum. templum.: 52. a. de urbe Semiramidis.
b.| 53.a.refellitur càm ait 2000000 bomigum
47, b.
Ctefiphon o/im, poflea Seleucia dicla. 96.b. eccupata fuiffe in extruenda urbe Semira-
, 97.b. 98.a,b.| midea.s3.a,b. pj. b. itemcam ait mures
Ctefiphon architeclus temp Dianz Ephe- | — uris Babylonicz continuifse tantum 250
fig. E 88.a.| — turres. y4.b. de ponte f"pra Euphratem,
Cuamenfis /ingua. 132.2. | deque duobus regiis Palatiis in oppofitis "
! is
INDEX RERUM.
Lis locis extru&lis à Semiramide. 55. 6. |
.57. de Horto penfili. 58.2, b. refellitur
cám ait Hortum penfilem ez à Semira-
mide, fedà quodam Rege Syro pofimodum
in gratiam ejus fatium. ibid. refellitur cum
ait lapidem obelifci Semiramai curruum
— multitudine ad flumen, indeque navi impu.
tum Babylonem delatum fuif. 62.b.
65.2. refellitur fcribens de excefia Semi-
ramidis.64.a. depyramide Memphitica.
omnium maxima. 66.a,b. de labyrintbo J&-
gyptaico. 73.2. ex Hecatgo.7 y.b. 76.a,b.
de miraculis Tbebang civitatis. | 77.b.
Diogenes Cynicus: (217.
Dionyfius Halicarnaffzus fleret. ^ ibid.
Divifto prima gentium contigit A. M. 1788.
15.a,b. fecunda A.M. 1931.15.4. 104.
— feqq.206.x1:1.b. quandoceperit. x11.
Divifionem linguarum non femper fuiffe oflen-
ditur. 34.b. Vide Contufio.
Dogmatapbilofopborum. Vide Opiniones.
Dofithei feciatores. 196.2.
;E.
TE ebstene nunc'Yauris dile , regni Me-
x . die caput. Me 2OI.23. 202:4.
Editlum Regis Sinarum 'Tartarico - Sinico
— ebaraclere con[criptum. 204. b.
-Edom. Vide Efau. |
Elam primus fílius Sem , à quo Elamitz.
| | II9.d.
Elamitarum /itus , qui à propbanis fcriptori-
lus vocantur Elimzi, ex quibus exierant
Perfíz. ibid.
Elias. | 216.
Elimzi. Vide Elamitz.
Empedocles. $17.
Ennius Peétanafcitur. ibid.
Epilogifmus Genealogie, ex quo feries gene-
rationum filiorum No£ colligi poteft. x 4.b.
^ 15.3.
Epiphanius de numero linguarum. 109. a,b.
ji Turris dejelione. x10.b. fleret. 217.
166.2,b.
Qr d.
Equus cur bebraicé dicatur Sus.
Efau ff/us Yaac, à quo Idumzi.
Efdraus charatler. Vide character. :
Efdras zon invenit novum charatlerem ad le-
gem defcribeudam ; [ed veterem nonnihil
degenerem in pulchriorem formam adapta-
Vit. 155.2.
E[feni.
Etymon literarum Samaritanarum. 196.b.
Eupolemon de /apfu 'Turris. 130i a.
Eupolemus ftripfjt à Mofe literarum imven-
tore Judzos && /Egyptiosaccep[Je literas,
à JudzisPhoenices , 4 Phoenicibus Grz-
cos. uus 12.3. b.
Eufebius de numero linguarum. 109.2. ffo-
te EET 217.
196.42.
Examen trium mirabilium in fabrica Ymen-
dis. 76.b. 77.2.
Exemplum in[criptionis Yonicarum Zirera-
rum à prifcis Grazcis lapidi iuci[fgm. — 191.
Exercitus Nini coutra Zoroaítrem 1700000
peditum , 200000 equitum , pauló minus
106co curruum falcatorum. 4.3. b.
Exhortatio Nembrod ad'Turrim czvitatem-
que inchoandam ad progeniei [ue proceres.
29.a,b.. 30.a.
Expofitio Allegoriarum J£gyptiarum. 17 3.2.
& feqq.
Expofitio fingularum partium bortorum penfi-
lum. ; 60.
Ezechielis prophete fepulcrum. | 103.a,b.
REM
Bn de Ariadna Minois ///a (9 Mi-
notauro. 85. b.
Fahulg de animalibus irrationalibus , que a-
junt olim communi voce inter [e de rebus
fuis , ut folent bomines , agere con[uevifJe,
origo ex 'Turti prodiit. 3dib..
Fabulg de aquila jecur Promethei depafcente
origo. E 3 140. 2.
Falulg degigantibus montes montibus [uper-
àmponentibus, ut bellum diis inferrent , fed
ab ipfis fulmine dejetlis, origo ex Turri pro-
düt. ..- | 33.b. 36.a.
Fabularum gyptiorum de Ofiride C9 Ifide
origo. 137.b.
Fabrilis artis necefftas. . $.a.
Faunus Aex. 216.
Favorinus floret. 2p:
Ferrarig artis necefsitas. $,a.
Figulina ars à Noé tradita. ibid.
Filiorum trium Noé in tribus diflributio.6 a.
Finlaüdiz fitus. 214.2.
Finlandica Zi»gsa ex Suecica ($ Mofcovi-
tica compofita. ( ibid.
Finmarchiz /itus- 214.b.
Flamma igne in quibu(dam Regum &&gypti
fepulcris. | m $5.2.
Fluwviorum rivorumque irrigatio requifita ad
bonitatem regionis. | 17-2.
Forma 'Yurris Nembrod rotausda, fecundum
alios quadrata. 41.2.
Furius Camillus. 217.
G.
Alenus. 217.
Gallica /i»gua ex Latina , peper pla-
rimas dialettos. Pir.D. '
Gallus fleret. 217.
Gedeon. 216.
Genealogia filiorum, nepotumque No6&. r4. b.
Ij.4. I 04. & feq.
Georgie defcriptio. 204b. etymon. ibid.
Geor-
IINCGDOE X RCORE RSGUSM.
Georgiana lingua. 204. a, b. compofita ex Henoch aftrolegus. $4.2.
"'Tartarica ($ Armenica- 72i. ejuscbara- | Heracleopolitanus nomus. ED 2;
eres ab Azmehicis differunt. ibid. eà a-
tuntur Chrifliani incole Mecreliz feu Ibe-
riz,alias Georgiz, o//m Colchidis. 204.b.
' Germanica Zingua. Vide'Yeutonica.
Germanorum denomznatio ab AÍcanez filio | Hermonticus nomus.
— Jápheth. * 212.4.
Globus Ariaduaus labyrintbi Cretenfis quan- |
tus efie debuerit. 86.2. |
* Gortheni. .- | 196.2.
Grzca lingua,corruptiffma in nonnullis Cala-
briz oppidis. x 3o-b. peperit dialeclos Atti-
cam, lonicam,ZEolicam, Phrygiam, &c.
31.2. an ab Eigyptiis proce[ferzt,17 4.b.e-
jus origo C9 antiquitas. 206,207.una ex pri-
migeniis.206.a. ejus dignitas(g excellentia.
| Hermes "Trifmegiflus Je£razcé dicitur He-
noch,& eff Adris Arabum, ZEgyptiorum
"Thoyth.71.a. 32.b. aucler bierogIypbico-
rum.ibid. Mifraimi confiiarius. 209.b.
e 79. 2.
Herodoti ex fententia "Turris altitudo feit
1000 pafsuum.3 3 .a- ipfe narrar Turrim zn-
tratemplum Beli eream otlozoniam. y2.b.
de pyramide Memphitica omnium maxi-
ma. 66.2. de templo monolitbo. 72.a,b.. de
labyrintbo £gyptiaco. 7 3 .3.74..a,b. 8e.b.
81.2. de lacu Maridis. 77.b. de miraculis
'Thebanz civitatis ibid. mafcitur. 217.
Heshizus de Sennaarzz Babylonia. 32.b.
207,208 .inflauratores.208 b. initium.216. | Hevila fecundus Chufi filius, à quo Hevilzi.
Grzci à Phoenicibus Zreras fuas acceperunt. |
174.b. 175.a. 184.2, b. 185.a. 186. b. |
, feriptores ante excidium 'Yrojanum.207.b. |
pofl excidium 'Yrojanum. 208.2.
Grecorum fuperbz fabrice monumentaque
ad imitationem | :Égyptiorum extruda .
88, 89,90.
Gregorius Nazianzenus floret. 23175 |
Gregorii fenfus myflicus. biftorig "Yurris.
" j iacit Sie Doatsdis |
Grimanus (Marcus) de pyramidi£us Aigy-
pti. 69.42, b.
H.
EHIAmnibit 217.
. X Heber propbeta magnus. 16.2. genuit
Phaleg.106.42 o dpi
Hebrza /ingua utrum quomodo polt confu-
ffonem. linguarum , in domo Heber per-
manferit. 322. 123.1 50.8. 194-8. 200. b.
ab Heber ad Abraham continua fee
pagata fuit. x 22.b. primà deflexit in liale-
um Chaldaicam , fecund2 in Arabicam |
feu Madianiticam , terti) in Samarita-
nam, quartó in J£thiopicam, quinto nm
. Syriacam, velati ex Graca 6] Hebrza |
mixtam. 131.8. 194.8. in domo 'Thare
confervata fuit. y48.b. prima fuit omnium
linguarum. x 48. a. 1 yo. b. 193,194.28.
protoplafis à Deo infu (a. go. b. 193. a. |
ejus propagatio ad pofteros.ibid. charadter.
Vide character. Ejus mira vis in rerum ft-
nificationibus elucefceng, quam. infu[am
babuit Adamus. 164.& feqq. |
Hebrzorum fedla triplex- (0196.2.
Hecatzus de fabrica Ifmendis , fea mona- |
mento Ofimandri. 75.2.76.8,b.-
Heli nafcitur. 216..
Heliopolitanus momus. —— - 29.3. |
Heliopolis mmen[ vaflitatis civitas in J-
gypto. | 45.2.
Helifzus. 216.
tis tora exflruila. 101 b.102.a,b. 103a.
Hefiodus zafcitar. 216.
TM | i15.b.
Hevilzorum /tzs. | ibid.
Hieroglyphicavariain flatuis IYfmendii. 76.a.
Hieronymus ai2,2 quibu[dam dici , altitudi-
. uem 'Yurris fazffe 4ooo paffuum. 33.2. flo-
ret- 217.
Hieronymus matbematicus jugerum 2o pe-
dibus contineri fcribit. 60.2.
Hifpanica /ingua ex Latina peperit pluri-
s mas diqigeios ies 131.b.
Hiftoria Mofaica de "Turri myflico fen[u ex-
ponitur. 21225224.
Hifloria de muliere, que ex fola imaginatione
peperit infantem Kxhiopi frmiZimum.1 1 4.b.
Homerus zafcitar. 216.
Horatius fleret. 217.
Horti penfiles à Semiramide zz Babylonico
campo extrutli , €) inter feptem miracula
mundi numerati. 58,60,61,62. eorum de-
licig , arborumque infertio in fupremo do-
mus teclo. | E. 42.4.
Hungarica Zzgua eff Getica fes Scythica.
21 3.b.
; I
pss (9 Saturnus fuut iidem fi per eos Noé
zntelligatur, fim equivece, diverft. x 40.b.
Japonica Zzgza. E -Iszrj
Icbuograpbia labyrintbi Egyptiaci. 78. & feq.
Idolelatrig origo (S introdutlio in mundum.
' 132.8,b. 134.a. aucleres Chami proge-
. pits. | IT 1324. D.
Idumzi. 7/;de Efau.
Jephte Zia mactatur. : 216.
Jefus Chriftus Zi» Dei. 217
121is Chaldzorum. /;de Urzus.
Mium conditur. '216.
Illyrica Jingua produxit ramos fuos in Polo-
niam, Lithvaniam, Mofcoviam, Tarta-
riam; ex bac porrà nata Turcica, Bulga-
rica, Dofnica, Tartarica. 1 31. b. 215.a.
ejus dialedli, 21 s. b. alpbaletum. Vide al-
| ;)3Semiramidead Euphra-| phabetum. 216.2.
Hella gnesilog bo 2 | Illyris. ide "Thracia.
FF Ima-
I'NDÉ£EX RENX'UM.
4magines omnium Egypti deorum. — 76.b.
Inachus Zrgzvorum Rex. 216.
Incendium Sodomiticum. 216. 'Trojanum.
ibid.
Inconflantia rerum bumanarum. 9o. b.
Indice Zizgae. ! 131. b.
Inflrumenta ad humana vit ufum parata jam
ante tran[migrationem. 17.4.
Inventio diametri globi terreni , unà cum cir-
' eulo, fuperficie 69 cuba. 37. b.
Joachim. ' 217.
Job z4 Arabia zatus. 198.a.
jonas predicavit Ninivitis. 216.
Ionica dialeclus lingue Grgcg. — ^ x31. a.
fonithun fius No8 affrologas juxta RabLi-
" 405$(9 Syros. — | $4. b.
Jofeph. Sf | sa
Jofeph Ben Altiphafi de pyramidibus Bigy-
S 70. b.
phe x |
Jofephus Gorionides de fabula de Jano primo
Italiz samine. 138.b. 139.a.
Jofue. Lm |— 0216.
Ifis & Ofiris prima ZEgyptiorum zaumina.
1398.2. r39.2.
Ifmaél Abrahz f//ius ex Agar , à quo Yíma€-
litz €» Agareni. | 12r.b
límael Sophi zsflaurater imper Perfici.
e w orb.
Ifmendis fa£rica. | 25.8, b.76.a,b.
Tfraelitz ria nou mutarunt in JEgypto , "o
mina, veflimenta, linguam. x y1.b. eorum
600000 Pellatorum , preter parvulos, mu-
lieres & fenes , cum Mofe duce eorum,ex
Fgypto egre[ja funt.9.b. omnium 5 Sa-
maritanorum amte primum templi exci-
dium fuit charatler , qui nunc dicitur Sa-
maritanuS. 1 86.2.
Italica /ingua ex Latina, peperit plurimas
dialeclos. 131. b.
Ivan primus propagator lingue Greca. 206.2.
Judzi. vide Ifraelitz.
Judas Machabaus Ze//a gerit. 217.
Juditha Aegiza JE£thiopiz , q«am Candacis
dicunt. 200.2.
jugerum quid fit in. defcriptione bortorum
p t]ium. 60.2.
Julius Czfar. 217.
Jupiter Z semnmullis creditur natus &. M.
2092. . 106.
Juftinus Martyr fleret. 217.
Juvenalis fieret. ibid.
Juvencus prefZyter floret. ibid.
er
*
IE quid notet. . 1o. b.
Labyriniti in I£gypto prodigiofa fabrica.
23. & feqq. magnificentia inexplicaLi-
lis. 73.2." fitus. 73. b. defcriptio exatla
f eutcbnograpbia, 78. & feq. fuperioris
fabrica. 81.2. materia: 8o.b. extruendi
finis. : $0.2. 8r. b. 82. a, b.
Labyrintbi in Creta, Lemno, aliifque Gra-
cie Jocis ad fimilitudinem £g yptiaci con-
firutiz. 85,86.
Lacedemonii cognati Judeorum. | 121. b.
Lacus leosum Danielis. 96.b. 1or.a.
Lacus Moeridis. 77.b.
- Lampridius floret. 217.
Latina /ingua 2j peperit Italicam, Gal-
licam , Hifpanicam , Lufitanicam ; (9
porrb ex Ytalice. €9 Latin commiflione
prodierunt in(ulares, Saxda (g Sicula. 31.
b.ejus origo, antiquitas,corruptio (9 reffau-
ratio. 209. cum charatleribus à Nicoftrata
five Carmenta Euandri matre ex Arca-
diaz» Italiam primó trauflata. 209.8. fe-
cundim alios ab. Hercule ex Phalifcorum
regione. ib. ejus varia qualitas vici ffitudo,
C9 augmentum.210. triplex flatus: prifcus,
Romanorum (9 poflerus mixtus. 210.2.
| prima corruptio. 212.2.
Latine Zitere àGracis ort funt.y 8 y.b.186.a.
Latini primi fcriptores : Poéte; Oratores, Hi-
— flertci. » 21 1.b.
Legis tabulas perforatas fuiffe Rablimi tra-
dunt. | 156. b.
Leo cur Hebraice dicatur Arieh.x6 y. b.x66.b.
Leocares Maufoleum Artemifig Cáriz Ke-
eine aboccafu celavit. i 88.a.
Libanius floret. b^ M
Lingua Abyflina, ZEgyptiaca , Zlamitica,
J&thiopica, Anglica, Angolana, Ara-
bica, Armenica, Babylonica, Batavica,
Belgica, Boémica, Bofnica,Brachmani-
ca , Bulgarica, Brafilica, Cafrarienfis,
Chaldaica , Chananza, Chilenfis, Chi-
nica, Commorina, Congana , Coptica,
Cuamenfis, Danica, Gallica , Georgia-
na, Germanica , Grzca, Hebraa. /;de
Abyffina, Zigyptiaca, Gc.
Linguaprima fuit Hebrza. 148.a. 1 yo.b. ejus
ratio prima. ibid. fecunda. 149.2. tertia.
149.a,b. duplex à principio ufurpata. Ori-
ginalis feu detlrinalis , & illa fuit Hebrza.
Altera idiomatica frve u[ualis , MHlaque fuit
Chaldaica ve/ Aflyriaca ; Hebr vici-
na. ekaromvo»2, b.
Lingua primordialis (eu primagva an varias
babuerit dialetlos. t.a,
Lingua qua immediatà po[l diluvium utebantur
erat fana lingua. —— 10. a, b. & feqq.
Lingua unioer[alis impo[fibilis.
Lingua idiomatice omnes ab originali feu do-
tlrinali aliqua de[cendentes , ea quoque pe"
fleriores funt. x yo.b. Europe primigenit,
earumque proprietates. 206. & feqq. 5c-
ptentrionalium regionum. (0.214.
Lingue idiomatumque communionis utilitas,
172.2.
Linguarum numerus. 1 o8.b.109. a. ignoran-
tia bomines ab invicem alienantur. y 27 . a-
rictatis emolumentum. Y28.b. corruptio-
nis caufe quinque. 130.8, b.rar.a.univer-
falium
Z 218.a,b. ^
Maufoleum Simandis potentiffmi Regis. 7s.
INDEX RERU M.
Monachi JEgyplii. Vide AEgyptii.
Monarchia komanorum Cafarum. — 217.
Monarchia quatuor per flatuam Nabuchodo-
noforis zsdicate. 49. a. prima Adlyrio-
ca,Latina, Teutonica,Illyrica. r31.a.
Litera al gyptiisper Cadmum ad Grzcos
tranflate. x54. b. quo tempore..— 175.2.
Litere Coptitarum myflicg. 172. & feqq
mirum ad 23328000000 bominum. 9. vel
9094468. 37.2.
Lunz altitudo à terra. 37. b. triplex : mmmor |.
in periggo, major in apoggzo, media in qua-
falium quintupiex genus : Hebrga, Grz- Moab ff/j«s Loth, 2440 Moabitz. 121.2.
177. &feqq.| rum, fecunda Perfarum & Medorum,ter-
* Literarum C9 feriptionisorigo. . 162.| iaGrecorum, quartaRomanorum.ibid.
Lithvanica Jzgua ex llyrica- — r3r.b. Monomotapenfis Jingua. : 132.2.
Litera Lating à Grzcisorte funt. 185. b. | Mofcovitica Zgua ex Illyrica. 1 31.b. ff-
*:86.a.| Z4 Sclavonicz. Qe eppasd.
Londinum ar£s incredibili magnitudine pra- Mofes nafcitur, moritur. 216.
dita. 45.2. | Mofes JEgyptius de Sabzorum opinionibus.
Lucánus foret. 217. | 134.b. .
Lucianus floret. ibid. | Mu/tiplicatio bumani generis , à diluvio u[que
Lucretius. ibid.| 44 Turris eificatienem. 8 & feqq:
Lucullus erexit in Capitolio Coloffum. 90.a. Multitudo quanta. bominum. intra 275. an-
Lucumones 77 Hetruria. 216.| uos pofi diluvium nafci potuerit. 8.b. mi-
|
draturis. 39.3. | Murus urbis Babylonicz continelat 36 5 fta
Lufitanica /ingua ex Latina. I3r.b. —dia.g3.b. Cj a6 turres. 5 y.a. fecundam
Lyfippus erexzt Coloffum Tarenti. 9go.a.| Diodorum. 4. b. 250.
Myfleriofa muri urbis Semiramidez con [Ira-
M. iio ex fiderum ob[ervatione. 5 3b. 54.a,b.
. Tullius Cicero. 217. | Myflica litere Coptitarum. | 172.& feqq.
Machabzi pro fídetrucidati, — ibid. | Myffice pyramidum obeli[corumque figura.
Machine artificiofi in labyrintbo. — 83,85. | 82.b.
Macrobius contendit deos. omnes: ad. folem | MyfHcus fenfus, qui fub Mofaica'Yurris biffo-
referri. X41.2.| riacomtzuetur. 20.& feqq.
| dA filius Abrahe' ex Cethura, uude | Mythras. Vide Ofiris. "
Madianitz. 121.23. | Myzerinus Rex JEgypti ferziam pyramidem
Madianitica Jngua. Vide Arabica. erexit. | | 68.2.
Makeda. vide Nicaula. : N.
Malaica /i»gua. 1 31.b. TN Abuchodonoforis flatua. quatuor mo-
Maria Deipara na[citur. 217. | narchías indicat. 49. a. palatium. 96.b.
Mails. . ibid. | Nachor 'Tharz pater moritur. 106.
Martialis fleret. ibid. | Nembrodus Turris fa£rzcater , exceptis fe-
Maufolea Regum Jigypti unà cum thefauris minis & parvulis , € fua (olàm progenie, in
eorum condita erant. ad centrum labyrin- |
thi. J 86.b.| rum.8.b. fextus filius Chus. x16.a. quo
Maufoleum Artemifiz Cariz Regimg. 88.2. | — fempore natus ft, &g quot annis vixerit.t9,
ejus altitudo, ambitus, columna. ibid.| 2o. ad Abrahz tempora pervenit. 19. a.
in Armenia à Chuszatus , unus ex tran[-
migratoribus in terram Sennaar. 20. a.
a,b. 76.a, b. 78.a
Maximus Tyrius floret. 217. dotes naturales. 28.a. follicitatio ad Xur-
Mecbanicas artesfuos edocuit NoG. — 27.3. ris Jabricam.28.b.Exbortatio ad progenie:
Medain Arabum. 98.a.99.3.| fu proceres ad Turrim civitatemque 7n-
Melifius. 217.| cbeandam.29.a,b. 30.a. verfutia im po-
Memnonis fata. | 83.b.| puloretinendo. 31.a. divinitatem affectat.
M emphis immen[ee vaflitatis civitas in JE gy- 32.2. primus in orbe arcbitetlus. 44.2. ce-
pto. 45.2. | difcavit Babel, Arach , Achad, Calna.
Memphitice pyramides in Egypto pre ce- |. 96.a. fucceffit eà Ninus. xo4.b. à diviftone
seris admirationis argumentum ac veluti| ^ linguarum regnavit 6 y aunos. 105.3. mor-
mundi miraculum fuerunt . 66.a.| fuus. 106. 216. in Babylonecvr reflitir.
Memphiticus nomus. 79.a.| III.8. regum ejus quando ceperit. x11.
Metallorum eruendorum fandendorumquear- | — idem qui Belus. 82.b. 104.2. 105.a,b.
tem [uos edocuit No£. 27.8.| xi243.117.b.Gj cur Bel diclus. x 18.a.pri-
Mexicana //ngi4- 132.2.| musrex primu[que tyrannicam vitam pro-
Miracula Thebana civitatis. 77.b.| fefjuself. xx 6-b.. ejus regni anni eumerar:
Mifraim primus Rex Egypti: 203.8.| delent ab edificatione Babylonis. 116.2.
| E ki mores
*
BE k
campum duxit 200000 bominum armato-.
IN B EX HAM EBARNOM.
mores. 117.8. fuit idololatra, primu[que
idololatriam induxit in orbetn. ibid. impu-
ro coitu fiue difcrimine utebatur. — 118.a.
' Neroerexit aureum colofum in monte Pala-
tno. 90.2.
Nicaula fe» Makeda Regiza Zxhiopiz ea-
dem cum Saba. 12d:
Nili ortus, (9 fluminum que efficit. — 199.a.
- Ninive Nino condita. 42.b. 48.b. ejus de-
- feriptio, edificatio, va[litai. 45. & feq. ma-
| gnitudine omnes urbes tam weteres quàm
modernas faerat. 45.a. de ejus vaflitate
varig opiniones. 4y:b. ejus magnitudinis
(9 forma demonuflratio. 46.b. 48.b. magi-
2udo comparata cum Romana urbis magni-
tudine. 46.a. cum amplitudine Latii.46.b.
condita non fupra Euphratem , fed fupra
Tigrim.48.b. quotempore. ibid. ejus ve-
fligia. 96.b. fitus genuinus. ibid.
Ninus Nembrodi ////us ad civitatem Nini-
ven condendam adhibuit 140000 opera-
—rum.8.b.o.a. Rex Aflyriorum qualis fue-
rit. 42.8. de ejus rebus geflis. 42. &teq.
o feripturaeum vocat Affur. 42.a. 119.b. C9
car.120.3. Niniveh edifícavit, C9 e fedem
regni fui de Babylone tranflulit, ac deiude
Aflyriorum Rex muncupari cepit. 42. a.
- ejus bella adver[us varios Reges.42.b. Far-
^num Regem Mediz viclum , cumque uxore
(o feptem filiis captum , cruci affixit. ibid.
quanam regiones fibi [ubjecerit. ibid. i»
exercitu fuo babuit 1700000 peditum, equi-
zum 200000 , currus falcatos paulo minas
10600.43.b. fzperavit Zoroaftrem ne-
gem Bactrianorum. /id. idquepofl condi-
tam Niniven. z5id. cum Semiramide ex-
iruxit'Furrim i2 civitate Babylonicàá.; 1.
moritur. ; 106.
Ninus minor. 7ideNinyas.
Ninyas, qu (9 Zameis, (9$ Ninus minor,
Nini majoris ac Semiramidis /fZius , zer-
tius Rex Babel feu Affyriorum.64.b. 106.
Nitocris fecundàm quofdam extruxit Pontem
Babylonicum. "ONG LER 56.
Noé ff/;orumque ejus exitus ex Arca. 4. a; b.
non flatim in plana defcenderunt. ibid. fed
in montibus beferunt. ibid. 14.2. éorun-
dem cum uxoribus. in montibus occupatio-
ae5. 4.3, b... a,b. No& z»flruebat genus.
bumauum in omnibus nece[fariis procuran-
dis. 4. a,b. wimirum docebat artem ferra-
riam , fabrilem,fígulinam 9 agriculturam.
$.3.13.a. defcen[us in fubmontanam rc-
gionis planitiem , bodie Petfidem diclam.
$.a. ve/ Mediam (5 Bactriam. 13.a. ve/
Armeniam. r4. a. &j Parthiam. 36, b.
20n flatim poft defcenfum , iter in terram
Sennaar ecceperunt. 12.8. 14.8. populus
"non continuato itinere ex Oriente in Occi-
dentem, [ed cum mora multerum auuorum
*
in intermediis locis couflilit. 137. a. No&
politicam vivendi rationem. fuos edocuit.
26.b. (9 ecenomiam , artes mechanicas,
calcis preparande , metallorum eruendo-
rum fundendorumque artem. 27.a. utrum
Turris edificationi prefens fuerit. 28. a. b.
vinum bibens inebriatus eff. Yo6. genui[je *
dicitur Jonithun. ibid. fertur mififfe oni-
thun z» Ethan. zZid. moritur. ibid.
Nomi dutdecim Zgyptiorum. 79. a. 81. a, b.
eorum u[as. ibid. ffmguli uni ex praecipuis
diis confecrati. ibid.
Nominum primeva impofitio.-x 45." naturalis
quomodo intelligenda. 146.2.
Norvegiz fuus. 214.b.215.a.
Numerus 72 linguarum pracisà pofitu diffici-
lis. 109. a.. defenditur. Zao;d.
Numinum varietas && multitudo ex confuftone
linguarum € divifione gentium nata, 33.
| . €9 feqq.
Numifmata Hebrzorum azizqui(ftma docent
differentiam. charatleris Samaritani (9
Aflyriaci. 1 58. b.
| 2E Ee
Quei in JEgypto eredi. 66.
Obelifcorum myflice figura. 82.b.
eli[cus Babylone à Semiramide erectus,
omnium qui unquam fuerunt primus & ma-
ximus. 62.b. 82. Thebanus omnium qui
zn JEgypto zmventi funt maximus. 62.b.
63.2. Semiramzai f/ve Babylonici cum
Lateranenfi comparatio. 63. a. Semira-
mzus quomodo Babylonem evectus fit,
oi
ibique quibus machinis erectus. ibid.
Oeconomiam fuos edocuit No&. 27.2.
Olympiadum initium. 216.
Opinionum de eternitate mundi, de mundorum
pluralitate, de aflrorum vita € divinita-
te, de metemp[ycbofi & animarum revola-
tione origo. 135.a. caufa bujufmodi faba-
lofarum narrationum. ibid.
Origo variorum reguerum. x12.a. fabularum.
33. b. 36.2. 135. a. 137. b. 140.a.. Jitera-
rum (9 fcriptionis. v62. lingue Coptz.
x. 174. b.
Orofius floret. 217.
Orpheus. ! 216.
Ofiris C9 Ifis prima Zgyptiorum zumina.
1 39.2.1 39.a. eundem Ofiridem cum Bac-
cho feu Dionyfio eundem facit Tibullus.
140. b. eundem con[lituere Mercurium,
aliofque deos. x 40.b. idem qui Chaldo-
rum Urzus five Ignis , Perfarum My-
thras Babyloniorum Belus, Hebrzorum
Thamuz,Phenicum Adonis. 14r.b.
Ofiris somus. 79.2.
Ofymandiz Regis epztapbium. 76.3.
Ovidius floret. 217.
P. Pacu-
Peruana Zizgua.
INDEX
P.
Acuvius. - 217.
Palatia duo regia à Semiramide extrucla
in oppofitis urbis Babylonice Jocis.56, 57.
Pannoniz defcriptio. 21 3.b.
nlagyóseis NOG ad tres fílios Sem , Cham; Ja-
pheth , jam conflitutos principes populo-
ram. 6. b. 7.a,b. 8.a,b.
Pariftorum ar£s incredibili magnitudine pra.
dita. | 4 y. b.
Patriarche. Axmenorum fedes i» Nafche-
van. 204. 2.
Paufanias floret. o7.
Pedianus fleret. ibid.
Peguana Zigza. 121.b.
185.2.
Pelafgicz Zterz Cadmez.-
Pelafg orum zz Italiam expedirzo. 216.
Pelafgusex domo Heber. 51320$5:5.
Pererius dubia movet contranumerum 7 2. lin-
guarum. 109.b.
Periflylia fuperiorem labyrintbum A&gypti-
, um faffentautia.
Perfz 4 à Paras , i.e. equus. II9.2.
Perfia unde ditla. 201. a. ejus defcriptioibid.
PerficaZiugua qualis olim fuerit. 202. a, b. e-
jus corruptio. 202. b.
TUM
Phaleg ortas quando & quo anuo.x 6a. 104.a.
| genuit Rheu. roé. moritur.ibid. à g«o
Pelafgi. I2I.2.
» Pharao Aex JEgypti tempore. Abrahami. |
44.b- idem quod moderator rerum. 203.2.
Pharaonica Zzgua. Vide Coptica.
PherecydesPythagorz preceptor. — 217.
Philippinarum zzf«/arum lingua. — x 3x.b.
Philippus de S.'Irinitate de Babyloniz
antiquitatibus. 91.b. de Babylonis, 'Tur-
rif;4e Babel raderi£us.
Philonis fenfus myfticus bifforig Yurtis.22.a.
23.b. 24.a,b. ipfe refutat calumniam etb-
" sicorum.3y.b. imventzonem literarum He-
braicarum Abrahamo trzuit. 123.23.
floret. 217.
Philofopborum abfurdorum dogmatum origo.
/ Rr 175.8.
Philoftratus f/ere?. .217.
*
Phoenices ZZem Chananzi. 186.b.
Phoenicia Zingua uua ex primigeniis. 184. & |
feqq. i» Africa viget. 216. Vide Sama-
ritana. |
Phoniciz regzonis defcriptio. 184.2.
Phoeniciz Zterz Cadmzz. 185.3.
Phenix. à ' 216.
Phoroneus Argivorum Rex. » ibid.
Phrygia primorum bominum genetrix fecun-
di Pfammetichum. 136.2.
Phrygia Zialeclus lingue Grzc?. — 131.a.
PicusSaturni fus. * 216.
Pindarus. à; 217.
Plato magni fecit Chaldgorum monumenta.
195. b. floret. 217.
81. b. |
]
:92.8, b. |.
RER U M.
Plinius depyramidibus Bgypti.68.2,b. de
labyrintbo &gyptiaco. 73.a. ambLigere vi-
detur , num preter Solem Deus fit. x41.a.
floret. 237.
Plotinus floret. : ibid.
Plotius Ga//us , primus legit Rbetoricam in
liugua Latina. oL ibid.
Plutarchus floret. * ibid.
Politicam vivendi rationem (uos edocuit No&.
26. b.
Polonica Z/»gua ex Ilyrica. 3r. b. lia
Sclavonicz. | xr3:3.
Polygraphia univer(alis. . 219.3.
| Pontis Babylonici fupra Euphratem à Se-
miramide extruttz defcriptio. 55,56.
Porphyrius fleret. 217.
Praparatio rerum ad 'Yurrim edificaudam
zece[farzarum. 40. 2.
Primeva feu primordialis lingua.xo.b. x 1.a.
Primevorum bominum utriufque fexus occu-
patioues. 1 3.2, b. pofl ingreffum interram
Sennaar occupationes C9 fludia. 26. &feq.
Primi bomines nati in fthiopia fecumdim
AEthiopes , fecundzm alios in Atcadi, vel
zn folo Athenienfi,vel in Arabia fe/ice,ve/
in &gypto. 135.b. ve/ in Phrygia.x 36.a.
Primum rerum principium femper animis bo-
minum fuit infculptum. I36.3.
Propertius ffoeret. PEUCORERI. 217.
Profper Aquitanicus de numero linguarum.
| 109. b.
Pfammetichus ex Zgypti ex quodam ex-
perimento conclufit primos bomines in Phry-
gia zatos fuiffe. 136.2.
Ptolemzus fleret. .' 217.
Pyramis Memphitica omnium maxima de-
Jeribitur ab Herodoto &Diodoro.66.a. e-
retta fuit aggeribus con[lipatis.6 b. iu ejus.
eretlione quantum temporis. faerit infum-
ptum.68.a.magnitudo defcripta à Bellonio.
69.2. fecunda.68.70.a. tertia.68.a.70.b.
Pyramides in gypto eretle, 66. & feq. ea-
rum maguificentia (9 fplendor.66.a. Mem-
phitice pre ceteris admirationis argu-
mentum ac veluti mundi miraculum je
runt. T ibid.
Pyramis immen[a altitudinis 9 fladierum fe-
pulchrum Nini. 47.b. examinatur. 48.a.
Pyramidum myflice ftsur. eos. 182. b.
(eee lingua. 1.32.2.
Quintilianus 200 ped;lus in longitudi-
nem, dimidio in latitudinem jgerum
defcribit. : 60.2.
| R. |
TR. ABbini fabulantur Nembrodum effe Am-
raphel. 19.2. 24 Mari rubro Jonam e-
vomitum effe )Hgcantur. 46.3. eorum
fententie de charatlere Aflyriaco (6j
Ff 3 Samá-
5»
INDEX RERUM.
Samaritano qdatuo: prima.x y 3.a. fecunda.
153.b. 154.2. tertia 9 quarta. v s 4-b. tra-
dunt legis tabulas fuiffe perforatas. 1 56. b.
Radzivilius e pyramidibus Egypti. 69. b.
Rangiferi jumenta cervorum forma in Lap-
» pia. | 215.a,b.
Regma quartus flius Chus, à quo Regmzi.
* XXE b.
Regmzorum /ftus. -.- ibid.
riorum , Perfarum, Sicyonium in Grz-
. cia. MT Df
Regnum IEgyptium Ptolemzorum. — 217.
Regum I&gypti fepulcra in medio feu fubter-
raneo labyrintbo. 80.a,b. 81.b. zs» nomo-
rum centri. — | 86. b.
Reinaudus (Theophilus) az 14000000 bo-
minum 'Yurti pra fentes fuiffe. 37.2.
Religio primevaper[litit [ub unius lingue do-
minio ufque ad confuftonem.
Reliquig. Vide N eftigia. à
Re[ponfto ad 2 objetl. impiorum , qui 'Vurris
I32.2.
adifítationem. fabulofam effe exiflimant.
34.2,b.
Rhodopes flatua , oraculum. 70. b.
Roma condita.216. captaá Gallis.217. «rds
incredibili magnitudine pradita. 45.2. ejus
magnitudo comparatacum Ninive. 46.a.
Romanarum fabricarum vanitas. 2304.
Romulus zafcitur. | 216.
Rudera. Vide V eftigia.
Runica Zngaa Septentrionalis. 213:2.
S.
Gba primus fílius Chus, à quo (9 altero
' Saba fie Regmz Sabzi. — 115.a,b.
Sabzorum ftus. ' ibid.
Sabzorum ridicula & fabulofa traditio, Ada-
mum ex Lun prodiiffe. 35b. x 34.b. fa/fa
dogmata : creatorem e[Je celi fpiritum [eu
animam: flellas corpora ipa DE fubflantià
informata : celum 69 flellas effe deos : mun-
dum eternum ;: Adamum satum ex mafcu-
- lo &9 femina, prophetam (9 apoflolum Lu-
nz, predicaffe gentibus , ut fervirent Lu-
nz; & compofuzffe libros de cultu terra :
ex Luna fecum attuliffe arborem auri , que
crefcebat cum ramis C9 foliis , arborem la-
* pidum, && folia cujufdam arboris viridis,
- qug non comburebantur igni : (ub cujus ar-
Loris umbra xcooo bominum contineban-
tur : arbori[(que altitudinem equaf[fe flata-
ram bumánam : attuliffe quoque fecum duo
folia, quorum utrumque duos bomines coope-
rie24t :Sethum centraxi[fe opinionem pa-
tris [ui infervitio Lung. — 334.b.135-a.
Sabatha tertius filius Chus, à quo Sabathzi.
11j.b.
à
Regni Aílyriorum fuis fub Sardanapalo.
L3 216.
. Regnum Éigyptiorum, Argivorum, Afly-
Sabathzorum fitus. - ibid.
Sabathaca quintus fílius Chus, à quo Saba-
thachzi. 116.b.
Saiticug uomus. 79.28.
Salathiel, ; 217.
Sale genuit Heber. 106.
Samarzus Samariz fundator. 196.b. 197.b.
Samariz defcriptio. . 196.2.
Samos IONE UE ex Hebrza. r31.a. ejus
charaéler.Vide character. Eadem cum He- |:
brza & Aflyria, folummodà dialc&lo dif-
ferens. 188.2.
Samaritanorum dogmata. 196.2-
Samaritanum alphabetum nom idem quod
Phenicium. 185. b. commune omnium
Judzorum ante primum templi excidium.
: j5p85: 2:
Samaritanus character (9. A(lyrius non dif-
fert fpecie à lingua Hebrza. 138.2. ejus
nulla communio cum charactere Grzco.
ibid. cozflans 22 literis. 196.b.
Sampfon apud Philiftzos. 216.
Samuel ot. ibid.
Sarai za[citur in Chaldza. 106.
Sarda ingua ex commi[lione Lating (9 Ita-
licz. eran. D.
Saturnus. 739.2. (9 Janus fant üdem fr per
eos Noe zntelligatur, fin equivocé, dierfr.
| 140.b.
Satyrus auctor labyrintbi Cretenfis. 85.2,b.
Saul. |
Saxorum /lupenda magnitudo. 70.2.
Scaliger (Jofephus) refe/litur, dicens alpba-
betum Samaritanum idem effe quod Phoe-
^ micium. 185. b. & feqq.
Scenograpbia bortorum penfilium. 60.2.
Schaba ///ius Regmz. IIj.à.
Schabzorum /tas. . . ibid.
Schemati[mus Siclorum omnis generis , qui o-
lim apud Hebrzos i» ufu erant , unà cum
interpretatione Samaritana qua infignitos
reperies , Cg myflerii fymbolorum fub iis re-
conditorum expofitione. POUUET.
Scipio Africanus. | 217.
Scopas Maufoleum Axtemifiz Cariz Regi-
a£ abortu celavit. | 88.a.
Scotica //ngua fília 'Teutonicg. 13r.b.
Scricfinnig /füus. —- ! 214.2.
Scricfinnica Zingua eff Germanica corrz-
piifíima. 214.b.
Sebuzi. hz . 196.2.
Seleucia o/im dila Ctefiphon , nunc Sulei-
man. ' . 96. b. 98.a, b.
Sem moritur. à; 216.
Semiramidem cozdidiffe Babylonem quof-
dam a[ferere ait Auguftinus. 44:3. cum
Nino ex?ruxit 'Turrim zncivitate Baby-
lonica.j1. i» ea fortitudo feminà major.
53.a. condidit urbem magnificentig pene
incredibilis in Babylonia. 53.2. portem
" Daby-
TITO
e" liec cipit on ite Ou eee MU Gi US. tonsura n n
TJ A—A 5
dieitur
*.
INDEX RERU M.
Babylonicum fzpra Euphratem (9 duo | 48.a. ejus mira: defcriptio bortoruin pen-
regia palatia in oppofitis urbislocrsy5,56, |— filium. 62. a. de pyramidilus Zigypti.
$7. in ea incredibilis auimi magnitudo. 68.a. de labyrintbo Zigyptiaco. 73.2, b.
58.a. extruxit bortos penfiles. ibid. au- b 74.3,75.2a. demiraculis Tbelanecivita-
dor fuit deditionis Batlrig urbis, Gj con[e- | — tis.77.b. de Coloffo Tbebano. 83.b. de
quenter totius Bactrianorum regwz.ibid. | ^ Seleucia ($ Ctefiphonte. 98.2.
erexit in Aflyria juxta Niniven viro fuo | Struclura bortorum pen filium arcubus € areis
Nfho,ejufque patri Nembrod, pyramidem, | Jlupenda. &o.b.
una cum obelifco Babylone, qui (9 primus | Sueciz defcriptio. | bti.
l
Qj maximus omnium qui unquam fuerunt. | Suecica Zingua fília'Teutonice. — 131:.b.
$2.b. 82.b. ejus geffa in bello: 63.b. defun- | Suleiman. Vide Seleucia. i
éla A.M. 2090. ibid. 106. mors infamis. | Superflitiointb[ervando die falbatbi. 196.2.
* 64.2. nimirum à Nino minore, proprio filio | Sufan dicia à Sus equus. * el4Xm9.0.
trucidara , fexaginta duos ammos nata , poJl- Swfrang provincig fitus. ibid.
quam ejus concubitum expetruifiet . 3bid. | Sufti a2 Arpháxad. L^ BNSOJA.
de astiquitatibus Babylonig. ^ 9:.a,b. | Sylla. 217.
Sennaar erre de[criptio.17.a. praedita omni- | Synefius floret. "s ibid.
Lus conditionibus requifitis ad bonitatem a- | Synonymologia parallela deorum dearumque.
licujus regionis. v7.b. wbertas e felicitas. : 145.
18.a. Babel Zicitur.ibid. drverfzz deno- | Symepfis rerum in labyrintlo contentarum.
| minationes. ibid. fitus. ibid. dicla primo | E uB1.2;b.
terra Babel, Babylon, Babylonia, dezzde Syracufz ur£s incredibili magnitudine pre.
Chaldza, zasdem Aflyria. 18.b. 12x.b. dita. 45.2.
Septektrionalium regionum lingug ex Dani- | Syriaca /mgua ex Hebrza, veluti ex Grzca
cà, Suecica, Anglica adev commixte, ut, — (9 Hebrea mixta. 1 31.a. mon fuit prima.
vix à Germanis nte/ligi poffint. 214, 21 y. 149.b. 150.a. charatleribus differt àlin-
fitus & defcriptio. . . 4bid.| gra Hebrza. xg7.b. fuit vernacula Jefu
Sibylla 4e confuftone lnguarumn, CO "Turri$ |^ Chrifti. «0 ibid.
deflrutlione. — 32. b. 110.b.
Sicani.2r6. expelluntur exYtalia. — ibid. "(q^ charatlerum Samaritanorum, Io-
Sicli Hebreorüm Samaritano charafere in- | nicorum (5$ Copticorüm /ve Zgy-
ffgniti. v58.b. veterum qualitas. 159.a. ptorum. —— e. ud 19d.
duplex , facer [roe ecclefraflicus (S vulgaris. Tabula Cbronograpbicaà diluvio ufque ad tem-
159. b. facer proprie dicitur SiclusSandlu- | pora Abrahz. — — .— 366.
arii. ibid. Vulgaris frve profanus inpromi- | Tabula Chronologica amorum poft diluvium.
feuum. ufum deputatatur. ibid. argentei E. . 58
valer.ibid. fgurie fymtolice. ^ 160.a,b. Tacitus (Cornelius) floret. i7.
Sicula Jingua ex commzfHioue Latinz € Ita- | Tarquinius Superbus. | 3bid.
licz. Dee 131.b.
Simendis maufoleum feu monimentum. 7 5.2,
GU b. 76.a,b.
Simonides. I5 RUP t 217.
Slavonia ve/ Dalmatia o/zm 'Thracia dztla.
215.4.
Slavoriica Jingua. ibid. ejus filg Bo&mi-
- €a, Polonica, Mofcovitica. 213.0:
Socrates nafcitur. | 217.
Solidolelatrarum omnium deus. x 4o.b. 1 41.a.
Soliditas'Yurtis afgue ad celum lungerigen-
:- dg quanta effe debuerit. 39.2.
Solis propinquitas feu aduflHo, terraque aridi-
44s non fufficit ad producendos bomines ma-
- taraliter nigros. II4.4.
Spartani frve Spartiatz. Vide Lacedzmonii.
Speculum geneatbeologicum. 144-
Statuenuminum ZEgyptiorum. 81.b. Z25y- |
rinthgg terrorem imcutientes. 83.2.
Stat«arum Simendii magnztado. 7 y. b.
Stefichorus. !
217.
Strabo de fepulcra Beli in Babylonia. 47. b.
Tartarica //»gza ex Illyrica. x 5x. b. 204. a,
: . b,205.a;b.
Tauris vim Ecbatena dila. 201.2a.202.a.
Templum Dianz Ephefiz. 88.2. ejus Jongi-
tudo, latitudo;columua. ibid.
Templum monolitbum. Vide Delubrum.
Templum Salomonis alfolutum. 216.
Tempus tranfmigrationis ex oriehte in terram.
Sennaar à diluvio peratlz, ad x 32 amum,
qui eflortus Phaleg.. — . 14: &feqq.
Tempus infumptum in pyramidis Memphiti-
ce maxim eretlione.68.a. quo opera fua
mirahda conflruxerunt ZBgyptii. 82,8 3.
"Terentius. 217.
Tertullianus de elifone'Turris. x11.a. fio-
ret. 217,
Teutonicz //rguz. filie Belgica; Danica;
Suecica, Anglica, Scotica. 1 31.b. origo,
propagatio, corruptio. 212,2] 3,214- €f
Imperialis. 212.a. ejuscultug.ibid. m-
fluria Cum alüs. E is2:b..
"Thales Mlefius. 217.
'Tha-
DN-D- BOX IReESROUSM.
'Ihamuz. Vide Ofiris.
Theatrum Romanum JEmilii Scauri 360 co- | "Tyrus conditur.
. Jumnis con[picuum. 90. b.
Thebz immen[z vaflitatis civitas in 4Egy-
pto. | 45.8.
Tbebaicus nomus.
Thebane civitatis miracula. 77.b.
"Ihemiftius floret. | 217.
"Theodoretus ex relatione antiquorum. pri-
— mos bomines in Axcadia natos alJerit.1 3 s. b.
'Thoyth ZEgyptiorum , Arabibus Adris,
Grzcis Hermes Trifmegiftus dicitur.82.b.
"'Thraciz ezymon,que nunc Slavonia ve/ Dal-
matia ditur. 07 215.8.
Ihracica /sgua ex Grzca, Latino-Ttalica,
Germanica commixta. 215.4. €jus
plures dialedli. | . ibid.
*EBUCydides..... ui 217.
"Fibettana Zizgza. . 1 31. b.
"Tibullus fleret. — 217,
"Timotheus Maafoleum. Artemifiz Cariz
Regina à meridie celavit. 88.2.
Tran]migratio prima filiorum No& ex monte
Ararat is planiares fubmontaud [euonis
campos. AT - no: &deq.
Jranfmigratio Babylonica. ..... . 21
Tropologia epilogiflica Libyrimtbi, ...86 eB
'Tunchinenfis »gwa. — - 31. b.
'Turcarum zmperzum fuccefftt imperio Roma-
n0. m: 2 ordo. D:
"Turcica Zisgua ex Mlyrica. x 31.b.204.a. ex
"Tartarica. 205. b. ex 'Tartarica, Bofni-
ca (8 Arabica commixta. ibid.
'furnus. — | uix mI.
Turris Babel feu Nembrodez edificatio A.
M. 1318. 15 a. de ejus altitudine diver[
| opiniones. 32. & feq. edificationem impii fa
&ulofam effe Haterant. 34. a. altitudo quan-
. 1a delaerit e[fe ufque ad celum lung. 37. b.
€ foliditas. 39.a. forma (9 architediura.
. 40. & feq. ejus velHigia utrum in bunc u[que
diem reperiantur 90,9 y. eorum fitus. 9 4:8.
ambitus. ibid. altitudo. 94.b. materia.9 5 .a.
a s A A
relilla.fed etiam drvinitus difjetla. y vob.
Turris in civitate Babylonicaà Nino (SSemi-
ramide centum fere annis poft everfionem
"Turris Nembrodze ex/rutla. 51,52. ejus
fabrice forma. $1. refertur inter feptem
mandimiracula. o ET
"Turris i2 templo Beli.52.. 72 ejus [ummitate
. varia fupellex aurea
——
| V Alachi Romanorum reliquig. | 214.b.
com-
t £ v Dos E
" Urzus. /:de Ofiris.
& flatug. ibid. &b. | Zorobabel.
| Tufca Zingua inYtalia emmium pur fima.1 1.2.
"AI.
Valerius Flaccus fleret. 2117.
79.2. | Valle (Petrus à) de Pyramidi£us Jigypti.
.70.b.de ruderibus feu reliquiis Babylonis.
94 &feq. de Suleiman anté diclo Seheucia
' & elim Ctefiphonte.97.a. de Hella.1or.
* b.roa.b. de fepulcro Ezechielis. 10 3.a,b.
. de Chobar feu Chabor ffavie. — 1053.a.
"Varronis defcriptio jugeri. . 60.2.
Vejorum oZ/idio. : 215.
Ve[ligia'Yurris Nembrodee s«m bodieq; ex-
dent. 90,9 y. varia in falricis Semiramidis
— «en[piciebantur tempore Strabonis. 91. b.
Veterum. incomparabilis. peritig: ingenium.
77. b.
Vicifiitudo &g inconflantia rerum bumanarum.
9o. b.
Virgilius floret. 217.
* ^
Vita mortalium primgvorum in fubmontana
montis Ararat regione multis amnis peradla.
À M FPRZOP
E TA | iI.b. & feq.
Ulyfipona urZ; incredibili magnitudme pra-
SET NUS HN E IR UI 45.2.
| Unufquifque bominum aut Hierufalem , aut
' Babylonis civis eff. | 21.23.
Ur civitatis Atlyrie vefHigia. 96.b.
Utihtas lingue idiomatumque communionis.
| 1:27:23.
Uxofum No& C9 fíliorum ejus cura C9 diligen-
. tia circa vinum, lanam,gallinas,pullos ova,
- Cc. $;Do132a:b:22.2;
"X Enophon de equivocatione nominum deo-
rum. 137.2,b.
Xerxes. 217.
Abzi. Vide Sabzi. — .
£— Zameis. Vide Ninyas.
Zeryfà, olim "Thracia dida. 2rg.b.
delineatio. 9y.b. on folum ab architellis | Zona torrida non ubique bomines omnes nigros
| producit. | | 113.b.
Zoroaftres Rex Dactrianorum, av«s Nem-
brodi centra Ninum ff/ism Nembrodi
exercitum 2000000 bominum duxit. 9.2.
vel 400000 43. b. ef idem cum Chamo f-
lio No& 9.2. 44.2. ejusmagia commenda- «
tur à Platone. - 195. b.
2I 7*
-—
Errata ita emendanda. -
D^8$.5.1in 8ipot expendatis adde pun&um. P.1 1.b. 1.39. pro Major leg Minor. P. 12.2. ]. 13. lere fuper hos. p.37.b.1.39.
deg 349065043200. P.47.a-l. 24.leg uelQav, lbid. |l. 38. Turres &c. dele ufqueadb 1. 1. fuiffe. b, l.26.leg. v1. l. 28. leg.
de P.53.2. ALantepen dele u/que a4 b.142. P.542.l. 9. veluti &c. dele ufque ad |. 14. oftenderent. b. 21.45. dele [que a4 fi -
nem capitis. V-131.2.l.v, 2. leg. incertis. P. 133.2. marg, leg. qm) P147. 5.1.42, 43.leg. ormuot gos? P.172- 0. l.6. pro hu-
jus «peris leg. Ocdipi JEeyptiaci, P, 174. bl. 21, leg, nos. P- 177. b. l. 4. eg. autographis. P, 191. b. 12 & 2- leg. qua e$ quave.
P, 194.2, in marg. l. 9. leg. Hebrza, P. 206. b. l, "13. leg. Ivanem. P. 208. b.1 40. [eg. ita ut.
POI NS qe
e pr
4 z zi e
: MR mE a EON á
ai ^d »
VCERENOT-
TNPBECGBEREPEH
EI renes d
: mue
Jing Ino pr9 I
r^
nd €
sed ftne Ve d dying Li n "
ex wf* —
s "
^ *
" 3 * x "
A zt , »i ^
A I a « : Lad ! em
Ve u E s ad) y * » * , - ;
— jin — P » : 4
E " H A " "
2 -- e ees , - a j ^ "
* ) x x m OE. i E ^ hd Md
em r3 9 s h - E - e m M y Kg. -
use et : * N : ^ ^ - - " e h Á e " M
: 3 (en rige M - » N -—— ^ P" dd * m T
à ^ - M ets :
: d cos t E E zi S : he ^
: ^ vo. gin " ; Y v á T" E
- - * E * LLMES » i k d
tet REC tr
^ né ia
n E dome iin ip p pli am n
deest - ite EICUBES feu *
40, Br o A CÓ
S Ren CORTE orcphocu
bcne ig Men dci s di o
, se OREL A
Va acq
gamma uoi api a Ns Magis ny ipf AER II
ded ma ers P uod ut Amp Sai inge hit hem nt, OR
^ eta p Vaio. eet
"osten rar e XX 59, MM Du p a iig feti rA
Mosam vi iot 6 i
xd aft
Lr dpt ri trt
APP aie dj
ó sina ^y pie Sat s Pt il t
Rap i hte ros ovest em presen de apt
edi d errat pcd uu
Ar ndsteiguet yer y me.
L4 rab dra ae irs
qi ag ON e dec gor e X M
": uti" Fahaub I "Hadas yt
2-4. ect
un AE
jac ih Puget ari tni cette
ea Palio Po D tlie: ud fi ftm
pee ove
ria ecd
LERNTE
lo ae
VO pa tiat
rne PIRA
de n Án EN IUE MP gm MS rtr verte ir tm
parce. LOI JU d do Dia Wu" ^ir qoe
Lua. c S NRL 2T Arn ipti LM PA
js din
at rei nam nl
t Ut
; ratae.
tat éteint
jede dic
Az 6i dad
d nt
"D
as cup
Agi Y
Ü
v 09
ET
* et io tra !
pe
"Oh unc egtnpun Sepe » cr a
—-
"E
pide TO «A 73
ey cii
pe! i PIN ln
Jt Massil ai. o Te
en
et AH RF
à
H
j
n Us |
i
j i
*
)
»
m -
'
—-—
] **
T E
| :
eg
í
K
| à
"
$
| 3
^
ne dE,
* * E
n E
à ES Pee / ó
» x cope re » aod; - »
wie RT TREES
A0n6s]
C2$$32$ 32.
T ETE
EE